5! işleminin sonucu kaçtır?
- A) 100
- B) 60
- C) 120
- D) 20
- E) 240
Doğru cevap: C
Çözüm: 5! = 5·4·3·2·1 olarak açılır. Çarpım 120’dir. Faktöriyel, pozitif tam sayıdan 1’e kadar ardışık tam sayıların çarpımıdır.
4! işleminin sonucu kaçtır?
Doğru cevap: E
Çözüm: 4! = 4·3·2·1 = 24 eder. Faktöriyel açılımında her bir pozitif tam sayı bir kez çarpılır, toplama yapılmaz.
0! değeri kaçtır?
- A) 2
- B) 1
- C) 0
- D) 10
- E) Tanımsızdır
Doğru cevap: B
Çözüm: Tanım gereği 0! = 1’dir. Bu kabul, kombinasyon ve permütasyon formüllerinin sıfır eleman seçildiğinde tutarlı kalmasını sağlar.
6!/5! ifadesi kaçtır?
Doğru cevap: D
Çözüm: 6! = 6·5! yazılır. Pay ve paydadaki 5! sadeleşince yalnızca 6 kalır. Büyük faktöriyeli tamamen hesaplamaya gerek yoktur.
5!/3! işleminin sonucu kaçtır?
Doğru cevap: A
Çözüm: 5! = 5·4·3! olarak açılır. Paydadaki 3! sadeleşince 5·4 = 20 kalır. Benzer sorularda ortak faktöriyel öncelikle sadeleştirilir.
Dört farklı kitap bir rafa yan yana kaç farklı biçimde dizilebilir?
- A) 12
- B) 16
- C) 24
- D) 20
- E) 36
Doğru cevap: C
Çözüm: Dört kitabın tamamı birbirinden farklı olduğu için sıralama önemlidir. İlk yere 4, sonraya 3, ardından 2 ve 1 seçenek vardır: 4! = 24.
A, B ve C harfleri yan yana kullanılarak üç harfli kaç farklı sıralama yapılır?
Doğru cevap: E
Çözüm: Üç harfin tamamı farklıdır ve birer kez kullanılacaktır. Olası sıralama sayısı 3! = 3·2·1 = 6 olarak bulunur.
Altı farklı kişinin üçü sıraya dizilecekse kaç farklı diziliş vardır?
- A) 180
- B) 90
- C) 120
- D) 60
- E) 216
Doğru cevap: C
Çözüm: Sıradaki üç konum için sırasıyla 6, 5 ve 4 kişi seçilebilir. P(6,3)=6·5·4=120 olur; konumlar ayırt edildiği için kombinasyon kullanılmaz.
Yedi yarışmacı arasından birinci ve ikinci kaç şekilde belirlenebilir?
- A) 14
- B) 35
- C) 21
- D) 49
- E) 42
Doğru cevap: E
Çözüm: Birinci ve ikinci dereceler farklı olduğundan sıra önemlidir. İlk derece için 7, ikinci için 6 aday vardır: P(7,2)=42.
Sekiz öğrenciden ikisi bir geziye kaç farklı şekilde seçilir?
- A) 32
- B) 28
- C) 24
- D) 56
- E) 16
Doğru cevap: B
Çözüm: Geziye seçilecek iki kişinin sırası önem taşımaz. Kombinasyon C(8,2)=8·7/(2·1)=28 farklı ikili verir.
Yedi kişiden üç kişilik kurul kaç farklı şekilde oluşturulur?
- A) 21
- B) 28
- C) 42
- D) 35
- E) 30
Doğru cevap: D
Çözüm: Kurulda görev ayrımı verilmediği için sıra önemli değildir. C(7,3)=7·6·5/(3·2·1)=35 bulunur.
Dokuz kitaptan iki tanesi kaç farklı biçimde seçilebilir?
- A) 36
- B) 72
- C) 18
- D) 27
- E) 45
Doğru cevap: A
Çözüm: Birinci-ikinci seçimi ayırt etmeyiz. C(9,2)=9·8/2=36 farklı kitap ikilisi vardır; 9·8 sayımı her ikiliyi iki kez içerir.
Sekiz oyuncudan üç kişilik takım kaç farklı şekilde seçilebilir?
- A) 48
- B) 336
- C) 56
- D) 64
- E) 24
Doğru cevap: C
Çözüm: Üç kişilik takımı oluştururken seçilme sırası sonucu değiştirmez. C(8,3)=8·7·6/(3·2·1)=56 olur.
ANNE kelimesinin harfleri yer değiştirilerek kaç farklı sözcük dizilişi elde edilir?
Doğru cevap: E
Çözüm: ANNE dört harflidir ancak N iki kez geçer. Tekrarlanan N’ler ayırt edilemeyeceğinden 4!/2! = 12 farklı diziliş vardır.
Altı farklı kişi yuvarlak masaya kaç farklı oturma düzeninde oturabilir?
- A) 600
- B) 360
- C) 120
- D) 240
- E) 720
Doğru cevap: C
Çözüm: Yuvarlak masada yalnız döndürülmüş oturmalar aynı kabul edilir. Bir kişi sabitlenir; kalan beş kişi 5!=120 biçimde yerleştirilir.
Beş kişi yuvarlak masada otururken Ayşe ile Berk yan yana olacaksa kaç düzen vardır?
Doğru cevap: E
Çözüm: İki kişi bir blok yapılınca yuvarlak masada dört nesne kalır: (4−1)!=6. Blok içi iki sıra vardır: 6·2=12.
Yedi kişi yuvarlak masaya otururken belirli iki kişi yan yana olmayacaksa kaç düzen vardır?
- A) 720
- B) 480
- C) 360
- D) 420
- E) 600
Doğru cevap: B
Çözüm: Toplam yuvarlak masa düzeni 6!=720’dir. İki kişi bir blok olursa yan yana 2·5!=240 düzen vardır; 720−240=480.
Altı kişi düz sırada otururken Ayşe, Berk’ten önce oturacaksa kaç sıra vardır?
- A) 300
- B) 240
- C) 720
- D) 360
- E) 120
Doğru cevap: D
Çözüm: Altı kişinin tüm dizilişi 6!=720’dir. Ayşe’nin Berk’ten önce ve sonra geldiği durumlar simetriktir. Bu yüzden 720/2=360 olur.
MISSISSIPPI sözcüğünün harfleriyle kaç farklı sıralama yapılır?
- A) 34650
- B) 138600
- C) 69300
- D) 11550
- E) 23100
Doğru cevap: A
Çözüm: Sözcükte 11 harf vardır: I dört, S dört, P iki ve M bir kez bulunur. Tekrarlı permütasyon 11!/(4!·4!·2!)=34650 verir.
MATEMATIK sözcüğünün harfleriyle kaç farklı sıralama yapılır?
- A) 60480
- B) 30240
- C) 45360
- D) 15120
- E) 90720
Doğru cevap: C
Çözüm: MATEMATIK dokuz harflidir. M, A ve T ikişer kez; E, I, K birer kez geçer. Sayı 9!/(2!·2!·2!)=45360 olur.