Almanya’nın 1914’te Belçika üzerinden Fransa’ya ilerlemesi Britanya’nın savaşa girişinde niçin etkili olmuştur?
- A) Belçika’nın tarafsızlığını ihlal etmesi Britanya’nın Almanya’ya savaş ilanını hızlandırdı
- B) Britanya ile Almanya 1914’te aynı donanmayı kurdu
- C) Belçika İngiltere’ye karşı Rusya’ya saldırdı
- D) Fransa kendi isteğiyle 1914’te savaştan çıktı
- E) Belçika Çanakkale Boğazı’nın yönetimini ele geçirdi
Doğru cevap: A
Çözüm: Almanya’nın Fransa’yı hızla yenmek için Belçika üzerinden ilerlemesi tarafsızlığın ihlali anlamına geldi. Britanya 4 Ağustos 1914’te Almanya’ya savaş ilan etti.
Birinci Marne Muharebesi ile Batı Cephesi’ndeki siper sisteminin yayılması arasındaki ilişki hangisidir?
- A) 1914 Marne Muharebesi Rusya’nın Brest-Litovsk imzasıyla sonuçlandı
- B) 1914’te hızlı Alman ilerleyişinin durması, uzun mevzi savaşlarına geçişi kolaylaştırdı
- C) Marne’den hemen sonra 1914’te Versailles Barışı yapıldı
- D) Marne savaşı yalnız Çanakkale donanmaları arasında yaşandı
- E) Marne, Japonya’nın Rusya’ya karşı kazandığı bir deniz muharebesiydi
Doğru cevap: B
Çözüm: Marne’de Alman ilerleyişi durdurulduktan sonra taraflar Batı Cephesi’nde mevziler kurdu. Siperler savaşın uzun süren yıpratma karakterini güçlendirdi.
Almanya’nın 1917’deki sınırsız denizaltı savaşı ve Zimmermann Telgrafı hangi olayla doğrudan ilişkilidir?
- A) İtalya’nın 1882 Üçlü İttifaka katılmasıyla
- B) Rusya’nın 1905 Portsmouth Barışı’nı imzalamasıyla
- C) ABD’nin Nisan 1917’de Almanya’ya savaş ilan etmesiyle
- D) Osmanlı’nın 1912 I. Balkan Savaşı’na girmesiyle
- E) Fransa’nın 1815 Viyana Kongresi’ni başlatmasıyla
Doğru cevap: C
Çözüm: Sınırsız denizaltı saldırıları ABD gemi ve yurttaşlarını tehdit etti. Zimmermann Telgrafı Almanya’nın Meksika ile olası ittifak arayışını göstererek kamuoyunu etkiledi.
1916 Jutland Deniz Muharebesi’nin doğru taraf ve coğrafya eşleştirmesi hangisidir?
- A) Rusya ve Japonya; Karadeniz
- B) Osmanlı ve Fransa; Süveyş Kanalı
- C) İtalya ve ABD; Pasifik Okyanusu
- D) Britanya ve Almanya donanmaları; Kuzey Denizi
- E) Avusturya ve Sırbistan; Ege Denizi
Doğru cevap: D
Çözüm: Jutland, 1916’da Britanya ve Alman ana filoları arasında Kuzey Denizi’nde yapılan büyük deniz savaşıdır. Savaşın tamamını bitiren kesin bir teslim oluşmamıştır.
1916 Verdun ve Somme muharebelerinin ortak özelliği hangisidir?
- A) Osmanlı Devleti’nin Rusya ile Karadeniz’de yaptığı tek deniz savaşı olmaları
- B) İki savaşın da 1918 Mondros Ateşkesi’yle aynı gün başlaması
- C) Sadece Afrika’da sömürge sınırlarını belirlemeleri
- D) Her ikisinin de Almanya ile Japonya arasında geçmesi
- E) Batı Cephesi’nde yüksek kayıplı yıpratma ve siper savaşları olmaları
Doğru cevap: E
Çözüm: Verdun, başta Alman-Fransız; Somme ise İngiliz-Fransız taarruzu ile Alman savunması üzerinden tanınır. İkisi de 1916’da Batı Cephesi’nin yıpratma karakterini gösterdi.
1916 Brusilov Taarruzu’nun gerçekleştiği ana savaş alanı hangisidir?
- A) Rusya ile Avusturya-Macaristan’ın karşı karşıya geldiği Doğu Cephesi
- B) Fransa kıyılarındaki Çanakkale Boğazı
- C) Britanya-Almanya Kuzey Denizi donanma hattı
- D) İtalya’nın 1895 Doğu Asya cephesi
- E) ABD-İspanya 1898 Karayipler hattı
Doğru cevap: A
Çözüm: Rus General Aleksey Brusilov’un 1916 taarruzu Doğu Cephesi’nde Avusturya-Macaristan kuvvetlerine karşı düzenlendi. Rus savaş gücünün etkin fakat maliyetli bir harekâtıdır.
1917 Rusya’daki Şubat ve Ekim devrimlerinin savaş siyasetine etkisini en doğru veren ifade hangisidir?
- A) Şubat’ta Bolşevikler Almanya’yla Versailles imzaladı
- B) Çarlık Şubat’ta sona erdi; Ekim’de Bolşevikler iktidara gelip ayrı barış sürecine yöneldi
- C) Ekim’de Çar II. Nikolay yeniden mutlak yönetimi kurdu
- D) İki devrim de 1915 Çanakkale Deniz Zaferi’nin farklı adlarıydı
- E) Şubat ve Ekim devrimleri yalnız Japonya’da yaşandı
Doğru cevap: B
Çözüm: Şubat 1917 devrimi Çarlığı yıktı; geçici hükümet savaşı sürdürdü. Ekim 1917 Bolşevik iktidarı Rusya’nın ateşkes ve Brest-Litovsk ayrı barış yolunu açtı.
Woodrow Wilson’ın Ocak 1918’de açıkladığı On Dört İlke’nin uluslararası düzen bakımından öne çıkan hedefi hangisidir?
- A) 1882 Üçlü İttifakın bütün üyelerini birleştiren tek Avrupa devleti kurmak
- B) Kongo Özgür Devleti’ni tekrar II. Léopold’e bırakmak
- C) Kolektif güvenlik anlayışına dayalı Milletler Cemiyeti kurulması düşüncesi
- D) 1918’de II. Dünya Savaşı’nın barışını ilan etmek
- E) Rusya’nın Çarlık yönetimini anayasal düzenle sürdürmek
Doğru cevap: C
Çözüm: Wilson’ın 8 Ocak 1918 tarihli On Dört Noktası arasında genel bir milletler birliği fikri bulunur. Milletler Cemiyeti daha sonra savaş sonrası süreçte kuruldu.
Çanakkale harekâtında İtilaf Devletlerinin Boğazları aşmak istemesinin temel askerî-diplomatik amacı hangisidir?
- A) Almanya’nın Britanya’yı Kuzey Denizi’nde kuşatmasını sağlamak
- B) Japonya’nın Şimonoseki Antlaşması’nı feshetmek
- C) Güney Afrika Boer cumhuriyetlerini yeniden kurmak
- D) Osmanlı’yı savaş dışı bırakmak, Rusya’ya denizden bağlantı açmak ve İstanbul’a ulaşmak
- E) İtalya’yı 1882’de Üçlü İttifaka dahil etmek
Doğru cevap: D
Çözüm: Çanakkale planı Boğazları geçerek İstanbul’a ulaşmayı, Osmanlı’yı etkisizleştirmeyi ve Rusya’ya yardım hattı açmayı hedefledi. Deniz ve kara aşamalarının başarısızlığı bu planı engelledi.
Çanakkale’de 18 Mart ve 25 Nisan 1915 tarihleri hangi aşamaları gösterir?
- A) 18 Mart Gelibolu’nun boşaltılması; 25 Nisan Mondros’un imzalanması
- B) 18 Mart Rusya’nın barışı; 25 Nisan ABD’nin savaşa girişi
- C) 18 Mart Kutül-Amare; 25 Nisan Sarıkamış
- D) 18 Mart Somme; 25 Nisan Verdun
- E) 18 Mart deniz harekâtının başarısızlığı; 25 Nisan büyük kara çıkarmaları
Doğru cevap: E
Çözüm: 18 Mart’ta İtilaf donanması Boğaz geçişinde ağır kayıp verdi. Denizden geçiş sağlanamayınca 25 Nisan’da Gelibolu’da büyük kara çıkarmaları yapıldı.
1914 sonu–1915 başında Sarıkamış Harekâtı’nın düzenlendiği Osmanlı cephesi hangisidir?
- A) Kafkas Cephesi
- B) Irak Cephesi
- C) Çanakkale Cephesi
- D) Galiçya Cephesi
- E) Kanal Cephesi
Doğru cevap: A
Çözüm: Enver Paşa’nın planladığı Sarıkamış Harekâtı Aralık 1914–Ocak 1915 döneminde Kafkas Cephesi’nde Rus kuvvetlerine karşı yürütüldü; ağır kayıplarla sonuçlandı.
Osmanlı Devleti’nin I. Dünya Savaşı’nda Kanal Cephesi’ndeki ana hedefi hangisidir?
- A) Britanya’nın 1916 Jutland donanmasını Kuzey Denizi’nden çıkarmak
- B) Süveyş Kanalı üzerindeki Britanya denetimini sarsarak Mısır ve imparatorluk bağlantısını etkilemek
- C) Kafkasya’da Rusya’ya Brest-Litovsk imzalatmak
- D) Fransa’da 1916 Verdun siperlerini ele geçirmek
- E) Galiçya’da Avusturya ordusuna doğrudan saldırmak
Doğru cevap: B
Çözüm: Kanal harekâtları Süveyş güzergâhını tehdit edip Britanya’nın Mısır ve sömürge bağlantısını zayıflatmayı amaçladı. Osmanlı girişimleri kalıcı başarı sağlayamadı.
Irak Cephesi’ndeki 1916 Kutül-Amare ve 1917 Bağdat olaylarının doğru kronolojisi hangisidir?
- A) 1916’da Osmanlı Londra’yı aldı; 1917’de Britanya savaştan çıktı
- B) 1916’da Bağdat Almanlara geçti; 1917’de Çin-Japon Savaşı başladı
- C) 1916’da İngiliz kuvvetleri Kut’ta teslim oldu; 1917’de İngilizler Bağdat’ı ele geçirdi
- D) 1916’da Rusya İtilaf’tan ayrıldı; 1917’de Mondros imzalandı
- E) 1916’da Çanakkale ilk kez açıldı; 1917’de 1878 Berlin Kongresi toplandı
Doğru cevap: C
Çözüm: Kutül-Amare’de Osmanlı’nın kazandığı 29 Nisan 1916 zaferi, Irak cephesinde kalıcı üstünlük anlamına gelmedi. İngiliz kuvvetleri Mart 1917’de Bağdat’ı ele geçirdi.
Suriye-Filistin Cephesi’nin son dönemindeki Osmanlı savunmasının başlıca karşısındaki güç hangisidir?
- A) Japonya’nın Meiji ordusu
- B) Fransa’nın 1815 Kutsal İttifak kuvvetleri
- C) İspanya’nın 1898 Karayip filosu
- D) Britanya öncülüğündeki İtilaf kuvvetleri
- E) Rusya’nın 1905 Mançurya kuvvetleri
Doğru cevap: D
Çözüm: Filistin-Suriye hattında Osmanlı orduları ağırlıkla Britanya öncülüğündeki kuvvetlerle savaştı. 1917–1918 döneminde Osmanlı kuvvetleri bölgede geri çekildi.
Hicaz-Yemen Cephesi’ndeki Osmanlı askerî mücadelesi hangi sorunla doğrudan bağlantılıdır?
- A) Almanların 1914’te Paris’e ilerlemesini doğrudan durdurmak
- B) Rusya’nın 1905 Portsmouth şartlarını kabul etmesini sağlamak
- C) Britanya-Almanya Jutland filosunu yönetmek
- D) 1919 Paris Barış Konferansı’nda Japon adalarını paylaşmak
- E) Hicaz’daki Arap İsyanı ve Britanya destekli bölgesel baskı karşısında Osmanlı varlığını savunmak
Doğru cevap: E
Çözüm: Hicaz ve Yemen’de Osmanlı kuvvetleri hem bölgesel çatışma hem Britanya etkisi ve Arap İsyanı karşısında savaştı. Kutsal yerler ve ikmal yollarının korunması önem taşıdı.
Osmanlı Devleti’nin Galiçya, Romanya ve Makedonya’ya asker göndermesinin ortak nedeni hangisidir?
- A) İttifak Devletleri olan müttefiklerinin savaş çabasına destek vermek
- B) Osmanlı’nın 1882 Mısır’daki doğrudan yönetimini yeniden kurmak
- C) Doğu Asya’da Çin’in Şimonoseki şartlarını değiştirmek
- D) ABD’nin 1917’de savaşa girmesini tek başına engellemek
- E) Britanya’nın Boer Savaşı’nı başlatmak
Doğru cevap: A
Çözüm: Galiçya, Romanya ve Makedonya cephelerinde Osmanlı birlikleri müttefiklerine destek amacıyla görev yaptı. Bunlar Kafkas ve Kanal gibi ilk Osmanlı taarruz girişimlerinden farklıdır.
1916 Sykes–Picot düzenlemesinin savaş sırasındaki niteliği hangisidir?
- A) Osmanlı ile ABD arasında 1918 barış antlaşması
- B) Britanya ve Fransa’nın Osmanlı Arap topraklarında nüfuz ve paylaşım tasarılarını içeren gizli anlaşma
- C) Japonya ile Rusya’nın savaşı bitiren 1905 anlaşması
- D) Almanya’nın 11 Kasım 1918 ateşkesi
- E) Balkan devletlerinin 1913 Edirne sınırı sözleşmesi
Doğru cevap: B
Çözüm: 1916 Sykes–Picot Antlaşması Britanya ve Fransa’nın Osmanlı Arap vilayetlerinin geleceğine ilişkin paylaşım planıdır. Savaş sırasında gizli bir düzenlemedir; Sevr gibi 1920 barışıyla aynı metin değildir.
İtalya’nın I. Dünya Savaşı’na girişine ilişkin en doğru ifade hangisidir?
- A) 1914’te Üçlü İttifak gereği Almanya safında otomatik savaşa girdi
- B) 1915’te Rus-Japon Savaşı’na katıldı
- C) 1914’te tarafsız kaldı ve 1915’te İtilaf safında Avusturya-Macaristan’a karşı savaşa girdi
- D) 1917’de ilk kez 1882 Üçlü İttifakı kurdu
- E) 1918’de Mondros Ateşkesi’ni Osmanlı adına imzaladı
Doğru cevap: C
Çözüm: İtalya 1882 Üçlü İttifak üyesiydi ancak 1914’te tarafsızlığını korudu. Mayıs 1915’te İtilaf safında Avusturya-Macaristan’a savaş açtı.
Bulgaristan’ın 1915’te I. Dünya Savaşı’na katıldığı blok hangisidir?
- A) İtilaf Devletleri
- B) Milletler Cemiyeti
- C) Kutsal İttifak
- D) İttifak Devletleri
- E) Bağlantısızlar
Doğru cevap: D
Çözüm: Bulgaristan 1915’te Merkezî/İttifak Devletleri yanında savaşa girdi. Balkan coğrafyasındaki güç dengesi ve Osmanlı ile kara bağlantısı açısından önemliydi.
1918’de savaşan başlıca İttifak devletlerinin ateşkes sıralaması hangisidir?
- A) Almanya–Bulgaristan–Osmanlı Devleti–Avusturya-Macaristan
- B) Osmanlı Devleti–Almanya–Bulgaristan–Avusturya-Macaristan
- C) Avusturya-Macaristan–Almanya–Osmanlı Devleti–Bulgaristan
- D) Almanya–Avusturya-Macaristan–Bulgaristan–Osmanlı Devleti
- E) Bulgaristan–Osmanlı Devleti–Avusturya-Macaristan–Almanya
Doğru cevap: E
Çözüm: 1918 sırası: Bulgaristan 29 Eylül Selanik, Osmanlı 30 Ekim Mondros, Avusturya-Macaristan 3 Kasım Villa Giusti, Almanya 11 Kasım Rethondes/Compiègne ateşkesidir.