Türkiye Cumhuriyeti'nin yönetim biçimi Anayasa'nın 1. maddesinde nasıl belirtilir?
- A) Monarşi
- B) Konfederasyon
- C) Cumhuriyet
- D) Parlamenter krallık
- E) Federasyon
Doğru cevap: C
Çözüm: Anayasa'nın 1. maddesi devletin şeklinin Cumhuriyet olduğunu düzenler. Bu kural 4. madde gereğince değiştirilmesi teklif edilemeyen hükümler arasındadır.
Anayasa'nın 2. maddesindeki devlet nitelikleri arasında aşağıdakilerden hangisi vardır?
- A) Dinî kurallarla yönetilen devlet olmak
- B) Temel hakları idari kararla kaldırabilmek
- C) Demokratik, laik ve sosyal hukuk devleti olmak
- D) Hanedan egemenliğine dayanmak
- E) Eyaletlerin bağımsızlığını tanımak
Doğru cevap: C
Çözüm: Türkiye Cumhuriyeti'nin demokratik, laik, sosyal bir hukuk devleti olduğu 2. maddede belirtilir; bu nitelikler kamu gücünün kullanılması açısından bağlayıcıdır.
Anayasa'ya göre Türkiye Cumhuriyeti'nin başkenti neresidir?
- A) Ankara
- B) Bursa
- C) İstanbul
- D) Edirne
- E) İzmir
Doğru cevap: A
Çözüm: Anayasa'nın 3. maddesi başkentin Ankara olduğunu açıkça belirtir. Aynı maddede devletin dili, bayrağı ve millî marşıyla ilgili esaslar da yer alır.
Anayasa'nın ilk üç maddesinin hukuki koruması hangi maddede düzenlenir?
- A) 74. maddede dilekçe hakkıyla
- B) 7. maddede yürütme yetkisiyle
- C) 20. maddede özel hayatın gizliliğiyle
- D) 4. maddede değiştirilme ve teklif edilme yasağıyla
- E) 42. maddede eğitim hakkıyla
Doğru cevap: D
Çözüm: Anayasa'nın 4. maddesi ilk üç maddedeki hükümlerin değiştirilemeyeceğini ve değiştirilmesinin teklif dahi edilemeyeceğini düzenler.
Anayasa'nın 6. maddesine göre egemenlik kime aittir?
- A) Kayıtsız şartsız millete
- B) Yalnız yürütme organına
- C) İl ve ilçe idarelerine
- D) Siyasi partilerin yönetim kurullarına
- E) Bakanlık müsteşarlarına
Doğru cevap: A
Çözüm: 6. madde egemenliğin kayıtsız şartsız millete ait olduğunu belirler. Anayasal yetki kullanımı, kaynağını Anayasa'dan alan organlar aracılığıyla gerçekleşir.
Türkiye'de yasama yetkisi Anayasa'ya göre hangi organa aittir?
- A) Sayıştay Başkanlığına
- B) Türkiye Büyük Millet Meclisine
- C) Anayasa Mahkemesine
- D) Cumhurbaşkanlığı Kabinesine
- E) Yüksek Seçim Kuruluna
Doğru cevap: B
Çözüm: Anayasa'nın 7. maddesi Türk milleti adına yasama yetkisinin TBMM'ye ait olduğunu ve bu yetkinin devredilemeyeceğini hükme bağlar.
Anayasa'nın 8. maddesinde yürütme yetkisi ve görevi kime verilmiştir?
- A) TBMM Başkanına
- B) Kamu Denetçiliği Kurumuna
- C) Danıştay Genel Kuruluna
- D) Cumhurbaşkanına
- E) Yargıtay Başkanına
Doğru cevap: D
Çözüm: Anayasa'nın 8. maddesi yürütme yetkisi ve görevinin Cumhurbaşkanı tarafından Anayasa ve kanunlara uygun olarak kullanılıp yerine getirileceğini düzenler.
Anayasa'nın 9. maddesinde yargı yetkisinin hangi mercilerce kullanılacağı belirtilir?
- A) Bakanlık teftiş kurullarınca
- B) İl genel meclislerince
- C) Bağımsız ve tarafsız mahkemelerce
- D) Kolluk amirlerince
- E) Siyasi partilerin disiplin organlarınca
Doğru cevap: C
Çözüm: 9. madde yargı yetkisinin Türk milleti adına bağımsız ve tarafsız mahkemelerce kullanılacağını düzenler. İdari merciler mahkeme yerine geçemez.
Kanun önünde eşitlik ilkesi Anayasa'nın hangi maddesinde yer alır?
- A) 19. maddesinde
- B) 10. maddesinde
- C) 42. maddesinde
- D) 3. maddesinde
- E) 90. maddesinde
Doğru cevap: B
Çözüm: Anayasa'nın 10. maddesi kanun önünde eşitliği ve ayrımcılık yasağıyla bağlantılı güvenceleri düzenler. Devlet organları işlemlerinde eşitlik ilkesine uymalıdır.
Temel hak ve özgürlüklerin genel sınırlanma rejimi hangi anayasal maddede düzenlenir?
- A) 23. maddede
- B) 13. maddede
- C) 7. maddede
- D) 1. maddede
- E) 153. maddede
Doğru cevap: B
Çözüm: 13. madde hak sınırlamalarının kanunla ve ilgili anayasal sebeplere dayanarak yapılmasını, hakkın özüne dokunulmamasını ve ölçülülüğü öngörür.
Özel hayatın gizliliği ve korunması hakkı Anayasa'nın hangi maddesinde düzenlenmiştir?
- A) 42. maddesinde
- B) 20. maddesinde
- C) 74. maddesinde
- D) 8. maddesinde
- E) 24. maddesinde
Doğru cevap: B
Çözüm: 20. madde özel hayata ve aile hayatına saygı gösterilmesini isteme hakkını düzenler. Kişisel verilerin korunmasına ilişkin anayasal güvence de bu maddede yer alır.
Din ve vicdan hürriyeti Anayasa'nın hangi maddesinin konusudur?
- A) 28. maddenin
- B) 17. maddenin
- C) 70. maddenin
- D) 35. maddenin
- E) 24. maddenin
Doğru cevap: E
Çözüm: Anayasa'nın 24. maddesi vicdan, dinî inanç ve kanaat hürriyetini düzenler; kişinin inanç alanı anayasal temel hak koruması altındadır.
Anayasa'nın 42. maddesi en doğrudan hangi hakkı düzenler?
- A) Mülkiyet hakkını
- B) Dilekçe hakkını
- C) Seçme ve seçilme hakkını
- D) Konut dokunulmazlığını
- E) Eğitim ve öğrenim hakkını
Doğru cevap: E
Çözüm: 42. madde kimsenin eğitim ve öğrenim hakkından yoksun bırakılamayacağını belirtir. Eğitim hakkı, MEB AGS mevzuat alanındaki temel anayasal dayanaklardandır.
Anayasa'nın 74. maddesi aşağıdaki haklardan hangisini kapsar?
- A) Konut dokunulmazlığını
- B) Kişi hürriyetini
- C) Çalışma hakkını
- D) Mülkiyet hakkını
- E) Dilekçe hakkını
Doğru cevap: E
Çözüm: 74. madde dilekçe hakkını, bilgi edinme hakkını ve kamu denetçisine başvurma hakkını düzenler. Bu haklar yönetime başvuru ve denetimle ilişkilidir.
İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi hangi uluslararası örgütün Genel Kurulunca kabul edilmiştir?
- A) OECD
- B) Avrupa Birliği
- C) NATO
- D) Birleşmiş Milletler
- E) Avrupa Merkez Bankası
Doğru cevap: D
Çözüm: İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından kabul edilmiştir. Bildirge insan hakları alanında evrensel bir ilkeler metnidir.
İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi'nin kabul tarihi hangisidir?
- A) 10 Aralık 1948
- B) 1 Kasım 1950
- C) 23 Nisan 1920
- D) 29 Ekim 1923
- E) 12 Eylül 2010
Doğru cevap: A
Çözüm: Birleşmiş Milletler Genel Kurulu Bildirge'yi 10 Aralık 1948 tarihinde kabul etmiştir. Bu tarih uluslararası insan hakları takvimi bakımından simgeseldir.
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi hangi şehirde bulunmaktadır?
- A) Brüksel
- B) New York
- C) Strazburg
- D) Lahey
- E) Ankara
Doğru cevap: C
Çözüm: Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, Avrupa Konseyi sistemi içinde Strazburg'da görev yapar. Avrupa Birliği Adalet Divanı ile aynı kurum değildir.
Anayasa Mahkemesine bireysel başvurunun temel konusu aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Kanun tekliflerinin siyasi uygunluğunun değerlendirilmesi
- B) Bütün belediye kararlarının doğrudan yerindelik kontrolü
- C) Her özel sözleşme uyuşmazlığının ilk derece incelemesi
- D) Kamu gücünün belirli temel hakları ihlal ettiği iddiası
- E) Her sınav sorusunun bilimsel doğruluğunun denetimi
Doğru cevap: D
Çözüm: Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru, Anayasa ile AİHS ortak koruma alanındaki temel hakların kamu gücü tarafından ihlal edilmesi iddiasına ilişkin özel bir yoldur.
Anayasa'nın 90. maddesi bakımından temel haklara ilişkin milletlerarası antlaşmalar için hangi ifade doğrudur?
- A) Usulüne göre yürürlüğe konulmuş olanlar, aynı konuda kanunla çatışırsa antlaşma hükmü esas alınır
- B) Kanunların aksine hiçbir hukukî sonuç doğurmazlar
- C) Yalnız bakanlık genelgesiyle yürürlüğe girerler
- D) Hiçbir yargı merciinde dikkate alınamazlar
- E) Her durumda Anayasa'nın üstündedirler
Doğru cevap: A
Çözüm: 90. maddenin son fıkrası, temel hak ve özgürlüklere ilişkin usulüne göre yürürlüğe konulmuş antlaşmalarla kanunların aynı konudaki çatışmasında antlaşma hükmünü esas alır.
Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin koruma sistemi içinde bireysel başvuruları inceleyen mahkeme hangisidir?
- A) Avrupa Merkez Bankası
- B) Yükseköğretim Kurulu
- C) Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi
- D) Türkiye Büyük Millet Meclisi
- E) Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi
Doğru cevap: E
Çözüm: AİHS kapsamındaki başvuruların uluslararası yargısal denetimi Strazburg'daki Avrupa İnsan Hakları Mahkemesince yürütülür.