Zor Test

ÖABT Coğrafya İklim, Su, Toprak ve Doğal Ortam - Zor Test

ÖABT Coğrafya İklim, Su, Toprak ve Doğal Ortam konusuna yönelik 20 soruluk zor seviye test. Premium üyeler testi cevap anahtarlı PDF olarak da indirebilir.

Ders
Coğrafya
Ünite
Bu derste ünite kullanılmıyor
Konu
İklim, Su, Toprak ve Doğal Ortam
Test türü
Zor Test

Test Soruları

Testi çözmek için sayfa etkileşimli olarak hazırlandığında şıklarını seçebilirsin.

Soru 1 / 20

Hava sıcaklığı artarken gerçek su buharı miktarı değişmiyorsa bağıl nemin azalmasını hangi açıklama en doğru biçimde verir?

Soru 2 / 20

Düz zemine kıyasla karla kaplı bir arazide albedo yükselirse diğer koşullar eşitken ilk doğrudan enerji etkisi hangisidir?

Soru 3 / 20

Alçak seviyede sıcaklık yükseldikçe hava soğumayıp daha sıcak bir katmana giriyor ve kirleticiler yerde birikiyor. Hangi olay açıklayıcıdır?

Soru 4 / 20

Yakın izobarlı ve düşük yüzey sürtünmeli bir alanda rüzgârın yüksek olma olasılığı neden artar?

Soru 5 / 20

Ekvator kuşağında Coriolis etkisinin düşük olması ile termik yükselmenin birlikteliği hangi dolaşımla daha uyumludur?

Soru 6 / 20

Denizden gelen nemli hava dağ yamacında yağışını bıraktıktan sonra karşı tarafta alçalıyorsa hangi eşzamanlı durum beklenir?

Soru 7 / 20

Bir iklim grafiğinde en yüksek sıcaklıklar temmuz–ağustosta, yağış en fazla kışın, yazın çok azdır. Hangi iklim yorumu en uygundur?

Soru 8 / 20

Yıllık yağış toplamı aynı olan iki merkezden birinde yağış kışa, diğerinde yaza yığılıyorsa hangi çıkarım güvenlidir?

Soru 9 / 20

Deniz kıyısında soğuk akıntının üstündeki hava kararlılaşırken yakın sahada kıyı çölü oluşumuna hangi mekanizma katkı sunabilir?

Soru 10 / 20

Bir havzada yağış artmıyor, ancak bitki örtüsü kaldırılıp zemin geçirimsizleşiyorsa sağanak sonrasında hangisi beklenebilir?

Soru 11 / 20

Bir havzada yıllık yağış 900 mm, toplam evapotranspirasyon 500 mm, dışa akış 300 mm ise diğer giriş-çıkışlar ihmal edildiğinde yıllık depolama değişimi kaç mm’dir?

Soru 12 / 20

Aynı akarsuda bir gün ölçülen 80 m³/s değeri ile uzun yıllık ilkbahar maksimumunun karşılaştırılması hangi ayrımı gerektirir?

Soru 13 / 20

Benzer yağış alan iki akarsuyun birinde geçirgen kayaçlar yaygın ve yer altı beslenimi güçlü. Hangi fark beklenebilir?

Soru 14 / 20

Kapalı gölde yüksek buharlaşmaya rağmen düşük tuzluluk ölçülüyorsa hangisi önce araştırılmalıdır?

Soru 15 / 20

Farklı ana kayalarda aynı iklimde oluşmuş iki toprakta yerel farklılık belirginse hangi değerlendirme daha uygundur?

Soru 16 / 20

Genç akarsu alüvyonu üzerinde birikmiş, belirgin olgun horizonları zayıf bir toprak için hangi sınıflama gerekçelidir?

Soru 17 / 20

Sıcak ve sürekli nemli tropikal bölgede güçlü kimyasal ayrışma ile yıkanma hangi zonal toprak gelişimini destekler?

Soru 18 / 20

Yükselti boyunca sıcaklık ve yağış koşulları değiştikçe kısa yatay mesafede bitki kuşakları değişiyorsa hangisi açıklayıcıdır?

Soru 19 / 20

Kurak bir bölgede aşırı otlatma, bitki kaybı ve toprak erozyonu birlikte ilerliyorsa hangisi en doğru süreç tanımıdır?

Soru 20 / 20

İki biyomda yıllık ortalama sıcaklık eşit fakat yağış farkı büyükse bitki örtüsü neden farklı olabilir?

PDF İndirme

Bu testi bu sayfada ücretsiz online çözebilirsin. Soruları ve cevap anahtarını PDF olarak indirmek Premium üyelere özeldir.

PDF İNDİR · Premium

Soruların Cevapları ve Çözümleri

  1. Hava sıcaklığı artarken gerçek su buharı miktarı değişmiyorsa bağıl nemin azalmasını hangi açıklama en doğru biçimde verir?

    • A) Doygunluk buhar basıncı sıcaklıkla arttığından aynı buhar daha düşük oranı temsil eder
    • B) Sıcaklık arttığında havadaki bütün su buharı zorunlu yoğuşur
    • C) Bağıl nem yalnız basınç merkezinin yönüne bağlıdır
    • D) Havanın oksijen kütlesi sıfıra iner
    • E) Sıcaklık hiçbir koşulda doygunluk durumunu etkilemez

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Doygunluk kapasitesi artarken gerçek su buharı sabitse bağıl nem oranı düşer.

  2. Düz zemine kıyasla karla kaplı bir arazide albedo yükselirse diğer koşullar eşitken ilk doğrudan enerji etkisi hangisidir?

    • A) Yerden çıkan uzun dalga ışınımın sıfırlanması
    • B) Atmosferin her katmanında nemin aynı kalması
    • C) Dünya eksen eğikliğinin azalması
    • D) Yansıtılan kısa dalga radyasyonun artması
    • E) Soğurulan kısa dalga radyasyonun kesin artması

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Yüksek albedo daha çok gelen kısa dalga ışınımın yansımasına yol açar.

  3. Alçak seviyede sıcaklık yükseldikçe hava soğumayıp daha sıcak bir katmana giriyor ve kirleticiler yerde birikiyor. Hangi olay açıklayıcıdır?

    • A) Çöllerde gece ışınım kaybının tümüyle durması
    • B) Sıcaklık inversiyonu
    • C) Normal düşey sıcaklık azalması
    • D) Orografik yükselme
    • E) Kuvvetli dikey karışım

    Doğru cevap: B

    Çözüm: İnversiyon dikey karışımı sınırlayıp kirleticilerin yüzeye yakın tutulmasına yol açabilir.

  4. Yakın izobarlı ve düşük yüzey sürtünmeli bir alanda rüzgârın yüksek olma olasılığı neden artar?

    • A) İzobarların yakınlığı basınç gradyanını sıfırlar
    • B) Rüzgâr hızını yalnız Güneş’in uzaklığı belirler
    • C) Coriolis kuvveti tamamen yok olur
    • D) Havadaki bütün su buharı katılaşır
    • E) Basınç gradyan kuvveti güçlü, sürtünmenin yavaşlatıcı etkisi daha zayıftır

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Sık izobar daha büyük yatay gradyan gösterir; düşük sürtünme daha az hız kaybı yaratır.

  5. Ekvator kuşağında Coriolis etkisinin düşük olması ile termik yükselmenin birlikteliği hangi dolaşımla daha uyumludur?

    • A) Kutup doğulularının sıfır yükselme ile egemenliği
    • B) Okyanus hendeklerindeki levha hareketi
    • C) Ekvatoral alçak basınç ve yoğun konveksiyon
    • D) Kalıcı kutupsal yüksek basınç
    • E) Yalnız gece kara meltemi

    Doğru cevap: C

    Çözüm: Ekvatoral ısınma ve yakınsama konvektif yükselmeyi ve alçak basıncı destekler.

  6. Denizden gelen nemli hava dağ yamacında yağışını bıraktıktan sonra karşı tarafta alçalıyorsa hangi eşzamanlı durum beklenir?

    • A) Adyabatik ısınma ve bağıl nem azalması
    • B) Adyabatik soğuma ve bağıl nem artması
    • C) Yalnız basınç azalması ve kar yağışının artması
    • D) Havanın izotermal kalıp kesin doygun olması
    • E) Yalnız Coriolis’in işaret değiştirmesi

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Rüzgâr altı yamaçta hava alçalırken sıkışarak ısınır.

  7. Bir iklim grafiğinde en yüksek sıcaklıklar temmuz–ağustosta, yağış en fazla kışın, yazın çok azdır. Hangi iklim yorumu en uygundur?

    • A) Kuzey Yarım Küre’de bütün yıl kutup iklimi
    • B) Ekvatoral sürekli yağışlı iklim
    • C) Yazı yağışlı sert karasal iklim
    • D) Kuzey Yarım Küre’de Akdeniz iklimine benzer düzen
    • E) Güney Yarım Küre’de tipik muson yaz yağışı

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Kuzeyde yaz sıcaklığının temmuzda yükselmesi ve kış yağışı yaz kuraklığı Akdeniz tipine uyar.

  8. Yıllık yağış toplamı aynı olan iki merkezden birinde yağış kışa, diğerinde yaza yığılıyorsa hangi çıkarım güvenlidir?

    • A) Yıllık toplam eşitliği sel riskini tamamen kaldırır
    • B) Yağışın mevsimsel dağılışı farklı olduğundan su yönetimi ve bitki dönemleri farklı etkilenebilir
    • C) İki merkezin bütün iklim özellikleri aynıdır
    • D) İki merkezde debi her ay kesin eşittir
    • E) İki merkezin sıcaklıkları aynı olmak zorundadır

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Yağışın zamanı tarım, akış ve su depolaması açısından önemlidir.

  9. Deniz kıyısında soğuk akıntının üstündeki hava kararlılaşırken yakın sahada kıyı çölü oluşumuna hangi mekanizma katkı sunabilir?

    • A) Yüzeyde zorunlu sürekli konvektif fırtına
    • B) Soğuk akıntının bütün yağışı tek başına artırması
    • C) Günlük dönmenin tamamen durması
    • D) Her sahada kar erimesinin hızlanması
    • E) Kararlı hava ve sınırlı dikey yükselme koşulları

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Soğuk akıntı üstündeki kararlılık bazı subtropikal kıyılarda yağış oluşumunu sınırlamaya katkı sağlar.

  10. Bir havzada yağış artmıyor, ancak bitki örtüsü kaldırılıp zemin geçirimsizleşiyorsa sağanak sonrasında hangisi beklenebilir?

    • A) Yağış miktarının her durumda iki katına çıkması
    • B) Havzanın denizle doğrudan bağlantı kazanması
    • C) Yüzey akış payının ve ani taşkın olasılığının artması
    • D) Sızmanın zorunlu olarak artması
    • E) Buharlaşmanın bütün mevsimlerde sıfırlanması

    Doğru cevap: C

    Çözüm: Geçirimsizleşme sızmayı azaltıp hızlı yüzey akışını güçlendirebilir.

  11. Bir havzada yıllık yağış 900 mm, toplam evapotranspirasyon 500 mm, dışa akış 300 mm ise diğer giriş-çıkışlar ihmal edildiğinde yıllık depolama değişimi kaç mm’dir?

    • A) +100 mm
    • B) −100 mm
    • C) +400 mm
    • D) −400 mm
    • E) 0 mm

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Su bütçesi: ΔS = P − ET − Q = 900 − 500 − 300 = +100 mm.

  12. Aynı akarsuda bir gün ölçülen 80 m³/s değeri ile uzun yıllık ilkbahar maksimumunun karşılaştırılması hangi ayrımı gerektirir?

    • A) Debi sadece yıllık toplam yağıştır
    • B) Rejim yalnız havzanın alanıdır
    • C) İki nicelik mutlaka aynı ayda eşit olur
    • D) 80 m³/s anlık debidir; ilkbahar maksimumu rejimin zamansal özelliğidir
    • E) 80 m³/s rejimin birimidir; maksimum debi değildir

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Debi akım hacmi birimidir; rejim akışın yıl içi değişim düzenidir.

  13. Benzer yağış alan iki akarsuyun birinde geçirgen kayaçlar yaygın ve yer altı beslenimi güçlü. Hangi fark beklenebilir?

    • A) Rejim yalnız boylama bağlıdır
    • B) Yer altı depolaması akımı geciktirip daha dengeli akışa katkı verebilir
    • C) Geçirgenlik bütün kaynakları kurutur ve akış her zaman sıfır olur
    • D) Geçirgen zemin bütün yağışı anında yüzey akışına çevirir
    • E) Havza sınırı zorunlu olarak yok olur

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Sızma ve taban akımı akarsuya gecikmeli su sağlayabilir.

  14. Kapalı gölde yüksek buharlaşmaya rağmen düşük tuzluluk ölçülüyorsa hangisi önce araştırılmalıdır?

    • A) Gölün yalnız enlemi
    • B) Dünya’nın kutuplardan basık olması
    • C) Okyanus dalgalarının periyodu
    • D) Meridyenlerin başlangıç noktası
    • E) Tatlı su girişleri, yer altı suyu çıkışı ve tuz bütçesi

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Tuzluluk giriş, çıkış, çözünmüş yük ve su bütçesinin sonucudur; tek başına kapalı havza olması yeterli değildir.

  15. Farklı ana kayalarda aynı iklimde oluşmuş iki toprakta yerel farklılık belirginse hangi değerlendirme daha uygundur?

    • A) Toprak oluşumunda zamanın rolü yoktur
    • B) Bitki örtüsü hiçbir horizon üzerinde etkili değildir
    • C) Ana materyal ve drenaj koşulları pedojenezi değiştiriyor olabilir
    • D) İklim aynıysa bütün horizonlar zorunlu aynıdır
    • E) Ana kaya toprak bileşimini hiçbir zaman etkilemez

    Doğru cevap: C

    Çözüm: Toprak oluşumunda iklim kadar ana materyal, canlı, topoğrafya ve zaman da etkilidir.

  16. Genç akarsu alüvyonu üzerinde birikmiş, belirgin olgun horizonları zayıf bir toprak için hangi sınıflama gerekçelidir?

    • A) Taşınmış genç materyal nedeniyle azonal toprak
    • B) Yalnız tropikal yıkanma nedeniyle laterit
    • C) Her durumda podzol
    • D) Yalnız tuzlu göl koşulunda intrazonal
    • E) Kutup tundrası nedeniyle çernezyom

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Alüvyal genç topraklarda olgun profil gelişimi sınırlı olduğundan azonal sınıflama uygundur.

  17. Sıcak ve sürekli nemli tropikal bölgede güçlü kimyasal ayrışma ile yıkanma hangi zonal toprak gelişimini destekler?

    • A) Podzollaşma
    • B) Çöl kumulunun aynen korunması
    • C) Yalnız donmuş toprak oluşumu
    • D) Lateritleşme
    • E) Çernezyomlaşma

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Sıcak-nemli tropikal koşullar kuvvetli ayrışma ve yıkanmayla lateritleşmeyi destekler.

  18. Yükselti boyunca sıcaklık ve yağış koşulları değiştikçe kısa yatay mesafede bitki kuşakları değişiyorsa hangisi açıklayıcıdır?

    • A) Biyomların yalnız boylama bağlı olması
    • B) Yükseltiye bağlı iklimsel kuşaklanma
    • C) Bütün yamaçlarda tek tip sıcaklık
    • D) Bakı ve yükseltinin hiç etkisi olmaması
    • E) Toprak ile bitki arasında hiçbir ilişki olmaması

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Yükselti sıcaklığı, yağışı ve ekosistem koşullarını değiştirerek kuşaklanmaya yol açar.

  19. Kurak bir bölgede aşırı otlatma, bitki kaybı ve toprak erozyonu birlikte ilerliyorsa hangisi en doğru süreç tanımıdır?

    • A) Doğal çölün zorunlu olarak her gün birkaç kilometre ilerlemesi
    • B) Yalnız tek günlük hava durumu değişimi
    • C) Föhn rüzgârının her durumda çölleşmeyi durdurması
    • D) Toprak kaybının su döngüsünü hiç etkilememesi
    • E) Arazi bozulumunun çölleşme riskini artırması

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Aşırı otlatma ve erozyon kurak bölgelerde kalıcı toprak verimliliği kaybına katkı yapabilir.

  20. İki biyomda yıllık ortalama sıcaklık eşit fakat yağış farkı büyükse bitki örtüsü neden farklı olabilir?

    • A) Su bütçesi yalnız okyanus tabanında işler
    • B) Yalnız enlemleri aynıysa biyom zorunlu aynıdır
    • C) Kullanılabilir su ve mevsimsel yağış dağılışı bitki üretimini değiştirir
    • D) Sıcaklık eşitse her zaman aynı biyom oluşur
    • E) Yağış bitki topluluklarının dağılışını etkilemez

    Doğru cevap: C

    Çözüm: Bitki dağılışında yağış ve suyun zamanlaması kritik rol oynar.