Zor Test

ÖABT Tarih Endülüs ve Orta Çağ İslam Medeniyeti - Zor Test

ÖABT Tarih Endülüs ve Orta Çağ İslam Medeniyeti konusuna yönelik 20 soruluk zor seviye test. Premium üyeler testi cevap anahtarlı PDF olarak da indirebilir.

Ders
Tarih
Ünite
Bu derste ünite kullanılmıyor
Konu
Endülüs ve Orta Çağ İslam Medeniyeti
Test türü
Zor Test

Test Soruları

Testi çözmek için sayfa etkileşimli olarak hazırlandığında şıklarını seçebilirsin.

Soru 1 / 20

Bir araştırma 711, 756, 929 ve 1031'i 'aynı Endülüs devletinin kuruluş tarihleri' olarak sunuyor. Bu değerlendirme niçin yanlıştır?

Soru 2 / 20

1492 sonrası Endülüs hakkında 'Müslüman kültür ve nüfus aynı gün bütünüyle ortadan kalktı' yargısı neden sorunludur?

Soru 3 / 20

Murâbıtlar ile Muvahhidleri aynı yönetim sayan bir kaynak hangi savaşları karıştırmış olabilir?

Soru 4 / 20

Kurtuba, Kahire ve Gırnata için hangi üçlü kurumsal-mimari eşleştirme tutarlıdır?

Soru 5 / 20

Fâtımî hilafetinin Abbâsîlerle aynı dönemde varlığı neyi ortaya koyar?

Soru 6 / 20

1187 ve 1260 olayları karşılaştırıldığında hangi eşleştirme tarihî bağlama uygundur?

Soru 7 / 20

Bir metin 'Fâtımîler 1171'de sona erdiği için Selâhaddin 969'da Kahire'yi kurdu' diyor. Bu çıkarımda ne karıştırılmıştır?

Soru 8 / 20

1260 Aynicâlût'u 1258 Bağdat'ın düşüşüyle birlikte okuyan bir tarihçi hangi sonuca ulaşabilir?

Soru 9 / 20

Aşağıdaki bilimsel eşleştirmelerden hangisi alan ve eser bakımından en tutarlıdır?

Soru 10 / 20

Beytülhikme hakkında 'bütün İslam bilim eserleri yalnız bu binada üretildi' denmesi niçin tarihî açıdan hatalıdır?

Soru 11 / 20

Çeviri hareketleri ile özgün bilimsel üretim arasındaki ilişki için hangi yargı savunulabilir?

Soru 12 / 20

Kâğıt üretimi, kütüphaneler ve kervan yollarının ilişkisi hakkında hangi yorum daha temellidir?

Soru 13 / 20

İktâ düzenine ilişkin 'iktâ alan herkes toprağın koşulsuz özel mülkiyetini edinmiştir' ifadesi neden yanıltıcıdır?

Soru 14 / 20

Medrese, bîmâristan ve rasathane kurumlarının birlikte anılması nasıl açıklanır?

Soru 15 / 20

Bir öğrenci Nizâmiye medreselerini Fâtımî Ezher kurumunun doğrudan aynı yönetimi sanıyorsa hangi karşılaştırma doğrudur?

Soru 16 / 20

Kurtuba Ulu Camii'nin farklı dönemlerde genişletilmiş olması tarihsel yöntem açısından neyi gerektirir?

Soru 17 / 20

İbn Rüşd, İbn Hazm ve İbn Arabî'nin hepsini 'aynı dönemde yaşamış hekimler' saymak neden hatalıdır?

Soru 18 / 20

Gırnata'nın 1492'de teslimi ile Memlük Devleti'nin 1517'de sona ermesi arasında hangi ayrım geçerlidir?

Soru 19 / 20

Kahire, Bağdat ve Gırnata'nın Orta Çağ'daki rolüne ilişkin hangi yaklaşım en güvenilirdir?

Soru 20 / 20

Bir soruda 'İbn Haldûn, Mukaddime; Hârizmî, cebir; Bîrûnî, astronomi' eşleştirmesi kullanılıyorsa hangi sonuç çıkar?

PDF İndirme

Bu testi bu sayfada ücretsiz online çözebilirsin. Soruları ve cevap anahtarını PDF olarak indirmek Premium üyelere özeldir.

PDF İNDİR · Premium

Soruların Cevapları ve Çözümleri

  1. Bir araştırma 711, 756, 929 ve 1031'i 'aynı Endülüs devletinin kuruluş tarihleri' olarak sunuyor. Bu değerlendirme niçin yanlıştır?

    • A) Tarihler fetih, emirlik, halifelik ve hilafetin sona ermesi gibi farklı aşamaları gösterir
    • B) Dört tarih de Gırnata'nın fethine aittir
    • C) Hepsi Memlüklerin Mısır'da kuruluş yıllarıdır
    • D) Hiçbiri İberya tarihiyle ilgili değildir
    • E) Bütün olaylar sadece 1492'de yaşanmıştır

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Siyasî dönemler arasındaki devamlılık kadar statü ve dönem değişiklikleri ayrılmalıdır.

  2. 1492 sonrası Endülüs hakkında 'Müslüman kültür ve nüfus aynı gün bütünüyle ortadan kalktı' yargısı neden sorunludur?

    • A) 1492 İkāb Savaşı'nın tarihidir
    • B) Siyasi egemenliğin sona ermesi ile nüfus ve kültürün tarihsel dönüşümü aynı olay değildir
    • C) 1492'de Kurtuba halifeliği yeni kurulmuştur
    • D) Gırnata hiçbir zaman Müslüman yönetiminde olmamıştır
    • E) İberya'da kültür tarihi 711'den önce hiç yoktur

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Gırnata'nın teslimi siyasi bir dönüm noktasıdır; toplumsal değişimler ayrı süreçlerdir.

  3. Murâbıtlar ile Muvahhidleri aynı yönetim sayan bir kaynak hangi savaşları karıştırmış olabilir?

    • A) 1071 Malazgirt ve 1176 Miryokefalon
    • B) 1402 Ankara ve 1453 İstanbul
    • C) 1086 Zellâka ve 1212 İkāb
    • D) 1187 Hıttîn ve 1260 Aynicâlût
    • E) 624 Bedir ve 625 Uhud

    Doğru cevap: C

    Çözüm: Zellâka Murâbıtlar, İkāb ise Muvahhidlerle ilişkilidir.

  4. Kurtuba, Kahire ve Gırnata için hangi üçlü kurumsal-mimari eşleştirme tutarlıdır?

    • A) Ezher – Kurtuba Ulu Camii – Sâmerrâ
    • B) Beytülhikme – Elhamra – Nizâmiye
    • C) Nizâmiye – Sahn-ı Semân – Ezher
    • D) Kurtuba Ulu Camii – Ezher – Elhamra
    • E) Elhamra – Enderun – Beytülhikme

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Kurtuba Ulu Camii Endülüs Emevî, Ezher Kahire Fâtımî, Elhamra Gırnata Nasrî bağlamındadır.

  5. Fâtımî hilafetinin Abbâsîlerle aynı dönemde varlığı neyi ortaya koyar?

    • A) Bütün İslam yönetimleri tek merkezden yönetilmiştir
    • B) Abbâsîler 909'dan önce yok olmuştur
    • C) Fâtımîler İberya'da 1492'de kurulmuştur
    • D) Halifelik yalnız Osmanlı döneminde kullanılmış bir unvandır
    • E) Orta Çağ'da İslam dünyasında eşzamanlı farklı halifelik iddiaları bulunabilmiştir

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Fâtımîler ile Abbâsîlerin hilafet iddiaları belirli dönemlerde eşzamanlıydı.

  6. 1187 ve 1260 olayları karşılaştırıldığında hangi eşleştirme tarihî bağlama uygundur?

    • A) Hıttîn – Eyyûbîler; Aynicâlût – Memlükler
    • B) Hıttîn – Nasrîler; Aynicâlût – Murâbıtlar
    • C) Hıttîn – Gazneliler; Aynicâlût – Fâtımîler
    • D) Hıttîn – Muvahhidler; Aynicâlût – Kurtuba Emevîleri
    • E) Hıttîn – Abbâsîler; Aynicâlût – Endülüs taifeleri

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Selâhaddin'in Hıttîn zaferi 1187; Memlüklerin Aynicâlût zaferi 1260'tır.

  7. Bir metin 'Fâtımîler 1171'de sona erdiği için Selâhaddin 969'da Kahire'yi kurdu' diyor. Bu çıkarımda ne karıştırılmıştır?

    • A) 711 ve 732'nin aynı savaş sayılması
    • B) Fâtımîlerin 969 Mısır hâkimiyeti ve Selâhaddin'in 12. yüzyıldaki yönetimi
    • C) Selâhaddin'in Hıttîn zaferi ve 1492 Gırnata teslimi
    • D) Zellâka ve İkāb'ın aynı yılda olması
    • E) Sâmerrâ'nın 836'da kurulması ve 750 hanedan değişimi

    Doğru cevap: B

    Çözüm: 969 Kahire/Mısır Fâtımî bağlamı, Selâhaddin'in yükselişi ise iki yüzyıl sonradır.

  8. 1260 Aynicâlût'u 1258 Bağdat'ın düşüşüyle birlikte okuyan bir tarihçi hangi sonuca ulaşabilir?

    • A) İki olayın Endülüs'te geçtiğine
    • B) 1260'ın 1517 ile aynı olay olduğuna
    • C) Moğol ilerleyişinin farklı bölge ve ordularla karşılaştığında farklı sonuçlar doğurduğuna
    • D) Moğolların 1258'de hiç savaşmadığına
    • E) Memlüklerin 1258'de Bağdat'ı kurduğuna

    Doğru cevap: C

    Çözüm: 1258 Bağdat'ın Moğollarca alınması; 1260 Memlüklerin Aynicâlût zaferidir.

  9. Aşağıdaki bilimsel eşleştirmelerden hangisi alan ve eser bakımından en tutarlıdır?

    • A) İbn Haldûn – cebirin kuruluşu; Hârizmî – Elhamra Sarayı
    • B) Bîrûnî – 1492 Gırnata yönetimi; İbn Hazm – Aynicâlût
    • C) İbn Rüşd – Memlük komutanlığı; İbn Arabî – darphane idaresi
    • D) İbnü'l-Heysem – optik; İbn Sînâ – tıp
    • E) İbnü'l-Heysem – İberya fethi; İbn Sînâ – saray mimarisi

    Doğru cevap: D

    Çözüm: İbnü'l-Heysem optik, İbn Sînâ tıp çalışmalarıyla tanınır.

  10. Beytülhikme hakkında 'bütün İslam bilim eserleri yalnız bu binada üretildi' denmesi niçin tarihî açıdan hatalıdır?

    • A) Beytülhikme askerî kuşatma kalesidir
    • B) Kurtuba'da hiçbir kitap bulunmamıştır
    • C) İbn Sînâ antik Yunanistan'da yaşamıştır
    • D) Çeviri hareketi yalnız 1492'de başlamıştır
    • E) Bilimsel üretim Bağdat dışında pek çok şehir ve çevrede yürütülmüştür

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Beytülhikme bir bilim ve çeviri odağı olsa da ilmî faaliyet tek binayla sınırlı değildir.

  11. Çeviri hareketleri ile özgün bilimsel üretim arasındaki ilişki için hangi yargı savunulabilir?

    • A) Önceki birikim çevrilirken yeni kuram ve uygulamalar da geliştirilmiştir
    • B) Çeviri yapılan toplumlarda hiçbir yeni fikir ortaya çıkmaz
    • C) Bilim tarihi yalnız tek dilden oluşur
    • D) Tıp, astronomi ve matematik arasında tarihî etkileşim yoktur
    • E) Eski metinlerin aktarılması eğitim kurumlarını bütünüyle ortadan kaldırmıştır

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Çeviri hareketleri ile özgün matematik, tıp ve felsefe katkıları birlikte gelişmiştir.

  12. Kâğıt üretimi, kütüphaneler ve kervan yollarının ilişkisi hakkında hangi yorum daha temellidir?

    • A) Kâğıt kültürü bilimsel faaliyetleri zorunlu olarak sona erdirmiştir
    • B) Bilginin çoğaltılması ve farklı merkezlere taşınması kolaylaşmıştır
    • C) Bütün kitaplar tek nüsha olarak kalmıştır
    • D) Ticaret ile bilgi aktarımı arasında hiçbir bağlantı kurulamaz
    • E) Yol ağları yalnızca savaş için kullanılmıştır

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Malzeme, kurum ve dolaşım ağları bilgi üretim ve paylaşımını destekleyebilir.

  13. İktâ düzenine ilişkin 'iktâ alan herkes toprağın koşulsuz özel mülkiyetini edinmiştir' ifadesi neden yanıltıcıdır?

    • A) İktâ yalnız hastane yönetiminin adıdır
    • B) İktâ 19. yüzyılda icat edilmiş bir matbaa tekniğidir
    • C) İktâ çoğu uygulamada belirli gelir ve tasarruf haklarıyla ilgilidir, mutlak mülkiyet devri değildir
    • D) İktâ yalnız denizcilik vergisidir
    • E) İktâ İberya'da bir şehir adıdır

    Doğru cevap: C

    Çözüm: İktânın tarihsel biçimleri değişebilir; gelir tahsisi ile mülkiyet özdeş değildir.

  14. Medrese, bîmâristan ve rasathane kurumlarının birlikte anılması nasıl açıklanır?

    • A) Üçü de yalnız para basma kurumudur
    • B) Üçü de sadece asker toplama yeridir
    • C) Üçü de Endülüs'ün 1492'deki hanedanıdır
    • D) Eğitim, sağlık ve gözlem gibi farklı uzmanlaşmış toplumsal işlevlerin varlığını gösterir
    • E) Üçü de aynı adla bilinen saraydır

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Bu kurumların amaçları farklıdır; tek kategori altında eşitlemek uygun değildir.

  15. Bir öğrenci Nizâmiye medreselerini Fâtımî Ezher kurumunun doğrudan aynı yönetimi sanıyorsa hangi karşılaştırma doğrudur?

    • A) İkisi de 711 İberya fethini yönetmiştir
    • B) İkisi de 1492 Gırnata hükümdarıdır
    • C) Nizâmiye Memlük sarayı, Ezher Murâbıt ordusudur
    • D) İkisi de Avrupa Frank krallıklarının kurumudur
    • E) Nizâmiye Selçuklu himayesiyle, Ezher Fâtımî Kahire bağlamıyla ilişkilidir

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Nizâmiye ile Ezher farklı coğrafya, dönem ve siyasal çevrelere bağlıdır.

  16. Kurtuba Ulu Camii'nin farklı dönemlerde genişletilmiş olması tarihsel yöntem açısından neyi gerektirir?

    • A) Yapının çeşitli inşa evrelerini ve banilerini ayrı ayrı değerlendirmeyi
    • B) Bütün evreleri tek yıl ve tek kişiye bağlamayı
    • C) Mimarî unsurları tarihlendirmeden yok saymayı
    • D) Caminin Gırnata'da olduğunu varsaymayı
    • E) Bütün onarımları 1492'den önce imkânsız saymayı

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Kurtuba Ulu Camii farklı Endülüs Emevî yöneticileri döneminde geliştirilmiştir.

  17. İbn Rüşd, İbn Hazm ve İbn Arabî'nin hepsini 'aynı dönemde yaşamış hekimler' saymak neden hatalıdır?

    • A) Üçü de Hıttîn'de komutanlık yapmıştır
    • B) Farklı dönemlerde ve farklı düşünce/ilim alanlarında öne çıkmışlardır
    • C) Üçü de Memlük sultanıdır
    • D) Üçü de Kurtuba halifesidir
    • E) Üçü de 711 seferine katılmıştır

    Doğru cevap: B

    Çözüm: İbn Rüşd felsefe, İbn Hazm hukuk/edebiyat, İbn Arabî tasavvuf çevresiyle ilgilidir.

  18. Gırnata'nın 1492'de teslimi ile Memlük Devleti'nin 1517'de sona ermesi arasında hangi ayrım geçerlidir?

    • A) 1492 Moğolların Aynicâlût zaferi, 1517 İkāb yenilgisidir
    • B) 1492 Fâtımîlerin Mısır'a girişi, 1517 Endülüs fetih başlangıcıdır
    • C) İlki İberya'daki Nasrî yönetiminin, ikincisi Mısır'daki Memlük yönetiminin sonudur
    • D) İlki Bağdat Abbâsîlerinin, ikincisi Kurtuba Emevîlerinin kuruluşudur
    • E) İkisi de aynı şehirde gerçekleşen tek kuşatmadır

    Doğru cevap: C

    Çözüm: 1492 İberya, 1517 Mısır merkezli iki ayrı siyasi sonlanmadır.

  19. Kahire, Bağdat ve Gırnata'nın Orta Çağ'daki rolüne ilişkin hangi yaklaşım en güvenilirdir?

    • A) Her üçünde aynı tarihte tek bir hükümdarın yaşadığını varsaymak
    • B) Sadece günümüzdeki sınırları esas alarak tarihteki ilişkileri yok saymak
    • C) Kentlerin eğitim ve ticaretle hiçbir ilişkisi olmadığını ileri sürmek
    • D) Şehirlerin farklı dönemlerde farklı siyasî, ilmî ve mimarî işlevler kazandığını karşılaştırmak
    • E) Üçünü aynı adla anılan tek şehir saymak

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Tarihî coğrafyada kentlerin işlevleri zamanla değişir; kaynak ve kronolojiyle birlikte ele alınmalıdır.

  20. Bir soruda 'İbn Haldûn, Mukaddime; Hârizmî, cebir; Bîrûnî, astronomi' eşleştirmesi kullanılıyorsa hangi sonuç çıkar?

    • A) Üçü de aynı siyasî hanedanın kurucusudur
    • B) Üçü de Gırnata'da halife olmuştur
    • C) Hepsi yalnızca 711 yılında eser yazmıştır
    • D) Bu adlar sadece mimarî yapı isimleridir
    • E) Bilginlerin çalışma alanları ve eserleri farklı uzmanlıkları yansıtır

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Mukaddime tarih-toplum, cebir matematik, Bîrûnî'nin çalışmaları astronomi/coğrafyayla ilişkilidir.