Atom numarası (Z) hangi tanecik sayısına eşittir?
- A) Nötron sayısına
- B) Proton ve nötron toplamına
- C) Proton sayısına
- D) Elektron ve nötron toplamına
- E) Katman sayısına
Doğru cevap: C
Çözüm: Atom numarası çekirdekteki proton sayısıdır; aynı elementin atomlarında proton sayısı aynıdır.
Protonun elektrik yükü hangisidir?
- A) +1 birim
- B) −2 birim
- C) −1 birim
- D) 0 birim
- E) +2 birim
Doğru cevap: A
Çözüm: Protonun bağıl elektrik yükü +1’dir; atom çekirdeğinin pozitif yükünü protonlar oluşturur.
Elektronun bağıl elektrik yükü nedir?
Doğru cevap: E
Çözüm: Elektron eksi bir birim yüklüdür; atomun kimyasal etkileşimlerinde elektronlar önemlidir.
Nötronun elektrik yükü hangisidir?
- A) −1 birimdir.
- B) Yüksüzdür.
- C) +2 birimdir.
- D) −2 birimdir.
- E) +1 birimdir.
Doğru cevap: B
Çözüm: Nötron elektriksel bakımdan yüksüzdür ve protonlarla birlikte çekirdekte yer alır.
Atom çekirdeğinde hangi parçacıklar bulunur?
- A) Elektron ve proton
- B) Yalnız elektron
- C) Elektron ve foton
- D) Proton ve nötron
- E) Yalnız nötr atom
Doğru cevap: D
Çözüm: Atom çekirdeği proton ve nötronlardan oluşur; elektronlar çekirdek çevresindeki bölgede bulunur.
Nötr atomda proton ve elektron sayıları arasındaki ilişki nedir?
- A) Elektron sayısı bir eksiktir.
- B) Elektron sayısı daima iki katıdır.
- C) Birbirine eşittir.
- D) Proton sayısı daima sıfırdır.
- E) Nötron sayısına mutlaka eşittir.
Doğru cevap: C
Çözüm: Nötr atomda toplam pozitif ve negatif yükler birbirini dengeler; proton sayısı elektron sayısına eşittir.
Kütle numarası (A) hangi toplamla bulunur?
- A) Proton + nötron
- B) Proton − elektron
- C) Nötron − elektron
- D) Proton + elektron
- E) Elektron + nötron
Doğru cevap: A
Çözüm: Kütle numarası çekirdekteki toplam nükleon sayısıdır; A=proton+nötron bağıntısı kullanılır.
İzotop atomların ortak özelliği nedir?
- A) Kütle numaralarının daima eşit olması
- B) Elektron yüklerinin farklı olması
- C) Farklı element olmaları
- D) Nötron sayılarının aynı olması
- E) Proton sayılarının aynı olması
Doğru cevap: E
Çözüm: İzotoplar aynı elemente aittir; proton sayıları eşit, nötron sayıları farklıdır.
Atomu içi dolu, bölünemez küçük küre gibi betimleyen tarihsel model kime aittir?
- A) Bohr
- B) Dalton
- C) Rutherford
- D) Thomson
- E) Moseley
Doğru cevap: B
Çözüm: Dalton atom modeli maddeyi içi dolu küçük taneciklerle açıkladı; sonradan atomun alt parçacıkları keşfedildi.
Pozitif yükün atom hacmine yayıldığını, elektronların bu yapıya gömülü olduğunu savunan model hangisidir?
- A) Moseley’in periyodik modeli
- B) Dalton modeli
- C) Bohr modeli
- D) Thomson modeli
- E) Modern orbital modeli
Doğru cevap: D
Çözüm: Thomson modeli üzümlü kek benzetmesiyle bilinir; pozitif kütle içinde elektronların bulunduğunu ileri sürer.
Altın levha deneyinden atomda küçük ve yoğun çekirdek olduğu sonucunu çıkaran bilim insanı kimdir?
- A) Newlands
- B) Döbereiner
- C) Rutherford
- D) Dalton
- E) Mendeleyev
Doğru cevap: C
Çözüm: Rutherford saçılma deneyinde bazı alfa taneciklerinin büyük açılarla sapmasını küçük, yoğun pozitif çekirdekle açıkladı.
Elektronların belirli enerji düzeyleriyle ilişkilendirildiği atom modeli kime aittir?
- A) Bohr
- B) Döbereiner
- C) Mendeleyev
- D) Proust
- E) Lavoisier
Doğru cevap: A
Çözüm: Bohr modeli, özellikle hidrojen atomundaki çizgi spektrumunu açıklamak üzere belirli enerji düzeyleri önerir.
Periyodik tablodaki yatay sıralara ne ad verilir?
- A) Grup
- B) İzotop
- C) Orbital
- D) İyon
- E) Periyot
Doğru cevap: E
Çözüm: Periyodik tablonun yatay sıraları periyot, dikey sütunları grup olarak adlandırılır.
Periyodik tablodaki düşey sütunlara ne ad verilir?
- A) Enerji düzeyi
- B) Grup
- C) Periyot
- D) İzobar
- E) Yörünge
Doğru cevap: B
Çözüm: Düşey sütunlar grup adını alır ve aynı gruptaki ana grup elementleri benzer değerlik elektron yapılarına sahiptir.
Modern periyodik tabloda elementler hangi büyüklüğe göre sıralanır?
- A) Alfabetik Türkçe adlarına
- B) Yalnız atom yarıçapına
- C) Artan nötron sayısına
- D) Artan atom numarasına
- E) Artan kütle numarasına
Doğru cevap: D
Çözüm: Modern periyodik sistem artan proton sayısına yani atom numarasına göre düzenlenmiştir.
Hidrojen dışında 1A (1. grup) elementlerine hangi ad verilir?
- A) Soy gazlar
- B) Yarı metaller
- C) Alkali metaller
- D) Geçiş ametalleri
- E) Halojenler
Doğru cevap: C
Çözüm: 1A ana grubunda hidrojen istisna olup diğerleri alkali metaldir; Li, Na, K örnektir.
7A (17. grup) elementlerinin grup adı nedir?
- A) Halojenler
- B) Soy gazlar
- C) Alkali metaller
- D) Toprak alkali metaller
- E) Lantanitler
Doğru cevap: A
Çözüm: 7A (17. grup) başlıca F, Cl, Br, I gibi halojenleri içerir; değerlik katmanında yedi elektron bulunur.
8A (18. grup) elementlerinin yaygın adı nedir?
- A) Toprak metalleri
- B) Alkali metaller
- C) Halojenler
- D) Aktinitler
- E) Soy gazlar
Doğru cevap: E
Çözüm: Helyum, neon ve argon gibi 18. grup elementleri soy gazdır; son katmanları genellikle doludur.
Metallerin genel olarak hangi özelliği belirgindir?
- A) Elektron alma eğiliminin her zaman en yüksek olması
- B) Isı ve elektriği iyi iletme
- C) Tümünün doğada tek atomlu gaz olması
- D) Her zaman gaz hâlinde bulunma
- E) Her zaman kırılgan ve mat olma
Doğru cevap: B
Çözüm: Metaller genellikle ısıyı ve elektriği iyi iletir; diğer özellikleri metalin türüne göre değişebilir.
Ametaller için aşağıdakilerden hangisi genellikle doğrudur?
- A) Hepsinin oda koşullarında katı olması
- B) Kolayca katyon oluşturmalarının temel eğilim olması
- C) Periyodik tablonun sol alt köşesinde yoğunlaşmaları
- D) Elektriği çoğunlukla kötü iletmeleri
- E) Hepsinin metalik parlaklık göstermesi
Doğru cevap: D
Çözüm: Ametaller çoğunlukla düşük iletkenliğe sahiptir; grafit gibi istisnalar bulunur.