Orta Test

ÖABT Tarih Bilim Devrimi, Aydınlanma Çağı ve Atlantik Devrimleri - Orta Test

ÖABT Tarih Bilim Devrimi, Aydınlanma Çağı ve Atlantik Devrimleri konusuna yönelik 20 soruluk orta seviye test. Premium üyeler testi cevap anahtarlı PDF olarak da indirebilir.

Ders
Tarih
Ünite
Bu derste ünite kullanılmıyor
Konu
Bilim Devrimi, Aydınlanma Çağı ve Atlantik Devrimleri
Test türü
Orta Test

Test Soruları

Testi çözmek için sayfa etkileşimli olarak hazırlandığında şıklarını seçebilirsin.

Soru 1 / 20

Copernicus’un Güneş merkezli yaklaşımını eski yer merkezli modelden ayıran temel özellik hangisidir?

Soru 2 / 20

Copernicus ile Kepler’in gezegen hareketleri modelleri karşılaştırıldığında doğru ifade hangisidir?

Soru 3 / 20

Galileo’nun Jüpiter uydularını gözlemlemesinin düşünce tarihindeki önemi hangi çıkarımla en doğru açıklanır?

Soru 4 / 20

Newton’un XVII. yüzyıl sonundaki fizik çalışmaları hangi bilimsel bütünleştirmeyi temsil eder?

Soru 5 / 20

Francis Bacon ile René Descartes’ın bilgi edinme yöntemleri arasındaki farkı en iyi yansıtan seçenek hangisidir?

Soru 6 / 20

Aydınlanma hareketi hakkında aşağıdaki genellemelerden hangisi daha isabetlidir?

Soru 7 / 20

John Locke’un yönetim anlayışında iktidarın meşruiyetini değerlendirmek için hangi ölçüt temel alınır?

Soru 8 / 20

Montesquieu’nün güçler ayrılığı düşüncesinin hedefi hangi soruna çözüm aramaktır?

Soru 9 / 20

Rousseau’nun genel irade kavramını doğru yorumlayan ifade hangisidir?

Soru 10 / 20

Diderot ve d’Alembert’in Encyclopédie çalışmasının Aydınlanma içindeki yeri hangi seçenekle açıklanır?

Soru 11 / 20

“Temsil olmadan vergilendirme olmaz” tepkisi hangi tarihsel anlaşmazlığın özünü yansıtır?

Soru 12 / 20

1773 Boston Çay Partisi’nin 1776 Amerikan Bağımsızlık Bildirisi’nden farkı hangisidir?

Soru 13 / 20

Saratoga zaferi ve Fransa’nın Amerikan bağımsızlık savaşına katılımı hangi tarih sırasıyla ilişkilidir?

Soru 14 / 20

Yorktown’daki 1781 İngiliz yenilgisi ile 1783 Paris Antlaşması arasındaki ayrım hangisidir?

Soru 15 / 20

1787 ABD Anayasası’nın hazırlanma bağlamında öne çıkan sorun hangisidir?

Soru 16 / 20

Amerikan Devrimi’nde özgürlük söyleminin tarihsel sınırını gösteren durum hangisidir?

Soru 17 / 20

Fransız Devrimi öncesindeki Eski Rejim’in mali krizini derinleştiren etkenlerden biri hangisidir?

Soru 18 / 20

17 Haziran 1789 Ulusal Meclis ilanı ile 14 Temmuz Bastille Baskını arasındaki ilişki hangisidir?

Soru 19 / 20

1789 İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirisi’nin temel vurgusu hangisidir?

Soru 20 / 20

Fransa’da 1791 ve 1792 anayasal-siyasal gelişmeleri karşılaştırıldığında hangisi doğrudur?

PDF İndirme

Bu testi bu sayfada ücretsiz online çözebilirsin. Soruları ve cevap anahtarını PDF olarak indirmek Premium üyelere özeldir.

PDF İNDİR · Premium

Soruların Cevapları ve Çözümleri

  1. Copernicus’un Güneş merkezli yaklaşımını eski yer merkezli modelden ayıran temel özellik hangisidir?

    • A) Gezegenlerin düzenini Dünya yerine Güneş merkezli bir hareket sistemiyle açıklaması
    • B) Dünya’yı bütün yıldızların hareketsiz merkezi kabul etmesi
    • C) Her gezegenin Dünya çevresindeki yörüngesinin daire olduğunu savunması
    • D) Güneş’in Dünya’nın çevresinde her gün döndüğünü kanıtlaması
    • E) Jüpiter’in yalnız Dünya’ya ait bir uydu olduğunu ileri sürmesi

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Copernicus Güneş merkezli modeli matematiksel olarak geliştirdi. Kuramının ortaya atılması, bütün astronomik soruların 1543’te eksiksiz çözüldüğü anlamına gelmez.

  2. Copernicus ile Kepler’in gezegen hareketleri modelleri karşılaştırıldığında doğru ifade hangisidir?

    • A) Kepler Güneş merkezli modeli tamamen terk ederek Dünya’yı evren merkezi yaptı
    • B) Kepler, Güneş merkezli hareket açıklamasında eliptik yörüngeleri kullanarak dairesel yörünge varsayımını değiştirdi
    • C) Copernicus eliptik yörüngeleri üç hareket yasasıyla matematikleştirdi
    • D) Kepler gezegenlerin Güneş çevresinde hareket etmediğini ileri sürdü
    • E) İki düşünür de yalnız atmosfer basıncını deneyle açıkladı

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Kepler, Copernicus’un açtığı Güneş merkezli astronomi çizgisine yeni matematiksel kurallar ekledi. Eliptik yörünge bulgusu model geliştirmesinin ayırt edici noktasıdır.

  3. Galileo’nun Jüpiter uydularını gözlemlemesinin düşünce tarihindeki önemi hangi çıkarımla en doğru açıklanır?

    • A) Güneş’in aniden hareket etmeye başladığını ispatlaması
    • B) Evrenin bütün yıldızlarının Jüpiter çevresinde döndüğünü göstermesi
    • C) Gökteki bütün hareketlerin Dünya çevresinde olmak zorunda olmadığını gözlemsel olarak göstermesi
    • D) Newton’un evrensel çekim formülünü doğrudan yazması
    • E) Dünya üzerinde hiçbir gözlemin değer taşımadığını kanıtlaması

    Doğru cevap: C

    Çözüm: Jüpiter’in uyduları başka bir gök cismi çevresinde dönen gök cisimleri bulunduğunu gösterdi. Bu, yer merkezli evren anlayışının bazı temel iddialarını zayıflattı.

  4. Newton’un XVII. yüzyıl sonundaki fizik çalışmaları hangi bilimsel bütünleştirmeyi temsil eder?

    • A) Gök hareketlerini yalnız mitolojik anlatımlarla yorumlamayı
    • B) Dünya üzerindeki olaylar ile gök olaylarını tamamen ilgisiz görmeyi
    • C) Gezegenlerin varlığını reddeden deneysel bir görüşü
    • D) Yeryüzündeki hareketlerle gök cisimlerinin hareketini ortak matematiksel yasalarla açıklama girişimini
    • E) Yalnız siyasi yönetim şekillerini geometrik kurallara bağlamayı

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Newton’un hareket yasaları ve evrensel çekim anlayışı farklı alanlarda gözlenen hareketleri ortak fizik ilkeleri altında incelemeyi sağladı. Bu nedenle bilimsel sentez örneği sayılır.

  5. Francis Bacon ile René Descartes’ın bilgi edinme yöntemleri arasındaki farkı en iyi yansıtan seçenek hangisidir?

    • A) Bacon yalnız kutsal metin okumayı, Descartes vergi yasalarını öne çıkarır
    • B) Her ikisi bilimde matematik ve gözlemi bütünüyle yasaklar
    • C) Bacon mutlak monarşiyi, Descartes feodal serfliği zorunlu sayar
    • D) Descartes yalnız seyahatnamesiyle, Bacon yalnız astronomik gözlemiyle tanınır
    • E) Bacon deneysel gözlem ve tümevarımı, Descartes yöntemli kuşku ve akıl yürütmeyi öne çıkarır

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Bacon empirist yöntem vurgusuyla, Descartes ise akılcı ve yöntemli kuşku yaklaşımıyla ilişkilidir. Bu ayrım bilimde düşünce ile gözlemin birbirinden tamamen kopuk olduğu anlamına gelmez.

  6. Aydınlanma hareketi hakkında aşağıdaki genellemelerden hangisi daha isabetlidir?

    • A) Farklı düşünürlerin akıl, eleştiri ve toplumsal reform arayışlarında birleşse de tek bir öğreti oluşturmadığı
    • B) Bütün düşünürlerin aynı ülke ve aynı mezhepten çıkmış olması
    • C) Her düşünürün mutlak monarşiyi kayıtsız şartsız desteklemesi
    • D) Bilimsel tartışmaların tümünün 1700’de yasaklanmış olması
    • E) Bütün Aydınlanma eserlerinin XVIII. yüzyıldan önce basılmış olması

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Aydınlanma birbiriyle tartışan farklı eğilimleri içerir. Locke, Voltaire, Rousseau ve Montesquieu’nün siyasi görüşlerini tek ve değişmez bir program saymak tarihsel hatadır.

  7. John Locke’un yönetim anlayışında iktidarın meşruiyetini değerlendirmek için hangi ölçüt temel alınır?

    • A) Krallığın her koşulda kutsal ve sorgulanamaz kabul edilmesi
    • B) Yönetilenlerin rızası ve doğal hakların korunması
    • C) Devletin yalnız dinî törenleri düzenleme yetkisine sahip olması
    • D) Bütün hakların hükümdarın keyfî armağanı sayılması
    • E) Yurttaşların hukuken hiçbir hakka sahip olmaması

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Locke’un siyaset felsefesi yaşam, özgürlük ve mülkiyet gibi doğal haklar ile yönetilenlerin rızası üzerinde durur. İktidarın hakları çiğnemesi meşruiyet sorununu gündeme getirir.

  8. Montesquieu’nün güçler ayrılığı düşüncesinin hedefi hangi soruna çözüm aramaktır?

    • A) Bütün mahkemeleri yürütme erki içinde eritmek
    • B) Yasama organını tek hükümdarın şahsi iradesine indirmek
    • C) Siyasi gücün tek elde toplanmasını sınırlayacak kurumsal dengeler kurmak
    • D) İdari işlemlerin hiçbir kurala bağlı olmamasını sağlamak
    • E) Bütün kamu görevlerini kalıtsal olarak aynı aileye vermek

    Doğru cevap: C

    Çözüm: Montesquieu yasama, yürütme ve yargı yetkilerinin birbirini sınırlayacak şekilde düzenlenmesini tartıştı. Esas mesele, yetkilerin tek elde keyfîleşmesinin önlenmesidir.

  9. Rousseau’nun genel irade kavramını doğru yorumlayan ifade hangisidir?

    • A) Kralın her an keyfine göre açıkladığı özel arzudur
    • B) Yalnız soylu sınıfın kalıtsal siyaset hakkıdır
    • C) Dış ticaretin hiçbir kurala bağlanmamasıdır
    • D) Siyasal topluluğun ortak yararını hedefleyen irade fikridir; herhangi bir yöneticinin kişisel isteği değildir
    • E) Astronomide eliptik yörünge yasasının adıdır

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Rousseau genel iradeyi siyasal birlik ve ortak iyilik tartışmasında kullandı. Bu kavramı tek bir liderin sınırsız kararı veya sıradan özel çıkar toplamı olarak almak yanlış olur.

  10. Diderot ve d’Alembert’in Encyclopédie çalışmasının Aydınlanma içindeki yeri hangi seçenekle açıklanır?

    • A) Kuzey Amerika kolonilerine yeni damga vergisi koyması
    • B) Fransa’da 1792 Cumhuriyeti’ni resmen ilan etmesi
    • C) Newton’un 1687 kitabını yasaklayan tek bir kararname olması
    • D) Viyana Kongresi’nin 1815 son kararlarını yayımlaması
    • E) Bilim, teknik, sanat ve zanaat bilgisini derleyip eleştirel dolaşıma sokması

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Encyclopédie 1751’den başlayarak pek çok yazarın bilim, sanat ve teknik bilgisini derledi. Eser tek kişinin bütün konuları yazdığı ve tüm yazarların özdeş düşündüğü bir metin değildi.

  11. “Temsil olmadan vergilendirme olmaz” tepkisi hangi tarihsel anlaşmazlığın özünü yansıtır?

    • A) Britanya Parlamentosunun Amerikan kolonilerini doğrudan temsil tartışması altında vergilendirmesini
    • B) Fransız soylularının 1804 Napolyon Kanunu’na katılmasını
    • C) Prusya’nın 1815 Viyana Kongresi’nden çekilmesini
    • D) İngiltere’de 1687 evrensel çekim yasasının reddedilmesini
    • E) Osmanlı’da 1839 Tanzimat Fermanı’nın yayımlanmasını

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Kuzey Amerika kolonileri Parlamentoda doğrudan temsil edilmeksizin vergiye tabi tutulmalarını eleştirdi. 1765 Stamp Act bu direnişin erken dönüm noktalarındandır.

  12. 1773 Boston Çay Partisi’nin 1776 Amerikan Bağımsızlık Bildirisi’nden farkı hangisidir?

    • A) İlki 1789’da Fransa’da, ikincisi 1815’te Viyana’da gerçekleşti
    • B) İlki vergi ve ticaret politikalarına yönelik protesto, ikincisi bağımsız devlet olma ilanıdır
    • C) İkisi de aynı gün Britanya’nın bağımsızlığı tanıdığı antlaşmalardır
    • D) İlki anayasa, ikincisi yalnız çay ticareti düzenlemesidir
    • E) İlki bağımsızlık sonrası ilk başkan seçimi, ikincisi Boston limanının açılışıdır

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Boston Çay Partisi 1773’te vergi politikalarına tepkiydi; 4 Temmuz 1776 bildirisi ise kolonilerin siyasi bağımsızlık iddiasını ortaya koydu. İki olayın niteliği farklıdır.

  13. Saratoga zaferi ve Fransa’nın Amerikan bağımsızlık savaşına katılımı hangi tarih sırasıyla ilişkilidir?

    • A) 1778 Saratoga zaferi, 1787 Fransa ile ittifak
    • B) 1781 Saratoga zaferi, 1776 Fransa ile ittifak
    • C) 1777 Saratoga zaferi, 1778 Fransa ile ittifak
    • D) 1789 Saratoga zaferi, 1799 Fransa ile ittifak
    • E) 1765 Saratoga zaferi, 1764 Fransa ile ittifak

    Doğru cevap: C

    Çözüm: Saratoga’daki 1777 Amerikan zaferi diplomatik açıdan önem taşıdı. 1778’de Fransa ile imzalanan ittifak savaşın uluslararası boyutunu güçlendirdi.

  14. Yorktown’daki 1781 İngiliz yenilgisi ile 1783 Paris Antlaşması arasındaki ayrım hangisidir?

    • A) Yorktown 1787 anayasa metni, Paris 1765 vergi kanunudur
    • B) Her ikisi de Fransız kralının 1793’te yargılandığı olaylardır
    • C) Yorktown 1815 Avrupa kongresi, Paris 1792 cumhuriyet ilanıdır
    • D) Yorktown belirleyici askerî gelişme, Paris Antlaşması Britanya’nın bağımsızlığı tanıdığı diplomatik aşamadır
    • E) İki olay da Copernicus’un astronomi yöntemine ilişkindir

    Doğru cevap: D

    Çözüm: 1781 Yorktown teslimiyeti askerî seyrin dönüm noktası oldu. 1783 Paris Antlaşması ise Britanya’nın Amerikan bağımsızlığını resmen tanıdığı barış düzenlemesidir.

  15. 1787 ABD Anayasası’nın hazırlanma bağlamında öne çıkan sorun hangisidir?

    • A) Fransa’da kralın yetkilerini 1791’de genişletme isteği
    • B) İngiltere’nin sömürgelerindeki bütün yerel meclisleri lağvetme kararı
    • C) Amerika kıtasında matbaanın ilk kez bulunması
    • D) 1787’de bütün Avrupa’da feodal yükümlülüklerin kaldırılması
    • E) Konfederasyon yapısındaki merkezî yönetim zayıflığını yeni federal kurumlarla aşma ihtiyacı

    Doğru cevap: E

    Çözüm: 1787 Philadelphia Konvansiyonu, Konfederasyon Maddeleri altındaki merkezî yönetim sorunlarına çözüm aradı. Federal anayasa farklı kurumlar arasında yetki dağılımı öngördü.

  16. Amerikan Devrimi’nde özgürlük söyleminin tarihsel sınırını gösteren durum hangisidir?

    • A) Doğal hak söylemine karşın köleliğin ve yerli halkların haklarına yönelik dışlamanın sürmesi
    • B) Bağımsızlık Bildirisi’nin hiçbir hak kavramı içermemesi
    • C) Bütün kadın ve kölelerin 1776’da eşit oy hakkı kazanması
    • D) 1776’da hiçbir koloninin siyasi temsil tartışması yaşamaması
    • E) Amerikan devrimcilerinin bütün vergileri İngiliz kralına devretmesi

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Bağımsızlık belgelerindeki eşitlik ve özgürlük idealleri tarihsel uygulamada herkese eşit biçimde tanınmadı. Kölelik, kadınların siyasal dışlanması ve yerli halkların hakları çelişki oluşturdu.

  17. Fransız Devrimi öncesindeki Eski Rejim’in mali krizini derinleştiren etkenlerden biri hangisidir?

    • A) Bütün zümrelerin devlet gelirlerine tamamen eşit katkıda bulunması
    • B) Savaş borçları ile ayrıcalıklı zümrelerin vergi yükünden görece korunmasının reformu güçleştirmesi
    • C) Fransa’nın XVIII. yüzyıl boyunca hiçbir savaşa katılmaması
    • D) Krallığın 1789’da uzun süredir bütçe fazlası vermesi
    • E) Köylülerin ve kentlilerin hiçbir vergi ödememesi

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Fransa’nın savaş harcamaları ve borç yükü, ayrıcalıklı sınıflara ilişkin vergi yapısıyla birleşti. Mali kriz, 1789’da Genel Meclis’in toplanmasına giden süreci etkiledi.

  18. 17 Haziran 1789 Ulusal Meclis ilanı ile 14 Temmuz Bastille Baskını arasındaki ilişki hangisidir?

    • A) Ulusal Meclis Bastille’den ancak 1799’da sonra kurulmuştur
    • B) İki olay aynı gün ve aynı binada gerçekleşmiştir
    • C) Siyasal temsil ve egemenlik iddiası, Paris’teki halk ayaklanmasından önce ortaya konmuştur
    • D) Bastille Baskını üçüncü zümrenin bütün sorunlarını sona erdirmiştir
    • E) Her iki olay ABD’nin 1787 federal anayasasının aşamalarıdır

    Doğru cevap: C

    Çözüm: Üçüncü Zümre temsilcileri 17 Haziran 1789’da Ulusal Meclis olduklarını ilan ettiler; 14 Temmuz Bastille Baskını daha sonradır. Sıralama kurum ve sokak hareketini ayırır.

  19. 1789 İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirisi’nin temel vurgusu hangisidir?

    • A) Üçüncü Zümre için kalıtsal serflik yükümlülüklerini artırması
    • B) Fransız Cumhuriyeti’nin 1799’da ilk kez ilan edildiğini söylemesi
    • C) Avrupa’daki bütün monarşilerin aynı gün kaldırıldığını duyurması
    • D) Haklarda özgürlük ve eşitlik, ulusal egemenlik ve yasa karşısında eşitlik ilkelerini ilan etmesi
    • E) ABD federal anayasasının ilk on değişikliğini yürürlüğe koyması

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Ağustos 1789 bildirisi özgürlük, eşitlik ve egemenlik ilkelerini ortaya koydu. Bildirinin idealleri, o dönemde kadınlar ve sömürgeleştirilmiş insanlar için tam siyasi eşitlik uygulanması anlamına gelmez.

  20. Fransa’da 1791 ve 1792 anayasal-siyasal gelişmeleri karşılaştırıldığında hangisi doğrudur?

    • A) 1791’de imparatorluk ilan edilmiş, 1792’de mutlak krallığa dönülmüştür
    • B) 1791’de Britanya’dan bağımsızlık ilan edilmiş, 1792’de Yorktown yaşanmıştır
    • C) Her iki tarihte yalnız bilim akademisinin programı değiştirilmiştir
    • D) 1791’de Viyana Kongresi, 1792’de Westphalia yapılmıştır
    • E) 1791’de anayasal monarşi kurulmuş, 1792’de monarşi kaldırılarak cumhuriyet ilan edilmiştir

    Doğru cevap: E

    Çözüm: 1791 Fransız Anayasası monarşiyi anayasal çerçeveye aldı. 1792’de monarşi sona erdirildi ve cumhuriyet ilan edildi; kralın idamı ise Ocak 1793’te gerçekleşti.