Soğuk Savaş kavramı en genel anlamıyla hangi durumu anlatır?
- A) ABD ile SSCB öncülüğündeki blokların uzun süreli siyasi ve ideolojik rekabetini
- B) Yalnız Avrupa ülkelerinin birbirleriyle yaptığı gümrük savaşlarını
- C) Türkiye ile Yunanistan arasında 1930’da imzalanan dostluk anlaşmasını
- D) İki dünya savaşı arasında yaşanan tüm silahlı çatışmaları
- E) Birleşmiş Milletlerin 1945’te tamamen dağılmasını
Doğru cevap: A
Çözüm: Soğuk Savaş, II. Dünya Savaşı sonrasında ABD ve Sovyetler Birliği etrafında oluşan bloklar arasındaki ideolojik, askerî ve siyasi mücadele dönemidir.
Soğuk Savaş döneminde Batı Bloku’nun başlıca öncü devleti hangisidir?
- A) Sovyetler Birliği
- B) Amerika Birleşik Devletleri
- C) Çin Halk Cumhuriyeti
- D) Yugoslavya
- E) Kuzey Kore
Doğru cevap: B
Çözüm: ABD, savaş sonrasında Batı Bloku’nun ekonomik ve askerî düzenlemelerinde belirleyici güç oldu; NATO da bu güvenlik mimarisinin temel örgütüdür.
Soğuk Savaş döneminde Doğu Bloku’nun öncü devleti hangisidir?
- A) Amerika Birleşik Devletleri
- B) Birleşik Krallık
- C) Sovyetler Birliği
- D) Fransa
- E) Kanada
Doğru cevap: C
Çözüm: SSCB, Doğu Avrupa’daki sosyalist yönetimlerin başlıca dayanağıydı; Batı Bloku ile yaşadığı çekişme iki kutuplu düzeni belirledi.
ABD’nin komünizmin yayılmasını engellemeyi amaçlayan stratejisinin adı nedir?
- A) Yatıştırma politikası
- B) Panislamizm
- C) Sömürgelerin tümünü birleştirme
- D) Çevreleme (containment) politikası
- E) Merkantilizm
Doğru cevap: D
Çözüm: Çevreleme politikası, Sovyet nüfuzunun genişlemesini durdurmak için diplomatik, ekonomik ve güvenlik araçlarını kullanma anlayışını ifade eder.
1947 Truman Doktrini başlangıçta hangi iki ülkeye destek verilmesiyle ilişkilidir?
- A) Türkiye ve Japonya
- B) Fransa ve Almanya
- C) Mısır ve Suriye
- D) Kore ve Vietnam
- E) Türkiye ve Yunanistan
Doğru cevap: E
Çözüm: Başkan Truman’ın 12 Mart 1947 konuşması, Sovyet baskısı karşısında Türkiye ile Yunanistan’a ABD yardımını gündeme taşıdı.
Marshall Planı’nın temel amacı hangisidir?
- A) Savaş sonrası Avrupa ekonomilerinin toparlanmasına destek olmak
- B) Varşova Paktı birliklerini tek orduda birleştirmek
- C) Boğazları uluslararası komisyona devretmek
- D) Kıbrıs Cumhuriyeti’ni dağıtmak
- E) NATO’nun 5. maddesini kaldırmak
Doğru cevap: A
Çözüm: 1947’de duyurulan Marshall Planı ekonomik toparlanmaya odaklandı; Truman Doktrini ise Türkiye ve Yunanistan’a destekle başlayan güvenlik siyasetidir.
1948–1949 Berlin Ablukası sırasında Batılı devletlerin Batı Berlin’e yardım yöntemi hangisidir?
- A) Ren Nehri boyunca büyük deniz harekâtı yürütmek
- B) Hava köprüsüyle ikmal sağlamak
- C) Türkiye’den kara kuvveti sevk etmek
- D) Berlin’i tamamen terk etmek
- E) İran üzerinden boru hattı kurmak
Doğru cevap: B
Çözüm: SSCB’nin Batı Berlin’e kara ulaşımını kısıtlamasına karşı Batılı devletler hava köprüsü kurarak kentteki nüfusun ihtiyaçlarını karşıladı.
Kuzey Atlantik Antlaşması hangi yılda imzalanarak NATO’nun temeli atılmıştır?
- A) 1945
- B) 1952
- C) 1949
- D) 1955
- E) 1961
Doğru cevap: C
Çözüm: Kuzey Atlantik Antlaşması 4 Nisan 1949’da on iki kurucu devletçe imzalandı; Türkiye kuruluşta değil 1952’de ittifaka katıldı.
Kore Savaşı hangi yılda başlamıştır?
- A) 1945
- B) 1947
- C) 1955
- D) 1950
- E) 1962
Doğru cevap: D
Çözüm: Kore Savaşı 25 Haziran 1950’de Kuzey Kore’nin güneye saldırısıyla başladı; Türkiye Birleşmiş Milletler komutasındaki kuvvetlere asker gönderdi.
Türkiye Kore Savaşı’na hangi uluslararası örgütün kuvvetleri kapsamında katılmıştır?
- A) Varşova Paktı
- B) CENTO
- C) Milletler Cemiyeti
- D) Bağdat Paktı
- E) Birleşmiş Milletler
Doğru cevap: E
Çözüm: Türkiye’nin Kore’ye gönderdiği birlikler Birleşmiş Milletler kararları doğrultusunda oluşturulan çok uluslu kuvvetler içinde görev yaptı.
Türkiye NATO’ya hangi tarihte üye olmuştur?
- A) 18 Şubat 1952
- B) 4 Nisan 1949
- C) 12 Mart 1947
- D) 28 Şubat 1953
- E) 14 Mayıs 1955
Doğru cevap: A
Çözüm: Türkiye ve Yunanistan, Kuzey Atlantik İttifakı’na 18 Şubat 1952 tarihinde birlikte katıldı; kuruluş tarihi 1949’dur.
Türkiye ile aynı NATO genişlemesinde 1952 yılında ittifaka katılan devlet hangisidir?
- A) İspanya
- B) Yunanistan
- C) Batı Almanya
- D) Portekiz
- E) Polonya
Doğru cevap: B
Çözüm: 1952 genişlemesi Türkiye ve Yunanistan’ı kapsadı; Batı Almanya 1955’te, İspanya ise 1982’de NATO’ya üye oldu.
1953 Balkan Paktı hangi üç devlet arasında imzalanmıştır?
- A) Türkiye, Irak ve İran
- B) Yunanistan, Bulgaristan ve Romanya
- C) Türkiye, Yunanistan ve Yugoslavya
- D) Türkiye, Pakistan ve Irak
- E) Türkiye, Fransa ve İngiltere
Doğru cevap: C
Çözüm: 28 Şubat 1953 tarihli Balkan Dostluk ve İşbirliği Antlaşması’nın tarafları Türkiye, Yunanistan ve Yugoslavya’ydı.
1955 Bağdat Paktı’nın kuruluşunda Türkiye’nin ilk antlaşma yaptığı devlet hangisidir?
- A) Sovyetler Birliği
- B) Yugoslavya
- C) Yunanistan
- D) Irak
- E) Amerika Birleşik Devletleri
Doğru cevap: D
Çözüm: 24 Şubat 1955 Türkiye-Irak antlaşması Bağdat Paktı’nın temelini oluşturdu; daha sonra İngiltere, Pakistan ve İran pakta katıldı.
Bağdat Paktı’nın 1959’dan itibaren kullanılan yeni adı hangisidir?
- A) NATO
- B) COMECON
- C) Varşova Paktı
- D) Avrupa Konseyi
- E) CENTO (Merkezi Antlaşma Teşkilatı)
Doğru cevap: E
Çözüm: Irak’ın ayrılması sonrasında Bağdat Paktı’nın adı 1959’da CENTO oldu; teşkilatın merkezi Ankara’ya taşındı.
SSCB öncülüğünde 1955’te oluşturulan askerî ittifak hangisidir?
- A) Varşova Paktı
- B) Balkan Antantı
- C) NATO
- D) Bağdat Paktı
- E) Sadabat Paktı
Doğru cevap: A
Çözüm: Varşova Paktı, 1955’te Sovyetler Birliği ve Doğu Avrupa müttefiklerince oluşturuldu; NATO’nun kuruluşuyla aynı tarihli değildir.
Zürih ve Londra düzenlemeleri sonrasında Kıbrıs Cumhuriyeti hangi yıl bağımsız olmuştur?
- A) 1950
- B) 1960
- C) 1955
- D) 1964
- E) 1974
Doğru cevap: B
Çözüm: Kıbrıs Cumhuriyeti 1960’ta Türkiye, Yunanistan ve Birleşik Krallık’ın garantör olduğu ortaklık düzeni çerçevesinde kuruldu.
ABD Başkanı Lyndon B. Johnson’ın İsmet İnönü’ye gönderdiği ve Kıbrıs’la ilgili olan mektup hangi yıldadır?
- A) 1947
- B) 1952
- C) 1964
- D) 1959
- E) 1978
Doğru cevap: C
Çözüm: 1964 Johnson Mektubu, Türkiye’nin olası Kıbrıs müdahalesi bağlamında ABD silahlarının kullanımı ve NATO güvenliği konularında tartışma doğurdu.
Türkiye’nin Kıbrıs Barış Harekâtı hangi tarihte başlamıştır?
- A) 15 Ağustos 1960
- B) 5 Haziran 1964
- C) 13 Şubat 1975
- D) 20 Temmuz 1974
- E) 15 Kasım 1983
Doğru cevap: D
Çözüm: Türkiye’nin Kıbrıs’a 20 Temmuz 1974’te başlattığı askerî harekât, 15 Temmuz 1974’te adada gerçekleşen darbe sonrasında yapıldı.
Berlin Duvarı’nın açılması ve yıkım sürecinin başlaması hangi yılda gerçekleşmiştir?
- A) 1961
- B) 1974
- C) 1983
- D) 1995
- E) 1989
Doğru cevap: E
Çözüm: Berlin Duvarı 1961’de inşa edilmiş, 9 Kasım 1989’da geçişlerin açılması Soğuk Savaş’ın çözülmesinin önemli simgesi olmuştur.