İslam dininde Allah’a sevgi, saygı ve bağlılığı göstermek amacıyla yapılan kulluk davranışlarının genel adı nedir?
- A) Tevhit inancının karşıtı
- B) Tarihî gelenek aktarımı
- C) İbadet
- D) Sadece kültürel tören
- E) Ekonomik alışveriş
Doğru cevap: C
Çözüm: İbadet, Allah’ın rızasını gözeterek gösterilen kulluk ve itaat davranışlarının genel adıdır.
Yapılan bir davranışı Allah rızası amacıyla gerçekleştirmeye yönelmenin temel adı hangisidir?
- A) Niyet
- B) İsraf
- C) Gıybet
- D) Riya
- E) İnat
Doğru cevap: A
Çözüm: Niyet, kişinin bir işi hangi amaçla yaptığını belirleyen yönelişidir; ibadetlerde amacı ve samimiyeti anlamayı sağlar.
İbadeti başkalarının beğenisini kazanmak için değil, yalnız Allah’ın hoşnutluğu için yapmaya ne denir?
- A) Riya
- B) Şirk
- C) Gösteriş
- D) Kibir
- E) İhlas
Doğru cevap: E
Çözüm: İhlas, ibadette içtenlik ve samimiyettir; başkalarına gösteriş yapma amacı taşıyan riya ile bağdaşmaz.
İslam’da kişinin ibadetini insanlara gösteriş yapmak amacıyla yerine getirmesi hangi kavramla anlatılır?
- A) Takva
- B) Riya
- C) Kanaat
- D) İnfak
- E) İstişare
Doğru cevap: B
Çözüm: Riya, dinî davranışları insanların takdirini kazanma amacıyla gösterişe dönüştürmektir; ihlasa ters düşer.
Allah’ın kesin ve bağlayıcı biçimde yapılmasını emrettiği fiillerin dinî hükmü hangisidir?
- A) Dinî açıdan serbest tutum
- B) Mekruh
- C) Mendup
- D) Farz
- E) Gönüllü ek ibadet
Doğru cevap: D
Çözüm: Farz, yapılması kesin olarak istenen davranıştır; mubah serbestliği, mendup ise bağlayıcı olmayan tavsiyeyi ifade eder.
Her yükümlü Müslümanın ayrı ayrı yerine getirmesi gereken dinî görev türü hangisidir?
- A) Farz-ı kifaye
- B) Hoş karşılanmayan tercih
- C) Farz-ı ayn
- D) Serbest bırakılan davranış
- E) Yalnız tavsiye edilen görev
Doğru cevap: C
Çözüm: Farz-ı ayn her sorumlu bireyin bizzat yerine getireceği görevdir; başkasının yapmasıyla bireyin sorumluluğu kalkmaz.
Cenaze namazının bazı Müslümanlar tarafından kılınmasıyla diğerlerinden sorumluluğun düşmesi hangi hükme örnektir?
- A) Farz-ı kifaye
- B) Farz-ı ayn
- C) Özgürce seçilen davranış
- D) Tenzihen mekruh
- E) Yükümlülük doğurmayan nafile
Doğru cevap: A
Çözüm: Farz-ı kifayede görev toplulukça paylaşılır; yeterli kişi yerine getirirse başkalarının üzerinden sorumluluk kalkar.
Hanefî fıkıh geleneğinde farzdan farklı bir kesinlik düzeyinde, sünnetten daha güçlü yükümlülüğe ne ad verilir?
- A) Yapılıp yapılmaması serbest fiil
- B) Mendup
- C) Mekruh
- D) Haram
- E) Vacip
Doğru cevap: E
Çözüm: Vacip Hanefî terminolojide farzdan farklı delil düzeyine sahip bağlayıcı istektir; birçok diğer mezhepte adlandırma değişebilir.
Hz. Muhammed’in uygulayıp tavsiye ettiği ve farz ya da vacip dışında kalan dinî davranışlara genel olarak ne denir?
- A) Haram
- B) Sünnet
- C) Mubah
- D) Küfür
- E) Şirk
Doğru cevap: B
Çözüm: Sünnet, Hz. Peygamber’in örnek davranışları ve tavsiyeleriyle ilişkilidir; yalnızca tarihî bilgi değil dinî rehberliktir.
Yapılması övülen fakat terk edilmesi kınanmayan nafile ve güzel davranışlar için hangi terim kullanılır?
- A) Farz-ı ayn
- B) Haram
- C) Vacip
- D) Mendup
- E) Mekruh
Doğru cevap: D
Çözüm: Mendup ya da müstehap, kesin zorunluluk taşımayan önerilen güzel fiillerdir; nafile ibadetler buna örnek olabilir.
Dinen yapılması ve terk edilmesi kişinin tercihine bırakılan davranış hangi hüküm kapsamındadır?
- A) Farz
- B) Haram
- C) Mubah
- D) Vacip
- E) Farz-ı kifaye
Doğru cevap: C
Çözüm: Mubah, kişi için dinen serbest bırakılmış davranış anlamına gelir; sırf yapılması veya terk edilmesi zorunlu değildir.
İslam’da kesin biçimde yasaklanmış davranışları ifade eden dinî hüküm hangisidir?
- A) Haram
- B) Mendup
- C) Sünnet
- D) Mubah
- E) Nafile
Doğru cevap: A
Çözüm: Haram, dinen kesin olarak yasaklanan söz ve davranışların hükmüdür; terk edilmesi dinî sorumlulukla ilgilidir.
Haram düzeyinde kesin yasak olmayan fakat dinen hoş karşılanmayan fiillere genel olarak ne denir?
- A) Farz
- B) Vacip
- C) Müstehap
- D) Mubah
- E) Mekruh
Doğru cevap: E
Çözüm: Mekruh, yapılmaması istenen ve hoş görülmeyen fiildir; haramla aynı kesinlik düzeyinde değildir.
Kulluk ve ibadet eden kimse için kullanılan dinî terim aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Mâbut
- B) Âbit
- C) Mabet
- D) İftitah
- E) Mihrab
Doğru cevap: B
Çözüm: Âbit ibadet eden kişiyi, mâbut kendisine ibadet edileni, mabet ise ibadet edilen yeri ifade eder.
İbadet edilen yer anlamına gelen kavram aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Âbit
- B) Mâbut
- C) Farz
- D) Mabet
- E) Kaza
Doğru cevap: D
Çözüm: Mabet, ibadet edilen yerin genel adıdır; âbit kulluk eden kişiyi ve mâbut ibadet edileni anlatır.
Günde beş vakit yerine getirilen temel bedenî ibadet hangisidir?
- A) Zekât
- B) Hac
- C) Namaz
- D) Fıtır sadakası
- E) Kurban
Doğru cevap: C
Çözüm: Namaz, Müslümanın belli vakitlerde yerine getirdiği temel bedenî ibadettir; diğerleri farklı şart ve zamanlara bağlıdır.
Ramazan ayında imsak ile iftar arasında yeme, içme ve orucu bozan davranışlardan uzak durulan ibadet hangisidir?
- A) Oruç
- B) İnfak
- C) Hac
- D) Zekât
- E) Tavaf
Doğru cevap: A
Çözüm: Oruç, niyetle belirli bir süre yeme, içme ve orucu bozan davranışlardan uzak durma ibadetidir.
Belirli mal varlığı şartlarını sağlayan Müslümanların ihtiyaç sahiplerine verdiği zorunlu malî ibadet hangisidir?
- A) Nafile oruç
- B) İtikâf
- C) Tefekkür
- D) Secde
- E) Zekât
Doğru cevap: E
Çözüm: Zekât, dinen belirlenen koşulları taşıyan mallardan hak sahiplerine verilen malî ibadettir; her gönüllü yardımla aynı hükümde değildir.
Gücü ve imkânı yeten Müslümanların belirli zamanda Kâbe ve çevresindeki menâsiki yerine getirmesine ne denir?
- A) Umre
- B) Hac
- C) Sadaka
- D) Teravih
- E) Adak
Doğru cevap: B
Çözüm: Hac, şartlarını taşıyan kişilerin belli zamanda yerine getirdiği ibadettir; umreden zaman ve uygulamalar bakımından ayrılır.
Namaz öncesi belirli organların usulüne uygun yıkanması ve mesh edilmesiyle yapılan temizlik ibadeti hangisidir?
- A) Teyemmüm
- B) Tavaf
- C) İhram
- D) Abdest
- E) İtikâf
Doğru cevap: D
Çözüm: Abdest, namazla bağlantılı hükmî temizliği sağlamanın olağan yoludur; teyemmüm belirli şartlarda onun yerine geçebilir.