Amasya Genelgesi'ndeki 'Milletin bağımsızlığını yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır' ifadesi hangi düşünceyi güçlendirir?
- A) İktisadi ayrıcalıkların genişlemesi
- B) Millî egemenlik ve millet iradesi
- C) Manda yönetiminin zorunluluğu
- D) Yabancı işgalinin meşruluğu
- E) Saltanatın mutlak otoritesi
Doğru cevap: B
Çözüm: Amasya Genelgesi kurtuluşu dış güçlere değil milletin kararına bağlar. Böylece millî egemenlik ve bağımsızlık yaklaşımı öne çıkar.
Erzurum Kongresi'nde 'Manda ve himaye kabul olunamaz' kararının alınması öncelikle hangi amacı ortaya koyar?
- A) Osmanlı borçlarını artırmak
- B) Ülkenin paylaşımını onaylamak
- C) Yönetimi başka ülkeye devretmek
- D) Yabancı bir devletin korumasını istemek
- E) Tam bağımsızlığı korumak
Doğru cevap: E
Çözüm: Erzurum Kongresi'nde manda ve himayenin reddedilmesi, Millî Mücadele'nin yabancı bir devletin korumasına dayanmayan tam bağımsızlık hedefini yansıtır.
Sivas Kongresi'nde bölgesel millî cemiyetlerin birleştirilmesinin temel amacı hangisidir?
- A) İşgalcilere asker vermek
- B) Millî iradeyi devre dışı bırakmak
- C) Her bölgenin tek başına devlet kurmasını sağlamak
- D) Direnişi ülke çapında örgütlü ve ortak hâle getirmek
- E) Temsil Heyetini dağıtmak
Doğru cevap: D
Çözüm: Sivas Kongresi'nde örgütlerin birleşmesiyle yerel savunma çabaları ortak ulusal örgütlenmeye dönüştürüldü ve koordinasyon güçlendi.
1921 Teşkilat-ı Esasiye Kanunu'nda egemenliğin millete ait olduğunun belirtilmesi hangi kavrama dayanır?
- A) Mandacılık
- B) Millî egemenlik
- C) Sömürgecilik
- D) Feodal ayrıcalık
- E) Mutlak monarşi
Doğru cevap: B
Çözüm: 1921 Teşkilat-ı Esasiye Kanunu, hâkimiyetin millete ait olduğunu kabul etmiştir. Bu ilke TBMM merkezli yönetim anlayışının temelidir.
Kuvay-ı Millîye birliklerinden düzenli orduya geçilmesinin başlıca gerekçesi hangisidir?
- A) Bütün savaşları sona erdirmek
- B) İşgal devletlerinin ordusuna katılmak
- C) İşgale karşı birlik ve merkezî komuta sağlamak
- D) Her birliği bağımsız hareket etmeye teşvik etmek
- E) Meclisin siyasi yetkisini kaldırmak
Doğru cevap: C
Çözüm: Yerel milis birlikleri önemli direnç göstermiş ancak düzenli ve güçlü düşman ordularına karşı ortak komuta ve disiplin ihtiyacı doğmuştur.
I. İnönü Zaferi'nden sonra TBMM'nin davet edildiği uluslararası konferans hangisidir?
- A) San Remo Konferansı
- B) Londra Konferansı
- C) Berlin Kongresi
- D) Potsdam Konferansı
- E) Yalta Konferansı
Doğru cevap: B
Çözüm: I. İnönü Zaferi TBMM'nin diplomatik konumunu güçlendirdi ve 1921 Londra Konferansı'na temsilci gönderilmesinde etkili oldu.
Sakarya Zaferi'nin ardından Mustafa Kemal Paşa'ya TBMM tarafından verilen iki unvan hangileridir?
- A) Serasker ve Sadrazam
- B) Padişah ve Halife
- C) Gazi ve Mareşal
- D) Başvekil ve Vali
- E) Kazasker ve Nişancı
Doğru cevap: C
Çözüm: 19 Eylül 1921'de TBMM, Sakarya Zaferi'nin ardından Mustafa Kemal Paşa'ya Mareşal rütbesi ve Gazi unvanı verdi.
20 Ekim 1921 Ankara Antlaşması TBMM Hükûmeti ile hangi ülke arasında yapılmıştır?
- A) İngiltere
- B) İtalya
- C) Fransa
- D) Yunanistan
- E) Sovyet Rusya
Doğru cevap: C
Çözüm: Ankara Antlaşması 20 Ekim 1921'de Fransa ile imzalandı. Güney Cephesi'nde askerî mücadelenin büyük ölçüde sona ermesini sağladı.
16 Mart 1921 Moskova Antlaşması TBMM Hükûmeti ile hangi ülke arasında imzalanmıştır?
- A) Sovyet Rusya
- B) İtalya
- C) Fransa
- D) İngiltere
- E) Yunanistan
Doğru cevap: A
Çözüm: Moskova Antlaşması 16 Mart 1921'de Sovyet Rusya ile imzalandı. Sovyet yönetiminin Misak-ı Millî'yi tanıması açısından önemlidir.
13 Ekim 1921 Kars Antlaşması'nda TBMM Hükûmetinin görüşmeler yürüttüğü taraflar hangi gruptur?
- A) Yunanistan, Bulgaristan ve Sırbistan
- B) Fransa, İngiltere ve İtalya
- C) Azerbaycan, Ermenistan ve Gürcistan
- D) İran, Irak ve Suriye
- E) Almanya, Avusturya ve Macaristan
Doğru cevap: C
Çözüm: Kars Antlaşması, Sovyet yönetimiyle bağlantılı Azerbaycan, Ermenistan ve Gürcistan temsilcileriyle imzalanmış ve doğu sınırını kesinleştirmiştir.
1 Kasım 1922'de TBMM'nin aldığı kararla hangi kurum kaldırılmıştır?
- A) Halifelik
- B) TBMM
- C) Belediye yönetimi
- D) Saltanat
- E) Cumhurbaşkanlığı
Doğru cevap: D
Çözüm: Saltanat 1 Kasım 1922'de kaldırılmıştır. Halifeliğin kaldırılması ise 3 Mart 1924'te gerçekleştiğinden tarihler karıştırılmamalıdır.
1926'da kabul edilen Türk Medeni Kanunu en çok hangi alanda değişiklik getirmiştir?
- A) Yeniçeri askerî eğitim programı
- B) Tımar gelirlerinin düzenlenmesi
- C) Osmanlı eyaletlerinin yönetimi
- D) Aile, evlenme, boşanma ve miras gibi özel hukuk ilişkileri
- E) Savaşta cephe komutanlığı
Doğru cevap: D
Çözüm: Türk Medeni Kanunu 1926'da kabul edilerek aile ve miras hukuku başta olmak üzere özel hukuk ilişkilerinde çağdaş ve laik düzenleme getirmiştir.
1925'te tekke ve zaviyelerin kapatılması hangi alandaki kurumsal dönüşümle ilişkilidir?
- A) Dinî-sosyal kurumların laik hukuk düzeniyle yeniden yapılandırılması
- B) Yeniçeri Ocağı'nın açılması
- C) İlk Osmanlı medresesinin kurulması
- D) Tımar sisteminin yaygınlaştırılması
- E) Deniz ticareti vergilerinin ilk kez konulması
Doğru cevap: A
Çözüm: 1925'te tekke ve zaviyeler kapatılarak dinî-sosyal kurumların devlet ve toplum içindeki konumu laikleşme sürecinde yeniden düzenlendi.
1 Kasım 1928'de yeni Türk harflerinin kabul edilmesi hangi alandaki inkılaptır?
- A) Deniz sınırlarının belirlenmesi
- B) Dil, yazı ve eğitim
- C) Toprak mülkiyeti
- D) Gümrük tarifesi
- E) Askerî cephe komutanlığı
Doğru cevap: B
Çözüm: Harf İnkılabı yazı sistemi, okuma-yazma eğitimi ve kültür hayatıyla ilgilidir. Tarihî olayların askerî veya diplomatik sonucu değildir.
1934 Soyadı Kanunu'nun kabul edilmesi öncelikle hangi ihtiyaca yöneliktir?
- A) Kimlik ve resmî işlemlerde adlandırma düzenini sağlamak
- B) Boğazları uluslararası komisyona devretmek
- C) İşgal kuvvetlerini yurttan çıkarmak
- D) Yeniçeri Ocağı'nı kaldırmak
- E) Saltanatı yeniden kurmak
Doğru cevap: A
Çözüm: Soyadı Kanunu 1934'te kabul edilerek kişilerin tanınmasını ve resmî işlemlerini kolaylaştıracak ortak bir adlandırma düzeni getirmiştir.
Kadınlara belediye seçimlerinde seçme ve seçilme hakkı hangi yılda verilmiştir?
- A) 1930
- B) 1920
- C) 1933
- D) 1934
- E) 1924
Doğru cevap: A
Çözüm: Kadınlara belediye seçimlerinde seçme ve seçilme hakkı 1930'da tanındı. Muhtarlık hakkı 1933, milletvekili seçme ve seçilme hakkı 1934'tedir.
Kadınlara muhtarlık seçimlerinde seçme ve seçilme hakkının tanındığı yıl hangisidir?
- A) 1930
- B) 1921
- C) 1934
- D) 1928
- E) 1933
Doğru cevap: E
Çözüm: Kadınların muhtarlık seçimlerinde seçme ve seçilme hakkı 1933'te kabul edildi. Bu hak belediye seçimlerinden sonra, genel seçimlerden öncedir.
Kadınlara milletvekili seçme ve seçilme hakkı hangi yılda tanınmıştır?
- A) 1923
- B) 1926
- C) 1933
- D) 1934
- E) 1930
Doğru cevap: D
Çözüm: Kadınlara 5 Aralık 1934'te milletvekili seçme ve seçilme hakkı verildi. Belediye ve muhtarlık seçimlerindeki düzenlemeler daha öncedir.
1936 Montrö Boğazlar Sözleşmesi Türkiye'ye hangi konuda önemli yetkiler kazandırmıştır?
- A) Yunanistan'da anayasa ilanı
- B) Hatay'ın aynı gün Türkiye'ye katılması
- C) Musul'un Türkiye'ye bırakılması
- D) Kırım'ın doğrudan yönetimi
- E) Boğazların güvenliği ve askerî denetimi
Doğru cevap: E
Çözüm: Montrö Boğazlar Sözleşmesi 1936'da imzalandı ve Türkiye'nin Boğazlar üzerindeki egemenlik ve güvenlik yetkilerini güçlendirdi.
Atatürk ilkelerinden hangisi ekonominin gelişmesi için devletin yönlendirici ve yatırımcı rolünü öne çıkarır?
- A) Halkçılık
- B) Laiklik
- C) Cumhuriyetçilik
- D) Milliyetçilik
- E) Devletçilik
Doğru cevap: E
Çözüm: Devletçilik, ekonomik kalkınmada devletin gerekli alanlarda girişimci ve düzenleyici rol üstlenmesini ifade eder; özel girişimi bütünüyle reddetmez.