Çocukta ağır alerjik reaksiyon şüphesi ve solunum güçlüğü varsa öğretmenin öncelikli yaklaşımı nedir?
- A) Belirtiyi görmezden gelmek
- B) Sınıf arkadaşlarına tanı açıklamak
- C) Acil planı işletip 112'yi aramak
- D) Çocuğu tek başına eve göndermek
- E) Çocuğa rastgele ilaç vermek
Doğru cevap: C
Çözüm: Solunum güçlüğü acil belirtidir; bireysel acil plan ve profesyonel yardım gerekir.
Bütün çocuklar için tek yanıt biçimi zorunlu tutulmaması hangi ilkeyle en çok ilişkilidir?
- A) Dışlayıcı öğretim
- B) Gelişimsel tanılama
- C) Rekabet temelli sıralama
- D) Öğrenme için Evrensel Tasarım
- E) Tek tip ölçme
Doğru cevap: D
Çözüm: UDL, öğrenmeyi ifade etmede farklı yollar sunmayı önemser.
Öğretmenin çocuğun sağlık dosyasını başka velilere göstermemesi hangi ilkeyi korur?
- A) Sınıf içi rekabet
- B) Sadece akademik başarı
- C) Mutlak itaat
- D) Grup ödülü
- E) Mahremiyet
Doğru cevap: E
Çözüm: Sağlık bilgileri kişiye özeldir ve yetkisiz kişilerle paylaşılmamalıdır.
Bir çocuğun her gün benzer saatte etkinlik değiştirmesi öncesinde görsel uyarı verilmesi en çok neyi kolaylaştırır?
- A) Geçişe hazırlanmayı
- B) Çocuğu izole etmeyi
- C) Bütün davranışları yasaklamayı
- D) İlaç kullanımını
- E) Klinik tanıyı
Doğru cevap: A
Çözüm: Önceden haber vermek belirsizliği azaltıp geçişe hazırlığı destekler.
Yetişkinin 'Kızgın olabilirsin; ancak arkadaşına vuramazsın' demesi hangi ilişkiyi gösterir?
- A) Tüm davranışlara izin verme
- B) Duyguyu kabul edip davranışa güvenli sınır koyma
- C) Başka çocuğu suçlama
- D) Duyguyu yasaklama
- E) Çocuğu etiketleme
Doğru cevap: B
Çözüm: Duygular kabul edilebilir; başkasına zarar verme davranışı sınırlandırılır.
Gelişimsel tarama neyi amaçlar?
- A) Tedavi reçetesi vermeyi
- B) Çocuğun okuldan çıkarılmasını
- C) Destek gereksinimini erken fark etmeyi
- D) Kesin klinik tanı koymayı
- E) Tüm çocukları aynı puanla sıralamayı
Doğru cevap: C
Çözüm: Tarama, değerlendirmeye ihtiyaç olabileceğini gösterir; tanının yerini almaz.
Sınıfta duyusal uyaranlardan rahatsız olan çocuk için hangi düzenleme uygun olabilir?
- A) Her oyundan dışlamak
- B) Hassasiyetini alaya almak
- C) Gürültüyü kasıtlı artırmak
- D) İhtiyacına göre sakin bir köşe sunmak
- E) Çocuğu sürekli zorla kalabalığa sokmak
Doğru cevap: D
Çözüm: Sakin alan gibi çevresel uyarlamalar katılımı ve düzenlemeyi destekleyebilir.
Bir öğretmen sınıftaki çocuklara aynı masalı dinletip isteyenin canlandırma, isteyenin resimle, isteyenin sözle anlatmasını istiyor. Hangi ilke öne çıkar?
- A) Bütün hedefleri kaldırma
- B) Dil farklılığını kusur sayma
- C) Öğrenmenin ifade yollarını çeşitlendirme
- D) Görsel araçları yasaklama
- E) Tek tip sınav zorunluluğu
Doğru cevap: C
Çözüm: UDL'nin ifade/eylem çeşitliliği, aynı hedefi alternatif yollarla göstermeye izin verir.
Akranı sürekli dışlanan çocuk için öğretmenin ilk ortak oyun desteği hangisidir?
- A) Akranlara çocuk hakkında tanı anlatmak
- B) Çocukları zorla aynı sandalyeye oturtmak
- C) Her anlaşmazlığı ceza ile bitirmek
- D) Akranlarla açık oyun rolleri ve karşılıklı katılım fırsatları kurmak
- E) Çocuğu bütün oyunlardan muaf tutmak
Doğru cevap: D
Çözüm: Rolleri yapılandırmak gerçek ortak etkinliği artırır; fiziksel birliktelik tek başına yeterli değildir.
Öğretmen çocuğun sınıfta ısrarla etkinlikten kaçındığını görüyor. İşlevi anlamak için öncelikle hangi veri gerekir?
- A) Arkadaşların not ortalaması
- B) Öğretmenin ilk izleniminden tanı
- C) Sınıfın boya seçimi
- D) Yalnız çocuğun soyadı
- E) Öncesindeki koşullar, gözlenen davranış ve sonrasındaki sonuçlar
Doğru cevap: E
Çözüm: ABC kaydı kaçınmanın hangi koşullarda ve sonuçlarla ortaya çıktığını anlamaya yarar.
Okulda ateş ve belirgin halsizlik gösteren çocuk için en uygun genel uygulama nedir?
- A) Çocuğu güvenli biçimde gözleyip aileyi bilgilendirerek okulun sağlık protokolünü işletmek
- B) Durumu diğer velilere çocuğun adıyla duyurmak
- C) Her belirtiyi göz ardı etmek
- D) Çocuğa doktor önerisi olmadan ilaç vermek
- E) Çocuğu kalabalıkta dinlenmeye zorlamak
Doğru cevap: A
Çözüm: Hastalık belirtisi okul protokolüne göre ele alınır; tanı ve rastgele tedavi öğretmenin görevi değildir.
Besin alerjisi olan bir çocuk için mutfak ve sınıf ekibi arasında hangi iş birliği önemlidir?
- A) Çocuğa kontrolsüz tadım yaptırmak
- B) Beslenme planı ve çapraz temas risklerini yetkili kişilerle birlikte yönetmek
- C) Bütün sorumluluğu diğer çocuklara bırakmak
- D) Gıda etiketlerini yok saymak
- E) Alerjiyi sınıf panosuna asmak
Doğru cevap: B
Çözüm: Çapraz temas riskinin yönetimi kurum içi koordinasyon ve bireysel plan gerektirir.
Öğretmen dört yaşındaki bir çocuğun sosyal oyuna çok az katıldığını fark ediyor. Hangi davranış mesleki sınırlar içindedir?
- A) Çocuğu sürekli cezalandırmak
- B) Çocuğun kaydını diğer velilerle paylaşmak
- C) Gözlemleri farklı zamanlarda kayıt altına alıp aile ve ilgili uzmanlarla değerlendirmek
- D) Tek günle otizm tanısı yazmak
- E) Aileye çocuğu okuldan alma talimatı vermek
Doğru cevap: C
Çözüm: Gözlem ve iş birliği gerekir; öğretmen tek başına klinik tanı koymaz.
Çocuk matematik oyununu anlıyor ama motor güçlük nedeniyle küçük pulları tutamıyor. En iyi öğretim kararı hangisidir?
- A) Çocuğun yerine tüm soruları öğretmenin yanıtlaması
- B) Aynı hedefte daha büyük/dokunsal materyal ve alternatif yanıt yolu sağlamak
- C) Çocuğu başka sınıfa göndermek
- D) Oyun sırasında ona hiç sıra vermemek
- E) Çocuğun hedefini otomatik olarak düşürmek
Doğru cevap: B
Çözüm: Katılım engeli motor erişimdedir; hedefi koruyup materyal ve yanıt biçimini uyarlamak uygundur.
Bir çocuk için bireysel destek hedefi 'sosyal becerileri gelişecek' olarak yazılmış. Hangi ifade ilerlemeyi daha iyi izletir?
- A) 'Hiç sorun yaşamayacak.'
- B) 'Hemen herkesle arkadaş olacak.'
- C) 'İki haftada yapılandırılmış oyunda sözel veya kartla üç kez sıra isteyecek.'
- D) 'Sınıfın en başarılısı olacak.'
- E) 'Her zaman iyi davranacak.'
Doğru cevap: C
Çözüm: Ölçülebilir gözlenebilir davranış, zaman ve bağlam ilerlemenin izlenmesini sağlar.
Bir öğretmen 'her çocuk aynı biçimde sesli yanıt vermeli' kuralını kaldırıp görsel, jest ve sözel yanıt sunuyor. Değişimin esas bileşeni hangisidir?
- A) Çocukların gelişim farklılıklarını yok sayma
- B) Yalnız tek materyalle çalışma
- C) Sınıfta iletişim fırsatlarını kaldırma
- D) İfade ve eylem yollarında çeşitlilik
- E) Amaçların iptali
Doğru cevap: D
Çözüm: UDL'nin ifade yollarını çeşitlendirme ilkesi aynı hedefe farklı erişim sağlar.
Akran grubunda konuşma güçlüğü olan çocuk ortak oyunda yalnız gözlemci kalıyor. Öğretmen hangi iki adımı birlikte kullanmalıdır?
- A) Bütün soruları öğretmenin yanıtlaması ve oyunu bitirmek
- B) Çocuğa taklit ettirerek zorla konuşturmak ve utandırmak
- C) Çocuğu sınıfta bulundurup hiçbir uyarlama yapmamak
- D) Çocuğu uzun süre ayrı masada bırakmak ve akranları bilgilendirmemek
- E) İletişim kartı sağlamak ve karşılıklı oyun rolleri oluşturmak
Doğru cevap: E
Çözüm: İletişim desteği ile karşılıklı roller birlikte anlamlı katılımı artırır.
Bir çocuk farklı alanlarda gelişimsel güçlük gösterebilir. Öğretmenin 'kesin gelişimsel bozukluk var' demek yerine hangi kanıta ihtiyacı vardır?
- A) Farklı zaman/ortamlardan nesnel kayıt ve uzman değerlendirmesi
- B) Öğretmenin sezgisi
- C) Gruptaki çoğunluğun oylaması
- D) Sadece tek teneffüsteki gözlem
- E) Çocukların kulaktan dolma yorumları
Doğru cevap: A
Çözüm: Çok kaynaklı gözlem destek gereksinimini anlamaya yardımcıdır; tanı uzman değerlendirmesini gerektirir.
Ailesi çocuğunun iki dilli olduğundan dolayı 'Türkçeye geçmesi için ev dilini tamamen yasaklayalım' diyor. En uygun öğretmen yanıtı hangisidir?
- A) Türkçe sözcük sayısını tek başına tanı kabul etmek
- B) Ev dili gelişimini destekleyip Türkçe öğrenme fırsatlarını artırmayı konuşmak
- C) Okuldaki tüm iletişim etkinliklerini kaldırmak
- D) Ev dilini kayıtsız şartsız yasaklatmak
- E) Çocuğun aile ilişkisini koparmak
Doğru cevap: B
Çözüm: Ev dilini desteklemek kimlik ve iletişim açısından önemlidir; iki dillilik tek başına bozukluk değildir.
Bir sınıfta alerjisi olan çocuk için güvenli yiyecek listesi vardır. Etkinlikte başka aile ev yapımı yiyecek getiriyor. En uygun karar hangisidir?
- A) Çocuğun alerji dosyasını tüm sınıfa okumak
- B) Öğretmenin rastgele ilaçla önlem alması
- C) İçeriği ve çapraz temas riskini bireysel planla doğrulamadan çocuğa sunmamak
- D) Çocuğa küçük miktarda denetimsiz tattırmak
- E) Başka velinin sözüyle planı geçersiz saymak
Doğru cevap: C
Çözüm: İçerik ve çapraz temas kontrolü yapılmadan alerjili çocuğa yiyecek verilmemelidir.