“Zeynep geçen hafta okulun kütüphanesinde çalıştı.” cümlesinde zaman bildiren zarf tümleci hangisidir?
- A) Zeynep
- B) Okulun kütüphanesinde
- C) Çalıştı
- D) Geçen hafta
- E) Zeynep geçen hafta
Doğru cevap: D
Çözüm: “Ne zaman çalıştı?” sorusunu “geçen hafta” söz grubu karşılar.
“Görevli öğrencilere yeni kuralları açıkladı.” cümlesinin belirtili nesnesi hangisidir?
- A) Görevli
- B) Öğrencilere
- C) Açıkladı
- D) Görevli öğrencilere
- E) Yeni kuralları
Doğru cevap: E
Çözüm: “Neyi açıkladı?” sorusunun cevabı sıfat tamlaması olan “yeni kuralları”dır.
“Kardeşim annesine çiçek verdi.” cümlesindeki yer tamlayıcısı hangisidir?
- A) Kardeşim
- B) Annesine
- C) Çiçek
- D) Verdi
- E) Çiçek verdi
Doğru cevap: B
Çözüm: “Kime verdi?” sorusuna “annesine” yanıtı gelir.
“Yol kapanınca toplantıya geç kaldık.” cümlesindeki neden ilişkisini kuran söz hangisidir?
- A) Toplantıya
- B) Geç kaldık
- C) Kaldık
- D) Yol kapanınca
- E) Toplantıya geç
Doğru cevap: D
Çözüm: “Yol kapanınca” zarf-fiil grubudur ve gecikmenin nedenini açıklar.
“Bütün öğrenciler soruyu çözdü.” cümlesinin öznesi hangisidir?
- A) Öğrenciler soruyu
- B) Soruyu
- C) Bütün öğrenciler
- D) Çözdü
- E) Soruyu çözdü
Doğru cevap: C
Çözüm: Özne sıfat tamlaması hâlindeki “bütün öğrenciler” grubunun tamamıdır.
“Öğretmenin dün önerdiği üç makaleyi okudum.” cümlesindeki belirtili nesne hangisidir?
- A) Öğretmenin dün önerdiği üç makaleyi
- B) Üç makaleyi okudum
- C) Öğretmenin dün
- D) Dün önerdiği
- E) Okudum
Doğru cevap: A
Çözüm: “Neyi okudum?” sorusunun cevabı tüm fiilimsi niteleyicileriyle bir nesne grubudur.
“Ahmet ve Zeynep bahçede konuştu.” cümlesinde özne hangisidir?
- A) Ahmet
- B) Zeynep
- C) Bahçede
- D) Konuştu
- E) Ahmet ve Zeynep
Doğru cevap: E
Çözüm: İki kişi birlikte özne görevindedir; bağlaçla kurulan bütün grup alınır.
“Öğretmen kitabı Ali’ye verdi.” cümlesindeki dolaylı tümleç hangisidir?
- A) Kitabı
- B) Öğretmen
- C) Verdi
- D) Ali’ye
- E) Kitabı Ali’ye
Doğru cevap: D
Çözüm: “Kime verdi?” sorusunun yanıtı “Ali’ye”dir.
“Tartışmayı sessizce dinledik.” cümlesinde “sessizce” hangi ögedir?
- A) Zarf tümleci
- B) Özne
- C) Belirtili nesne
- D) Yer tamlayıcısı
- E) Yüklem
Doğru cevap: A
Çözüm: “Nasıl dinledik?” sorusunu cevaplayan durum belirtecidir.
“Bu kitabı benden istedi.” cümlesindeki “benden” sözcüğü hangi ögedir?
- A) Belirtisiz nesne
- B) Zarf tümleci
- C) Yer tamlayıcısı
- D) Özne
- E) Yüklem
Doğru cevap: C
Çözüm: “Kimden istedi?” sorusu ayrılma eki almış yer tamlayıcısını buldurur.
“Sevdiği şarkıyı yeniden dinledi.” cümlesindeki belirtili nesne hangisidir?
- A) Şarkıyı yeniden
- B) Yeniden
- C) Sevdiği şarkıyı
- D) Dinledi
- E) Sevdiği
Doğru cevap: C
Çözüm: Sıfat-fiil grubu adın niteleyicisidir ve belirtili nesneyle birlikte bir bütün oluşturur.
“Mektup öğle vakti postaya verildi.” cümlesinin sözde öznesi hangisidir?
- A) Öğle vakti
- B) Mektup
- C) Postaya
- D) Verildi
- E) Öğle vakti postaya
Doğru cevap: B
Çözüm: Edilgen yüklemde mektup işin yapıcısı değil etkilenen varlıktır.
“Bu salonda yüksek sesle konuşulmaz.” cümlesinin özne durumu için hangisi uygundur?
- A) Açık veya sözde özne yoktur.
- B) Bu salonda gerçek öznedir.
- C) Yüksek sesle sözde öznedir.
- D) Konuşulmaz gizli öznenin adıdır.
- E) Özne zorunlu olarak birinci tekil kişidir.
Doğru cevap: A
Çözüm: Genel edilgen anlatımda yapan belirtilmemiş; özne görevinde bir ad grubu bulunmaz.
“Geleceğini biliyorum.” cümlesinde “geleceğini” sözünün temel görevi nedir?
- A) Özne
- B) Yer tamlayıcısı
- C) Zarf tümleci
- D) Cümle dışı unsur
- E) Belirtili nesne
Doğru cevap: E
Çözüm: “Neyi biliyorum?” sorusuna “geleceğini” yanıtı gelir; fiilimsi adlaşmış nesnedir.
“Bütün bunlar çok önemliydi.” cümlesi yüklemin türüne göre hangisidir?
- A) Fiil cümlesi
- B) İsim cümlesi
- C) Birden çok yüklemli sıralı cümle
- D) Şartlı birleşik cümle
- E) Yüklemsiz söz grubu
Doğru cevap: B
Çözüm: “Önemliydi” ad soylu sözün ek-fiille yüklem olmasıdır.
“Yağmur yağarsa evde kalırız.” cümlesi yapı bakımından hangi türdür?
- A) Basit cümle
- B) Bağlı cümle
- C) Şartlı birleşik cümle
- D) Bağımsız sıralı cümle
- E) Eksiltili cümle
Doğru cevap: C
Çözüm: “Yağarsa” şart yan yargısı, “kalırız” temel yargısıdır.
“Biliyorum ki sen de geleceksin.” cümlesinin yapısında hangi özellik vardır?
- A) Yalnız tek basit yüklem
- B) Ki bağlacıyla kurulan birleşik yapı
- C) Eksiltili söz dizisi
- D) Yalnız sıfat-fiil grubu
- E) Bağlaçsız sıralama
Doğru cevap: B
Çözüm: “Ki” iki yargıyı birleştiren bağdır; sorunun terimlendirmesinde ki’li birleşik yapı olarak değerlendirilir.
“Dönünce beni ara.” cümlesinin yapısı hangisidir?
- A) Bağımsız sıralı cümle
- B) Bağlı cümle
- C) Eksiltili isim cümlesi
- D) Zarf-fiil yan cümlecikli birleşik cümle
- E) Tek sözcüklü ünlem cümlesi
Doğru cevap: D
Çözüm: “Dönünce” zarf-fiil yan cümleciğidir; “ara” temel yüklemdir.
“Ali kapıyı açtı, Ayşe pencereleri kapattı.” cümlesi yapı bakımından hangisidir?
- A) Bağımlı sıralı cümle
- B) Basit cümle
- C) Şartlı birleşik cümle
- D) Eksiltili cümle
- E) Bağımsız sıralı cümle
Doğru cevap: E
Çözüm: Yargıların özneleri ayrıdır ve aralarında ortak öge bulunmaz.
“Ali içeri girdi, çantasını bıraktı.” cümlesi yapı bakımından nasıl adlandırılır?
- A) Bağımlı sıralı cümle
- B) Bağımsız sıralı cümle
- C) Basit cümle
- D) Ki’li birleşik cümle
- E) Eksiltili cümle
Doğru cevap: A
Çözüm: İkinci yüklemin öznesi yine Ali olarak anlaşıldığından özne ortaktır.