Bir araştırmacı ayetin önce ve sonraki ayetlerle kurduğu anlam bağını inceliyor. Öncelikli kavram hangisidir?
- A) İklab
- B) İstinsah
- C) Mahreç
- D) Medd-i ârız
- E) Siyak-sibak
Doğru cevap: E
Çözüm: Siyak-sibak ayetin yakın metin bağlamını, öncesini ve sonrasını gözetir.
Bir müfessir farklı ayetleri 'adalet' teması etrafında toplayıp birlikte yorumluyor. Yöntem hangisidir?
- A) Yalnız rivayet tefsiri
- B) Konulu tefsir
- C) Kıraat tasnifi
- D) İstinsah
- E) Garîbü’l-Kur’an
Doğru cevap: B
Çözüm: Konulu tefsir, aynı temaya ilişkin ayetleri birlikte inceler.
Bir yorum ayetlerdeki sözlük anlamları, grameri ve belagat özelliklerini önceliyor. Hangi yaklaşım öne çıkar?
- A) Ahkâm tefsiri
- B) Tarihsel istinsah
- C) İhfâ-i şefevî
- D) Lugavî tefsir
- E) Kalkale
Doğru cevap: D
Çözüm: Lugavî tefsirin ayırt edici özelliği dil ve söz varlığı çözümlemesidir.
Bir eser özellikle hukuki hüküm içeren ayetlerin değerlendirmesine ağırlık veriyor. Hangi türdür?
- A) Ahkâm tefsiri
- B) İşârî tefsir
- C) Garîbü’l-Kur’an
- D) Münasebatü’l-Kur’an
- E) Kıraat tefsiri
Doğru cevap: A
Çözüm: Ahkâm tefsiri hukuk ve fıkıh hükümlerini konu eden ayetleri işler.
Ayetlerin birbirleri ve surelerin dizilişi içindeki anlam ilişkilerini inceleyen alan hangisidir?
- A) Esbâb-ı nüzûl
- B) Mahreç ilmi
- C) Münasebatü’l-Kur’an
- D) İstinsah tarihi
- E) Med ilmi
Doğru cevap: C
Çözüm: Münasebatü’l-Kur’an ayet ve sureler arasındaki irtibatları inceler.
Ayetlerde geçen nadir ve açıklanması güç sözcükleri konu edinen alan hangisidir?
- A) Garîbü’l-Kur’an
- B) Münasebatü’l-Kur’an
- C) Vakıf ve ibtidâ
- D) Mushaf tarihi
- E) Kalkale
Doğru cevap: A
Çözüm: Garîbü’l-Kur’an nadir/anlaşılması güç kelimelerin anlamlarını inceler.
Aşağıdakilerden hangisi 'muhkem' kavramına en uygun açıklamadır?
- A) Mushafın çoğaltılmış nüshası
- B) Vakıfta oluşan sükûn
- C) Anlamı açık ve belirgin ifade
- D) Hemzeyle oluşan med
- E) Sakin mimin okunması
Doğru cevap: C
Çözüm: Muhkem ayet/ifade, belirgin ve açık anlamıyla ayırt edilir.
Bir kıraat öğretmeni 'yazılı işaretlerden çok sesin çıkış yeri yanlış' diyor. Öncelikle hangi konuya odaklanmalıdır?
- A) Nüzul sebepleri
- B) Ayette ahkâm çıkarma
- C) Mushafın cem tarihi
- D) Konulu tefsir
- E) Harflerin mahreçleri
Doğru cevap: E
Çözüm: Sesin ağız/boğazdaki çıkış yerinin düzeltilmesi mahreç eğitimidir.
Sakin mimin ardından başka bir mim geldiğinde hangi temel hüküm uygulanır?
- A) İklab
- B) İdgâm-ı misleyn (şefevî)
- C) İhfâ-i şefevî
- D) Medd-i muttasıl
- E) İzhar-ı halkî
Doğru cevap: B
Çözüm: Sakin mim + mim düzeni idgâm-ı misleyn (şefevî) olarak öğretilir.
Bir kelimede med harfinden sonra 'aslen mevcut' sükûn geliyorsa hangi med çeşidi gündeme gelir?
- A) Medd-i ârız
- B) Medd-i munfasıl
- C) Medd-i tabiî
- D) Medd-i lâzım
- E) Medd-i muttasıl
Doğru cevap: D
Çözüm: Medd-i lâzımın ayırıcı koşulu aslı sabit sükûndur.
Bir okur ayetin sonundaki harfi durduğu için sakinleştiriyor; med koşulu oluşuyorsa hangi kavram devreye girer?
- A) Medd-i lâzım
- B) Medd-i ârız
- C) Medd-i munfasıl
- D) İklab
- E) Kalkale
Doğru cevap: B
Çözüm: Medd-i ârız, vakıf nedeniyle ortaya çıkan geçici sükûna bağlıdır.
Bir açıklama Kur’an’ı ağırlıkla Kur’an, sünnet, sahabe ve tabiinden aktarılan nakillerle yorumluyor. Hangi yöntemdir?
- A) Sadece dirayet tefsiri
- B) İşârî tefsir
- C) Salt sözlükbilim
- D) Rivayet tefsiri
- E) Konulu fihrist
Doğru cevap: D
Çözüm: Rivayet tefsiri nakledilen açıklamaları öne çıkarır.
Bir tefsir dil, mantık, usul ve aklî değerlendirmeleri rivayetlerle birlikte kullanıyor. Hangi yaklaşım baskındır?
- A) Dirayet tefsiri
- B) Mushaf istinsahı
- C) Sakin mim tecvidi
- D) Kalkale
- E) Surelerin kronolojik sırası
Doğru cevap: A
Çözüm: Dirayet tefsiri dil ve usul aracılığıyla aklî açıklamaları geliştirmeyi önemser.
Taberî’nin tefsiri, yöntem özelliği bakımından en çok hangisiyle tanınır?
- A) Yalnız çağdaş psikolojik testler
- B) Bütünüyle deneysel laboratuvar yöntemi
- C) Rivayetleri karşılaştıran geniş açıklamalar
- D) Sadece harflerin mahreci
- E) Dinî metin kullanmayan analiz
Doğru cevap: C
Çözüm: Taberî rivayetleri aktarıp tartışan önemli bir tefsir müellifidir.
Zemahşerî’nin tefsirindeki ayırt edici ağırlık hangisidir?
- A) Sadece fihrist sıralaması
- B) Tıp tarihi hesaplamaları
- C) Kıraat cihazlarının ölçümü
- D) Mushaf kâğıdının üretimi
- E) Dil ve belagat incelemeleri
Doğru cevap: E
Çözüm: Zemahşerî özellikle dil ve belagat ağırlıklı açıklamalarıyla tanınır.
Fahreddin er-Râzî’nin tefsiri en çok hangi yönüyle öne çıkar?
- A) Sadece surelerin hattı
- B) Yalnız kitap ciltleme tekniği
- C) Aklî ve kelami tartışmalar
- D) Tecvidi tamamen reddetmesi
- E) Yalnız dönemsel takvim hesabı
Doğru cevap: C
Çözüm: Râzî'nin tefsiri felsefî, kelami ve aklî tartışmalarla dikkat çeker.
Kurtubî’nin tefsirinde hangi yaklaşım belirgin biçimde öne çıkar?
- A) Yalnız harf çıkış egzersizleri
- B) Dünya haritalarının çizimi
- C) Bilimsel dönemlerin kronolojisi
- D) Mushafların fiziksel saklanması
- E) Ahkâm ayetlerinin fıkhî yorumları
Doğru cevap: E
Çözüm: Kurtubî'nin el-Câmi‘ li-Ahkâmi'l-Kur’ân adlı eseri fıkhî değerlendirmeleriyle tanınır.
Ayetin iniş sebebini bildirdiği iddia edilen bir rivayetle karşılaşan öğrenci önce ne yapmalıdır?
- A) Her rivayeti doğrudan kesin kabul etmelidir
- B) Rivayetin kaynağı ve güvenilirliğini sorgulamalıdır
- C) Ayetin metin bağlamını bütünüyle yok saymalıdır
- D) Rivayet ile ayet arasındaki ilişkiyi hiç incelememelidir
- E) Bütün ayetleri aynı rivayetle açıklamalıdır
Doğru cevap: B
Çözüm: Nüzul sebebi rivayetlerinde güvenilirlik ve ayetle ilişki kontrol edilmelidir.
Bir öğrenci 'bütün Mekki surelerde yalnız ahiret konusu vardır' diyor. En doğru değerlendirme hangisidir?
- A) Mekki surelerde hiçbir farklı konu yer almaz
- B) Mekki/Medenî ayrımı harf sayısına dayanır
- C) Yalnız uzun ayetler Mekki sayılır
- D) Bu bir genel eğilimi mutlak kural hâline getiren hatadır
- E) Sureler yalnız sûre adına göre ayrılır
Doğru cevap: D
Çözüm: Mekki metinlerde belirli temalar sık görülse de tüm surelerin tek temaya indirgenmesi doğru değildir.
Tecvidde sakin nun/tenvinden sonra 'ل' geldiğinde temel sınıflamaya göre hangi hüküm uygulanır?
- A) Gunnesiz idgam
- B) İklab
- C) İzhar-ı halkî
- D) İhfâ-i şefevî
- E) Medd-i tabiî
Doğru cevap: A
Çözüm: Lâm (ل), sakin nun/tenvindeki gunnesiz idgam harflerindendir.