Yüklenmesi artırılan bir sporcu birkaç gün performans düşüşü yaşıyor; planlı toparlanma sonrası önceki düzeyini aşıyor. Bu durum hangisiyle en iyi açıklanır?
- A) İşlevsel aşırı yüklenme (functional overreaching)
- B) Kesin aşırı antrenman sendromu
- C) Mutlak antrenmansızlaşma
- D) Sadece ölçme hatası
- E) Beslenme gereksiniminin ortadan kalkması
Doğru cevap: A
Çözüm: İşlevsel aşırı yüklenmede kısa süreli düşüş, yeterli toparlanma sonrasında performans artışıyla sonuçlanabilir.
Bir öğrencide tek bir ağır antrenmandan sonra iki günlük kas ağrısı gelişiyor. Bu veriye göre en doğru yorum hangisidir?
- A) Aşırı antrenman sendromu kesinleşir
- B) Yalnız bu belirtiyle aşırı antrenman sendromu tanısı konamaz
- C) Uzun dönemli bağışıklık bozukluğu kanıtlanır
- D) Öğrencinin tüm kuvveti kaybolmuştur
- E) Egzersiz fizyolojisiyle ilişkisi yoktur
Doğru cevap: B
Çözüm: OTS uzun süreli ve çok etkenli bir süreçtir; kısa süreli ağrı tek başına kanıt değildir.
Bir öğretmen 20 m sprint sonuçlarını kullanıp öğrencilerin kalça esnekliğini sıralıyor. Temel ölçme hatası hangisidir?
- A) Ölçümün aynı gün yapılması
- B) Sprintte mesafe kullanılabilmesi
- C) Testin hedef özelliğe uygun olmaması (geçerlik sorunu)
- D) Kronometrenin bulunması
- E) Sonuçların saniyeyle yazılması
Doğru cevap: C
Çözüm: Sprint testi sürat içindir; esnekliği ölçmek için uygun test değildir.
İki parkurda yön değiştirme mesafesi aynı, fakat yalnız birinde öğrencinin ışık sinyaline göre karar vermesi isteniyor. İkinci testin ek olarak ölçtüğü yön hangisidir?
- A) Yalnız pasif esneklik
- B) Vücut yağ oranı
- C) Maksimal el kavrama kuvveti
- D) Uyarana algısal-bilişsel yanıt içeren çeviklik
- E) Kanın hemoglobin düzeyi
Doğru cevap: D
Çözüm: Reaktif çeviklik testinde yön seçimi çevresel uyarana bağlıdır; önceden bilinen parkurdan ayrılır.
Bir sporcu 720 joule işi 2 saniyede, diğeri 900 joule işi 3 saniyede yapıyor. Hangisinin ortalama gücü daha yüksektir?
- A) İkinci sporcunun; 450 W > 300 W
- B) İkisininki de 720 W
- C) İkisininki de 300 W
- D) İkinci sporcunun; 900 W > 720 W
- E) İlk sporcunun; 360 W > 300 W
Doğru cevap: E
Çözüm: İlk güç 720/2=360 W, ikinci 900/3=300 W'tır; toplam iş miktarına değil birim zamandaki işe bakılır.
Sezon sonunda yarışma performansı hedefleyen sporcunun programında uygun dönemleme yaklaşımı hangisidir?
- A) Hazırlık, yarışma ve toparlanma gereksinimini hedefe göre planlamak
- B) Her gün aynı maksimal yükte kalmak
- C) Yarışmadan önce mutlaka hacmi en yükseğe çıkarmak
- D) Bütün mezosiklusları rastgele adlandırmak
- E) Toparlanmayı yalnız yarışmadan sonraya ertelemek
Doğru cevap: A
Çözüm: Dönemleme yük, yoğunluk ve toparlanmayı hedef yarışma takvimine göre düzenler; herkese tek bir şablon uygulanmaz.
Aynı sabit hızdaki koşu, altı haftalık uygun antrenmandan sonra daha düşük algılanan zorlukla yapılıyor. En makul yorum hangisidir?
- A) Dış yük kesin iki katına çıkmıştır
- B) Aynı dış yükte iç yük göstergesi azalmış, uyum olasılığı vardır
- C) Sporcu antrenman yapmamıştır
- D) RPE ölçülemez hâle gelmiştir
- E) Koşu mesafesi sıfırlanmıştır
Doğru cevap: B
Çözüm: Sabit hız dış yüktür; daha düşük algılanan zorluk aynı eforun daha kolay tolere edildiğine işaret edebilir.
Bir öğrenci 1000 J işi 5 saniyede, diğeri 1000 J işi 2 saniyede yapıyor. İkinci öğrencinin gücü birinciye göre kaç kattır?
- A) 1,5 kat
- B) 2 kat
- C) 2,5 kat
- D) 3 kat
- E) 5 kat
Doğru cevap: C
Çözüm: Birinci güç 1000/5=200 W, ikinci güç 1000/2=500 W; oran 500/200=2,5'tir.
İki direnç programının hacim-yükü 1800 kg ile aynı; ilkinde daha yüksek ağırlıkla az tekrar, diğerinde düşük ağırlıkla çok tekrar yapılıyor. En doğru sonuç hangisidir?
- A) İki programın şiddeti kesin aynıdır
- B) Her ikisi de aynı 1RM yüzdesidir
- C) Kas dayanıklılığı ve maksimal kuvvet aynı kavramdır
- D) Hacim-yük eşitliği iki programın bütün fizyolojik uyarılarını eşitlemez
- E) Tekrarlama sayısı antrenmanda önemsizdir
Doğru cevap: D
Çözüm: Toplam kilogram eşit olabilir ancak yük, tekrar, hız ve dinlenme farklı uyumlar doğurabilir.
60 g karbonhidrat, 35 g protein ve 20 g yağ içeren bir öğünün yaklaşık enerji değeri kaç kcal'dir?
- A) 440 kcal
- B) 490 kcal
- C) 600 kcal
- D) 660 kcal
- E) 560 kcal
Doğru cevap: E
Çözüm: 60×4 + 35×4 + 20×9 = 240 + 140 + 180 = 560 kcal.
Bir sporcu egzersiz öncesinde 72,0 kg, sonrasında 71,2 kg ölçülüyor ve arada 0,5 L sıvı içiyor; idrar ve diğer kayıplar yok varsayılırsa yaklaşık ter kaybı kaç litredir?
- A) 1,3 L
- B) 0,3 L
- C) 0,5 L
- D) 0,8 L
- E) 1,8 L
Doğru cevap: A
Çözüm: Net kütle farkı 0,8 kg'dır; içilen 0,5 L ≈ 0,5 kg eklenirse yaklaşık ter kaybı 1,3 kg ≈ 1,3 L olur.
Bir sporcunun enerji alımı 2500 kcal/gün, egzersiz enerji harcaması 900 kcal/gün ve yağsız kütlesi 40 kg. Enerji kullanılabilirliği kaçtır?
- A) 20 kcal/kg yağsız kütle/gün
- B) 40 kcal/kg yağsız kütle/gün
- C) 30 kcal/kg yağsız kütle/gün
- D) 50 kcal/kg yağsız kütle/gün
- E) 62,5 kcal/kg yağsız kütle/gün
Doğru cevap: B
Çözüm: (2500−900)/40=40 kcal/kg yağsız kütle/gün. Bu değer sağlık durumuna ilişkin tek başına tanı değildir.
Uzun süredir enerji alımı yetersiz olan kadın veya erkek sporcuda kemik sağlığı ve performans sorunları görülüyor. Hangi yaklaşım daha uygundur?
- A) Sadece daha sert egzersiz önerme
- B) Bir tek tartı ölçümüyle tanı koyma
- C) Düşük enerji kullanılabilirliği/REDs olasılığı için uzman değerlendirmesi
- D) Her öğünü tek tip besine çevirme
- E) Bütün dinlenme günlerini kaldırma
Doğru cevap: C
Çözüm: Sorunlar uzun süreli düşük enerji kullanılabilirliğiyle ilişkili olabilir; değerlendirme çok boyutludur.
Hızlı büyüme dönemindeki iki öğrenciden biri diğerinden daha yüksek mutlak kuvvet skoru alıyor. Öğretmenin en doğru yorumu hangisidir?
- A) Yalnız skora bakarak kalıcı yetenek etiketi koymak
- B) Her öğrenciye aynı maksimal yükü vermek
- C) Biyolojik gelişimi tamamen dışlamak
- D) Skoru yaş, olgunlaşma, beden boyutları ve deneyim bağlamında değerlendirmek
- E) Düşük skorlu öğrenciyi etkinlikten çıkarmak
Doğru cevap: D
Çözüm: Büyüme ve olgunlaşma fiziksel performans ölçümlerini etkiler; sonuçlar gelişim düzeyi bağlamında ele alınır.
Bir antrenör aynı interval koşuda kat edilen mesafeyi ve seans sonrası RPE'yi kaydediyor. Bunların sırasıyla sınıflaması nedir?
- A) İç yük – dış yük
- B) İki bağımsız iç yük
- C) İki bağımsız dış yük
- D) İki farklı vücut kompozisyonu testi
- E) Dış yük – iç yük
Doğru cevap: E
Çözüm: Mesafe yapılan işin dış göstergesidir; algılanan zorluk fizyolojik-öznel iç yanıta yakındır.
Öğrencilerin 6 haftalık dayanıklılık gelişimini ölçmek için başlangıç ve bitiş testlerinde zemin, talimat ve ısınmanın aynı tutulmasının başlıca amacı nedir?
- A) Ölçüm koşullarının değişkenliğini azaltarak karşılaştırmayı güçlendirmek
- B) Antrenmanın etkisini matematiksel olarak sıfırlamak
- C) Katılımcıların yaşlarını eşitlemek
- D) Tüm testleri otomatik geçerli kılmak
- E) Her öğrencide aynı sonucu üretmek
Doğru cevap: A
Çözüm: Standartlaştırma sistematik uygulama farklarını azaltır; yine de ölçme aracının geçerliği ayrıca değerlendirilmelidir.
Aralıklı bir etkinlikte fosfajen sistemi belirgin katkı verirken oksidatif sistem de çalışıyor. Bu gözlem için en doğru açıklama hangisidir?
- A) Fosfajen çalışırken oksidatif sistem kesin durur
- B) Enerji sistemleri birlikte çalışır; baskın katkı şiddet ve süreye göre değişir
- C) Yalnız anaerobik sistem ATP üretir
- D) Oksidatif sistem yalnız uykuda çalışır
- E) Egzersizde ATP hiç tüketilmez
Doğru cevap: B
Çözüm: Fosfajen, glikolitik ve oksidatif yollar eşzamanlı katkı verir; katkı oranları değişir.
Bir öğretmen sprint öncesinde öğrencilerine uzun süreli ve yoğun statik germe uygulatmayı tek zorunlu ısınma yöntemi sayıyor. Hangisi daha iyi yaklaşım olur?
- A) Bütün sporlar için tek ısınma süresi dayatmak
- B) Isınmayı tamamen kaldırmak
- C) Isınmayı branş, güvenlik ve hedefe göre dinamik hareketlerle birlikte planlamak
- D) Her zaman ağrı sınırını aşmak
- E) Hareket provasını gereksiz görmek
Doğru cevap: C
Çözüm: Dinamik ve branşa özgü ısınma birçok performans bağlamında yararlıdır; tek bir germe yöntemi evrensel değildir.
Bir sporcu çok terlediği için antrenman sonrasında tartıda 1 kg daha hafif çıkıyor. Bu sonuç hakkında hangisi kesin olarak söylenemez?
- A) Ölçülen kütlesi başlangıca göre azalmıştır
- B) Sıvı değişimleri katkı vermiş olabilir
- C) İçtiği sıvı hesaba katılmalıdır
- D) Tam 1 kg yağ dokusu kaybetmiştir
- E) Kütle farkı tek başına vücut kompozisyonu değildir
Doğru cevap: D
Çözüm: Egzersiz sonrası kütle değişimi çoğu zaman sıvı dengesinden etkilenir; doğrudan yağ kaybını göstermez.
Ağır bir hafta sonrasında sporcu sürekli yorgun, uykusu bozuk ve performansı birkaç haftadır düşüyor. Planlamada ilk doğru yaklaşım hangisidir?
- A) Antrenman şiddetini mutlaka iki katına çıkarmak
- B) Dinlenmeyi tamamen kaldırmak
- C) Beslenme gereksinimini yok saymak
- D) Tek bir RPE ile kesin hastalık tanısı koymak
- E) Yük ve toparlanmayı gözden geçirip sağlık sorunları için uzman değerlendirmesine yönlendirmek
Doğru cevap: E
Çözüm: Kalıcı performans kaybı ve çoklu belirtiler yük-toparlanma dengesinin ve olası tıbbi nedenlerin değerlendirilmesini gerektirir.