Fizik biliminin incelediği konuları doğru örnekleyen ifade hangisidir?
- A) Yalnız ülkelerin siyasi sınırları
- B) Madde, enerji ve bunların etkileşimleri
- C) Yalnız kelimelerin kökenleri
- D) Yalnız canlı türlerinin adları
- E) Yalnız tarihsel belge türleri
Doğru cevap: B
Çözüm: Fizik; madde, enerji, hareket ve etkileşimleri gözlem, deney ve matematiksel modeller yardımıyla inceler.
Uluslararası Birim Sistemi’nde (SI) uzunluğun temel birimi hangisidir?
- A) Kilogram
- B) Saniye
- C) Kelvin
- D) Metre
- E) Amper
Doğru cevap: D
Çözüm: SI sisteminde uzunluğun temel birimi metredir. Kilogram kütlenin, saniye zamanın ve kelvin sıcaklığın temel birimlerindendir.
Uluslararası Birim Sistemi’nde kütlenin temel birimi hangisidir?
- A) Kilogram
- B) Newton
- C) Joule
- D) Metre
- E) Pascal
Doğru cevap: A
Çözüm: SI sisteminde kütlenin temel birimi kilogramdır; newton kuvvet, joule enerji, pascal basınç birimidir.
Uluslararası Birim Sistemi’nde zamanın temel birimi hangisidir?
- A) Dakika
- B) Saat
- C) Saniye
- D) Gün
- E) Milisaniye
Doğru cevap: C
Çözüm: SI zaman temel birimi saniyedir; dakika, saat ve gün zaman ölçse de temel birim değildir.
Termodinamik sıcaklığın SI temel birimi hangisidir?
- A) Santigrat derece
- B) Joule
- C) Newton
- D) Litre
- E) Kelvin
Doğru cevap: E
Çözüm: SI sisteminde termodinamik sıcaklığın temel birimi kelvindir; santigrat derece günlük hayatta yaygın kullanılır.
Elektrik akımının SI temel birimi hangisidir?
- A) Volt
- B) Amper
- C) Ohm
- D) Watt
- E) Coulomb
Doğru cevap: B
Çözüm: Elektrik akımının SI temel birimi amperdir; volt potansiyel farkı, ohm direnç ve watt güç birimidir.
Aşağıdakilerden hangisi temel değil türetilmiş fiziksel büyüklüktür?
- A) Zaman
- B) Kütle
- C) Uzunluk
- D) Hız
- E) Termodinamik sıcaklık
Doğru cevap: D
Çözüm: Hız uzunluğun zamana oranıyla ifade edilir ve birimi m/s olur; bu nedenle temel değil türetilmiş büyüklüktür.
Kütlesi 600 g, hacmi 200 cm³ olan homojen cismin özkütlesi kaç g/cm³ olur?
Doğru cevap: B
Çözüm: Özkütle kütlenin hacme oranıdır: 600/200=3 g/cm³. İşlemde birimler uyumludur.
0,8 g/cm³ özkütlenin kg/m³ birimindeki karşılığı kaçtır?
- A) 0,8
- B) 8
- C) 80
- D) 800
- E) 8.000
Doğru cevap: D
Çözüm: 1 g/cm³ = 1.000 kg/m³ olduğundan 0,8 × 1.000=800 kg/m³ bulunur; birim dönüşümünde hacmin küpü unutulmamalıdır.
Kütlesi 1,5 kg olan cismin gram cinsinden kütlesi kaçtır?
- A) 1.500
- B) 15
- C) 150
- D) 15.000
- E) 0,0015
Doğru cevap: A
Çözüm: 1 kilogram 1.000 gramdır. Bu nedenle 1,5 kilogram 1.500 grama eşittir; dönüştürme hacim değil kütle birimidir.
1 m³ hacim kaç litreye eşittir?
- A) 10
- B) 100
- C) 1.000
- D) 10.000
- E) 100.000
Doğru cevap: C
Çözüm: 1 m³ = 1.000 dm³ ve 1 dm³ = 1 L olduğundan bir metreküp 1.000 litredir.
Dereceli silindirde su seviyesi 40 mL’den 65 mL’ye çıkıyorsa tamamen batan taşın hacmi kaç cm³ olur?
- A) 15
- B) 40
- C) 65
- D) 105
- E) 25
Doğru cevap: E
Çözüm: Taşın hacmi son hacim eksi ilk hacimdir: 65−40=25 mL. 1 mL, 1 cm³ hacme eşittir.
Kütlesi 240 g ve özkütlesi 2 g/cm³ olan homojen maddenin hacmi kaç cm³ olur?
- A) 60
- B) 120
- C) 80
- D) 240
- E) 480
Doğru cevap: B
Çözüm: d=m/V bağıntısından V=m/d olur. 240/2=120 cm³; özkütle sabitken kütle hacimle doğru orantılıdır.
Bir maddenin kütle–hacim grafiğinde 8 cm³ hacme karşılık 24 g kütle okunuyor. Grafiğin eğimi kaç g/cm³ olur?
Doğru cevap: D
Çözüm: Kütle düşey, hacim yatay eksendeyse eğim m/V olur. 24/8=3 g/cm³, yani özkütledir.
Bir kaptaki sıvı seviyesi 120 mL iken tamamen batan bir metalin ardından 155 mL oluyor. Metalin kütlesi 280 g ise özkütlesi kaç g/cm³ olur?
Doğru cevap: B
Çözüm: Hacim yer değiştiren su kadardır: 155−120=35 cm³. Özkütle 280/35=8 g/cm³ bulunur.
Aynı sıcaklıkta özkütleleri 2 ve 3 g/cm³ olan, hacimleri sırasıyla 20 ve 30 cm³ iki katı parçanın toplam kütlesi kaç gramdır?
- A) 50
- B) 100
- C) 120
- D) 130
- E) 150
Doğru cevap: D
Çözüm: İlk parçanın kütlesi 2×20=40 g; ikincinin kütlesi 3×30=90 g olur. Toplam kütle 130 gramdır.
Özkütleleri 2 ve 4 g/cm³ olan iki sıvıdan sırasıyla 20 ve 30 cm³ alınıp karıştırılıyor. Toplam hacmin 50 cm³ kaldığı varsayılırsa karışımın özkütlesi kaç g/cm³ olur?
- A) 3,2
- B) 2,4
- C) 2,8
- D) 3,0
- E) 3,6
Doğru cevap: A
Çözüm: Kütleler 40 g ve 120 g, toplam 160 g olur. Verilen hacimlerin toplandığı varsayımıyla 160/50=3,2 g/cm³.
Aynı malzemeden yapılmış A ve B cisimlerinde B’nin hacmi A’nın üç katıysa hangisi zorunlu olarak doğrudur?
- A) B’nin özkütlesi A’nın üç katıdır
- B) A’nın kütlesi B’den fazladır
- C) B’nin kütlesi A’nın üç katıdır
- D) İkisinin hacimleri eşittir
- E) B’nin özkütlesi sıfırdır
Doğru cevap: C
Çözüm: Aynı koşullarda homojen aynı madde için özkütle sabittir. m=dV olduğundan hacmi üç kat olanın kütlesi de üç kattır.
X ve Y homojen cisimlerinin kütleleri eşitken hacimleri sırasıyla 2V ve 5V’dir. X’in özkütlesinin Y’ninkine oranı kaçtır?
- A) 2/5
- B) 1/2
- C) 1
- D) 5
- E) 5/2
Doğru cevap: E
Çözüm: Eşit kütle için özkütle hacimle ters orantılıdır: dX/dY=(m/2V)/(m/5V)=5/2.
Bir maddenin kütle–hacim grafiği orijinden geçiyor. Grafikteki (10 cm³, 25 g) ve (30 cm³, 75 g) noktalarından bulunan özkütle kaç g/cm³ olur?
- A) 0,4
- B) 2,5
- C) 1,5
- D) 3
- E) 5
Doğru cevap: B
Çözüm: Orijinden geçen kütle–hacim doğrusunun eğimi özkütledir: 25/10=75/30=2,5 g/cm³.