Psikanalitik kuramda davranışları etkileyen ve kişinin doğrudan farkında olmadığı çatışmalar hangi kavramla açıklanır?
- A) Pekiştirme tarifesi
- B) Yakınsal gelişim alanı
- C) Bilinçdışı süreçler
- D) Sosyal kaytarma
- E) Ölçekleme
Doğru cevap: C
Çözüm: Psikanalitik yaklaşımda bilinçdışı süreçler ve erken ilişki örüntüleri belirtilerin ve davranışların anlaşılmasında merkezi rol oynar.
Freud'un kişilik modelinde anlık doyum arayışıyla ilişkilendirilen yapı hangisidir?
- A) Ego
- B) Süperego
- C) Benlik saygısı
- D) İd
- E) Toplumsal ilgi
Doğru cevap: D
Çözüm: Freud id yapısını haz ilkesi ve dürtüsel doyum arayışıyla ilişkilendirir; ego gerçeklik ilkesini, süperego ahlaki ölçütleri temsil eder.
Öğrencinin kendisinde kabul etmek istemediği kıskançlığı arkadaşına atfetmesi hangi savunma düzeneğine örnektir?
- A) Bastırma
- B) Yüceltme
- C) Yer değiştirme
- D) Akılcılaştırma
- E) Yansıtma
Doğru cevap: E
Çözüm: Yansıtmada kişinin kendinde kabul etmesi güç duygu veya eğilim başkasına yüklenir; olayda kıskançlık dışarıya atfedilmiştir.
Danışanın, geçmişteki öğretmenine duyduğu korkuyu danışmanıyla ilişkisinde yeniden yaşaması hangi kavramdır?
- A) Aktarım
- B) Karşı aktarım
- C) Duygu yansıtma
- D) Sistematik duyarsızlaştırma
- E) Bilişsel ayrışma
Doğru cevap: A
Çözüm: Aktarımda danışan geçmişteki önemli ilişki örüntülerini danışmanla ilişkisinde yaşar; karşı aktarım danışmanın tepkileriyle ilgilidir.
Adler'in bireysel psikolojisinde başkalarıyla iş birliği ve ortak yararı gözetme hangi kavramla anlatılır?
- A) Serbest çağrışım
- B) Toplumsal ilgi
- C) Koşulsuz olumlu kabul
- D) Kolektif bilinçdışı
- E) Bilişsel çarpıtma
Doğru cevap: B
Çözüm: Toplumsal ilgi, Adler'in aidiyet, katkı ve iş birliğine dayalı sağlıklı yaşam yöneliminin temel kavramlarındandır.
Jung'un yaklaşımında kültürler boyunca görülebildiği varsayılan simgesel örüntülerin adı nedir?
- A) Otomatik düşünce
- B) Pekiştirme
- C) Arketip
- D) Savunmacı kötümserlik
- E) Yansıtıcı dinleme
Doğru cevap: C
Çözüm: Jung'un analitik psikolojisinde arketipler, kolektif bilinçdışı kuramıyla ilişkili simgesel eğilimler olarak tanımlanır.
Birey merkezli psikolojik danışmanın kuramcısı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Albert Ellis
- B) Aaron Beck
- C) B. F. Skinner
- D) Carl Rogers
- E) William Glasser
Doğru cevap: D
Çözüm: Rogers, birey merkezli yaklaşımda empati, koşulsuz olumlu kabul ve içtenlik özelliklerini değişimi destekleyen ilişki koşulları olarak öne çıkarır.
Danışmanın, danışanı davranışlarını onaylamak zorunda olmadan değerli bir insan olarak kabul etmesi neyi gösterir?
- A) Cezalandırma
- B) Aktarım yorumu
- C) Yüzleştirici saldırı
- D) Sistematik duyarsızlaştırma
- E) Koşulsuz olumlu kabul
Doğru cevap: E
Çözüm: Koşulsuz olumlu kabul, bireyin değerine saygıyı gerektirir; danışanın bütün davranışlarını doğru bulmak anlamına gelmez.
Rogers'ın yaklaşımında benlik algısı ile yaşantı arasındaki uyumsuzluk hangi kavramla ifade edilir?
- A) Uyuşmazlık
- B) Sosyal kolaylaştırma
- C) Tepki genellemesi
- D) Dışsallaştırma
- E) Ölçekleme
Doğru cevap: A
Çözüm: Benlik kavramı ile yaşanan deneyim arasındaki uyumsuzluk, birey merkezli kuramda psikolojik güçlükleri anlamada kullanılan uyuşmazlıktır.
Geştalt danışmasının özellikle vurguladığı zaman ve yaşantı odağı hangisidir?
- A) Yalnız çocukluk anıları
- B) Şimdi ve burada farkındalığı
- C) Yalnız gelecekteki meslek seçimi
- D) Standart test normu
- E) Davranışın dış ödül sıklığı
Doğru cevap: B
Çözüm: Geştalt yaklaşımında kişinin güncel yaşantısına, duygularına ve temas biçimine ilişkin şimdi ve burada farkındalığı ön plandadır.
Danışanın tamamlanmamış bir ilişkisel diyaloğu canlandırması için sıklıkla kullanılan Geştalt tekniği hangisidir?
- A) Düşünce kaydı
- B) Mucize sorusu
- C) Boş sandalye
- D) Maruz bırakma hiyerarşisi
- E) Serbest çağrışım
Doğru cevap: C
Çözüm: Boş sandalye çalışması, konuşulamamış duygu ve düşüncelerin deneyimsel olarak ifade edilmesini kolaylaştıran Geştalt tekniğidir.
Ellis'in A–B–C modelinde duygusal sonuçtan önce yer alan B neyi gösterir?
- A) Bireyin biyolojik yaşını
- B) Davranışın gözlenen sıklığını
- C) Kişinin başlangıç puanını
- D) Olay hakkındaki inancı
- E) Danışanın bütün geçmiş anılarını
Doğru cevap: D
Çözüm: REBT yaklaşımında A harekete geçirici olay, B inanç ve C bu inançla ilişkili duygusal ve davranışsal sonuçtur.
Beck'in bilişsel yaklaşımında olay karşısında hızla ortaya çıkan anlık yorumlar nasıl adlandırılır?
- A) Arketipler
- B) Yaşam stili
- C) Koşulsuz uyaranlar
- D) Toplumsal ilgi
- E) Otomatik düşünceler
Doğru cevap: E
Çözüm: Otomatik düşünceler belirli olaylara ilişkin hızlı yorumlardır; daha derin ara ve çekirdek inançlarla bağlantılı olabilirler.
Davranışçı yaklaşımda korkulan uyaranla planlı ve güvenli biçimde karşılaşma hangi müdahaledir?
- A) Maruz bırakma
- B) Serbest çağrışım
- C) Mucize sorusu
- D) Dışsallaştırma
- E) Rüya analizi
Doğru cevap: A
Çözüm: Maruz bırakma, korkulan durum veya uyaranla güvenli ve sistematik karşılaşmayı temel alan davranışçı müdahale ailesidir.
Gevşeme tepkisiyle birlikte basitten zora korku hiyerarşisi üzerinde çalışma hangi geleneksel tekniktir?
- A) Yansıtıcı dinleme
- B) Sistematik duyarsızlaştırma
- C) Bilişsel ayrışma
- D) Öyküsel yeniden yazma
- E) Karşı aktarım çözümlemesi
Doğru cevap: B
Çözüm: Geleneksel sistematik duyarsızlaştırmada gevşeme ve aşamalı korku hiyerarşisi bir arada kullanılabilir.
Gerçeklik terapisinin temel kuramcılarından biri kimdir?
- A) Carl Jung
- B) Sigmund Freud
- C) William Glasser
- D) Aaron Beck
- E) Alfred Adler
Doğru cevap: C
Çözüm: Glasser gerçeklik terapisi ve seçim kuramıyla ilişkilidir; Wubbolding, WDEP danışma çerçevesini geliştirmiştir.
Çözüm odaklı danışmada sorunun ortadan kalktığı bir gelecekte nelerin değişeceğini düşündüren teknik hangisidir?
- A) Boş sandalye
- B) Serbest çağrışım
- C) Yansıtma düzeneği
- D) Mucize sorusu
- E) Karşıt koşullama
Doğru cevap: D
Çözüm: Mucize sorusu danışanın tercih ettiği geleceği ve olumlu değişimin gözlenebilir işaretlerini tarif etmesine yardımcı olur.
Sorunun daha az yoğun yaşandığı gerçek zamanları araştıran çözüm odaklı soru türü hangisidir?
- A) Mucize sorusu
- B) İçgörü yorumu
- C) Rüya çözümlemesi
- D) Ceza tarifesi
- E) İstisna sorusu
Doğru cevap: E
Çözüm: İstisna sorusu danışanın gerçek yaşamında sorunun olmadığı veya hafiflediği anların koşullarını araştırır.
Varoluşçu danışmada bireyin yaşamının anlamını ve kendi seçimlerini sahiplenmesi hangi temayla ilişkilidir?
- A) Özgürlük ve sorumluluk
- B) Yalnızca içgüdü boşalımı
- C) Yalnızca ödül-ceza dengesi
- D) Tek test puanı
- E) Koşullu uyarıcı eşleşmesi
Doğru cevap: A
Çözüm: Varoluşçu yaklaşım, seçimlerin sorumluluğunu üstlenmeyi, yaşam anlamını ve varoluşsal kaygıyı birlikte ele alır.
Öyküsel danışmada danışanı sorunla özdeşleştirmek yerine sorunu ayrı bir olgu olarak konuşma tekniği hangisidir?
- A) Koşullanma
- B) Dışsallaştırma
- C) Bastırma
- D) Sönme
- E) Bilişsel engelleme
Doğru cevap: B
Çözüm: Öyküsel yaklaşımda dışsallaştırma, kişinin kimliğini sorundan ayırıp sorunun etkilerini birlikte incelemeyi mümkün kılar.