Zor Test

ÖABT Tarih İslam Tarihi: Doğuşu, Dört Halife, Emevîler ve Abbâsîler - Zor Test

ÖABT Tarih İslam Tarihi: Doğuşu, Dört Halife, Emevîler ve Abbâsîler konusuna yönelik 20 soruluk zor seviye test. Premium üyeler testi cevap anahtarlı PDF olarak da indirebilir.

Ders
Tarih
Ünite
Bu derste ünite kullanılmıyor
Konu
İslam Tarihi: Doğuşu, Dört Halife, Emevîler ve Abbâsîler
Test türü
Zor Test

Test Soruları

Testi çözmek için sayfa etkileşimli olarak hazırlandığında şıklarını seçebilirsin.

Soru 1 / 20

Bir kaynak 'Hicret gerçekleştiği yıl hicrî takvim bütün kurumlarda resmen kullanılmaya başlandı' diyor. Hangi itiraz yerindedir?

Soru 2 / 20

Bir kronikte Hz. Osman'a 'Kur'an'ı ilk kez toplatan halife' denilmişse dikkat edilmesi gereken ayrım hangisidir?

Soru 3 / 20

632–661 ve 661–750 dönemlerini karşılaştıran hangi ifade doğrudur?

Soru 4 / 20

Bir metin Emevîlerin Arapça idarî reformunu Abbâsî Bağdat'ın kuruluşuyla aynı hükümdara bağlıyor. Hangi düzeltme yapılmalıdır?

Soru 5 / 20

750'deki hanedan değişiminden sonra İberya'da 756'da başka bir Emevî siyasal oluşumun kurulması neyi gösterir?

Soru 6 / 20

Bir öğrenci 1055 tarihini 'Abbâsî halifeliğinin kesin kaldırılması' diye yorumluyor. Hangi açıklama daha doğrudur?

Soru 7 / 20

Abbâsîler döneminde aynı anda farklı kültür ve dil çevrelerinden bilim insanlarının bulunması hangi yargıyı destekler?

Soru 8 / 20

Mevâlî hakkında 'bütün dönemlerde her bölgede aynı hukuksal statüye sahipti' iddiasına karşı en iyi yöntem hangisidir?

Soru 9 / 20

Hendek Savaşı ile Hudeybiye Antlaşması arasında nasıl bir ayrım vardır?

Soru 10 / 20

Mekke ve Medine'deki toplum ilişkileriyle ilgilenen bir tarihçi Medine Vesikası'nı neden inceler?

Soru 11 / 20

Hz. Ömer döneminin divan ve takvim düzenlemelerini yorumlarken hangisi savunulabilir?

Soru 12 / 20

Bir tarihçi Bedir, Uhud, Hendek, Hudeybiye ve Mekke'nin Fethi'ni sıralarken hangi şemayı kullanmalıdır?

Soru 13 / 20

Abbâsî merkezî siyasetinde 945, 1055 ve 1258 yıllarının birbirinden farklı sonuçları olduğu nasıl gösterilir?

Soru 14 / 20

Hârûnürreşîd ile Me'mûn'un dönemlerini tek bir olay gibi anlatmak hangi sakıncayı doğurur?

Soru 15 / 20

Me'mûn dönemindeki tercüme hareketinden 'Müslüman bilginler yalnız aktarma yaptı, özgün bilgi üretmedi' sonucu neden çıkarılamaz?

Soru 16 / 20

Bir öğrencinin 'Dört Halife'yi Emevî hanedanının dört üyesi' sayması neden yanlıştır?

Soru 17 / 20

Bir kronik 750'deki siyasi değişimi hem Emevîlerin Şam merkezli yönetiminin sonu hem Abbâsî başlangıcı olarak anlatıyorsa hangi değerlendirme yapılır?

Soru 18 / 20

Beytülmâl ve kadılık kurumlarını aynı kategoriye koymak neden eksik bir değerlendirmedir?

Soru 19 / 20

Bir soruda 711 İberya geçişi ve 732 Poitiers savaşı birbirine karıştırılıyor. Doğru ayrım hangisidir?

Soru 20 / 20

1258'de Bağdat Abbâsî iktidarının sona ermesinden sonra halifelik unvanının başka yerde kullanılabilmesi neyi gösterir?

PDF İndirme

Bu testi bu sayfada ücretsiz online çözebilirsin. Soruları ve cevap anahtarını PDF olarak indirmek Premium üyelere özeldir.

PDF İNDİR · Premium

Soruların Cevapları ve Çözümleri

  1. Bir kaynak 'Hicret gerçekleştiği yıl hicrî takvim bütün kurumlarda resmen kullanılmaya başlandı' diyor. Hangi itiraz yerindedir?

    • A) Takvim başlangıcı ile Hz. Ömer dönemindeki düzenleme birbirine karıştırılmıştır
    • B) Hicretin yılının 750 olması gerekir
    • C) Hicret Bağdat'tan Sâmerrâ'ya göçtür
    • D) Hicrî takvim yalnız miladî 1258'i gösterir
    • E) Takvim hiçbir zaman tarihle ilişkilendirilemez

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Hicret 622; takvim uygulamasının düzenlenmesi daha sonraki Ömer dönemidir.

  2. Bir kronikte Hz. Osman'a 'Kur'an'ı ilk kez toplatan halife' denilmişse dikkat edilmesi gereken ayrım hangisidir?

    • A) Kur'an'ın yazıyla ilişkisi yoktur
    • B) İlk derleme Ebû Bekir; standart mushafların hazırlanması Osman dönemidir
    • C) İlk derleme Ali; standart nüshalar Muâviye dönemidir
    • D) İlk derleme Mansûr; çoğaltma Mu‘tasım dönemidir
    • E) Derleme ve standartlaştırma yalnızca 1258'de oldu

    Doğru cevap: B

    Çözüm: İki farklı tarihî işlem ve dönem ayrılmalıdır.

  3. 632–661 ve 661–750 dönemlerini karşılaştıran hangi ifade doğrudur?

    • A) İkisi de Kurtuba halifeliğidir
    • B) İkisi de Gırnata emirliğidir
    • C) İlki Dört Halife, ikincisi Emevî hanedanı dönemidir
    • D) İlki Abbâsî, ikincisi Memlük dönemidir
    • E) İlki Selçuklu, ikincisi Osmanlı dönemidir

    Doğru cevap: C

    Çözüm: 632–661 Dört Halife, 661–750 Emevîlerdir.

  4. Bir metin Emevîlerin Arapça idarî reformunu Abbâsî Bağdat'ın kuruluşuyla aynı hükümdara bağlıyor. Hangi düzeltme yapılmalıdır?

    • A) Hz. Ali 836'da Sâmerrâ'yı kurmuştur
    • B) Me'mûn 711 İberya fethini yönetmiştir
    • C) Osman 1258'de Zap Savaşı'nı kazanmıştır
    • D) Abdülmelik idari reformlarla, Mansûr Bağdat'la ilişkilidir
    • E) Muâviye Bağdat'ı 762'de kurmuştur

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Abdülmelik Emevî, Mansûr Abbâsî halifesidir.

  5. 750'deki hanedan değişiminden sonra İberya'da 756'da başka bir Emevî siyasal oluşumun kurulması neyi gösterir?

    • A) Emevîler 750'de bütün dünyada aynı anda yok oldu
    • B) Endülüs Abbâsîlerin tek başkenti oldu
    • C) Şam 756'da Amerika kıtasına taşındı
    • D) İslam tarihinde hanedanlar hiçbir zaman yer değiştirmedi
    • E) Bir merkezde hanedan iktidarı sona erse de başka coğrafyada hanedan kolu sürebilir

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Şam Emevî iktidarının sona ermesi İberya'daki Emevî emirliğine engel olmadı.

  6. Bir öğrenci 1055 tarihini 'Abbâsî halifeliğinin kesin kaldırılması' diye yorumluyor. Hangi açıklama daha doğrudur?

    • A) Tuğrul Bey'in Bağdat'a girişi, Abbâsî halifeliğinin aynı gün kaldırılması demek değildir
    • B) 1258 hiç yaşanmamıştır
    • C) 1055 Endülüs'ün fethidir
    • D) 1055 ilk Hicret tarihidir
    • E) 1055 Emevîlerin kuruluşudur

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Selçuklu siyasi gücü ile Abbâsî halifeliğinin devamını ayırmak gerekir.

  7. Abbâsîler döneminde aynı anda farklı kültür ve dil çevrelerinden bilim insanlarının bulunması hangi yargıyı destekler?

    • A) Araştırma faaliyetleri tek bir yılda sona ermiştir
    • B) Bilimsel üretim çok dilli ve çok topluluklu etkileşimle gelişmiştir
    • C) Bütün bilim adamları tek şehirde doğmuştur
    • D) Çevirilerin hiçbir etkisi olmamıştır
    • E) Bütün eserler yalnız tek kişi tarafından yazılmıştır

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Abbâsî çeviri ve araştırma hareketleri farklı geleneklerin katkısıyla gelişmiştir.

  8. Mevâlî hakkında 'bütün dönemlerde her bölgede aynı hukuksal statüye sahipti' iddiasına karşı en iyi yöntem hangisidir?

    • A) Terimi bir yazı türüyle eşitlemek
    • B) Bütün siyasi değişimleri yok saymak
    • C) Dönem ve bölgelere göre uygulamaları kaynaklarla karşılaştırmak
    • D) Terimi bütün kaynaklardan çıkarmak
    • E) Mevâlîyi yalnız Medineli ensar saymak

    Doğru cevap: C

    Çözüm: Mevâlî kavramının durumu zaman ve coğrafyaya göre değişebilir.

  9. Hendek Savaşı ile Hudeybiye Antlaşması arasında nasıl bir ayrım vardır?

    • A) İkisi de Endülüs'te yapılmıştır
    • B) İkisi de Emevî–Abbâsî iktidar mücadelesidir
    • C) İkisi de 711'de gerçekleşen tek olaydır
    • D) İlki Medine'nin askerî savunması, ikincisi diplomatik antlaşmadır
    • E) İlki 750'de Bağdat'ın kuruluşu, ikincisi 1258'de yıkılışıdır

    Doğru cevap: D

    Çözüm: 627 Hendek askerî mücadele, 628 Hudeybiye diplomatik uzlaşmadır.

  10. Mekke ve Medine'deki toplum ilişkileriyle ilgilenen bir tarihçi Medine Vesikası'nı neden inceler?

    • A) Abbâsî Bağdat'ın 1258 kuşatmasını anlattığı için
    • B) Osmanlı tahrir defteri olduğu için
    • C) Kurtuba'nın 1492 teslim senedi olduğu için
    • D) Sâmerrâ'nın kuruluş fermanı olduğu için
    • E) Farklı toplulukların Medine'deki ilişkilerini düzenleme girişimine ışık tuttuğu için

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Medine Vesikası erken Medine düzeni için kaynaktır.

  11. Hz. Ömer döneminin divan ve takvim düzenlemelerini yorumlarken hangisi savunulabilir?

    • A) Genişleyen siyasi yapının idarî kayıt ve zaman yönetimi ihtiyacına yanıt vermiştir
    • B) Kâğıdın hiç kullanılmadığını kanıtlar
    • C) Bütün şehirlerin tek bir günde kurulduğunu gösterir
    • D) Yazılı kaydın tarihte yasaklandığını gösterir
    • E) Tüm fetihlerin 622'de bittiğini kanıtlar

    Doğru cevap: A

    Çözüm: İdarî kurumlar devletin büyümesi ve kayıt ihtiyacıyla ilişkilidir.

  12. Bir tarihçi Bedir, Uhud, Hendek, Hudeybiye ve Mekke'nin Fethi'ni sıralarken hangi şemayı kullanmalıdır?

    • A) 711–732–750–762–836
    • B) 624–625–627–628–630
    • C) 630–628–627–625–624
    • D) 625–624–630–628–627
    • E) 622–750–762–836–1258

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Bu beş olay kronolojik olarak 624, 625, 627, 628 ve 630'dadır.

  13. Abbâsî merkezî siyasetinde 945, 1055 ve 1258 yıllarının birbirinden farklı sonuçları olduğu nasıl gösterilir?

    • A) Üçü de Kurtuba halifeliğinin ilanıdır
    • B) Üçü de Bedir Savaşı'nın evreleridir
    • C) Büveyhî nüfuzu, Selçuklu nüfuzu ve Moğol fethi sırasıyla ayrılır
    • D) Üçü de Hicretin farklı tarihleridir
    • E) Üçü de Emevî kuruluş günüdür

    Doğru cevap: C

    Çözüm: 945 Büveyhîler, 1055 Selçuklular ve 1258 Moğollar farklı dönemeçlerdir.

  14. Hârûnürreşîd ile Me'mûn'un dönemlerini tek bir olay gibi anlatmak hangi sakıncayı doğurur?

    • A) Bağdat'ın hiç kurulmadığı ortaya çıkar
    • B) Hicret tarihinin 1492 olduğu kanıtlanır
    • C) Emevî merkezi Bağdat'a dönüşür
    • D) Farklı halifelerin dönem ve faaliyetleri yanlış eşleştirilir
    • E) İslam dünyasında hiçbir bilim faaliyeti olmadığı anlaşılır

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Saray-diplomasi ve çeviri-bilim vurguları farklı Abbâsî halifeleriyle ilişkilidir.

  15. Me'mûn dönemindeki tercüme hareketinden 'Müslüman bilginler yalnız aktarma yaptı, özgün bilgi üretmedi' sonucu neden çıkarılamaz?

    • A) Çeviri hiçbir zaman yapılmamıştır
    • B) Bütün eserler 622'de yazılmıştır
    • C) Hiçbir topluluk başka dille iletişim kurmamıştır
    • D) Kurum yalnız askerî birliktir
    • E) Çeviriyle birlikte özgün matematik, tıp ve felsefe çalışmaları da yürütülmüştür

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Çeviri, yeni bilgi üretimini dışlamaz; farklı alanlarda özgün çalışmalar yapılmıştır.

  16. Bir öğrencinin 'Dört Halife'yi Emevî hanedanının dört üyesi' sayması neden yanlıştır?

    • A) Dört Halife dönemi 632–661, Emevî hanedanı ise 661 sonrasıdır
    • B) Dört Halife yalnız 1258'de yaşamıştır
    • C) Emevîler 1492'de ilk kez kurulmuştur
    • D) Dört Halife bir yazı türüdür
    • E) Emevîler Abbâsî Bağdat'ın kuruluşundan önce hiç yaşamamıştır

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Dört Halife, Emevîlerden önceki siyasî liderlik dönemidir.

  17. Bir kronik 750'deki siyasi değişimi hem Emevîlerin Şam merkezli yönetiminin sonu hem Abbâsî başlangıcı olarak anlatıyorsa hangi değerlendirme yapılır?

    • A) Emevîler Abbâsîlerden sonra 1258'de kurulmuştur
    • B) Aynı olayın iki farklı hanedan için karşıt sonuçlar doğurması mümkündür
    • C) Kaynak kesin yanlıştır; bir olay iki sonucu olamaz
    • D) 750 aynı zamanda Hicretin yılıdır
    • E) Şam ve Bağdat aynı yerleşimdir

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Siyasi geçiş bir hanedanın sona erişi ve diğerinin yükselişi demektir.

  18. Beytülmâl ve kadılık kurumlarını aynı kategoriye koymak neden eksik bir değerlendirmedir?

    • A) İkisi de sadece Endülüs hükümdarıdır
    • B) İkisi de yazı sistemi türüdür
    • C) Biri mali kaynaklarla, diğeri yargısal işlevlerle ilgilidir
    • D) İkisi de yalnız mimari yapı adıdır
    • E) İkisi de rasathane görevlisidir

    Doğru cevap: C

    Çözüm: Kamu hazinesi ile yargısal görev farklı kurum alanlarıdır.

  19. Bir soruda 711 İberya geçişi ve 732 Poitiers savaşı birbirine karıştırılıyor. Doğru ayrım hangisidir?

    • A) İlki Hicret; ikincisi Bedir'dir
    • B) İlki Sâmerrâ kuruluşu; ikincisi Bağdat kuruluşudur
    • C) İlki Kurtuba halifeliğinin sonu; ikincisi Gırnata'nın teslimidir
    • D) İlki İberya'ya geçiş; ikincisi Franklarla mücadeledir
    • E) İlki Abbâsî kuruluşu; ikincisi Moğol fethidir

    Doğru cevap: D

    Çözüm: 711 İberya, 732 Franklarla Belâtüşşühedâ/Poitiers çatışmasıdır.

  20. 1258'de Bağdat Abbâsî iktidarının sona ermesinden sonra halifelik unvanının başka yerde kullanılabilmesi neyi gösterir?

    • A) Bağdat 1258'de hiç alınmamıştır
    • B) Abbâsîler 661'de kurulmuştur
    • C) Hicret 1258'de gerçekleşmiştir
    • D) Halifelik yalnız bir şehir adıdır
    • E) Siyasi merkezî hanedanın sona ermesiyle unvanın tüm kullanımları aynı şey değildir

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Mısır'da sembolik Abbâsî halifeliği gibi daha sonraki biçimler ayrı değerlendirilir.