1916’da Fransa ve Almanya arasında uzun yıpratma savaşına dönüşen muharebe hangisidir?
- A) Saraybosna
- B) Sarıkamış
- C) Verdun
- D) Kanal Harekâtı
- E) Kutül-Amare
Doğru cevap: C
Çözüm: Verdun Muharebesi 1916’da Almanya ve Fransa arasında yaşanan ağır kayıplı çatışmadır. Aynı yıl gerçekleşen Somme Muharebesi’yle tarih ve cephe bakımından ilişkilidir.
1916’da Britanya ve Fransa kuvvetlerinin Almanya’ya karşı geniş taarruzuyla başlayan muharebe hangisidir?
- A) Çanakkale Deniz Muharebesi
- B) Birinci Balkan Savaşı
- C) Kırım Savaşı
- D) Somme
- E) Berlin Muharebesi 1945
Doğru cevap: D
Çözüm: Somme Muharebesi Temmuz-Kasım 1916 döneminde Batı Cephesi’nde yaşandı. Makineli tüfek, topçu ve siper sisteminin büyük kayıplara yol açtığı çatışmalardandır.
Osmanlı topraklarında İtilaf donanmasının Boğazları geçme girişimiyle açılan cephe hangisidir?
- A) Galiçya Cephesi
- B) Makedonya destek cephesi
- C) Kafkas Cephesi
- D) Hicaz-Yemen Cephesi
- E) Çanakkale Cephesi
Doğru cevap: E
Çözüm: Çanakkale Cephesi’nde İtilaf Devletleri Boğazları geçerek Osmanlı’yı savaş dışı bırakmayı ve Rusya ile deniz bağlantısı kurmayı hedefledi. Deniz ve kara safhaları yaşandı.
Osmanlı Devleti I. Dünya Savaşı’na hangi blokta katılmıştır?
- A) İttifak Devletleri
- B) İtilaf Devletleri
- C) Milletler Cemiyeti
- D) Bağlantısızlar
- E) Kutsal İttifak
Doğru cevap: A
Çözüm: Osmanlı Devleti 1914 sonbaharında Almanya ve Avusturya-Macaristan’ın yanında savaşa girdi. Osmanlı’nın katılması savaşın coğrafyasını Kafkasya, Boğazlar ve Orta Doğu’ya genişletti.
Osmanlı donanmasına katılarak Yavuz ve Midilli adını alan savaş gemilerinin önceki adları hangileridir?
- A) Dreadnought ve Lusitania
- B) Goeben ve Breslau
- C) Moltke ve Emden
- D) Titanic ve Olympic
- E) Nusret ve Hamidiye
Doğru cevap: B
Çözüm: Alman Goeben ve Breslau kruvazörleri Osmanlı donanmasına geçtiğinde Yavuz Sultan Selim ve Midilli adlarını aldı. Karadeniz baskınında bu gemiler önemli rol oynadı.
Osmanlı Devleti’nin 1914 sonbaharında savaşa girmesini hızlandıran deniz harekâtı hangisidir?
- A) Süveyş Kanalı’nın 1869’da açılması
- B) Somme taarruzunun başlaması
- C) Karadeniz’de Rus limanlarının Osmanlı donanmasınca bombalanması
- D) Berlin Kongresi’nin 1878’de toplanması
- E) Portsmouth Antlaşması’nın imzalanması
Doğru cevap: C
Çözüm: Ekim 1914’te Osmanlı filosunun Rus Karadeniz limanlarını vurması, Rusya ve diğer İtilaf güçleriyle savaşı tetikledi. Olay, Goeben/Yavuz ve Breslau/Midilli bağlamıyla ilişkilidir.
Çanakkale Deniz Zaferi’nin tarihi hangisidir?
- A) 28 Haziran 1914
- B) 25 Nisan 1915
- C) 29 Nisan 1916
- D) 18 Mart 1915
- E) 30 Ekim 1918
Doğru cevap: D
Çözüm: 18 Mart 1915’te İtilaf donanmasının Boğaz’ı zorlama girişimi başarısızlığa uğradı. Kara çıkarmaları ise bundan sonra 25 Nisan 1915’te başladı.
Woodrow Wilson’ın Ocak 1918’de açıkladığı On Dört İlke’nin uluslararası düzen bakımından öne çıkan hedefi hangisidir?
- A) 1882 Üçlü İttifakın bütün üyelerini birleştiren tek Avrupa devleti kurmak
- B) Kongo Özgür Devleti’ni tekrar II. Léopold’e bırakmak
- C) Kolektif güvenlik anlayışına dayalı Milletler Cemiyeti kurulması düşüncesi
- D) 1918’de II. Dünya Savaşı’nın barışını ilan etmek
- E) Rusya’nın Çarlık yönetimini anayasal düzenle sürdürmek
Doğru cevap: C
Çözüm: Wilson’ın 8 Ocak 1918 tarihli On Dört Noktası arasında genel bir milletler birliği fikri bulunur. Milletler Cemiyeti daha sonra savaş sonrası süreçte kuruldu.
Çanakkale harekâtında İtilaf Devletlerinin Boğazları aşmak istemesinin temel askerî-diplomatik amacı hangisidir?
- A) Almanya’nın Britanya’yı Kuzey Denizi’nde kuşatmasını sağlamak
- B) Japonya’nın Şimonoseki Antlaşması’nı feshetmek
- C) Güney Afrika Boer cumhuriyetlerini yeniden kurmak
- D) Osmanlı’yı savaş dışı bırakmak, Rusya’ya denizden bağlantı açmak ve İstanbul’a ulaşmak
- E) İtalya’yı 1882’de Üçlü İttifaka dahil etmek
Doğru cevap: D
Çözüm: Çanakkale planı Boğazları geçerek İstanbul’a ulaşmayı, Osmanlı’yı etkisizleştirmeyi ve Rusya’ya yardım hattı açmayı hedefledi. Deniz ve kara aşamalarının başarısızlığı bu planı engelledi.
Çanakkale’de 18 Mart ve 25 Nisan 1915 tarihleri hangi aşamaları gösterir?
- A) 18 Mart Gelibolu’nun boşaltılması; 25 Nisan Mondros’un imzalanması
- B) 18 Mart Rusya’nın barışı; 25 Nisan ABD’nin savaşa girişi
- C) 18 Mart Kutül-Amare; 25 Nisan Sarıkamış
- D) 18 Mart Somme; 25 Nisan Verdun
- E) 18 Mart deniz harekâtının başarısızlığı; 25 Nisan büyük kara çıkarmaları
Doğru cevap: E
Çözüm: 18 Mart’ta İtilaf donanması Boğaz geçişinde ağır kayıp verdi. Denizden geçiş sağlanamayınca 25 Nisan’da Gelibolu’da büyük kara çıkarmaları yapıldı.
1914 sonu–1915 başında Sarıkamış Harekâtı’nın düzenlendiği Osmanlı cephesi hangisidir?
- A) Kafkas Cephesi
- B) Irak Cephesi
- C) Çanakkale Cephesi
- D) Galiçya Cephesi
- E) Kanal Cephesi
Doğru cevap: A
Çözüm: Enver Paşa’nın planladığı Sarıkamış Harekâtı Aralık 1914–Ocak 1915 döneminde Kafkas Cephesi’nde Rus kuvvetlerine karşı yürütüldü; ağır kayıplarla sonuçlandı.
Osmanlı Devleti’nin I. Dünya Savaşı’nda Kanal Cephesi’ndeki ana hedefi hangisidir?
- A) Britanya’nın 1916 Jutland donanmasını Kuzey Denizi’nden çıkarmak
- B) Süveyş Kanalı üzerindeki Britanya denetimini sarsarak Mısır ve imparatorluk bağlantısını etkilemek
- C) Kafkasya’da Rusya’ya Brest-Litovsk imzalatmak
- D) Fransa’da 1916 Verdun siperlerini ele geçirmek
- E) Galiçya’da Avusturya ordusuna doğrudan saldırmak
Doğru cevap: B
Çözüm: Kanal harekâtları Süveyş güzergâhını tehdit edip Britanya’nın Mısır ve sömürge bağlantısını zayıflatmayı amaçladı. Osmanlı girişimleri kalıcı başarı sağlayamadı.
Irak Cephesi’ndeki 1916 Kutül-Amare ve 1917 Bağdat olaylarının doğru kronolojisi hangisidir?
- A) 1916’da Osmanlı Londra’yı aldı; 1917’de Britanya savaştan çıktı
- B) 1916’da Bağdat Almanlara geçti; 1917’de Çin-Japon Savaşı başladı
- C) 1916’da İngiliz kuvvetleri Kut’ta teslim oldu; 1917’de İngilizler Bağdat’ı ele geçirdi
- D) 1916’da Rusya İtilaf’tan ayrıldı; 1917’de Mondros imzalandı
- E) 1916’da Çanakkale ilk kez açıldı; 1917’de 1878 Berlin Kongresi toplandı
Doğru cevap: C
Çözüm: Kutül-Amare’de Osmanlı’nın kazandığı 29 Nisan 1916 zaferi, Irak cephesinde kalıcı üstünlük anlamına gelmedi. İngiliz kuvvetleri Mart 1917’de Bağdat’ı ele geçirdi.
Çanakkale’de Cevat Çobanlı ile Mustafa Kemal’in askerî rollerini doğru ayıran seçenek hangisidir?
- A) Cevat Çobanlı Rusya adına Brest-Litovsk imzaladı; Mustafa Kemal Jutland’da İngiliz amiraliydi
- B) Cevat Çobanlı 18 Mart deniz savunmasında; Mustafa Kemal 1915 kara muharebeleri ve Anafartalar’da öne çıktı
- C) İkisi de yalnız 1898 Faşoda sömürge görüşmelerine katıldı
- D) Cevat Çobanlı 1916 Verdun Fransız komutanıydı; Mustafa Kemal 1918 Alman imparatoruydu
- E) Mustafa Kemal 18 Mart’ta Alman donanmasının başkomutanıydı; Cevat Çobanlı Somme’deydi
Doğru cevap: B
Çözüm: Cevat Çobanlı Çanakkale Müstahkem Mevki Komutanı olarak 18 Mart 1915 savunmasında etkiliydi. Mustafa Kemal kara çıkarmalarına karşı Arıburnu ve Anafartalar’da öne çıktı.
Çanakkale savaşlarının 1915–1916 seyri hakkında doğru kronolojik ifade hangisidir?
- A) Ocak 1916 İtilaf çıkarması → 18 Mart 1915 tahliye → 25 Nisan 1915 barış
- B) 25 Nisan 1915 Brest-Litovsk → 1916 Marne → 1918 Çanakkale Deniz Zaferi
- C) 18 Mart 1915 deniz başarısızlığı → 25 Nisan kara çıkarması → Ocak 1916 İtilaf tahliyesi
- D) 1914 Mondros → 1915 Versailles → 1916 Rus-Japon Savaşı
- E) 18 Mart 1915 Osmanlı teslimi → 25 Nisan denizde Rus zaferi → 1916 Somme barışı
Doğru cevap: C
Çözüm: Çanakkale’de İtilaf donanması 18 Mart’ta geçemedi; 25 Nisan’da kara çıkarmaları başladı. İtilaf güçleri 1915 sonu–Ocak 1916 döneminde tahliye edildi.
Sarıkamış Harekâtı’nın sonuçlarını ve tarihini birlikte veren en doğru değerlendirme hangisidir?
- A) 1916’da Britanya filosuna karşı Jutland’da kesin Osmanlı deniz zaferiydi
- B) 1918’de Sovyet Rusya’yla imzalanan ayrı barışın adıdır
- C) 1915’te İtilafların Çanakkale’den tamamen çekilmesidir
- D) 1914 sonu–1915 başında Rusya’ya karşı yürütüldü ve ağır Osmanlı kayıplarıyla sonuçlandı
- E) 1917’de ABD’yi savaşa sokan diplomatik telgraftır
Doğru cevap: D
Çözüm: Enver Paşa yönetimindeki Sarıkamış Harekâtı Kafkas Cephesi’nde 22 Aralık 1914’te başladı. Kış ve harekât koşulları ağır kayıplara yol açtı; başarıyla sonuçlanmadı.
Osmanlı’nın Kanal ve Irak cepheleri arasındaki askerî-stratejik farkı hangisidir?
- A) Kanal tamamen Avusturya’ya yardım için Polonya’da açıldı
- B) Irak Cephesi sadece 1916 Jutland gemileri arasında yaşandı
- C) Her ikisi de Japonya ile Rusya arasında 1904’te başladı
- D) Kanal Cephesi Osmanlı’nın 1918 Mondros’unu hazırlayan tek deniz antlaşmasıydı
- E) Kanal Osmanlı’nın Süveyş’i tehdit eden taarruz girişimiydi; Irak’ta Britanya kuvvetlerinin ilerlemesine karşı savunma ve karşı harekâtlar yapıldı
Doğru cevap: E
Çözüm: Kanal harekâtı Britanya’nın Süveyş hattını kesme hedefiyle başlatılan Osmanlı girişimidir. Irak’ta Britanya’nın Basra’dan kuzeye ilerlemesine karşı Osmanlı kuvvetleri savaştı.
Kutül-Amare ve Bağdat’ın I. Dünya Savaşı içindeki sonuçları hakkında hangisi doğrudur?
- A) Kut’ta Osmanlı 1916’da İngilizleri teslim aldı; buna rağmen Bağdat 1917’de Britanya’nın eline geçti
- B) Kutül-Amare 1916 zaferi Britanya’nın aynı gün bütün savaştan çekilmesini sağladı
- C) Bağdat 1917’de Osmanlı tarafından Londra’dan geri alındı
- D) Kutül-Amare Rus Çarlığının 1918’deki barışının adıdır
- E) Bağdat ve Kut muharebeleri yalnız Fransa-Almanya siperlerinde yapıldı
Doğru cevap: A
Çözüm: 29 Nisan 1916 Kut zaferi Osmanlı için önemliydi, ancak Irak Cephesi savaşın sonuna kadar sürdü. Britanya Mart 1917’de Bağdat’ı ele geçirdi.
Mustafa Kemal’in I. Dünya Savaşı’ndaki askerî görevlerine ilişkin doğru tarihsel sıralama hangisidir?
- A) 1915 Jutland deniz savaşı → 1916 Berlin Kongresi → 1917 Çin-Japon Savaşı
- B) 1915 Çanakkale kara savaşları → 1916 Kafkas Cephesi → 1917–1918 Suriye-Filistin görevleri
- C) 1916 Mondros imzası → 1917 Çanakkale çıkarması → 1918 Meiji Restorasyonu
- D) 1914 Versailles → 1915 II. Dünya Savaşı → 1916 Lozan
- E) 1915 Rus-Japon Savaşı → 1916 Boer Savaşı → 1917 Faşoda
Doğru cevap: B
Çözüm: Mustafa Kemal 1915’te Çanakkale’de, 1916’da Kafkasya’da, 1917–1918 döneminde Suriye-Filistin hattında görev aldı. Tarihler onun askerî kariyerinin farklı evreleridir.
Osmanlı birliklerinin Galiçya, Romanya ve Makedonya cephelerinde bulunması hangi yorumla açıklanır?
- A) Bu cepheler Osmanlı’nın yalnız Kızıldeniz kıyısında oluşturduğu üç limandı
- B) Bu cephelerin tamamında ABD’nin 1917’de tek başına Osmanlı’ya yardım ettiği kanıtlanır
- C) Osmanlı, kendi sınırları dışındaki bazı Avrupa cephelerinde de müttefiklerine askerî destek vermiştir
- D) Bölgelerin hepsi 1885 Kongo Özgür Devleti’ne bağlıydı
- E) Osmanlı’nın hiçbir ittifak ilişkisi bulunmadığını gösterir
Doğru cevap: C
Çözüm: Galiçya, Romanya ve Makedonya’ya Osmanlı birliklerinin gönderilmesi İttifak Devletleri arasındaki askerî dayanışmayı gösterir. Bu cepheler Osmanlı topraklarının doğrudan savunulmasıyla aynı değildir.