"Bir araştırmanın güçlü olması yalnız sonuçlarına değil, kullanılan yöntemin açıkça belirtilmesine de bağlıdır." Parçanın ana düşüncesi hangisidir?
- A) Sonuçlar araştırma yönteminden bütünüyle bağımsızdır.
- B) Araştırmada yöntem şeffaflığı da önemlidir.
- C) Her araştırmada tek bir yöntem kullanılmalıdır.
- D) Araştırmanın uzun olması güvenilirliğini kesinleştirir.
- E) Yöntem bilgisi yalnızca uzmanlara açıklanmalıdır.
Doğru cevap: B
Çözüm: Parça, güçlü araştırmada yöntem açıklığının sonuçlarla birlikte değerlendirilmesini savunur.
Bir kişinin “Burası çok sıcak!” sözünü pencerenin açılmasını istemek için kullanması hangi alanla açıklanır?
- A) Edimbilim
- B) Biçim bilgisi
- C) Ses bilgisi
- D) Sözlük bilimi
- E) Lehçe araştırması
Doğru cevap: A
Çözüm: Edimbilim, sözün bağlamdaki amaç ve etkisini inceler.
“Ali eve döndü.” cümlesi yüklemin yerine göre hangisidir?
- A) Devrik cümle
- B) Kurallı cümle
- C) Eksiltili cümle
- D) İç içe birleşik cümle
- E) Bağlı cümle
Doğru cevap: B
Çözüm: Yüklem “döndü” sonda bulunduğu için cümle kurallıdır.
Aşağıdaki cümlelerden hangisinde yazım yanlışı yoktur?
- A) Öğretmenin sözleri herşeyi açıkladı.
- B) Bugün bir şey öğrendim.
- C) Öğrenci hiç bir bilgi vermedi.
- D) Masada bir kaç kitap vardı.
- E) Bu konunun pekçok yönü bulunuyor.
Doğru cevap: B
Çözüm: Şey sözcüğü ayrı, birkaç ve pek çok farklı kurallara göre yazılır; doğru seçenekte bir şey ayrı yazılmıştır.
Konuşma seslerinin fiziksel özelliklerini ve üretimini inceleyen dil bilimi dalı hangisidir?
- A) Ses bilimi (fonetik)
- B) Anlam bilimi (semantik)
- C) Söz dizimi (sentaks)
- D) Edimbilim (pragmatik)
- E) Metin dil bilimi
Doğru cevap: A
Çözüm: Ses bilimi, seslerin oluşum ve akustik özelliklerini inceler.
“Geldi ama fazla kalmadı.” cümlesindeki “ama” hangi sözcük türündedir?
- A) Edat
- B) Bağlaç
- C) Zarf
- D) Sıfat
- E) Ünlem
Doğru cevap: B
Çözüm: “Ama” iki yargıyı karşıtlık ilişkisiyle bağlar.
"Araştırmacı, iki yöntemin aynı sonucu verdiğini, ancak birinin daha az enerji kullandığını belirtti." Hangi yol öne çıkar?
- A) Tanık gösterme
- B) Karşılaştırma
- C) Öyküleme
- D) Kişileştirme
- E) Tanımlama
Doğru cevap: B
Çözüm: İki yöntem sonuç ve enerji tüketimi ölçütleriyle kıyaslanmıştır.
"Bu örnekte sesin yankılanması açıklanıyor." cümlesi paragrafın başında yer aldığında neden sorun çıkarabilir?
- A) Cümlede hiçbir eylem bulunmadığı için
- B) Yüklemi olumsuz olduğu için
- C) "Bu örnekte" ifadesinin gönderimi belirsiz kalabilir.
- D) Giriş cümleleri her zaman soru olmalı diye
- E) Cümle bir kişi adıyla başlamadığı için
Doğru cevap: C
Çözüm: "Bu örnek" daha önce sunulmuş bir örneğe işaret eder; girişte kaynağı belirtilmemiş olabilir.
"Bu yıl ilk kez iki farklı kurul ortak bir karar aldı." cümlesinden hangisi kesinlikle çıkarılabilir?
- A) Kurullar bu yıl yalnızca tek bir karar almıştır.
- B) İki kurul geçmişte hiçbir konuda görüşmemiştir.
- C) Kurullar ortak kararda aynı gerekçeyi ileri sürmüştür.
- D) Kurullar gelecekte bütün kararları ortak alacaktır.
- E) İki kurulun ortak karar alma olayı bu yıl ilk defa gerçekleşmiştir.
Doğru cevap: E
Çözüm: "İlk kez" bu tür ortak kararın başlangıcını bildirir; başka toplantı veya kararların varlığı hakkında bilgi vermez.
Rakamla belirtilen sıra sayısının yazımı hangi cümlede doğrudur?
- A) Öğrenci 12 inci basamakta durdu.
- B) Takım 3üncü olarak tamamladı.
- C) Dosya 8-inci rafta duruyor.
- D) Yarışmacı 5’inci sırada bitirdi.
- E) Yolcu 6,ıncı sırada oturuyor.
Doğru cevap: D
Çözüm: Sıra sayısı eki rakamla yazıldığında kesmeyle ayrılabilir: 5’inci.
“İyi insanlarla çalışıyoruz.” cümlesinde “iyi” sözcüğü hangi görevde kullanılmıştır?
- A) Durum zarfı
- B) Belgisiz zamir
- C) Niteleme sıfatı
- D) Edat
- E) Bağlaç
Doğru cevap: C
Çözüm: “İyi”, “insanlar” adını nitelediğinden sıfat görevindedir.
“Sevdiği şarkıyı yeniden dinledi.” cümlesindeki belirtili nesne hangisidir?
- A) Şarkıyı yeniden
- B) Yeniden
- C) Sevdiği şarkıyı
- D) Dinledi
- E) Sevdiği
Doğru cevap: C
Çözüm: Sıfat-fiil grubu adın niteleyicisidir ve belirtili nesneyle birlikte bir bütün oluşturur.
"Sınavı ancak bütün belgelerini tamamladığında başlatabilirsin." cümlesindeki "ancak" için hangisi doğrudur?
- A) Belge tamamlama sınavı başlatmak için yeterli koşuldur.
- B) Belge tamamlama, sınavı başlatmak için zorunlu koşuldur.
- C) Sınavın bütün belgelerden önce başladığı bildirilir.
- D) Sınavın başlaması belgelerden bağımsızdır.
- E) Belgeler tamamlanınca sınavın kesin başlayacağı söylenir.
Doğru cevap: B
Çözüm: "Ancak ... olduğunda" zorunlu koşul belirtir; koşulun sağlanması tek başına başlamayı garanti etmez.
"Dil öğretiminde sözlü iletişime önem veriyorum; çünkü öğrencinin öğrendiği yapıları gerçek durumlarda denemesini istiyorum." Cümlede gerekçe olarak sunulan durum hangisidir?
- A) Sözlü iletişimi bütün derslerden kaldırma kararı
- B) Bütün öğrencilerin aynı düzeyde konuştuğu bilgisi
- C) Gerçek yaşamda yazılı iletişimin bulunmaması
- D) Dilin yalnızca ezber yapılarından oluşması
- E) Öğrenilen yapıların gerçek iletişimde kullanılmasını sağlama isteği
Doğru cevap: E
Çözüm: "Çünkü" sonrasındaki amaç, öğretmenin sözlü iletişime verdiği önemin açıklaması olarak kullanılır.
"İlk saha çalışmasında 45, ikinci çalışmada 60 katılımcı vardı. Ancak iki grubun aynı biçimde seçilip seçilmediği bilinmiyor." Metindeki sayılardan hangi sonuç güvenle çıkarılabilir?
- A) İkinci çalışma kesinlikle daha güvenilirdir.
- B) İlk çalışmanın bütün sonuçları yanlıştır.
- C) Gruplar aynı evreni kusursuz temsil eder.
- D) Katılımcılar iki çalışmada birebir aynıdır.
- E) İkinci çalışmanın katılımcı sayısı daha fazladır.
Doğru cevap: E
Çözüm: Sayılardan yalnız nicel büyüklük karşılaştırması kesindir; örnekleme yöntemi bilinmeden güvenilirlik yargısı kurulamaz.
Bağlaç olan ki ile sıfat yapan -ki ekinin birlikte doğru yazıldığı cümle hangisidir?
- A) Anladım ki evdeki kitap senin.
- B) Duydumki bahçedeki ağaç kesilmiş.
- C) Gördüm ki masa da ki dosya kayıp.
- D) Bilirimki sokaktaki ev satıldı.
- E) Söyledi ki okulda ki çanta onun.
Doğru cevap: A
Çözüm: İki yargıyı bağlayan ki ayrı; isimleri niteleyen -ki ek olarak bitişik yazılır.
“Kitap her biri öğrenciler tarafından okundu.” sözünde asıl sorun nedir?
- A) Sözcüklerin yanlış dizilişi ve tamlama ilişkisinin bozulması.
- B) Yalnız kesme işareti eksikliği.
- C) Doğrudan soruya nokta konması.
- D) Bağlaç olan de’nin bitişik yazılması.
- E) Sayıların rakamla verilmesi.
Doğru cevap: A
Çözüm: Doğru anlam için örneğin “Kitap, öğrencilerin her biri tarafından okundu.” biçiminde ögeler yeniden düzenlenmelidir.
"Bu yıl yarışmaya katılan her öğrenci en az bir kitap okudu; ancak tüm öğrenciler aynı kitabı okumadı." yargılarından hangisi zorunludur?
- A) Yarışmacıların her biri birbirinden tamamen farklı kitaplar okumuştur.
- B) Yarışmacıların okudukları kitaplar bütünüyle tek bir ortak kitaba indirgenemez.
- C) Yarışmada hiçbir kitap iki öğrenci tarafından okunmamıştır.
- D) Yarışmacıların en az biri hiç kitap okumamıştır.
- E) Bütün yarışmacılar yalnızca birer kitap okumuştur.
Doğru cevap: B
Çözüm: Her öğrenci en az bir kitap okumuştur; bütün katılımcıların aynı kitabı okuduğu söylenemediğinden tek ortak kitapla özdeş durum yoktur.
"Bir mahallenin kültürel belleği, farklı kuşakların seslerini bir arada saklayan bir koroya benzer." Bu benzetmeden aşağıdakilerden hangisine geçmek doğru değildir?
- A) Mahalle belleğindeki her olayın müzik eseri olduğu sonucuna
- B) Birden fazla kuşağın izinin birlikte bulunabileceği düşüncesine
- C) Belleğin çok sesli yapısının somutlaştırıldığı yorumuna
- D) Farklı deneyimlerin ortak bir yapı oluşturduğu sezgisine
- E) Koro ile toplumsal bellek arasında ortaklık kurulduğu bilgisine
Doğru cevap: A
Çözüm: Analoji, çok seslilik ortaklığını anlatır; mahalledeki tüm olayların gerçek müzik eseri olduğunu kanıtlamaz.
(I) Gündelik konuşmalar, bir toplumun değişen dil kullanımını gösterir. (II) Yeni sözcükler çoğu kez önce bu konuşmalarda yaygınlaşır. (III) Sözlükler ise bu değişimleri belirli aralıklarla kayıt altına alır. (IV) Sözlük hazırlamak uzmanlık ve kaynak taraması gerektirir. (V) Sözlükçüler tanıkları karşılaştırarak madde başlarını düzenler. Bu parça iki paragrafa ayrılacaksa ikinci paragraf hangi cümleyle başlamalıdır?
Doğru cevap: A
Çözüm: I–III dildeki değişim ve sözlüğe yansımasını, IV–V sözlük hazırlama sürecini anlatır; dördüncü cümlede odak değişir.