“Bu soruyu henüz çözemedim.” cümlesinde “bu” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Sıfat
- B) Zarf
- C) Bağlaç
- D) Edat
- E) Zamir
Doğru cevap: A
Çözüm: Bu sözcüğü soruyu isminin önünde bulunarak onu işaret eder. Adın yerini tutmadığı için işaret zamiri değil, işaret sıfatıdır.
“Bunu daha önce de söylemiştim.” cümlesinde “bunu” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Bağlaç
- B) Zamir
- C) Edat
- D) Sıfat
- E) Zarf
Doğru cevap: B
Çözüm: Bunu sözcüğü işaret ettiği varlığın adını tek başına karşılar ve belirtme durumu eki alır. Bir ismin önünde bulunmadığından işaret zamiridir.
“Çok insan bu haberi bekliyordu.” cümlesinde “çok” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Zarf
- B) Zamir
- C) Sıfat
- D) Edat
- E) Bağlaç
Doğru cevap: C
Çözüm: Çok sözcüğü insan isminin miktarını belirtir. İsim önünde kullanıldığı için belgisiz sıfattır; eylemin derecesini bildirmemektedir.
“Soruları çok hızlı çözdü.” cümlesinde “çok” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Sıfat
- B) Zamir
- C) Bağlaç
- D) Zarf
- E) Edat
Doğru cevap: D
Çözüm: Çok sözcüğü hızlı zarfının derecesini belirler. Bir ismin miktarını değil, eylemin yapılma biçiminin derecesini bildirdiğinden miktar zarfıdır.
“Seni bekledim ama gelemedin.” cümlesindeki “ama” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Zarf
- B) Edat
- C) Zamir
- D) Sıfat
- E) Bağlaç
Doğru cevap: E
Çözüm: Ama sözcüğü iki yargıyı karşıtlık ilişkisiyle birbirine bağlar. Burada ayrı iki cümlenin anlam ilişkisini kurduğu için bağlaçtır.
“Bu hediyeyi senin için aldım.” cümlesindeki “için” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Edat
- B) Sıfat
- C) Zarf
- D) Bağlaç
- E) Zamir
Doğru cevap: A
Çözüm: İçin sözcüğü alma eylemi ile sen sözcüğü arasında amaç veya yarar ilişkisi kurar. Bu kullanımda edattır; cümleleri birbirine bağlamaz.
“Gelirim, yalnız biraz gecikebilirim.” cümlesindeki “yalnız” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Zamir
- B) Bağlaç
- C) Sıfat
- D) Edat
- E) Zarf
Doğru cevap: B
Çözüm: Yalnız sözcüğü burada “ama, fakat” anlamını taşıyarak iki yargıyı karşıtlıkla bağlar. Bu nedenle sıfat ya da zarf değil, bağlaçtır.
“Yalnız çocuk pencerenin önünde oturuyordu.” cümlesindeki “yalnız” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Zamir
- B) Zarf
- C) Sıfat
- D) Bağlaç
- E) Edat
Doğru cevap: C
Çözüm: Yalnız sözcüğü çocuk ismini niteleyerek onun tek başına oluşunu anlatır. Bir ismin önüne geldiğinden niteleme sıfatıdır.
“Sahneye yalnız çıktı.” cümlesindeki “yalnız” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Zamir
- B) Bağlaç
- C) Edat
- D) Zarf
- E) Sıfat
Doğru cevap: D
Çözüm: Yalnız sözcüğü çıkma eyleminin tek başına gerçekleştiğini bildirir. Fiilin yapılma biçimini anlattığından durum zarfıdır.
“Ayşe ile Zeynep yarışmaya katıldı.” cümlesindeki “ile” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Sıfat
- B) Edat
- C) Zarf
- D) Zamir
- E) Bağlaç
Doğru cevap: E
Çözüm: İle sözcüğü bu cümlede Ayşe ve Zeynep adlarını “ve” anlamında birbirine bağlar. Bu nedenle araç bildiren edat değil, bağlaçtır.
“Soruyu kalem ile işaretledi.” cümlesindeki “ile” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Edat
- B) Zamir
- C) Sıfat
- D) Bağlaç
- E) Zarf
Doğru cevap: A
Çözüm: İle sözcüğü işaretleme eyleminin hangi araç kullanılarak yapıldığını bildirir. Araç ilişkisi kurduğu için bu cümlede edat görevindedir.
“Dünden beri seni arıyorum.” cümlesindeki “beri” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Sıfat
- B) Edat
- C) Zamir
- D) Zarf
- E) Bağlaç
Doğru cevap: B
Çözüm: Beri sözcüğü zaman bakımından başlangıç noktasını gösterir ve dünden sözcüğüyle birlikte bir edat grubu kurar. Bağlaç değildir.
“Siz bu kararı neden verdiniz?” cümlesindeki “siz” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Zarf
- B) Bağlaç
- C) Zamir
- D) Edat
- E) Sıfat
Doğru cevap: C
Çözüm: Siz sözcüğü konuşanın seslendiği kişilerin adlarının yerini tutar. İsim nitelemediği ve fiili belirtmediği için kişi zamiridir.
“Kendimi aynada gördüm.” cümlesindeki “kendimi” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Bağlaç
- B) Edat
- C) Sıfat
- D) Zamir
- E) Zarf
Doğru cevap: D
Çözüm: Kendimi sözcüğü özneye geri dönerek onu işaret eden dönüşlülük zamiridir. Belirtme durumu eki alsa da adın yerine geçme niteliğini korur.
“Bazı öğrenciler soruları erken bitirdi.” cümlesindeki “bazı” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Zarf
- B) Edat
- C) Zamir
- D) Bağlaç
- E) Sıfat
Doğru cevap: E
Çözüm: Bazı sözcüğü öğrenciler isminin önünde bulunarak sayı belirtmeden kapsamını daraltır. Bu kullanımda belgisiz sıfat olur.
“Kimse bu sonucu beklemiyordu.” cümlesindeki “kimse” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Zamir
- B) Bağlaç
- C) Zarf
- D) Sıfat
- E) Edat
Doğru cevap: A
Çözüm: Kimse sözcüğü belirsiz bir kişiyi karşılar ve önünde bir isim bulunmaz. Kişi adının yerini tuttuğundan belgisiz zamirdir.
“Birçok kişi törene katıldı.” cümlesindeki “birçok” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Bağlaç
- B) Sıfat
- C) Edat
- D) Zarf
- E) Zamir
Doğru cevap: B
Çözüm: Birçok sözcüğü kişi isminin niceliğini kesin bir sayı vermeden belirler. Bu yüzden sayı sıfatı değil, belgisiz sıfattır.
“Nasıl öğrendin bu haberi?” cümlesindeki “nasıl” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Sıfat
- B) Edat
- C) Zarf
- D) Bağlaç
- E) Zamir
Doğru cevap: C
Çözüm: Nasıl sözcüğü öğrenme eyleminin hangi biçimde gerçekleştiğini sorar. Burada ismi belirlemez; soru zarfı olarak kullanılmıştır.
“Ah, bir daha görüşebilsek!” cümlesindeki “ah” sözcüğünün türü nedir?
- A) Fiil
- B) Bağlaç
- C) İsim
- D) Ünlem
- E) Edat
Doğru cevap: D
Çözüm: Ah sözcüğü özlem ve iç çekme duygusunu tek başına dile getirir. Cümlede bu duygusal tepkiyi belirttiği için ünlemdir.
“Yüzlerce öğrenci yarışmaya başvurdu.” cümlesindeki “yüzlerce” sözcüğünün görevi nedir?
- A) Bağlaç
- B) Zarf
- C) Zamir
- D) Edat
- E) Sıfat
Doğru cevap: E
Çözüm: Yüzlerce sözcüğü öğrenci isminin önünde yaklaşık bir nicelik bildirir. İsimle birlikte kullanıldığı için belgisiz sıfat olarak sınıflandırılır.