Hava olaylarının büyük bölümünün gerçekleştiği atmosfer katmanı hangisidir?
- A) Troposfer
- B) Stratosfer
- C) Mezosfer
- D) Termosfer
- E) Ekzosfer
Doğru cevap: A
Çözüm: Hava olaylarının çoğu su buharının büyük bölümünü içeren troposferdedir.
Atmosferde ozonun görece yoğun bulunduğu katman hangisidir?
- A) Mezosfer
- B) Ekzosfer
- C) İyonosfer
- D) Stratosfer
- E) Troposfer
Doğru cevap: D
Çözüm: Stratosferdeki ozon ultraviyole ışınımın önemli bölümünü soğurur.
Yüzeyin gelen Güneş ışınımını yansıtma oranı hangi kavramdır?
- A) Debi
- B) Albedo
- C) Mutlak nem
- D) Basınç gradyanı
- E) Kondansasyon
Doğru cevap: B
Çözüm: Albedo gelen kısa dalga ışınımın yansıtılan bölümüdür.
Kısa süreli atmosfer koşullarına ne ad verilir?
- A) İklim normali
- B) Klimatolojik kuşak
- C) Biyom
- D) Jeolojik devir
- E) Hava durumu
Doğru cevap: E
Çözüm: Hava durumu kısa zamanlı koşuldur; iklim uzun dönem örüntüdür.
Yükseldikçe atmosfer basıncının genel eğilimi nasıldır?
- A) Önce daima sıfırlanır
- B) Yalnız yazın artar
- C) Azalır
- D) Artar
- E) Değişmez
Doğru cevap: C
Çözüm: Üstte kalan hava sütununun kütlesi azaldıkça basınç genel olarak düşer.
Kuzey Yarım Küre’de Coriolis etkisi büyük ölçekli hareketi yönüne göre hangi tarafa saptırır?
- A) Sağa
- B) Sola
- C) Daima ekvatora
- D) Daima kutba
- E) Dikey aşağı
Doğru cevap: A
Çözüm: Coriolis nedeniyle Kuzey Yarım Küre’de hareket yönüne göre sağa sapma olur.
Gündüz görülen deniz melteminin genel yönü hangisidir?
- A) Kuzeyden güney kutbuna
- B) Dağ eteğinden zirveye her iklimde
- C) Yalnız doğudan batıya
- D) Denizden karaya
- E) Karadan denize
Doğru cevap: D
Çözüm: Gündüz kara daha çabuk ısındığından yüzey rüzgârı çoğu kez denizden karaya eser.
Yüksekten alçalan havanın adyabatik ısınmasıyla ilgili yerel rüzgâr hangisidir?
- A) Jet akımı
- B) Föhn
- C) Deniz meltemi
- D) Kutup doğulusu
- E) Alize
Doğru cevap: B
Çözüm: Föhn rüzgârı alçalırken sıkışan ve ısınan hava ile ilişkilidir.
Havadaki mevcut su buharının doygunluk miktarına oranı hangi nem türüdür?
- A) Mutlak nem
- B) Özgül ağırlık
- C) Yağış şiddeti
- D) Albedo
- E) Bağıl nem
Doğru cevap: E
Çözüm: Bağıl nem yüzde olarak ifade edilen doyma oranıdır.
Nemli havanın dağ yamacında zorunlu yükselmesine bağlı yağış türü hangisidir?
- A) Kırağı
- B) Çiy
- C) Orografik yağış
- D) Konveksiyonel yağış
- E) Cephe yağışı
Doğru cevap: C
Çözüm: Dağ engelinin zorladığı yükselme orografik yağış mekanizmasıdır.
Yazları kurak, kışları yağışlı iklim tipi hangisidir?
- A) Akdeniz iklimi
- B) Ekvatoral iklim
- C) Tundra iklimi
- D) Muson iklimi
- E) Kutup iklimi
Doğru cevap: A
Çözüm: Akdeniz ikliminin ayırt edici özelliği yaz kuraklığıdır.
Türkiye’de yağışın genellikle yıl içine daha dengeli dağıldığı kıyı bölgesi hangisidir?
- A) Mersin kıyıları
- B) İç Anadolu platosu
- C) Güneydoğu Anadolu içleri
- D) Karadeniz kıyıları
- E) Antalya kıyıları
Doğru cevap: D
Çözüm: Karadeniz kıyılarında yağış bütün mevsimlerde görülebilir.
Akarsuyun belirli kesitinden saniyede geçen su hacmi hangi kavramdır?
- A) Drenaj yoğunluğu
- B) Debi
- C) Rejim
- D) Havza
- E) Mecra
Doğru cevap: B
Çözüm: Debi birimi sıklıkla m³/s olan akış hacmidir.
Bir akarsuyun yıl içindeki akım değişim düzenine ne denir?
- A) Debi birimi
- B) Mutlak nem
- C) Bakı
- D) Albedo
- E) Rejim
Doğru cevap: E
Çözüm: Rejim akımın zamansal dağılımıdır, tek bir anda ölçülen debi değildir.
Denize doğrudan çıkışı olmayan drenaj alanı nasıl adlandırılır?
- A) Okyanus sırtı
- B) Fiyort
- C) Kapalı havza
- D) Açık havza
- E) Delta ovası
Doğru cevap: C
Çözüm: Kapalı havzanın suları denize doğrudan ulaşmaz.
Akarsu tarafından taşınıp yeni bir yerde biriktirilen genç toprak hangisidir?
- A) Alüvyal toprak
- B) Podzol
- C) Çernezyom
- D) Laterit
- E) Terra rossa
Doğru cevap: A
Çözüm: Taşınmış genç alüvyon topraklar azonal gruptadır.
Organik maddece zengin, koyu renkli çayır–step toprağı hangisidir?
- A) Podzol
- B) Regosol
- C) Tuzlu toprak
- D) Çernezyom
- E) Laterit
Doğru cevap: D
Çözüm: Çernezyom çayır kökenli yüksek humusuyla tanınır.
Geniş ölçekli iklim–bitki topluluklarıyla tanımlanan ekolojik bölgeye ne denir?
- A) Anakaya
- B) Biyom
- C) Meridyen
- D) Havza ağzı
- E) İzobar
Doğru cevap: B
Çözüm: Biyom, benzer iklim koşullarındaki büyük ekolojik birliktir.
İklim-bitki örtüsünün gelişiminde temel belirleyici olduğu olgun toprak grubu hangisidir?
- A) Azonal toprak
- B) Alüvyal toprak
- C) Kolüvyal birikinti
- D) Volkanik kül
- E) Zonal toprak
Doğru cevap: E
Çözüm: Zonal toprakta iklim ve biyolojik koşullar uzun dönem profil gelişimini yönlendirir.
Kurak ve yarı kurak sahalarda görülen arazi bozulması süreci hangisidir?
- A) Orojenez
- B) Gelgit
- C) Çölleşme
- D) Ekinoks
- E) Deniz meltemi
Doğru cevap: C
Çözüm: Çölleşme kurak kuşaklardaki arazi bozulumudur.