Belirgin uzun menzilli kristal örgüsü olmayan katı türü hangisidir?
- A) Metalik kristal
- B) Moleküler kristal
- C) Amorf katı
- D) Kovalent ağ kristali
- E) İyonik kristal
Doğru cevap: C
Çözüm: Amorf katılar uzun menzilli düzen göstermez; cam çoğunlukla bu sınıfta değerlendirilir.
Şekerin tamamen çözündüğü şekerli suda çözünen madde hangisidir?
- A) Su buharı
- B) Kabın camı
- C) Su
- D) Buz
- E) Şeker
Doğru cevap: E
Çözüm: Çözünen, çözücü içerisinde dağılan maddedir. Şekerli su çözeltisinde şeker çözünen, su çözücüdür.
Aşağıdaki evsel maddelerden hangisinin sulu çözeltisi genellikle bazik özellik gösterir?
- A) Limon suyu (sitrik asit içeren)
- B) Sirke (asetik asitli çözelti)
- C) Hidroklorik asit çözeltisi
- D) Saf su (25 °C, pH 7)
- E) Yemek sodası (NaHCO₃) çözeltisi
Doğru cevap: E
Çözüm: Sodyum hidrojen karbonatın sulu çözeltisi hafif bazik karakter gösterir; sirke ve limon suyu asidiktir.
Ametaller için aşağıdakilerden hangisi genellikle doğrudur?
- A) Hepsinin oda koşullarında katı olması
- B) Kolayca katyon oluşturmalarının temel eğilim olması
- C) Periyodik tablonun sol alt köşesinde yoğunlaşmaları
- D) Elektriği çoğunlukla kötü iletmeleri
- E) Hepsinin metalik parlaklık göstermesi
Doğru cevap: D
Çözüm: Ametaller çoğunlukla düşük iletkenliğe sahiptir; grafit gibi istisnalar bulunur.
Atomu içi dolu, bölünemez küçük küre gibi betimleyen tarihsel model kime aittir?
- A) Bohr
- B) Dalton
- C) Rutherford
- D) Thomson
- E) Moseley
Doğru cevap: B
Çözüm: Dalton atom modeli maddeyi içi dolu küçük taneciklerle açıkladı; sonradan atomun alt parçacıkları keşfedildi.
Kimya laboratuvarında çalışırken hangi koruyucu davranış doğrudur?
- A) Bilinmeyen şişeyi koklamak
- B) Çıplak gözle yakın mesafede incelemek
- C) Yiyecekleri deney masasına koymak
- D) Uygun gözlük, önlük ve talimata göre eldiven kullanmak
- E) Kimyasalı tadarak tanımak
Doğru cevap: D
Çözüm: Laboratuvar güvenliğinde kişisel koruyucu donanım kullanılmalı ve kimyasallarla doğrudan temastan kaçınılmalıdır.
CO ve CO₂ bileşikleri karşılaştırıldığında aynı miktar karbonla birleşen oksijen kütlelerinin oranı CO:CO₂ kaçtır?
- A) 1:2
- B) 3:2
- C) 2:3
- D) 2:1
- E) 1:1
Doğru cevap: A
Çözüm: Bir C atomu için CO’da bir, CO₂’de iki O atomu vardır; sabit karbon kütlesinde oksijen oranı 1:2 olur.
Evlerde kullanılan çamaşır suyunun etkin bileşeni genellikle hangi bileşiktir?
- A) Sodyum klorürün saf kristali (NaCl)
- B) Sodyum hipoklorit (NaClO)
- C) Kalsiyum karbonat (CaCO₃)
- D) Etanol (C₂H₅OH)
- E) Sodyum hidrojen karbonat (NaHCO₃)
Doğru cevap: B
Çözüm: Yaygın çamaşır suyu sodyum hipoklorit çözeltisidir; ürün etiketi ve güvenlik uyarıları dikkate alınmalıdır.
Sıvı yüzeyinin ince bir zar gibi davranmasına yol açan özellik hangisidir?
- A) Nükleer çekim
- B) Yüzey gerilimi
- C) Metalik bağ
- D) İyonlaşma enerjisi
- E) Atom numarası
Doğru cevap: B
Çözüm: Yüzeydeki sıvı taneciklerine etki eden net kohezyon kuvvetleri yüzey gerilimini oluşturur.
Asitlerin karbonatlarla tepkimesinde sıklıkla ortaya çıkan gaz hangisidir?
- A) Helyum (He) gazı
- B) Neon (Ne) gazı
- C) Argon (Ar) gazı
- D) Karbondioksit (CO₂) gazı
- E) Hidrojen klorür (HCl) gazı
Doğru cevap: D
Çözüm: Karbonat iyonları asitle tepkimeye girerek karbonik asit ara ürünü üzerinden su ve CO₂ oluşturur.
Aşağıdakilerden hangisi kimyasal tür olarak bir iyon örneğidir?
- A) H₂O
- B) O₂
- C) Na⁺
- D) He
- E) N₂
Doğru cevap: C
Çözüm: Na⁺ elektron kaybetmiş sodyum katyonudur; diğer seçenekler nötr atom veya molekül örnekleridir.
Farklı büyüklükteki kuru kum ve çakıl karışımının ayrılması için ilk tercih hangisidir?
- A) Yoğunlaştırma
- B) Eleme
- C) Basit damıtma
- D) Kromatografi
- E) Ayırma hunisi
Doğru cevap: B
Çözüm: Eleme, katı parçacıkların tane boyu farkından yararlanarak çakılı kumdan ayırabilir.
Tuzlu su olarak bilinen homojen karışımda suyun görevi hangisidir?
- A) Çökelti
- B) Çözücü
- C) Emülsiyon taneciği
- D) Ayırıcı huni
- E) Çözünen katı
Doğru cevap: B
Çözüm: Tuzlu suda su çözücü sıvıdır; tuz ise su içinde iyonlarına ayrılarak dağılmış çözünen maddedir.
Sabit oranlar kanunuyla özdeşleşen bilim insanı kimdir?
- A) John Dalton
- B) Joseph Proust
- C) Dmitri Mendeleyev
- D) Michael Faraday
- E) Antoine Lavoisier
Doğru cevap: B
Çözüm: Proust saf bileşiklerde elementlerin kütlece sabit oranlarda birleştiğini göstermiştir.
Bulunduğu kabın bütün hacmine yayılan ve kolay sıkıştırılabilen hâl hangisidir?
- A) Kristal katı
- B) Amorf katı
- C) Katı
- D) Sıvı
- E) Gaz
Doğru cevap: E
Çözüm: Gaz tanecikleri arasındaki boşluk çok fazla olduğundan gazlar tüm kabı doldurur ve kolayca sıkıştırılabilir.
Modern periyodik tabloda elementler hangi büyüklüğe göre sıralanır?
- A) Alfabetik Türkçe adlarına
- B) Yalnız atom yarıçapına
- C) Artan nötron sayısına
- D) Artan atom numarasına
- E) Artan kütle numarasına
Doğru cevap: D
Çözüm: Modern periyodik sistem artan proton sayısına yani atom numarasına göre düzenlenmiştir.
Saf HF molekülleri arasındaki belirgin özel çekim hangisidir?
- A) Hidrojen bağı
- B) İyonik kristal bağı
- C) Nükleer etkileşim
- D) Yalnız iyon-dipol etkileşimi
- E) Metalik bağ
Doğru cevap: A
Çözüm: HF moleküllerinde H doğrudan F atomuna bağlı olduğundan moleküller arasında hidrojen bağı oluşabilir.
Aşağıdakilerden hangisi sentetik yüzey aktif temizlik maddesine örnektir?
- A) Saf sofra şekeri kristali
- B) Saf demir metal çubuğu
- C) Karbon dioksit gazı
- D) Destile edilmiş içme suyu
- E) Çamaşır deterjanının yüzey aktif bileşeni
Doğru cevap: E
Çözüm: Deterjanlarda çoğunlukla sentetik yüzey aktif maddeler bulunur; amaç suyla yağ arasındaki yüzey etkileşimini değiştirmektir.
25 °C sıcaklıkta saf suyun yaklaşık pH değeri kaçtır?
- A) pH değeri 1’dir.
- B) pH değeri 3’tür.
- C) pH değeri 11’dir.
- D) pH değeri 7’dir.
- E) pH değeri 14’tür.
Doğru cevap: D
Çözüm: 25 °C’de saf su için H₃O⁺ ve OH⁻ derişimleri eşittir ve her biri 10⁻⁷ mol/L olduğundan pH 7’dir.
Sodyum elementinin sembolü hangisidir?
Doğru cevap: B
Çözüm: Sodyumun sembolü Latincedeki natrium adından gelir ve Na biçiminde yazılır.