Bir cismin hareketli ya da durgun olduğunu belirlemek için öncelikle ne seçilir?
- A) Yalnız cismin rengi
- B) Referans noktası
- C) Ortamın kokusu
- D) Cismin kimyasal adı
- E) Günün mevsimi
Doğru cevap: B
Çözüm: Hareket, bir referans noktasına göre konumun zamanla değişmesidir; aynı cisim farklı gözlemcilere göre farklı değerlendirilebilir.
Bir aracın hareket boyunca izlediği yolun toplam uzunluğunu ifade eden büyüklük hangisidir?
- A) Yer değiştirme vektörü
- B) İvme
- C) Bileşke kuvvet
- D) Alınan yol
- E) Kütle
Doğru cevap: D
Çözüm: Alınan yol izlenen güzergâhın toplam uzunluğudur; skaler büyüklüktür ve yön bilgisi içermez.
Bir hareketlinin ilk konumundan son konumuna çizilen yönlü doğru parçasıyla hangi büyüklük ifade edilir?
- A) Yer değiştirme
- B) Toplam yol
- C) Ortalama sürat
- D) Enerji
- E) Sürtünme katsayısı
Doğru cevap: A
Çözüm: Yer değiştirme son konum eksi ilk konumla tanımlanan vektördür; izlenen güzergâhtan bağımsızdır.
Toplam alınan yolun toplam zamana bölünmesiyle bulunan büyüklük hangisidir?
- A) Ortalama hız vektörü
- B) İvme
- C) Ortalama sürat
- D) Ağırlık
- E) Kuvvet momenti
Doğru cevap: C
Çözüm: Ortalama sürat tüm hareket boyunca alınan yolun geçen toplam süreye oranıdır; birimi m/s olabilir.
Yer değiştirmenin geçen zamana oranı hangi büyüklüğü verir?
- A) Ortalama sürat
- B) Toplam yol
- C) Duran kütle
- D) Sürtünme kuvveti
- E) Ortalama hız
Doğru cevap: E
Çözüm: Ortalama hız vektöreldir ve yer değiştirme/toplam zaman bağıntısıyla bulunur; yönü önemlidir.
Bir hareketlinin hızının zamana göre değişimini gösteren fiziksel büyüklük hangisidir?
- A) Hacim
- B) İvme
- C) Yoğunluk
- D) Alınan yol
- E) Isı
Doğru cevap: B
Çözüm: İvme hız vektörünün zamanla değişim hızıdır; hızın büyüklüğü veya yönü değiştiğinde ivme oluşabilir.
Süratin SI birimi hangisidir?
- A) Kilogram (kg)
- B) Newton (N)
- C) Metreküp (m³)
- D) Metre/saniye (m/s)
- E) Kelvin (K)
Doğru cevap: D
Çözüm: Sürat yol/zaman oranıdır; SI birimleri kullanıldığında metre/saniye elde edilir.
Kuvvetin SI birimi hangisidir?
- A) Newton
- B) Joule
- C) Watt
- D) Pascal
- E) Amper
Doğru cevap: A
Çözüm: Kuvvetin SI birimi newtondur. Bir newton, 1 kg kütleye 1 m/s² ivme kazandıran net kuvvet büyüklüğüdür.
Bir cisim üzerinde etkili kuvvetlerin vektörel toplamına ne ad verilir?
- A) Özkütle
- B) Sürat
- C) Bileşke (net) kuvvet
- D) Isı sığası
- E) Yüzey alanı
Doğru cevap: C
Çözüm: Net kuvvet cisme uygulanan kuvvetlerin yönleri dikkate alınarak toplanmasıyla bulunur.
Net kuvvet sıfırken durgun cismin durgun kalma eğilimini açıklayan kavram hangisidir?
- A) Buharlaşma
- B) Kılcallık
- C) Işığın kırılması
- D) Basınç farkı
- E) Eylemsizlik
Doğru cevap: E
Çözüm: Newton’un birinci yasası gereği net kuvvet sıfırsa cisim mevcut hızını korur; duruyorsa durmayı sürdürür.
Kütlesi sabit bir cismin ivmesi ile net kuvveti arasındaki ilişkiyi veren bağıntı hangisidir?
- A) Fnet = m/a
- B) Fnet = m·a
- C) Fnet = m+a
- D) Fnet = V/m
- E) Fnet = t·V
Doğru cevap: B
Çözüm: Newton’un ikinci yasasında net kuvvet kütle ile ivmenin çarpımına eşittir; yönler vektörel olarak değerlendirilir.
Bir kişinin duvarı itmesi sırasında duvarın da kişiyi itmesi hangi yasayla açıklanır?
- A) Kütlenin hacme oranı
- B) Isıl denge yasası
- C) Ohm yasası
- D) Newton’un üçüncü yasası
- E) Arşimet ilkesi
Doğru cevap: D
Çözüm: Etki–tepki kuvvetleri farklı cisimlere etki eder ve eşit büyüklükte, zıt yöndedir.
Yatay zeminde kayan cismin hareketine karşı koyabilen temas kuvveti hangisidir?
- A) Sürtünme kuvveti
- B) Elektrik akımı
- C) Isı iletimi
- D) Yalnız kütle
- E) Ses dalgası
Doğru cevap: A
Çözüm: Sürtünme, temas eden yüzeyler arasında bağıl kaymaya veya kayma eğilimine karşı etki eder.
Bir cisim yerçekimi etkisi altında bulunduğunda ona etki eden çekim kuvvetine ne denir?
- A) Kütle
- B) Özkütle
- C) Ağırlık
- D) Hacim
- E) Sürat
Doğru cevap: C
Çözüm: Ağırlık yerçekimi kuvvetidir ve newtonla ölçülür. Kütle ise kilogramla ifade edilir.
Konumu zamana göre değişmeyen bir cismin seçilen referansa göre hareket durumu nasıldır?
- A) Kesinlikle ivmelenen
- B) Sürekli hızlanan
- C) Zorunlu olarak dönen
- D) Mutlaka düşen
- E) Durgun
Doğru cevap: E
Çözüm: Belirli bir referansa göre konum değişmiyorsa cisim o referansa göre durgundur; başka referansa göre farklı olabilir.
Doğu yönünde 5 N ve yine doğu yönünde 3 N kuvvet aynı cisme uygulanırsa bileşke kaç N olur?
- A) Batı yönünde 8 N
- B) Doğu yönünde 8 N
- C) Doğu yönünde 2 N
- D) Batı yönünde 2 N
- E) Sıfır N
Doğru cevap: B
Çözüm: Aynı doğrultuda ve aynı yönde kuvvetler toplanır: 5+3=8 N; bileşke doğuya yönelir.
Doğuya 7 N ve batıya 7 N kuvvet uygulanan bir cismin net kuvveti kaç newtondur?
Doğru cevap: D
Çözüm: Eşit büyüklükte zıt yönlü kuvvetler birbirini dengeler; net kuvvetin büyüklüğü sıfırdır.
Sabit süratle düz doğrultuda ilerleyen cismin sürati için hangisi doğrudur?
- A) Büyüklüğü zamanla değişmez
- B) Her saniye artar
- C) Her saniye azalır
- D) Mutlaka sıfırdır
- E) Kütlesine eşittir
Doğru cevap: A
Çözüm: Sabit sürat ifadesi hızın büyüklüğünün değişmediğini anlatır; doğrultu da sabitse hız vektörü değişmez.
Bir cismin çizilen konum–zaman grafiği yatay doğruysa seçilen referansa göre ne söylenebilir?
- A) Sürati sürekli artar
- B) İvmesi mutlaka çok büyüktür
- C) Konumu sabittir
- D) Yer değiştirmesi hep pozitiftir
- E) Kuvveti zamanla sonsuz olur
Doğru cevap: C
Çözüm: Konum–zaman grafiğinde yatay çizginin eğimi sıfırdır; bu, seçilen eksende konumun değişmediği anlamına gelir.
Sabit hızla doğrusal hareket eden bir cisim için net kuvvetin büyüklüğü kaçtır?
- A) 1 N
- B) 5 N
- C) 10 N
- D) Hız kadar newton
- E) 0 N
Doğru cevap: E
Çözüm: İvme sıfır olduğunda Newton’un ikinci yasasına göre net kuvvet sıfırdır; hareket için sürekli net kuvvet gerekmez.