Karma Test

ÖABT Tarih İlk Türk-İslam Devletleri Tarihi - Karma Test 2

ÖABT Tarih İlk Türk-İslam Devletleri Tarihi konusuna yönelik farklı zorluk seviyelerinden 20 sorudan oluşan Karma Test 2. Premium üyeler testi cevap anahtarlı PDF olarak da indirebilir.

Ders
Tarih
Ünite
Bu derste ünite kullanılmıyor
Konu
İlk Türk-İslam Devletleri Tarihi
Test türü
Karma Test
Test numarası
2

Test Soruları

Testi çözmek için sayfa etkileşimli olarak hazırlandığında şıklarını seçebilirsin.

Soru 1 / 20

Gazneli Mahmud’un babası olan hükümdar kimdir?

Soru 2 / 20

Hindistan seferleriyle tanınan Gazneli hükümdarı hangisidir?

Soru 3 / 20

1040 Dandanakan Savaşı hangi iki devlet arasında gerçekleşmiştir?

Soru 4 / 20

Büyük Selçuklu Devleti’nin kuruluşunda belirleyici olan Dandanakan Savaşı hangi yıldadır?

Soru 5 / 20

Büyük Selçuklu kuruluşunda öne çıkan iki kardeş kimlerdir?

Soru 6 / 20

1055 yılında Bağdat’a giren Büyük Selçuklu hükümdarı kimdir?

Soru 7 / 20

1071 Malazgirt Savaşı’nda Bizans ordusunu yenen Selçuklu hükümdarı kimdir?

Soru 8 / 20

Gaznelilerin siyasi faaliyet alanını açıklayan hangi ifade doğrudur?

Soru 9 / 20

Dandanakan’ın Selçuklu tarihindeki temel önemi hangisidir?

Soru 10 / 20

Tuğrul Bey’in 1055’te Bağdat’a girişi hangi kurumla ilişkiyi yeniden şekillendirmiştir?

Soru 11 / 20

1040 Dandanakan ve 1071 Malazgirt zaferleri karşılaştırıldığında doğru ifade hangisidir?

Soru 12 / 20

Selçuklu yönetiminde vezirin görev alanı hangi tanıma daha uygundur?

Soru 13 / 20

İktâ sahibi kişinin gelir tahsisi alması hangi sonucu zorunlu olarak doğurmaz?

Soru 14 / 20

Bir araştırmacı Tuğrul Bey’in 1055 Bağdat girişinden “Abbâsî halifeliği aynı gün kaldırıldı” sonucunu çıkarıyorsa hangi karşı argüman doğrudur?

Soru 15 / 20

Aşağıdaki iki gelişmeyi doğru nedensel çerçevede yorumlayan ifade hangisidir: Dandanakan (1040) ve Bağdat’a giriş (1055)?

Soru 16 / 20

“1071 Malazgirt zaferiyle Anadolu’daki bütün şehirler aynı gün kalıcı Türk yönetimine girdi” ifadesi neden sakıncalıdır?

Soru 17 / 20

Bir kaynak “iktâ alan memur halkı ve toprağı özel malı gibi devrediyordu” diyorsa Selçuklu hukuku açısından temel sorun nedir?

Soru 18 / 20

Nizâmiye medreselerinin kurulmasını yalnız “askerî kışla açılması” şeklinde yorumlamak hangi boyutu ihmal eder?

Soru 19 / 20

Melikşah dönemindeki Celâlî takvimi “hicrî ay yılı esaslı takvim” diye açıklamak neden yanlıştır?

Soru 20 / 20

1040, 1055, 1071 ve 1141 olaylarının doğru sıralaması hangi seçenekte verilmiştir?

PDF İndirme

Bu testi bu sayfada ücretsiz online çözebilirsin. Soruları ve cevap anahtarını PDF olarak indirmek Premium üyelere özeldir.

PDF İNDİR · Premium

Soruların Cevapları ve Çözümleri

  1. Gazneli Mahmud’un babası olan hükümdar kimdir?

    • A) Tuğrul Bey
    • B) Selçuk Bey
    • C) Sebük Tegin
    • D) Arslan Yabgu
    • E) Satuk Buğra Han

    Doğru cevap: C

    Çözüm: Sebük Tegin, Gaznelilerde hanedan yönetimini güçlendiren hükümdarlardandır; oğlu Mahmud 998’den itibaren hükümdarlık yapmıştır.

  2. Hindistan seferleriyle tanınan Gazneli hükümdarı hangisidir?

    • A) Sultan Sencer
    • B) I. Kılıç Arslan
    • C) Alâeddin Keykubad
    • D) Sultan Mahmud
    • E) Bilge Kağan

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Gazneli Mahmud, özellikle Hindistan’a yönelen seferleri ve Horasan ile Afganistan’daki siyasi etkinliğiyle tanınır; Anadolu Selçuklu sultanı değildir.

  3. 1040 Dandanakan Savaşı hangi iki devlet arasında gerçekleşmiştir?

    • A) Karahanlılar ile Bizans
    • B) Hârizmşahlar ile Memlükler
    • C) Osmanlılar ile Safevîler
    • D) Eyyûbîler ile Haçlılar
    • E) Selçuklular ile Gazneliler

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Dandanakan, 1040 yılında Selçukluların Gazneli Sultan Mesud’un ordusunu yenmesiyle Büyük Selçuklu Devleti’nin kuruluşunu pekiştirmiştir.

  4. Büyük Selçuklu Devleti’nin kuruluşunda belirleyici olan Dandanakan Savaşı hangi yıldadır?

    • A) 1040
    • B) 751
    • C) 999
    • D) 1071
    • E) 1243

    Doğru cevap: A

    Çözüm: 1040 Dandanakan Savaşı Selçuklu kuruluş kronolojisinin ana tarihidir; 1071 Malazgirt Bizans ile, 1243 Kösedağ Anadolu Selçuklularıyla ilgilidir.

  5. Büyük Selçuklu kuruluşunda öne çıkan iki kardeş kimlerdir?

    • A) Mete ve Teoman
    • B) Tuğrul ve Çağrı beyler
    • C) Bumin ve İstemi
    • D) Bilge ve Kül Tigin
    • E) Osman ve Orhan

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Tuğrul ve Çağrı beyler Oğuzların Kınık boyundan gelen Selçuklu hanedanının yükselişinde birlikte rol almıştır; diğer seçenekler farklı dönemlerdendir.

  6. 1055 yılında Bağdat’a giren Büyük Selçuklu hükümdarı kimdir?

    • A) Melikşah
    • B) Sultan Sencer
    • C) Tuğrul Bey
    • D) Gazneli Mesud
    • E) Celâleddin Hârizmşah

    Doğru cevap: C

    Çözüm: Tuğrul Bey’in 1055’te Bağdat’a girişi Abbâsî halifeliğiyle Selçuklu sultanlığı arasındaki siyasi ilişkiler bakımından önem taşır.

  7. 1071 Malazgirt Savaşı’nda Bizans ordusunu yenen Selçuklu hükümdarı kimdir?

    • A) Satuk Buğra Han
    • B) Gazneli Mahmud
    • C) Tuğrul Bey
    • D) Sultan Alparslan
    • E) Celâleddin Hârizmşah

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Sultan Alparslan 1071’de Bizans İmparatoru IV. Romanos Diogenes’i Malazgirt’te yenmiştir; Dandanakan 1040’ta farklı taraflar arasındadır.

  8. Gaznelilerin siyasi faaliyet alanını açıklayan hangi ifade doğrudur?

    • A) Yalnız Trakya kıyılarında hüküm sürmüşlerdir
    • B) Yalnız İtalya kent devletlerini yönetmişlerdir
    • C) Horasan, Afganistan ve Kuzey Hindistan’da etkili olmuşlardır
    • D) Başkentleri bütün dönemlerde İstanbul olmuştur
    • E) Mâverâünnehir’de 999’da Karahanlıların yerini almışlardır

    Doğru cevap: C

    Çözüm: Gazneli siyasi ve askerî etkinliği Horasan, Gazne merkezi ve Kuzey Hindistan’a uzanmıştır; hanedanın yönetim çevresi çok kültürlüdür.

  9. Dandanakan’ın Selçuklu tarihindeki temel önemi hangisidir?

    • A) Osmanlı Devleti’ni kurması
    • B) Anadolu Selçuklularını 1243’te yıkması
    • C) Bütün Gazneli şehirlerini aynı gün ortadan kaldırması
    • D) Büyük Selçuklu siyasi hâkimiyetini kurucu ölçekte pekiştirmesi
    • E) Talas Savaşı’na son vermesi

    Doğru cevap: D

    Çözüm: 1040’ta kazanılan Dandanakan zaferi Selçukluların devlet olarak güçlenmesini sağladı; Gazneliler bu tarihten sonra da yaşamaya devam etti.

  10. Tuğrul Bey’in 1055’te Bağdat’a girişi hangi kurumla ilişkiyi yeniden şekillendirmiştir?

    • A) Venedik Senatosu
    • B) Moğol Büyük Kurultayı
    • C) Osmanlı Divan-ı Hümayunu
    • D) Bizans ikonoklast meclisi
    • E) Abbâsî halifeliği

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Tuğrul Bey’in Bağdat’a girmesi Selçuklu sultanlığının askeri-siyasi gücü ile Abbâsî halifeliğinin dinî-siyasi konumu arasındaki ilişkiyi etkilemiştir.

  11. 1040 Dandanakan ve 1071 Malazgirt zaferleri karşılaştırıldığında doğru ifade hangisidir?

    • A) İlki Gaznelilere, ikincisi Bizans’a karşı kazanılmıştır
    • B) Her ikisi de Karahıtaylara karşı yapılmıştır
    • C) İlki Anadolu’da, ikincisi Mâverâünnehir’de gerçekleşmiştir
    • D) İkisinde de Selçuklular karşı taraf olarak yer almıştır
    • E) İki savaş da 1141 yılında olmuştur

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Dandanakan 1040’ta Horasan çevresinde Gaznelilere karşı; Malazgirt 1071’de Bizans’a karşı kazanılmıştır ve farklı sonuçlar doğurmuştur.

  12. Selçuklu yönetiminde vezirin görev alanı hangi tanıma daha uygundur?

    • A) Yalnız sınır boyunda atlı asker yetiştirmek
    • B) Merkezî idare, yazışma ve devlet işlerinin düzenlenmesi
    • C) Sadece hükümdarın eşi adına elçi seçmek
    • D) Bütün eyaletlerde din değiştirme töreni yürütmek
    • E) Denizlerde ticaret limanı işletme tekeli kullanmak

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Vezirlik, Selçuklu devlet teşkilatında merkezî yönetim ve mali-idari koordinasyon açısından önemliydi; Nizâmülmülk bunun güçlü örneğidir.

  13. İktâ sahibi kişinin gelir tahsisi alması hangi sonucu zorunlu olarak doğurmaz?

    • A) Askerî veya idari yükümlülük üstlenmesini
    • B) Belirlenmiş gelirler üzerinden geçim sağlamasını
    • C) Tahsise konu toprağın mutlak ve özel sahibi olmasını
    • D) Merkezî otoritenin tahsis üzerinde denetim kurmasını
    • E) Hizmet karşılığı gelir kullanımının mümkün olmasını

    Doğru cevap: C

    Çözüm: İktâ, çoğu bağlamda belirli vergilerin veya gelirlerin tasarrufunun tahsisidir; toprağın doğrudan özel mülkiyete dönüşmesi anlamına gelmez.

  14. Bir araştırmacı Tuğrul Bey’in 1055 Bağdat girişinden “Abbâsî halifeliği aynı gün kaldırıldı” sonucunu çıkarıyorsa hangi karşı argüman doğrudur?

    • A) 1055 yılında Bağdat henüz kurulmamıştı
    • B) Halifelik sürerken Selçuklu sultanlığı askerî-siyasi koruma ve nüfuz sağladı
    • C) Tuğrul Bey Karahıtay sultanıydı
    • D) Abbâsî halifeleri yalnız XII. yüzyılda ortaya çıktı
    • E) Büveyhîler aynı yıl İstanbul’u başkent yaptı

    Doğru cevap: B

    Çözüm: 1055 sonrası Abbâsî halifeliği kurum olarak varlığını sürdürmüştür; Selçuklular Bağdat’ta askerî ve siyasi nüfuz kazanmıştır.

  15. Aşağıdaki iki gelişmeyi doğru nedensel çerçevede yorumlayan ifade hangisidir: Dandanakan (1040) ve Bağdat’a giriş (1055)?

    • A) İlki Gaznelilerin kuruluşu, ikincisi Karahanlıların yıkılışıdır
    • B) İkisi de Bizans’a karşı Anadolu’da yapılmış savaşlardır
    • C) İlki kuruluş hâkimiyetini, ikincisi Abbâsîlerle siyasi ilişkilerin güçlenmesini gösterir
    • D) Her ikisi de 1230’da Hârizmşahlarca kazanılmıştır
    • E) İlk olay Selçuklu devletini bütünüyle yıkmıştır

    Doğru cevap: C

    Çözüm: 1040’ta Horasan’da Selçuklu devletleşmesi pekişmiş, 1055’te Bağdat üzerindeki nüfuz Abbâsî halifeliğiyle siyasi ilişkinin yeni aşamasını açmıştır.

  16. “1071 Malazgirt zaferiyle Anadolu’daki bütün şehirler aynı gün kalıcı Türk yönetimine girdi” ifadesi neden sakıncalıdır?

    • A) Malazgirt’te Bizans’ın savaşmamış olması
    • B) Selçuklu hükümdarının Gazneli Mahmud olması
    • C) 1071 tarihinin aslında 1141 olması
    • D) Fetih, göç, yerleşim ve siyasi hâkimiyetin zaman içinde farklı süreçlerle ilerlemesi
    • E) Anadolu’da 1071’den önce hiç yerleşim bulunmaması

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Malazgirt zaferi Anadolu’daki Türk ilerleyişinde büyük dönüm noktasıdır; yerleşme ve devletleşme tek bir tarihte tamamlanmamıştır.

  17. Bir kaynak “iktâ alan memur halkı ve toprağı özel malı gibi devrediyordu” diyorsa Selçuklu hukuku açısından temel sorun nedir?

    • A) İktânın hiç mali boyutu bulunmaması
    • B) Selçuklularda hiçbir askeri yükümlülük olmaması
    • C) Toprak üzerindeki devlet denetiminin mutlak olmaması gerektiği
    • D) İktâ sahiplerinin daima bağımsız hükümdar olması
    • E) İktâ gelir tahsisinin sınırsız özel toprak mülkiyetiyle karıştırılması

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Nizâmülmülk’ün iktâ anlayışında reâya üzerinde sınırsız tasarruf öngörülmez; gelir tahsisi ile mülkiyet ve hukuki sorumluluk ayrı değerlendirilir.

  18. Nizâmiye medreselerinin kurulmasını yalnız “askerî kışla açılması” şeklinde yorumlamak hangi boyutu ihmal eder?

    • A) Sünnî ilim hayatı, öğretim ve kurumsal destek işlevini
    • B) Selçukluların atlı birimlerinin bulunmasını
    • C) Horasan’da savaş yapılmış olmasını
    • D) Vezirlik kurumunun varlığını
    • E) Nizâmülmülk’ün devlet adamı olmasını

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Nizâmiye medreseleri eğitim ve dinî-ilmî kurumsallaşma bakımından önemlidir; devlete bağlı kışlayla işlevsel olarak aynı değildir.

  19. Melikşah dönemindeki Celâlî takvimi “hicrî ay yılı esaslı takvim” diye açıklamak neden yanlıştır?

    • A) Takvim çalışmaları Selçuklulardan daha önce hiç yapılmadığı için
    • B) Celâlî takvimi güneş yılı ve astronomik gözlemler esas alınarak hazırlanmıştır
    • C) Melikşah yalnız Karahanlıların hükümdarı olduğu için
    • D) Ömer Hayyâm askerî komutan olduğu için
    • E) Takvimin yılbaşı hiç tanımlanmadığı için

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Melikşah’ın himayesinde Ömer Hayyâm başkanlığındaki heyetin hazırladığı Celâlî takvimi güneş yılına dayanır; hicrî kameri sistemle karıştırılmamalıdır.

  20. 1040, 1055, 1071 ve 1141 olaylarının doğru sıralaması hangi seçenekte verilmiştir?

    • A) Malazgirt – Dandanakan – Katvan – Bağdat’a giriş
    • B) Katvan – Dandanakan – Malazgirt – Bağdat’a giriş
    • C) Dandanakan – Bağdat’a giriş – Malazgirt – Katvan
    • D) Bağdat’a giriş – Katvan – Dandanakan – Malazgirt
    • E) Dandanakan – Katvan – Bağdat’a giriş – Malazgirt

    Doğru cevap: C

    Çözüm: 1040 Dandanakan kuruluşu; 1055 Tuğrul’un Bağdat’a girişi; 1071 Alparslan’ın Malazgirt’i; 1141 Sencer’in Katvan yenilgisi kronolojisidir.