Bir canlının doğal ortamda yaşadığı fiziksel yere ne ad verilir?
- A) Habitat
- B) Ekolojik niş
- C) Biyom
- D) Komünite
- E) Trofik düzey
Doğru cevap: A
Çözüm: Habitat yaşam yeridir; ekolojik niş ise kaynak kullanımı ve işlevsel rolü de içerir.
Aynı bölgede yaşayan farklı türlere ait popülasyonların oluşturduğu birim hangisidir?
- A) Popülasyon
- B) Birey
- C) Komünite
- D) Biyom
- E) Biyosfer
Doğru cevap: C
Çözüm: Komünite aynı alanda etkileşen farklı tür popülasyonlarını içerir.
Brüt birincil üretimden üreticilerin solunumu çıkarıldığında hangi değer bulunur?
- A) Tüketici biyokütlesi
- B) Tüm organizmaların toplam solunumu
- C) Taşıma kapasitesi
- D) Azot fiksasyon hızı
- E) Net birincil üretim
Doğru cevap: E
Çözüm: Net birincil üretim NPP = GPP − üreticilerin solunum kaybıdır.
Ekosistemlerde enerji ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- A) Enerji atomları gibi tam bir döngüyle geri kazanılır.
- B) Enerji trofik basamaklar arasında aktarılırken bir kısmı ısı olarak yayılır.
- C) Üst düzey tüketiciler önceki basamaktan daima daha fazla enerji alır.
- D) Tüm basamaklar arasında aktarım her koşulda %100 olur.
- E) Ayrıştırıcılar enerji akışından bağımsızdır.
Doğru cevap: B
Çözüm: Enerji aktarımı sırasında metabolik kayıplar ve ısı dağılımı meydana gelir.
Atmosferik N₂ gazının biyolojik olarak kullanılabilir indirgenmiş azot formlarına dönüştürülmesi hangi süreçtir?
- A) Nitrifikasyon
- B) Denitrifikasyon
- C) Amonifikasyon
- D) Azot fiksasyonu
- E) Transpirasyon
Doğru cevap: D
Çözüm: Azot fiksasyonu atmosferik N₂ bağını kırıp amonyak gibi indirgenmiş formlara dönüştürür.
Nitrattan gaz hâlindeki azot bileşiklerine dönüşüm hangi süreçle ilişkilidir?
- A) Denitrifikasyon
- B) Azot fiksasyonu
- C) Fotosentez
- D) Nitrifikasyon
- E) Terleme
Doğru cevap: A
Çözüm: Denitrifikasyon NO₃⁻ gibi oksitlenmiş azot türlerini N₂/N₂O gibi gazlara indirger.
Lojistik popülasyon büyümesi modelindeki K harfi neyi gösterir?
- A) Birey başına doğum hızını
- B) Mutasyon oranını
- C) Taşıma kapasitesini
- D) Avcı sayısını
- E) Toplam üretkenliği
Doğru cevap: C
Çözüm: K, belirli koşullarda çevrenin destekleyebileceği denge popülasyon büyüklüğüdür.
Toprağın henüz bulunmadığı yeni bir lav yüzeyinin canlılarla kolonileşmesi hangi süksesyon türüdür?
- A) İkincil süksesyon
- B) Ekolojik niş ayrımı
- C) Denitrifikasyon
- D) Mevsimsel göç
- E) Birincil süksesyon
Doğru cevap: E
Çözüm: Gelişmiş toprağın bulunmadığı yeni çıplak yüzeyde başlayan süreç birincil süksesyondur.
Göl suyuna aşırı miktarda azot ve fosfor girmesi sonucunda alg çoğalmasıyla ilişkili süreç hangisidir?
- A) Kemoototrofi
- B) Ötrofikasyon
- C) Allopatrik türleşme
- D) Gen akışı
- E) Nitrifikasyon
Doğru cevap: B
Çözüm: Aşırı besin girdisi ötrofikasyonu tetikler; ayrışma çözünmüş oksijeni düşürebilir.
Doğal ortamındaki türleri korumayı esas alan uygulama aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Tohumların gen bankasında saklanması
- B) Hayvanların yalnızca laboratuvarda yetiştirilmesi
- C) Bitki örneklerinin herbaryumda kurutulması
- D) Millî parkta habitat koruması
- E) Doku kültürü koleksiyonunun saklanması
Doğru cevap: D
Çözüm: In situ koruma doğal ortamda gerçekleşir; gen bankası ve kontrollü koleksiyonlar ex situ yöntemlerdir.
İkili adlandırmada bir türün bilimsel adının ilk sözcüğü neyi belirtir?
- A) Cins adını
- B) Familya adını
- C) Tür epitetini
- D) Takım adını
- E) Domain adını
Doğru cevap: A
Çözüm: *Panthera leo* örneğinde Panthera cins, leo tür epitetidir.
Aşağıdaki tür çiftlerinden hangisi aynı cins içerisinde yer alır?
- A) Panthera leo ve Felis catus
- B) Canis lupus ve Vulpes vulpes
- C) Panthera leo ve Panthera tigris
- D) Homo sapiens ve Pan troglodytes
- E) Quercus robur ve Pinus nigra
Doğru cevap: C
Çözüm: Bilimsel ikili adlandırmada aynı ilk sözcük ortak cinsi gösterir; Panthera iki türde de aynıdır.
Aşağıdakilerden hangisi Archaea domaini için doğrudur?
- A) Tamamı zarla çevrili çekirdeğe sahiptir.
- B) Hepsinde kloroplast vardır.
- C) Bakterilerin tamamıyla aynı hücre duvarına sahiptirler.
- D) Tüm türleri çok hücrelidir.
- E) Hücre duvarlarında bakteriyel peptidoglikan bulunmaz.
Doğru cevap: E
Çözüm: Arkeler prokaryottur ve bakterilerde yaygın peptidoglikan onların duvarında bulunmaz.
Mantarların hücre duvarının başlıca karakteristik yapı maddesi hangisidir?
- A) Selüloz
- B) Kitin
- C) Peptidoglikan
- D) Lignin
- E) Keratin
Doğru cevap: B
Çözüm: Mantar hücre duvarında kitin yaygın yapısal bileşendir; bitkide selüloz, bakteride peptidoglikan bulunabilir.
Zarla çevrili çekirdeğin bulunmaması hangi iki domaini birlikte tanımlar?
- A) Bacteria ve Eukarya
- B) Archaea ve Eukarya
- C) Yalnız Eukarya
- D) Bacteria ve Archaea
- E) Yalnız hayvanlar
Doğru cevap: D
Çözüm: Bacteria ve Archaea prokaryotik hücrelerden oluşur.
Tohumları meyve içinde gelişen bitki grubu hangisidir?
- A) Kapalı tohumlular
- B) Açık tohumlular
- C) Kara yosunları
- D) Eğrelti otları
- E) Siyanobakteriler
Doğru cevap: A
Çözüm: Kapalı tohumlularda tohum taslakları ovaryum içinde gelişir; meyve ovaryumdan oluşur.
Kordalıların yaşamlarının en az bir evresinde sahip olduğu ayırt edici yapı hangisidir?
- A) Kitinli dış iskelet
- B) Yakıcı kapsül
- C) Notokord
- D) Hif
- E) Peptidoglikan duvar
Doğru cevap: C
Çözüm: Notokord kordatların evrimsel ortak karakterlerinden biridir.
İnsan kolu ile yarasa kanadındaki ön ekstremite kemiklerinin ortak kökenli olması hangi kavramla açıklanır?
- A) Analoji
- B) Kommensalizm
- C) Mutasyon baskısı
- D) Genetik sürüklenme
- E) Homoloji
Doğru cevap: E
Çözüm: Kökene dayalı yapısal benzerlik homolojidir; işlevler farklılaşabilir.
Doğal seçilimin popülasyonda evrimsel değişime yol açması için aşağıdakilerden hangisi önemlidir?
- A) Bireylerin bilinçli olarak genlerini değiştirmesi
- B) Kalıtsal farklılıkların üreme başarısıyla ilişkili olması
- C) Her mutasyonun yararlı olması
- D) Popülasyonda tüm bireylerin aynı genotipte olması
- E) Seçilimin yalnız cansız çevrede gerçekleşmesi
Doğru cevap: B
Çözüm: Kalıtsal varyasyonların farklı üreme başarısı oluşturması alel sıklıklarının değişmesine yol açabilir.
İki alelli bir lokusta alel frekansları p ve q ile gösteriliyorsa aralarındaki temel eşitlik hangisidir?
- A) p − q = 1
- B) p × q = 1
- C) p² + q² = 2
- D) p + q = 1
- E) p = 2q
Doğru cevap: D
Çözüm: İki alel tüm alel havuzunu oluşturuyorsa frekansların toplamı 1 olur.