Karma Test

MSÜ Türkçe Ses Bilgisi - Karma Test 3

MSÜ Türkçe Ses Bilgisi konusuna yönelik farklı zorluk seviyelerinden 20 sorudan oluşan Karma Test 3. Premium üyeler testi cevap anahtarlı PDF olarak da indirebilir.

Ders
Türkçe
Ünite
Bu derste ünite kullanılmıyor
Konu
Ses Bilgisi
Test türü
Karma Test
Test numarası
3

Test Soruları

Testi çözmek için sayfa etkileşimli olarak hazırlandığında şıklarını seçebilirsin.

Soru 1 / 20

Aşağıdakilerden hangisi küçük ünlü uyumuna uyan sözcüklere örnektir?

Soru 2 / 20

“Söyle-” fiilinin “söylüyor” biçiminde kullanılmasındaki ses olayı hangisidir?

Soru 3 / 20

“Kahır + olmak” birleşmesinin “kahrolmak” biçimine dönüşmesi hangi ses olayını gösterir?

Soru 4 / 20

“Tembel” sözcüğünde tarihsel n sesinin m sesine dönüşmesi hangi başlık altında incelenir?

Soru 5 / 20

“Akşam oldu.” sözleri bitişik biçimde söylendiğinde “akşam” sonundaki m sesinin “oldu” başına bağlanması hangi olaydır?

Soru 6 / 20

Aşağıdakilerden hangisi ince ünlülerden biridir?

Soru 7 / 20

“Kapısı” sözcüğündeki ses olayını doğru açıklayan seçenek hangisidir?

Soru 8 / 20

“Arabasına” sözcüğünde sırasıyla s ve n ünsüzlerinin bulunma nedeni hangisidir?

Soru 9 / 20

Aşağıdakilerden hangisinde ünlü daralması yoktur?

Soru 10 / 20

“Katık + ı → katığı” biçiminde hangi ses değişimi gerçekleşmiştir?

Soru 11 / 20

“Küçük + cük → küçücük” dönüşümünü aşağıdakilerden hangisi doğru açıklar?

Soru 12 / 20

Ünlüyle başlayan ek getirildiğinde bazı sözcüklerde yumuşama olmamasına örnek hangisidir?

Soru 13 / 20

“Saklambaç” sözcüğünün gelişiminde “saklanbaç” biçimindeki n sesinin m olması hangi kuralla ilgilidir?

Soru 14 / 20

“Bana”, “arabaya”, “bekliyor” sözcükleri için aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

Soru 15 / 20

“Sütü, yurdu, derdi, rengi, kitabı” sözcüklerinden hangisi diğerlerinden farklı olarak ünsüz yumuşaması içermez?

Soru 16 / 20

“Tembel” sözcüğündeki n→m dönüşümünü “sınıfta” sözcüğündeki d→t dönüşümünden ayıran özellik nedir?

Soru 17 / 20

“Kahrolmak”, “hallolmak” ve “seyretmek” sözcüklerinin oluşumunda sırasıyla hangi ses olayları vardır?

Soru 18 / 20

“Kapısı”, “arabasına” ve “ikişer” sözcüklerinde kaynaştırma ünsüzleriyle ilgili hangisi doğrudur?

Soru 19 / 20

Aşağıdaki sözcüklerin hangisi, köküne ek geldiğinde bir ses olayı geçirmemiştir?

Soru 20 / 20

“Masaya”, “altışar”, “kapısı”, “pencerenin” sözcüklerinde görülen kaynaştırma ünsüzleri hangi sırayla verilmiştir?

PDF İndirme

Bu testi bu sayfada ücretsiz online çözebilirsin. Soruları ve cevap anahtarını PDF olarak indirmek Premium üyelere özeldir.

PDF İNDİR · Premium

Soruların Cevapları ve Çözümleri

  1. Aşağıdakilerden hangisi küçük ünlü uyumuna uyan sözcüklere örnektir?

    • A) Çamur
    • B) Yağmur
    • C) Onunki
    • D) Doktor
    • E) Uçurtma

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Uçurtma sözcüğünde yuvarlak u sesini u, sonra düz a izler. Çamur ve yağmurda düz a sonrasında u geldiği için uyum bozulur.

  2. “Söyle-” fiilinin “söylüyor” biçiminde kullanılmasındaki ses olayı hangisidir?

    • A) Ünlü daralması
    • B) Ünsüz düşmesi
    • C) Ünlü düşmesi
    • D) Ünlü değişimi
    • E) Ünsüz türemesi

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Söyle- fiilinin sonundaki geniş e ünlüsü -yor ekiyle ü sesine daralır: söyle-yor → söylüyor.

  3. “Kahır + olmak” birleşmesinin “kahrolmak” biçimine dönüşmesi hangi ses olayını gösterir?

    • A) Ünlü türemesi
    • B) Ünlü düşmesi
    • C) Ünsüz benzeşmesi
    • D) Ünsüz yumuşaması
    • E) Kaynaştırma

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Kahır sözcüğündeki ı ünlüsü birleşme sırasında düşer: kahır + olmak → kahrolmak.

  4. “Tembel” sözcüğünde tarihsel n sesinin m sesine dönüşmesi hangi başlık altında incelenir?

    • A) Ünlü daralması
    • B) Ünsüz yumuşaması
    • C) Kaynaştırma
    • D) n-m değişimi
    • E) Ünlü türemesi

    Doğru cevap: D

    Çözüm: B sesinden önce gelen n sesi bazı sözcüklerde m olur: tenbel → tembel; bu n-m değişimidir.

  5. “Akşam oldu.” sözleri bitişik biçimde söylendiğinde “akşam” sonundaki m sesinin “oldu” başına bağlanması hangi olaydır?

    • A) Ünlü düşmesi
    • B) Ünsüz benzeşmesi
    • C) Ünsüz türemesi
    • D) Ünlü değişimi
    • E) Ulama

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Ünsüzle biten sözcüğün ardından ünlüyle başlayan sözcük gelirse söyleyişte sesler bağlanabilir; bu ulama örneğidir.

  6. Aşağıdakilerden hangisi ince ünlülerden biridir?

    • A) O
    • B) Ö
    • C) U
    • D) A
    • E) I

    Doğru cevap: B

    Çözüm: İnce ünlüler e, i, ö, ü biçimindedir. O, u, a ve ı kalın ünlülerdir.

  7. “Kapısı” sözcüğündeki ses olayını doğru açıklayan seçenek hangisidir?

    • A) Kapı sözcüğünün sonundaki ünlü düşer.
    • B) İyelik ekinin ünsüzü sertleşir.
    • C) Kapı sözcüğündeki p sesi b olur.
    • D) Kapı sözcüğünün ilk ünlüsü daralır.
    • E) Kapı sözcüğüyle iyelik eki arasına s kaynaştırma ünsüzü girer.

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Kapı-s-ı yapısında iki ünlünün karşılaşmasını önleyen s kaynaştırma ünsüzüdür.

  8. “Arabasına” sözcüğünde sırasıyla s ve n ünsüzlerinin bulunma nedeni hangisidir?

    • A) Ünlü daralmasıyla ünsüz benzeşmesinin art arda gerçekleşmesi
    • B) İyelik ekiyle ve ardından hâl ekiyle kurulan kaynaştırma bağlantıları
    • C) İki farklı sert ünsüzün yumuşaması
    • D) Kökteki iki ünsüzün yer değiştirmesi
    • E) Ünsüz düşmesinden sonra telafi seslerinin gelmesi

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Araba-sı-n-a biçiminde s üçüncü tekil kişi iyelik yapısına, n ise bu yapıdan sonraki yönelme ekine bağlanır.

  9. Aşağıdakilerden hangisinde ünlü daralması yoktur?

    • A) Başlıyor
    • B) Bekliyor
    • C) Söylüyor
    • D) Anlıyor
    • E) Yürüyor

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Yürü- fiili ü ile bittiğinden -yor öncesinde a/e ünlüsünün ı/i/u/ü biçimine daralması yoktur. Başla-, bekle-, söyle- ve anla- fiilleri daralır.

  10. “Katık + ı → katığı” biçiminde hangi ses değişimi gerçekleşmiştir?

    • A) k → ğ
    • B) k → g
    • C) t → d
    • D) ı → i
    • E) Ünsüz düşmesi

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Katık sözcüğünün son k ünsüzü, ünlüyle başlayan ek öncesinde ğ sesine yumuşar: katığı.

  11. “Küçük + cük → küçücük” dönüşümünü aşağıdakilerden hangisi doğru açıklar?

    • A) Kökteki ü ünlüsü daralmıştır.
    • B) Kök sonuna bir n ünsüzü eklenmiştir.
    • C) Kök sonundaki k, g sesine dönüşmüştür.
    • D) Kök sonundaki k ünsüzü düşmüştür.
    • E) Küçültme ekinin c ünsüzü sertleşmiştir.

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Küçük sözcüğüne küçültme eki geldiğinde k sesi düşer; küçük + cük → küçücük ünsüz düşmesidir.

  12. Ünlüyle başlayan ek getirildiğinde bazı sözcüklerde yumuşama olmamasına örnek hangisidir?

    • A) Yurt → yurdu
    • B) Renk → rengi
    • C) Dert → derdi
    • D) Kitap → kitabı
    • E) Süt → sütü

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Süt tek hecelidir ve süt + ü → sütü biçiminde t korunur. Diğer örneklerde son sert ünsüz yumuşar.

  13. “Saklambaç” sözcüğünün gelişiminde “saklanbaç” biçimindeki n sesinin m olması hangi kuralla ilgilidir?

    • A) Ünsüz yumuşaması
    • B) n-m değişimi
    • C) Ünlü daralması
    • D) Ünsüz türemesi
    • E) Kaynaştırma

    Doğru cevap: B

    Çözüm: b sesinden önceki n, söyleyiş gelişiminde m sesine dönüşür: saklanbaç → saklambaç.

  14. “Bana”, “arabaya”, “bekliyor” sözcükleri için aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

    • A) Üçünde de yalnızca ünsüz türemesi görülür.
    • B) Sırasıyla ünsüz düşmesi, ünlü daralması ve ünlü değişimi görülür.
    • C) Üçü de ünsüz benzeşmesinin örnekleridir.
    • D) İlkinde kaynaştırma, ikincide ünlü düşmesi, üçüncüde ünsüz yumuşaması vardır.
    • E) Sırasıyla ünlü değişimi, kaynaştırma ve ünlü daralması görülür.

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Ben+e → bana e→a, araba+y+a kaynaştırma, bekle+yor → bekliyor e→i daralmasıyla oluşur.

  15. “Sütü, yurdu, derdi, rengi, kitabı” sözcüklerinden hangisi diğerlerinden farklı olarak ünsüz yumuşaması içermez?

    • A) Yurdu
    • B) Derdi
    • C) Sütü
    • D) Rengi
    • E) Kitabı

    Doğru cevap: C

    Çözüm: Süt+ü → sütü biçiminde t değişmez. Yurt→yurdu, dert→derdi, renk→rengi ve kitap→kitabı örneklerinde ünsüz yumuşar.

  16. “Tembel” sözcüğündeki n→m dönüşümünü “sınıfta” sözcüğündeki d→t dönüşümünden ayıran özellik nedir?

    • A) İkisinde de yalnız ünlü daralması gerçekleşir.
    • B) Birincide ünsüz yumuşaması, ikincide ünlü değişimi vardır.
    • C) Birincide n-m değişimi, ikincide ünsüz benzeşmesi bulunur.
    • D) Birincide ünlü düşmesi, ikincide ünsüz türemesi vardır.
    • E) İkisinde de aynı sesin iki kez yazılmasına bağlı ünsüz türemesi vardır.

    Doğru cevap: C

    Çözüm: Tenbel→tembel örneği b öncesi n sesinin m olmasına; sınıf+da→sınıfta örneği sert f nedeniyle d sesinin t olmasına dayanır.

  17. “Kahrolmak”, “hallolmak” ve “seyretmek” sözcüklerinin oluşumunda sırasıyla hangi ses olayları vardır?

    • A) Ünsüz benzeşmesi – ünlü değişimi – ünsüz düşmesi
    • B) Ünlü daralması – ünlü türemesi – kaynaştırma
    • C) Ünsüz yumuşaması – ünsüz benzeşmesi – ünlü daralması
    • D) Kaynaştırma – ünlü düşmesi – ünsüz türemesi
    • E) Ünlü düşmesi – ünsüz türemesi – ünlü düşmesi

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Kahır+olmak→kahrolmak (ı düşer), hal+olmak→hallolmak (l türer), seyir+etmek→seyretmek (i düşer).

  18. “Kapısı”, “arabasına” ve “ikişer” sözcüklerinde kaynaştırma ünsüzleriyle ilgili hangisi doğrudur?

    • A) Üç sözcükte de yalnız y ünsüzü kaynaştırma görevi üstlenir.
    • B) Kapısı sözcüğündeki p, kaynaştırma ünsüzüdür.
    • C) Arabasına sözcüğünde hiçbir kaynaştırma sesi yoktur.
    • D) İkişer sözcüğündeki ş bir ünsüz yumuşaması sonucudur.
    • E) Kapısında s; arabasında s ve n; ikişerde ş kaynaştırması vardır.

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Kapı-s-ı, araba-sı-n-a, iki-ş-er ayrımlarında kaynaştırma ünsüzleri açıkça görülür.

  19. Aşağıdaki sözcüklerin hangisi, köküne ek geldiğinde bir ses olayı geçirmemiştir?

    • A) “Kitabı” (kitap + ı)
    • B) “Karnı” (karın + ı)
    • C) “Seçti” (seç + di)
    • D) “Masalar” (masa + lar)
    • E) “Bekliyor” (bekle + yor)

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Masa+lar→masalar sözcüğünde ekleme sırasında düşme, türeme, daralma veya yumuşama görülmez; diğerlerinde sırasıyla yumuşama, düşme, benzeşme ve daralma vardır.

  20. “Masaya”, “altışar”, “kapısı”, “pencerenin” sözcüklerinde görülen kaynaştırma ünsüzleri hangi sırayla verilmiştir?

    • A) y – ş – s – n
    • B) y – s – n – ş
    • C) n – ş – s – y
    • D) s – y – ş – n
    • E) y – ş – n – s

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Masa-y-a, altı-ş-ar, kapı-s-ı ve pencere-n-in yapılarındaki sesler sırasıyla y, ş, s ve n’dir.