Kütlece %15 tuz içeren 240 g çözeltiden yalnız su buharlaştırılarak %30’luk çözelti hazırlanıyor. Kaç gram su buharlaşmıştır?
- A) 36 g
- B) 60 g
- C) 120 g
- D) 84 g
- E) 160 g
Doğru cevap: C
Çözüm: Başlangıçta 240×0,15=36 g tuz vardır. %30 için son toplam kütle 36/0,30=120 g olmalı; 120 g su uçmuştur.
150 g %20’lik tuz çözeltisi ile 250 g %8’lik aynı tuz çözeltisi karıştırılıyor. Karışımın kütlece yüzde tuz oranı kaçtır?
- A) %12,5
- B) %28
- C) %10
- D) %14
- E) %16
Doğru cevap: A
Çözüm: Birincide 30 g, ikincide 20 g tuz bulunur. Toplam 50 g tuz ve 400 g çözeltiyle yüzde 12,5 elde edilir.
200 g kütlece %30’luk şeker çözeltisine kaç gram su eklenirse şeker oranı %12 olur?
- A) 400 g
- B) 500 g
- C) 100 g
- D) 200 g
- E) 300 g
Doğru cevap: E
Çözüm: Çözünen şeker 60 gramdır. %12 olması için son çözelti kütlesi 60/0,12=500 g; 300 g su eklenir.
80 g %25’lik tuz çözeltisine kaç gram saf tuz eklenirse son derişim kütlece %40 olur? (Eklenen tuzun tümü çözünmektedir.)
- A) 15 g
- B) 20 g
- C) 25 g
- D) 40 g
- E) 10 g
Doğru cevap: B
Çözüm: Başta 20 g tuz vardır. (20+x)/(80+x)=0,40 eşitliğinden 20+x=32+0,4x ve x=20 g bulunur.
Bir tuzun çözünürlüğü 70 °C’de 80 g, 20 °C’de 30 g/100 g su olsun. 70 °C’de 200 g suyla doygun çözeltinin 20 °C’ye soğutulmasında kaç gram tuz kristallenir?
- A) 50 g
- B) 60 g
- C) 80 g
- D) 100 g
- E) 160 g
Doğru cevap: D
Çözüm: 200 g su yüksek sıcaklıkta 160 g, düşük sıcaklıkta 60 g tuz çözebilir. Aradaki 100 g kristallenir.
20 °C’de çözünürlüğü 40 g/100 g su olan bir tuzun 180 g doygun çözeltisinde kaç gram tuz bulunur?
- A) 80 g
- B) 40 g
- C) 360/7 g (yaklaşık 51,4 g)
- D) 60 g
- E) 72 g
Doğru cevap: C
Çözüm: Doygun çözeltide 40 g tuz + 100 g su = 140 g çözelti vardır; 180×40/140=360/7≈51,4 gram tuz bulunur.
20 °C’de 100 g suda en çok 25 g çözünen bir tuzla, 80 g suya 30 g tuz katılıyor. Denge sonunda çözelti kütlesi kaç gramdır?
- A) 100 g
- B) 105 g
- C) 110 g
- D) 80 g
- E) 90 g
Doğru cevap: A
Çözüm: 80 g su en çok 80×25/100=20 g tuz çözebilir; çözelti kütlesi 80+20=100 gramdır, 10 g katı artar.
60 °C’de 100 g suda en çok 60 g, 20 °C’de en çok 20 g tuz çözünmektedir. 60 °C’de 300 g suyla hazırlanan doygun çözelti 20 °C’ye soğutulursa son çözelti kütlesi kaç gramdır?
- A) 320 g
- B) 420 g
- C) 480 g
- D) 300 g
- E) 360 g
Doğru cevap: E
Çözüm: Başta 180 g tuz çözünür. Soğuyunca yalnız 60 g çözünmüş kalır; çözeltinin kütlesi 300+60=360 gram olur.
200 g %15’lik tuz çözeltisine 100 g %30’luk aynı tuz çözeltisi ekleniyor. Sonra 100 g saf su buharlaştırılıyor. Son tuz yüzdesi kaçtır?
- A) %20
- B) %30
- C) %25
- D) %35
- E) %40
Doğru cevap: B
Çözüm: İlk çözeltide 30 g, ikincide 30 g tuz vardır. Başta 300 g çözelti, buharlaşma sonunda 200 g çözelti kalır; 60/200=%30.
Kütlece %10’luk 300 g çözeltideki tuzun kütlesi sabit tutulurken çözelti %25’e deriştiriliyor. Son çözeltide su kütlesi kaç gramdır?
- A) 270 g
- B) 30 g
- C) 60 g
- D) 90 g
- E) 120 g
Doğru cevap: D
Çözüm: Başlangıçta 30 g tuz vardır. Son çözelti kütlesi 30/0,25=120 g; su kütlesi 120−30=90 gramdır.
Bir su örneğinin 2 kg’ında 8 mg madde bulunuyor. Kütlece derişim kaç ppm’dir?
- A) 16 ppm
- B) 40 ppm
- C) 4 ppm
- D) 0,4 ppm
- E) 8 ppm
Doğru cevap: C
Çözüm: Derişim 8 mg/2 kg=4 mg/kg olur. Seyreltik çözeltilerde bu oran kütlece 4 ppm olarak ifade edilir.
Hacimlerin toplandığı varsayılan 300 mL %20 (hacim/hacim) etanol çözeltisine 100 mL saf etanol eklenirse yeni hacimce yüzde kaç olur?
- A) %40
- B) %35
- C) %45
- D) %50
- E) %30
Doğru cevap: A
Çözüm: Başlangıçta 60 mL etanol vardır; 100 mL eklenince 160 mL etanol ve 400 mL toplam hacim olur. Oran %40’tır.
Birbiriyle karışan A ve B sıvılarının kaynama noktaları sırasıyla 65 °C ve 110 °C’dir. Ayrımsal damıtmada genellikle hangi gözlem beklenir?
- A) İlk distilat yalnız B içerir.
- B) Her iki sıvı mıknatısla ayrılır.
- C) Alt faz mutlaka A’dır.
- D) Süzgeçte yalnız A kalır.
- E) İlk toplanan distilat A bakımından daha zengindir.
Doğru cevap: E
Çözüm: Daha uçucu olan, düşük kaynama noktalı A buhar fazında daha yüksek oranda bulunur; ayrımsal damıtmada önce A’ca zengin distilat alınır.
İçinde demir tozu, kum ve tuz bulunan karışımın üç bileşenini de ayrı ayrı toplamak için uygun işlem sırası hangisidir?
- A) Yalnız eleme → yalnız damıtma
- B) Mıknatısla ayırma → suda çözme → süzme → buharlaştırma
- C) Süzme → mıknatısla ayırma → eleme → damıtma
- D) Buharlaştırma → süzme → suda çözme → mıknatısla ayırma
- E) Ayırma hunisi → süzme → mıknatısla ayırma → eleme
Doğru cevap: B
Çözüm: Önce demir mıknatısla alınır. Tuz suda çözülür, kum süzgeçte kalır; tuz sudan buharlaştırmayla geri kazanılır.
Bir karışımda kum, su ve etanol bulunmaktadır. Kumun ayrılmasından sonra sıvıları ayrı ayrı elde etmek için uygulanacak yöntem hangisidir?
- A) Önce kromatografi, sonra eleme
- B) Yalnız çöktürme
- C) Önce ayırma hunisi, sonra eleme
- D) Önce süzme, sonra ayrımsal damıtma
- E) Önce mıknatıslama, sonra süzme
Doğru cevap: D
Çözüm: Kum çözünmeyen katıdır ve süzmeyle alınır. Birbirine karışan su ile etanol kaynama noktası farkıyla ayrılır.
20 °C’de çözünürlüğü 30 g/100 g su olan bir tuzun 130 g doygun çözeltisinden 40 g su buharlaştırılıyor ve sıcaklık sabit tutuluyor. Kaç gram tuz kristallenir?
- A) 9 g
- B) 18 g
- C) 12 g
- D) 30 g
- E) 4 g
Doğru cevap: C
Çözüm: 130 g doygun çözeltide 100 g su ve 30 g tuz vardır. 40 g su gidince 60 g su 18 g tuz tutar; 12 g kristallenir.
A ve B tuzları için 100 g suda 25 °C’de çözünürlükler sırasıyla 40 g ve 20 g’dır. Ayrı kaplarda 50’şer gram suya 30’ar gram tuz ekleniyor. Çözünen miktarların A:B oranı kaçtır?
- A) 2:1
- B) 1:2
- C) 1:1
- D) 3:2
- E) 4:3
Doğru cevap: A
Çözüm: 50 g su A’dan en çok 20 g, B’den 10 g çözer. Her iki kapta fazladan katı kaldığından çözünen oranı 20:10=2:1’dir.
Kütlece %20 tuz içeren 250 g çözeltiye 50 g su eklenip ardından 30 g su buharlaştırılıyor. Son derişim yaklaşık kaçtır?
- A) %25
- B) %16,67
- C) %20
- D) %21,74
- E) %18,52
Doğru cevap: E
Çözüm: Başta 50 g tuz vardır. Kütle 250+50−30=270 g olur. Derişim 50/270×100≈%18,52’dir.
Sabit sıcaklıkta hazırlanmış doygun X tuzu çözeltisinde 120 g su ve 48 g çözünmüş tuz vardır. Aynı sıcaklıkta 75 g su ile hazırlanabilecek doygun çözelti kaç gramdır?
- A) 120 g
- B) 105 g
- C) 123 g
- D) 90 g
- E) 95 g
Doğru cevap: B
Çözüm: Çözünürlük 48/120×100=40 g/100 g su olur. 75 g suda 30 g X çözünür; çözeltinin kütlesi 75+30=105 gramdır.
Bir doygun çözeltinin 20 °C’de kütlece tuz oranı %20’dir. Aynı sıcaklıkta 100 g suyla hazırlanabilecek doygun çözeltinin kütlesi kaç gramdır?
- A) 120 g
- B) 140 g
- C) 150 g
- D) 125 g
- E) 105 g
Doğru cevap: D
Çözüm: Doygun çözeltide çözünen/çözelti=0,20 ise çözünen/su=0,20/0,80=0,25’tir. 100 g su 25 g tuz çözer.