Ekvator ile bir nokta arasındaki açısal uzaklık hangi coğrafi koordinattır?
- A) Enlem
- B) Boylam
- C) Yükselti
- D) İzdüşüm alanı
- E) Ölçek
Doğru cevap: A
Çözüm: Enlem, ekvatora göre kuzey-güney yönlü açısal uzaklıktır.
Başlangıç meridyeni hangi yerleşimden geçtiği kabul edilen meridyendir?
- A) Kurtuba
- B) Greenwich
- C) Kahire
- D) Roma
- E) Tokyo
Doğru cevap: B
Çözüm: 0° başlangıç meridyeni Greenwich olarak kabul edilir.
Ortalama yerel Güneş saati hesabında 1° boylam farkı kaç dakikaya karşılık gelir?
- A) 8 dakika
- B) 15 dakika
- C) 4 dakika
- D) 1 dakika
- E) 2 dakika
Doğru cevap: C
Çözüm: Dünya 360° dönmeyi 24 saatte tamamladığından 1° = 4 dakikadır.
Aynı anda doğudaki merkezin yerel saati batıdakine göre nasıldır?
- A) Daima aynıdır
- B) Sadece kışın ileridir
- C) Yükseltiye bağlıdır
- D) İleridir
- E) Geridir
Doğru cevap: D
Çözüm: Dünya batıdan doğuya döndüğünden doğudaki meridyen Güneş karşısına önce gelir.
Aşağıdaki ölçeklerden hangisi en büyük ölçektir?
- A) 1/100.000
- B) 1/250.000
- C) 1/500.000
- D) 1/1.000.000
- E) 1/25.000
Doğru cevap: E
Çözüm: Kesir ölçeğinde paydası en küçük olan en büyük ölçektir.
1/100.000 ölçekli haritada 1 cm gerçekte kaç kilometredir?
- A) 1 km
- B) 100 km
- C) 10 km
- D) 100 m
- E) 10 m
Doğru cevap: A
Çözüm: 100.000 cm = 1.000 m = 1 km.
Bir izohips haritasında eğrilerin birbirine yakın olması neyi gösterir?
- A) Bütün yüzeyin deniz altında olduğunu
- B) Eğimin fazla olduğunu
- C) Yükseltinin sıfır olduğunu
- D) Eğimin her yerde sıfır olduğunu
- E) Akarsu bulunmadığını
Doğru cevap: B
Çözüm: Aynı yükselti farkı kısa yatay mesafede aşıldığı için eğim yüksektir.
Ekinokslarda Güneş ışınları öğle vakti hangi enleme dik gelir?
- A) Oğlak Dönencesi
- B) Güney Kutup Dairesi
- C) Ekvator
- D) Kuzey Kutup Dairesi
- E) Yengeç Dönencesi
Doğru cevap: C
Çözüm: Ekinoksta Güneş’in diklik enlemi 0°’dir.
Haziran gündönümü civarında Güneş ışınları hangi enleme dik gelir?
- A) Oğlak Dönencesi
- B) Güney Kutup Dairesi
- C) Kuzey Kutup Noktası
- D) Yengeç Dönencesi
- E) Ekvator
Doğru cevap: D
Çözüm: Haziran gündönümünde diklik enlemi yaklaşık 23,4° K’dir.
Aralık gündönümü civarında Güneş ışınlarının dik geldiği yer neresidir?
- A) Ekvator
- B) Yengeç Dönencesi
- C) Kuzey Kutup Dairesi
- D) Başlangıç meridyeni
- E) Oğlak Dönencesi
Doğru cevap: E
Çözüm: Aralık gündönümünde Güneş yaklaşık 23,4° G enlemine dik gelir.
Yerel saat farkının temelinde Dünya’nın hangi hareketi vardır?
- A) Eksen çevresindeki dönüşü
- B) Güneş çevresindeki dolanması
- C) Eksen eğikliğinin yıllık değişmesi
- D) Ay çevresindeki dönüşü
- E) Levhaların kayması
Doğru cevap: A
Çözüm: Yerel saat farkı Dünya’nın günlük dönüşüyle ilişkilidir.
Mevsimlerin oluşumunu birlikte açıklayan iki temel unsur hangisidir?
- A) Kara parçası sayısı ve meridyen uzunluğu
- B) Eksen eğikliği ve yıllık dolanma
- C) Yalnız günlük dönme ve yerel saat
- D) Denizlerin tuzluluğu ve kıyı uzunluğu
- E) Yalnız Ay evreleri
Doğru cevap: B
Çözüm: Mevsimler eksen eğikliği ile Güneş çevresindeki dolanmanın sonucudur.
İki levhanın birbirinden uzaklaştığı levha sınırı türü nedir?
- A) Kıvrım kuşağı
- B) Epirojenik denge
- C) Iraksak sınır
- D) Yakınsak sınır
- E) Transform sınır
Doğru cevap: C
Çözüm: Iraksak sınırda levhalar ayrılır ve yeni okyanusal kabuk gelişebilir.
Levhaların birbirine yaklaştığı sınır türü hangisidir?
- A) Transform sınır
- B) Boylam sınırı
- C) İzohips sınırı
- D) Yakınsak sınır
- E) Iraksak sınır
Doğru cevap: D
Çözüm: Yakınsak sınırlarda dalma-batma veya kıtasal çarpışma görülebilir.
Deprem odağının yeryüzündeki izdüşümüne ne ad verilir?
- A) Odak (hiposantr)
- B) Astenosfer
- C) Moho süreksizliği
- D) Rift vadisi
- E) Merkez üssü (episantr)
Doğru cevap: E
Çözüm: Merkez üssü, yer içindeki odak noktasının yüzey izdüşümüdür.
Dağ oluşum süreçlerini ifade eden kavram hangisidir?
- A) Orojenez
- B) Epirojenik yükselme
- C) Karstlaşma
- D) Deflasyon
- E) Akümülasyon
Doğru cevap: A
Çözüm: Orojenez dağ oluşum süreçleri için kullanılan genel addır.
Kireçtaşının çözünmesiyle oluşan kapalı çukurlardan biri hangisidir?
- A) Kumul
- B) Dolin
- C) Moren
- D) Delta
- E) Falez
Doğru cevap: B
Çözüm: Dolin bir karstik çözünme şeklidir.
Buzulların taşıyıp biriktirdiği malzemeye verilen ad hangisidir?
- A) Kıyı oku
- B) Lapya
- C) Moren
- D) Traverten
- E) Lös
Doğru cevap: C
Çözüm: Moren buzul birikimi ürünüdür.
Akarsuyun deniz veya göl kıyısında biriktirme yoluyla oluşturabileceği şekil nedir?
- A) Falez
- B) Dolin
- C) Hörgüç kaya
- D) Delta
- E) Sirk
Doğru cevap: D
Çözüm: Delta, akarsuyun taşıdığı malzemenin uygun kıyı şartlarında birikmesidir.
Dalga aşındırması sonucu kıyıda oluşan dik yamaç hangi terimle adlandırılır?
- A) Traverten
- B) Kumul
- C) Polye
- D) Moren
- E) Falez
Doğru cevap: E
Çözüm: Falez, dalga aşındırmasının belirgin bir kıyı şeklidir.