Eski fotoğraflar taranıp bilgisayar ortamına aktarıldı. Ancak dosyalar tarihsiz ve açıklamasız bırakılırsa aranan görüntüyü bulmak güçleşir. ----
- A) Öte yandan her bilgisayarda aynı tarayıcı bulunmaz.
- B) Bu yüzden her fotoğrafa tarih ve açıklama bilgisi eklenmelidir.
- C) Çünkü yeni fotoğrafların çekimi daha kolaydır.
- D) Buna karşılık fotoğraflar yalnız siyah beyaz saklanmalıdır.
- E) Oysa bütün eski fotoğraflar aynı yerde çekilmiştir.
Doğru cevap: B
Çözüm: Tarih ve açıklama eksikliği aramayı zorlaştırdığı için çözüm metadata eklemektir.
Bir metnin ilk taslağı düşünceleri kâğıda dökmek içindir. Bu aşamada bütün cümlelerin kusursuz olması beklenmez. ----
- A) Buna göre metni yalnız uzun cümlelerle kurmak gerekir.
- B) Üstelik okurlar bütün taslaklara aynı ilgiyi gösterir.
- C) Asıl anlatım düzeni, sonraki gözden geçirme sırasında güçlendirilir.
- D) O hâlde ilk taslak hiçbir zaman yeniden okunmamalıdır.
- E) Bu nedenle yazma işlemi taslaktan önce bitirilmelidir.
Doğru cevap: C
Çözüm: İlk taslakla son biçim arasındaki ilişki, düzenlemenin daha sonra yapıldığını gerektirir.
Kütüphanenin ödünç verme sistemi, üyenin aldığı kitabı ve dönüş tarihini kaydeder. Gecikmeler bu kayıtlarla izlenebilir. ----
- A) Dolayısıyla düzenli kayıt tutmak ödünç verme hizmetini kolaylaştırır.
- B) Buna rağmen kayıt sistemi kitap sayısını azaltır.
- C) Üstelik bütün üyeler aynı tür kitapları seçer.
- D) Bu nedenle kitaplar yalnız kütüphane içinde okunabilir.
- E) Oysa okuma alışkanlığı her yaşta aynı biçimde gelişir.
Doğru cevap: A
Çözüm: Kayıt sistemi, ödünç ve dönüşün izlenmesine yarar; sonuç hizmetin düzenlenmesidir.
Numaralanmış cümlelerin hangisi düşüncenin akışını bozar?
I. Yağmur suyunun toplanması, bahçe sulamasında şebeke suyuna duyulan ihtiyacı azaltır.
II. Çatılardan gelen su, biriktirme depolarına yönlendirilebilir.
III. Depoya alınan su, basit bir filtrelemeden sonra sulamada kullanılabilir.
IV. Bitkilerin yaprak biçimleri güneş ışığından yararlanma düzeyini etkiler.
V. Böyle bir sistem su tasarrufuna katkı sağlayabilir.
Doğru cevap: A
Çözüm: I-II-III-V yağmur suyunun toplanması ve kullanımını açıklar; IV bitki yaprağına geçerek konu bütünlüğünü keser.
Numaralanmış cümlelerin hangisi paragrafın konu bütünlüğünü bozar?
I. Arşivdeki belgeler konularına göre sınıflandırıldı.
II. Şehrin ulaşım ağı son yıllarda genişledi.
III. Dosyalara kolay bulunabilmeleri için kod verildi.
IV. Bu kodlar dijital katalogda da kullanıldı.
V. Böylece araştırmacılar belgeye daha hızlı erişti.
Doğru cevap: E
Çözüm: I-III-IV-V arşivde sınıflandırma-kod-katalog-erişim zincirini kurar; II ulaşım ağıyla ilgisizdir.
Numaralanmış cümlelerin hangisi anlatımın akışını bozar?
I. Bir deneyde değişkenlerin doğru belirlenmesi gerekir.
II. Ölçüm sonuçları aynı koşullarda toplanmalıdır.
III. Verilerin karşılaştırılabilmesi için ölçü birimleri tutarlı olmalıdır.
IV. Deneyin başlığı genellikle kısa ve dikkat çekici seçilir.
V. Aksi hâlde sonuçlar arasında güvenilir karşılaştırma yapılamaz.
Doğru cevap: C
Çözüm: I-II-III-V güvenilir deney verisinin koşullarını açıklar; IV başlık seçimine yönelir.
Numaralanmış cümlelerin hangisi paragrafın anlam akışını keser?
I. Harita ölçeği, gerçek uzaklıkla haritadaki uzaklık arasındaki ilişkiyi gösterir.
II. Ölçek değiştiğinde aynı uzaklığın haritadaki gösterimi de değişebilir.
III. Bazı haritalarda renkler yükseltiyi belirtmek için kullanılır.
IV. Bu nedenle iki harita karşılaştırılırken ölçeğe dikkat edilmelidir.
V. Aksi hâlde uzaklıklar yanlış yorumlanabilir.
Doğru cevap: A
Çözüm: I-II-IV-V ölçeğin uzaklık yorumuna etkisini işler; III renklerin yükselti göstermesiyle ayrı konu açar.
Bir metnin ilk paragrafı okuyucuya konuyu tanıtır. Sonraki paragraflar ise bu konunun farklı yönlerini açar. ---- Aksi hâlde okur, bölümün neden önceki düşünceyi izlediğini kavramakta zorlanır.
- A) Başlıklar mümkün olduğunca uzun tutulmalıdır.
- B) Bölümler arasında anlam ve mantık bağı kurulmalıdır.
- C) Açıklamalar yalnız tek cümleyle sınırlanmalıdır.
- D) Örneklerin tümü en sona bırakılmalıdır.
- E) Her paragraf aynı sözcükle başlamalıdır.
Doğru cevap: B
Çözüm: 'Aksi hâlde' kopukluğu anlatır; onu önleyen koşul paragraflar arası mantık bağıdır.
Kentte yaz aylarında sıcaklık ölçümleri yapıldı. Açık alanlarla ağaçlandırılmış alanlar karşılaştırıldı. ---- Bu bulgu, yeşil alanların kent içi sıcaklığı etkileme potansiyelini gösterir.
- A) Yaz mevsiminde insanlar daha çok seyahat etti.
- B) Kentteki bütün binaların yüksekliği değişti.
- C) Ölçüm yapan herkes ayrı defterler kullandı.
- D) Ağaçlandırılmış noktaların daha serin olduğu belirlendi.
- E) Ölçüm araçları farklı kentlerden satın alındı.
Doğru cevap: D
Çözüm: 'Bu bulgu' gönderimi, hemen önce verilen ölçüm sonucuna bağlanmalıdır.
Sözlü tarih çalışmasında farklı kişilerin anıları kayda alındı. Ancak kişisel hatıralar, tarihî olayın her ayrıntısını aynı biçimde yansıtmayabilir. ---- Böylece anlatılarda ortaklaşan ve ayrışan yönler görülebilir.
- A) Bu durumda tanıkların sözleri sorgulanmadan kabul edilmelidir.
- B) Bundan dolayı görüşmeler mümkün olduğunca kısa tutulmalıdır.
- C) Bu nedenle anlatılar belge ve diğer tanıklıklarla karşılaştırılmalıdır.
- D) Bu yüzden aynı olayı yalnız bir kişiye sormak yeterlidir.
- E) O hâlde geçmişle ilgili bütün kayıtlar geçersiz sayılmalıdır.
Doğru cevap: C
Çözüm: Anılarda farklılık olabileceği için başka kaynaklarla karşılaştırma, devamdaki ortak/ayrışan yönleri açıklayabilir.
Aşağıdaki numaralı cümlelerle kurulan metin iki paragrafa ayrılacaktır. İkinci paragraf kaçıncı cümleyle başlamalıdır?
I. Kent arşivleri, geçmişteki günlük yaşamı anlamak için farklı belgeler sunar.
II. Eski ulaşım çizelgeleri ve ilanlar, insanların alışkanlıklarına dair ipuçları taşır.
III. Bu malzeme, kent tarihinin yalnız büyük olaylardan ibaret olmadığını gösterir.
IV. Arşivden yararlanırken belgelerin tarih ve bağlamını denetlemek de gerekir.
V. Aksi hâlde tek bir ilan üzerinden bütün döneme ilişkin yanlış genellemeler yapılabilir.
Doğru cevap: B
Çözüm: I-II-III arşiv malzemesinin bilgi değerini; IV-V ise kaynakları eleştirel kullanma koşulunu açıklar. İkinci paragraf IV ile başlar.
Bu metin iki paragrafa ayrılırsa ikinci paragrafın başlangıcı hangisi olur?
I. Şehir içi bisiklet kullanımı, kısa mesafede alternatif ulaşım olanağı sağlar.
II. Bisiklet yolu ve kavşak bağlantılarının sürekliliği, kullanıcı güvenliğinde önem taşır.
III. Bisiklet paylaşım sistemlerinde araçların bakımını düzenli yürütmek ayrı bir gerekliliktir.
IV. Bakımı aksayan araçlar hem güvenliği hem hizmetin sürekliliğini etkileyebilir.
V. Bu nedenle bakım kayıtlarının düzenli tutulması önemlidir.
Doğru cevap: E
Çözüm: I-II bisiklet yolları ve güvenli altyapıya; III-IV-V paylaşım araçlarının bakımına odaklanır.
Aşağıdaki cümlelerden hangisi yeni paragrafın ilk cümlesi olmalıdır?
I. Bir kitap değerlendirmesinde özet, olayların genel çerçevesini verir.
II. Ancak yalnız özet sunmak, eserin nasıl anlatıldığını açıklamaya yetmez.
III. Dil, anlatıcı ve kurgu tercihleri de değerlendirilebilir.
IV. Okuma kulüplerinde bu değerlendirmeler karşılıklı konuşmayla derinleşir.
V. Farklı okurların aynı sahneyi değişik yorumlaması, tartışmayı zenginleştirir.
Doğru cevap: A
Çözüm: I-II-III bireysel değerlendirme ölçütlerini; IV-V bu değerlendirmelerin okuma kulübünde paylaşılmasını anlatır.
Bir romanda olayların sırası her zaman yaşandığı gibi sunulmayabilir. ---- Okur ilk bakışta bu geçişi anlamakta zorlanabilir. ---- Böyle bir düzenleme, doğru kurulduğunda geçmişle şimdiki zaman arasındaki ilişkiyi görünür kılar.
- A) Öte yandan romanların hepsi aynı bakış açısıyla yazılır. / Bu nedenle zaman sırası hiç değişmez.
- B) Bunun için yazar karakter sayısını azaltır. / Ardından romanı mutlaka kısaltır.
- C) Dolayısıyla anlatıcının hiçbir sözüne güvenilemez. / Çünkü bütün olaylar aynı anda yaşanır.
- D) Bu yüzden her roman tek bir günde geçer. / Oysa okurun zaman bilgisine ihtiyacı yoktur.
- E) Örneğin anlatıcı bir olaydan sonra yıllar öncesine dönebilir. / Ancak metindeki zaman ipuçları geçişi anlaşılır hâle getirir.
Doğru cevap: E
Çözüm: İlk boşluk zamansal geri dönüşü örnekler, ikinci boşluk okurun geçişi nasıl izleyebileceğini açıklar; son cümle düzenlemenin işlevini tamamlar.
Araştırma ekibi iki kentin hava kalitesini karşılaştırdı. ---- Böylece aynı tür veriler birlikte değerlendirilebildi. ---- Bu nedenle karşılaştırma sonuçları sunulurken ölçüm dönemlerinin farklılığı özellikle belirtildi.
- A) Bütün ölçümleri aynı sonuç kabul etti. / Bu yüzden birim farkı hiç önem taşımadı.
- B) Sonuçları alfabetik sıraya koydu. / Buna rağmen bütün değerler birebir eşitti.
- C) Her iki kentte de aynı hükme vardı. / Ancak ölçümlerin hepsi tek cihazla yapıldı.
- D) Yalnız sıcaklık verilerini seçti. / Oysa iki kentte aynı sayıda insan yaşıyordu.
- E) Önce ölçüm değerlerini ortak bir birime dönüştürdü. / Ne var ki ölçümler aynı tarihlerde yapılmamıştı.
Doğru cevap: E
Çözüm: 'Böylece' ortak birime dönüştürme sonucuna, 'Bu nedenle' ise farklı ölçüm dönemlerinin belirtilmesi gereğine bağlanır.
Yazma atölyesinde ilk taslaklar toplandı. ---- Katılımcılar bu geri bildirimlerden yararlanarak metinlerini yeniden düzenledi. ---- Son okumada hâlâ belirsiz kalan yerler birlikte ele alındı.
- A) Metinler hemen yayımlandı. / Böylece geri bildirim gereksiz görüldü.
- B) Bütün cümleler çıkarıldı. / Son olarak ilk taslaklara dönülmedi.
- C) Katılımcıların adları gizlendi. / Ancak metinler yeniden okunmadı.
- D) Her metne açıklık ve kurgu açısından somut yorumlar yapıldı. / Ardından düzeltilen taslaklar yeniden paylaşıldı.
- E) Taslakların hepsi aynı uzunluğa getirildi. / Sonra yorumlar dikkate alınmadı.
Doğru cevap: D
Çözüm: 'Bu geri bildirimler' gönderimi önce somut yorum yapılmasını gerektirir; yeniden düzenlenen taslakların son okuma öncesi paylaşılması da ikinci boşluğa uyar.
Bir gözlemden genel sonuca varmak çekici olabilir. ---- Tek bir örnek, farklı koşullarda da aynı sonucun çıkacağını göstermez. ---- Bu yüzden açıklamanın kapsamı eldeki kanıtla sınırlı tutulmalıdır.
- A) Bu nedenle her genelleme doğrudur. / Tek örnek yeterli bir kanıttır.
- B) Ne var ki gözlenen durumun bütün örneklere yayılıp yayılmadığı ayrıca sınanmalıdır. / Benzer durumlar başka örneklerle karşılaştırılmalıdır.
- C) Öyleyse gözlemden hiç yararlanılmamalıdır. / Bütün veriler görmezden gelinmelidir.
- D) Dolayısıyla gözlem kayıtları silinmelidir. / Genel yargılar yalnız sezgiye dayanmalıdır.
- E) Ancak tek örnek her koşulu temsil eder. / Karşılaştırma yapılmasına gerek yoktur.
Doğru cevap: B
Çözüm: İlk boşluk genellemenin denetlenmesi gereğini, ikinci boşluk başka örneklerle sınamayı getirir; son cümle çıkarımı kanıtla sınırlar.
Aşağıdaki metinde III. cümle hangi cümleden sonra getirilirse anlatımın akışı düzelir?
I. Araştırmacılar önce inceleyecekleri sorunu tanımladı.
II. Sorunla ilgili veri kaynaklarını belirledi.
III. Böylece bulgular paylaşılabilecek bir sonuca dönüştü.
IV. Bu kaynaklardan veri toplandı.
V. Veriler karşılaştırılarak yorumlandı.
VI. Bulgular kısa bir raporda düzenlendi.
- A) II. cümleden sonra
- B) V. cümleden sonra
- C) I. cümleden sonra
- D) IV. cümleden sonra
- E) VI. cümleden sonra
Doğru cevap: E
Çözüm: 'Böylece bulgular ... sonuca dönüştü' cümlesi veri toplama, karşılaştırma ve raporlama tamamlandıktan sonra gelmelidir.
Aşağıdaki metinde II. cümlenin yeri değiştirilerek anlam akışı kurulacaktır. II nereye alınmalıdır?
I. Okuma grubu önce ortak kitabı seçti.
II. Bu tartışmadan çıkan görüşler sonraki toplantıya taşındı.
III. Üyeler seçilen kitabı belirlenen tarihe kadar okudu.
IV. Toplantıda herkes dikkatini çeken bölümü anlattı.
V. Bu bölümler üzerine ortak bir tartışma yürütüldü.
VI. Bir sonraki buluşmanın konusu belirlendi.
- A) III. cümleden sonra
- B) IV. cümleden sonra
- C) VI. cümleden sonra
- D) V. cümleden sonra
- E) I. cümleden sonra
Doğru cevap: D
Çözüm: 'Bu tartışma' V'teki ortak tartışmaya gönderir; II o cümleden sonra gelirse gönderim açık ve sıra tutarlı olur.
Aşağıdaki metinde IV. cümle nereye taşınmalıdır?
I. Önce dijital katalog için belge türleri saptandı.
II. Her tür için ayrı bir kod oluşturuldu.
III. Kodlar belgelerin dosya adlarına işlendi.
IV. Böylece kullanıcılar aradıkları belgeye daha kolay ulaştı.
V. Kodların açıklamaları arama ekranında gösterildi.
VI. Arama işlevi örnek belgelerle denendi.
- A) V. cümleden sonra
- B) VI. cümleden sonra
- C) III. cümleden sonra
- D) I. cümleden sonra
- E) II. cümleden sonra
Doğru cevap: B
Çözüm: Kullanıcının kolay erişimi, kod açıklamalarının gösterilmesi ve arama işlevinin denenmesinden sonra sonuç olarak anlatılmalıdır.