Osmanlı Devleti’nin 1699 yılında imzaladığı, Avrupa’da önemli toprak kayıplarını kabul ettiği antlaşma hangisidir?
- A) Pasarofça Antlaşması
- B) Karlofça Antlaşması
- C) Küçük Kaynarca Antlaşması
- D) Yaş Antlaşması
- E) Zitvatorok Antlaşması
Doğru cevap: B
Çözüm: Karlofça Antlaşması 1699’da Avusturya, Lehistan ve Venedik ile yapılmış; Osmanlıların Avrupa’daki önemli kayıplarını resmileştirmiştir.
Osmanlı ile Safevîler arasında 1639 yılında imzalanan antlaşma hangisidir?
- A) Karlofça Antlaşması
- B) Pasarofça Antlaşması
- C) Küçük Kaynarca Antlaşması
- D) Kasr-ı Şirin Antlaşması
- E) Belgrad Antlaşması
Doğru cevap: D
Çözüm: Kasr-ı Şirin Antlaşması 1639’da Osmanlı–Safevî ilişkilerinde önemli bir sınır düzenlemesi oluşturmuş ve sonraki sınıra temel sağlamıştır.
1718 Pasarofça Antlaşması sonrasında başlayan ve 1730’a kadar süren Osmanlı dönemi hangi adla anılır?
- A) Lale Devri
- B) Fetret Devri
- C) Tanzimat Devri
- D) I. Meşrutiyet
- E) İstibdat Devri
Doğru cevap: A
Çözüm: Lale Devri geleneksel olarak 1718 Pasarofça Antlaşması’yla başlatılır ve 1730 Patrona Halil İsyanı’yla sona erer.
Lale Devri sırasında tahta bulunan Osmanlı padişahı kimdir?
- A) III. Selim
- B) II. Mahmud
- C) III. Ahmed
- D) I. Abdülmecid
- E) II. Abdülhamid
Doğru cevap: C
Çözüm: III. Ahmed dönemi ve Sadrazam Nevşehirli Damat İbrahim Paşa’nın çalışmaları Lale Devri’nin kültürel ve diplomatik yenilikleriyle ilişkilidir.
Osmanlı Türkçesiyle basım yapan matbaanın geliştirilmesinde 1720’lerde öne çıkan kişi kimdir?
- A) Midhat Paşa
- B) Alemdar Mustafa Paşa
- C) Ziya Gökalp
- D) Namık Kemal
- E) İbrahim Müteferrika
Doğru cevap: E
Çözüm: İbrahim Müteferrika, Sait Çelebi ile birlikte Türkçe eser basan matbaanın kurulmasında rol aldı; Osmanlı’daki ilk matbaa olduğu söylenemez.
1730 yılında Lale Devri’ni sona erdiren ayaklanma hangisidir?
- A) Kabakçı Mustafa İsyanı
- B) Patrona Halil İsyanı
- C) 31 Mart Vakası
- D) Celali İsyanları
- E) Şeyh Bedreddin İsyanı
Doğru cevap: B
Çözüm: Patrona Halil İsyanı 1730’da Lale Devri’nin sona ermesine yol açmış, III. Ahmed tahttan indirilmiştir.
1774 Küçük Kaynarca Antlaşması Osmanlı Devleti ile hangi devlet arasında imzalanmıştır?
- A) Fransa
- B) İngiltere
- C) Avusturya
- D) Rusya
- E) İtalya
Doğru cevap: D
Çözüm: Küçük Kaynarca Antlaşması 1774’te Osmanlı ile Rusya arasında imzalandı; Karadeniz ve Kırım siyaseti açısından önemlidir.
III. Selim’in kurduğu yeni düzenli askerî teşkilatın adı nedir?
- A) Nizam-ı Cedid
- B) Asakir-i Mansure-i Muhammediye
- C) Sekban-ı Cedid
- D) Yaya ve Müsellem
- E) Humbaracı Ocağı
Doğru cevap: A
Çözüm: III. Selim döneminde Nizam-ı Cedid yeni usulde eğitim ve teşkilatlandırmayı amaçlayan askerî reformlar arasında yer alır.
1808 Sened-i İttifak hangi Osmanlı padişahı döneminde imzalanmıştır?
- A) III. Ahmed
- B) III. Selim
- C) II. Mahmud
- D) I. Abdülmecid
- E) V. Mehmed
Doğru cevap: C
Çözüm: Sened-i İttifak 1808’de II. Mahmud döneminde merkez ile ayanlar arasında imzalanmış, merkezî otorite–taşra ilişkilerinde etkili olmuştur.
Yeniçeri Ocağı’nın 1826 yılında kaldırılması hangi adla anılır?
- A) 31 Mart Vakası
- B) Fetret Devri
- C) Babıali Baskını
- D) Patrona Halil İsyanı
- E) Vaka-i Hayriye
Doğru cevap: E
Çözüm: II. Mahmud döneminde Yeniçeri Ocağı’nın 1826’da kaldırılması Vaka-i Hayriye adıyla bilinir.
Yeniçeri Ocağı kaldırıldıktan sonra II. Mahmud döneminde kurulan ordu hangisidir?
- A) Nizam-ı Cedid
- B) Asakir-i Mansure-i Muhammediye
- C) Sekban-ı Cedid
- D) Tımarlı Sipahiler
- E) Yaya ve Müsellem
Doğru cevap: B
Çözüm: 1826’da Yeniçeri Ocağı’nın kaldırılmasının ardından Asakir-i Mansure-i Muhammediye adlı yeni askerî teşkilat oluşturuldu.
1839 Gülhane Hatt-ı Hümayunu hangi adla bilinir?
- A) Islahat Fermanı
- B) Kanun-i Esasi
- C) Sened-i İttifak
- D) Tanzimat Fermanı
- E) Hatt-ı Hümayun-u Hümayun
Doğru cevap: D
Çözüm: Tanzimat Fermanı 1839’da Gülhane’de ilan edildi; can, mal ve namus güvenliği gibi hukukî güvence ilkelerini vurguladı.
1856’da ilan edilen ve gayrimüslim tebaaya ilişkin düzenlemeleri genişleten belge hangisidir?
- A) Islahat Fermanı
- B) Tanzimat Fermanı
- C) Kanun-i Esasi
- D) Sened-i İttifak
- E) Amasya Genelgesi
Doğru cevap: A
Çözüm: Islahat Fermanı 1856’da ilan edilerek özellikle gayrimüslim tebaanın statüsü ve haklarına ilişkin düzenlemeler getirdi.
Osmanlı Devleti’nin ilk anayasal metni olan 1876 tarihli belge hangisidir?
- A) Tanzimat Fermanı
- B) Sened-i İttifak
- C) Kanun-i Esasi
- D) Misak-ı Millî
- E) Islahat Fermanı
Doğru cevap: C
Çözüm: Kanun-i Esasi 1876’da ilan edilerek anayasal monarşi ve Meclis-i Umumi’nin kurulmasının hukuki temelini oluşturdu.
1876’da I. Meşrutiyet’in ilan edildiği sırada Osmanlı padişahı kimdir?
- A) II. Mahmud
- B) III. Selim
- C) I. Abdülmecid
- D) V. Mehmed
- E) II. Abdülhamid
Doğru cevap: E
Çözüm: II. Abdülhamid tahta çıktıktan kısa süre sonra 1876 Kanun-i Esasi ilan edilmiş ve I. Meşrutiyet dönemi başlamıştır.
1877–1878 Osmanlı-Rus Savaşı halk arasında hangi adla bilinir?
- A) Trablusgarp Savaşı
- B) 93 Harbi
- C) Kırım Savaşı
- D) Balkan Savaşı
- E) Çaldıran Savaşı
Doğru cevap: B
Çözüm: 1877–1878 Osmanlı-Rus Savaşı, Rumi takvimde 1293 yılına rastlaması nedeniyle 93 Harbi olarak anılır.
1908 yılında Osmanlı Devleti’nde yeniden ilan edilen yönetim düzeni hangisidir?
- A) I. Meşrutiyet
- B) Tanzimat
- C) Mutlak monarşinin kuruluşu
- D) II. Meşrutiyet
- E) Lale Devri
Doğru cevap: D
Çözüm: 1908’de II. Meşrutiyet’in ilanıyla Kanun-i Esasi yeniden işler hâle getirildi ve parlamenter hayat tekrar başladı.
1911’de Osmanlı Devleti’nin Kuzey Afrika’daki Trablusgarp topraklarına saldıran devlet hangisidir?
- A) İtalya
- B) İngiltere
- C) Fransa
- D) Rusya
- E) Yunanistan
Doğru cevap: A
Çözüm: İtalya 1911’de Trablusgarp’a saldırdı; savaş 1912’de Uşi Antlaşması’yla sona erdi.
1912–1913 yıllarında Osmanlı Devleti’nin Balkan devletleriyle giriştiği savaşlar hangi adla bilinir?
- A) Kırım Savaşı
- B) Otuz Yıl Savaşı
- C) Balkan Savaşları
- D) Çaldıran Savaşı
- E) Kurtuluş Savaşı
Doğru cevap: C
Çözüm: Balkan Savaşları 1912–1913 yıllarında yaşandı; Osmanlı Devleti’nin Rumeli’deki topraklarını büyük ölçüde kaybetmesiyle sonuçlandı.
Osmanlı Devleti’nin I. Dünya Savaşı’ndan çekilme sürecini başlatan 30 Ekim 1918 tarihli belge hangisidir?
- A) Mudanya Ateşkes Antlaşması
- B) Lozan Barış Antlaşması
- C) Uşi Antlaşması
- D) Bükreş Antlaşması
- E) Mondros Ateşkes Antlaşması
Doğru cevap: E
Çözüm: Mondros Ateşkesi 30 Ekim 1918’de imzalandı; Osmanlı ordusunun durumunu ve İtilaf Devletlerinin işgal hareketlerini etkiledi.