II. Dünya Savaşı Avrupa’da hangi olayla başlamıştır?
- A) Almanya’nın 1 Eylül 1939’da Polonya’ya saldırması
- B) İtalya’nın 1943’te ateşkes imzalaması
- C) Japonya’nın 1945’te teslim olması
- D) Türkiye’nin 1945’te savaş ilan etmesi
- E) Birleşmiş Milletlerin kurulması
Doğru cevap: A
Çözüm: Almanya’nın 1 Eylül 1939’da Polonya’yı işgale başlaması, II. Dünya Savaşı’nın Avrupa’da patlak vermesine yol açtı.
II. Dünya Savaşı yıllarında Türkiye Cumhuriyeti’nin cumhurbaşkanı kimdi?
- A) Mustafa Kemal Atatürk
- B) İsmet İnönü
- C) Celal Bayar
- D) Adnan Menderes
- E) Kazım Karabekir
Doğru cevap: B
Çözüm: Atatürk’ün 10 Kasım 1938’de vefatından sonra cumhurbaşkanı seçilen İsmet İnönü, II. Dünya Savaşı yıllarında görev yaptı.
Türkiye 19 Ekim 1939 tarihli Karşılıklı Yardım Antlaşmasını hangi iki devletle imzalamıştır?
- A) Almanya ve İtalya
- B) Sovyetler Birliği ve Japonya
- C) İngiltere ve Fransa
- D) İran ve Irak
- E) Bulgaristan ve Romanya
Doğru cevap: C
Çözüm: 19 Ekim 1939 Üçlü Karşılıklı Yardım Antlaşması Türkiye, İngiltere ve Fransa arasında imzalandı; bu ilişki Türkiye’nin hukukî durumunu etkiler.
Türkiye ile Almanya arasında 18 Haziran 1941’de imzalanan antlaşma hangisidir?
- A) Lozan Barış Antlaşması
- B) Sadabat Paktı
- C) Balkan Antantı
- D) Saldırmazlık Antlaşması
- E) Kellogg–Briand Paktı
Doğru cevap: D
Çözüm: 18 Haziran 1941 Türk-Alman Saldırmazlık Antlaşması, savaşın Türkiye’ye sıçramasını önlemeye yönelik dış politika girişimlerinden biriydi.
30–31 Ocak 1943 Adana Görüşmesi Türkiye’den hangi cumhurbaşkanının katılımıyla yapılmıştır?
- A) Celal Bayar
- B) Adnan Menderes
- C) Fethi Okyar
- D) Mustafa Kemal Atatürk
- E) İsmet İnönü
Doğru cevap: E
Çözüm: Adana Görüşmesi, Türkiye Cumhurbaşkanı İsmet İnönü ile İngiltere Başbakanı Winston Churchill arasında 30–31 Ocak 1943’te gerçekleşti.
1943 Adana Görüşmesinde İnönü’nün görüştüğü İngiltere Başbakanı kimdir?
- A) Winston Churchill
- B) Harry Truman
- C) Franklin Roosevelt
- D) Benito Mussolini
- E) Joseph Stalin
Doğru cevap: A
Çözüm: 1943 Adana Görüşmesi İnönü ile İngiltere Başbakanı Winston Churchill arasında yapıldı; gündemin önemli kısmı Türkiye’nin savaşa katılmasıydı.
Türkiye, Almanya ve Japonya’ya hangi tarihte savaş ilan etmiştir?
- A) 1 Eylül 1939
- B) 23 Şubat 1945
- C) 18 Haziran 1941
- D) 30 Ocak 1943
- E) 14 Mayıs 1950
Doğru cevap: B
Çözüm: Türkiye 23 Şubat 1945’te Almanya ve Japonya’ya savaş ilan etti; bu adım savaşın sonuna doğru atıldı ve fiilî büyük bir cephe savaşı yürütülmedi.
II. Dünya Savaşı’nda Türkiye’nin tutumunu “tam tarafsızlık” yerine “savaş dışı kalma” diye tanımlamak neden daha isabetlidir?
- A) 1939’da İngiltere ve Fransa ile ittifak yapıp fiilen savaşın dışında kalmaya çalıştığı için
- B) Hiçbir devletle diplomatik ilişki kurmadığı için
- C) 1939’dan itibaren Almanya’nın askerî müttefiki olduğu için
- D) Birleşmiş Milletlere 1939’da üye olduğu için
- E) Tüm savaş boyunca savaş gemilerini yabancı devletlere devrettiği için
Doğru cevap: A
Çözüm: Türkiye’nin 1939 Üçlü İttifakı ve savaş sırasındaki diplomatik dengeleri, hukukî tam tarafsızlık ile fiilî savaş dışı kalma durumunun ayrılmasını gerektirir.
19 Ekim 1939 Üçlü İttifak ile 18 Haziran 1941 Türk-Alman Antlaşması’nın doğru karşılaştırması hangisidir?
- A) İlki Japonya ile saldırmazlık; ikincisi İngiltere ile ittifaktır
- B) İlki İngiltere-Fransa ile karşılıklı yardım; ikincisi Almanya ile saldırmazlıktır
- C) İlki Türk-Yunan mübadelesi; ikincisi Musul sınırıdır
- D) İlki Demokrat Parti kuruluşu; ikincisi BM üyeliğidir
- E) İkisi de savaş sonu 1950 seçim kanunudur
Doğru cevap: B
Çözüm: Türkiye savaşın farklı aşamalarında farklı devletlerle antlaşmalar yaptı: 1939’da İngiltere-Fransa ile yardım, 1941’de Almanya ile saldırmazlık.
1943 Adana Görüşmesinin temel gündemi aşağıdakilerden hangisidir?
- A) 1946 seçim kanununun değiştirilmesi
- B) Nüfus mübadelesinin tamamlanması
- C) Türkiye’nin Müttefikler yanında savaşa katılıp katılmaması
- D) Hatay’ın 1939’da katılım kararının alınması
- E) Türkiye’nin NATO’ya girişinin onaylanması
Doğru cevap: C
Çözüm: İnönü ile Churchill arasındaki Adana Görüşmesinde Müttefiklerin Türkiye’yi savaşa sokma isteği ele alındı; Türkiye fiilen savaş dışı kaldı.
1943 Kahire görüşmeleri ile Adana Görüşmesinin ortak dış politika bağlamı hangisidir?
- A) Hatay’ın 1938’de kurulması
- B) Balkan Antantı kurucularının belirlenmesi
- C) Türkiye’nin Musul konusunda İngiltere ile uzlaşması
- D) Müttefiklerin Türkiye’yi II. Dünya Savaşı’na katma girişimleri
- E) 1950 seçim sonuçlarının ilanı
Doğru cevap: D
Çözüm: 1943 Adana ve Kahire temasları Türkiye’nin savaşta Müttefiklerle ilişkileri ve olası savaşa katılma konusu üzerinde yoğunlaşmıştır.
Türkiye’nin 2 Ağustos 1944’te Almanya ile diplomatik ilişkilerini kesmesi nasıl yorumlanmalıdır?
- A) Türkiye’nin 1944’te Mihver’e katılması
- B) Türkiye’nin BM’den ayrılması
- C) NATO’nun kuruluşunun ilan edilmesi
- D) DP’nin iktidara gelmesi
- E) Savaşın son evresinde Müttefiklere yakınlaşmanın belirginleşmesi
Doğru cevap: E
Çözüm: 2 Ağustos 1944’te Almanya ile ilişkilerin kesilmesi, savaşın seyri Müttefikler lehine dönerken Türkiye’nin diplomatik konumunda değişimi gösterir.
23 Şubat 1945 savaş ilanı ile Türkiye’nin Birleşmiş Milletler kuruculuğu arasında nasıl bir ilişki kurulabilir?
- A) Savaş ilanı, savaş sonrası uluslararası düzene kurucu devlet olarak katılma süreciyle bağlantılıdır
- B) Savaş ilanı Türkiye’nin ilk kez 1952’de bağımsız olmasını sağlamıştır
- C) Birleşmiş Milletler 1939’da kurulduğu için üyelik sona ermiştir
- D) Türkiye 1945’ten sonra Japonya’da cephe kurmuştur
- E) Savaş ilanı 1930 Türk-Yunan Sözleşmesini yürürlükten kaldırmıştır
Doğru cevap: A
Çözüm: Türkiye’nin savaşın sonundaki ilanı büyük çaplı fiilî savaşa dönüşmedi; Birleşmiş Milletlerin kuruluşuna katılma isteğiyle ilişkilendirildi.
1945’te Birleşmiş Milletlerin kuruluş aşamalarını doğru veren ifade hangisidir?
- A) 24 Ekim Şart’ın imzalanması, 26 Haziran kuruluşun ilan edilmesi
- B) 26 Haziran Şart’ın imzalanması, 24 Ekim örgütün resmen faaliyete geçmesi
- C) 1 Eylül 1939 Şart’ın imzalanması, 1941 örgütün faaliyeti
- D) 14 Mayıs 1950 Şart’ın imzalanması, 1952 örgütün faaliyeti
- E) 1947 Truman açıklaması ve 1948 Marshall yürürlüğü kuruluş tarihleridir
Doğru cevap: B
Çözüm: BM Şartı 26 Haziran 1945’te San Francisco’da imzalandı; gereken onaylarla BM 24 Ekim 1945’te resmen kuruldu.
I. 1939 Üçlü Karşılıklı Yardım Antlaşması, II. 1941 Türk-Alman Saldırmazlık Antlaşması, III. 1943 Adana Görüşmesi, IV. 1945 Almanya’ya savaş ilanı olaylarının doğru sırası hangisidir?
- A) I → II → III → IV
- B) II → I → IV → III
- C) I → III → II → IV
- D) III → II → I → IV
- E) IV → III → II → I
Doğru cevap: A
Çözüm: Türkiye 1939’da İngiltere-Fransa ile, 1941’de Almanya ile antlaşma yaptı; 1943 Adana görüşmesi ve 1945 savaş ilanı daha sonra geldi.
I. 1940 Millî Korunma Kanunu, II. 1942 Varlık Vergisi, III. 1943 Toprak Mahsulleri Vergisi kronolojisi hangisidir?
- A) II → I → III
- B) I → II → III
- C) III → II → I
- D) II → III → I
- E) I → III → II
Doğru cevap: B
Çözüm: Millî Korunma Kanunu 1940, Varlık Vergisi 1942, Toprak Mahsulleri Vergisi 1943 tarihlidir; üçü de savaş ekonomisiyle bağlantılıdır.
I. Dörtlü Takrir, II. Demokrat Parti’nin kuruluşu, III. 12 Temmuz Beyannamesi, IV. DP’nin iktidara gelişi sırası hangisidir?
- A) I → III → II → IV
- B) II → I → III → IV
- C) I → II → III → IV
- D) III → II → I → IV
- E) IV → III → II → I
Doğru cevap: C
Çözüm: 7 Haziran 1945 Dörtlü Takrir’i 7 Ocak 1946 DP kuruluşu, 12 Temmuz 1947 Beyannamesi ve 14 Mayıs 1950 iktidar değişimi izledi.
1945 yılı için I. Almanya ve Japonya’ya savaş ilanı, II. Birleşmiş Milletler Şartı’nın imzalanması, III. Demokrat Parti’nin kurulması önermelerinden hangileri doğrudur?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız III
- C) II ve III
- D) I ve II
- E) I, II ve III
Doğru cevap: D
Çözüm: Türkiye 23 Şubat 1945’te savaş ilan etti, 26 Haziran 1945’te BM Şartı’nı imzaladı; Demokrat Parti 7 Ocak 1946’da kuruldu.
1939 ve 1941 Türk dış politika antlaşmalarından hangi çıkarım tarihsel olarak daha savunulabilirdir?
- A) Türkiye 1939’dan itibaren bütün diplomatik bağlarını kesmiştir
- B) 1941 anlaşması Türkiye’nin Almanya yanında cepheye girdiğini kanıtlar
- C) 1939 Üçlü Antlaşma Sovyetlerin Türkiye’yi işgal kararıydı
- D) Her iki antlaşma da II. Dünya Savaşı sonrasında yapılmıştır
- E) Türkiye farklı güçlerle ilişkilerini dengeleyerek fiilen savaşa girmemeye çalışmıştır
Doğru cevap: E
Çözüm: 1939 İngiltere-Fransa yardımlaşması ile 1941 Almanya saldırmazlığı, Türkiye’nin savaşın değişen güç dengelerinde savaş dışı kalma çabasını gösterir.
İnönü ile Churchill arasında 1943 Adana Görüşmesi yapılmasına rağmen Türkiye’nin savaş dışı kalması hangi açıklamayla uyumludur?
- A) Askerî hazırlık eksikleri ve güvenlik riskleri nedeniyle savaşa katılma talebi kabul edilmemiştir
- B) Görüşmenin konusu yalnız 1950 seçimleridir
- C) İnönü 1943’te cumhurbaşkanı değildi
- D) Türkiye 1943’te zaten Almanya’nın yanında cephedeydi
- E) Adana görüşmesi 1945 savaş ilanından sonra yapılmıştır
Doğru cevap: A
Çözüm: Türkiye Adana Görüşmesinde Müttefik taleplerini dinledi; ancak askerî donanım ve savaş riskleri gibi nedenlerle savaş dışı politikayı sürdürdü.