“Çok güzel bir resim çizdi.” cümlesinde “çok” sözcüğünün görevi hangisidir?
- A) Belgisiz sıfat
- B) Miktar zarfı
- C) İşaret zamiri
- D) Bağlaç
- E) Yer-yön zarfı
Doğru cevap: B
Çözüm: “Çok” sözcüğü “güzel” sıfatının derecesini artırdığından miktar zarfıdır.
“Çok kitap okudu.” cümlesinde “çok” sözcüğünün görevi hangisidir?
- A) Miktar zarfı
- B) Soru zamiri
- C) Edat
- D) Belgisiz sıfat
- E) Fiilimsi
Doğru cevap: D
Çözüm: “Çok” bir adın miktarını belirttiği için sıfattır; “okudu” fiilinin derecesini bildirmez.
“İyi insanlarla çalışıyoruz.” cümlesinde “iyi” sözcüğü hangi görevde kullanılmıştır?
- A) Durum zarfı
- B) Belgisiz zamir
- C) Niteleme sıfatı
- D) Edat
- E) Bağlaç
Doğru cevap: C
Çözüm: “İyi”, “insanlar” adını nitelediğinden sıfat görevindedir.
“İşi iyi planlamış.” cümlesinde “iyi” sözcüğünün türü hangisidir?
- A) Niteleme sıfatı
- B) Durum zarfı
- C) Soru sıfatı
- D) İşaret zamiri
- E) Ünlem
Doğru cevap: B
Çözüm: “İyi” planlama eyleminin yapılış biçimini anlatır; zarf görevindedir.
“Yalnız çocuk kendini çok üzgün hissediyordu.” cümlesinde “yalnız” sözcüğü hangi türdedir?
- A) Niteleme sıfatı
- B) Karşıtlık bağlacı
- C) Durum zarfı
- D) İlgi zamiri
- E) Edat
Doğru cevap: A
Çözüm: “Yalnız” çocuğun özelliğini belirttiğinden sıfattır.
“Gelirim, yalnız biraz gecikebilirim.” cümlesindeki “yalnız” hangi türdedir?
- A) Sıfat
- B) İsim
- C) Durum zarfı
- D) Ünlem
- E) Bağlaç
Doğru cevap: E
Çözüm: Buradaki “yalnız” iki yargıyı “ama/fakat” anlamıyla bağlar.
“Ayşe’nin kitabı masadadır.” sözünde “Ayşe’nin kitabı” tamlamasının türü nedir?
- A) Belirtisiz ad tamlaması
- B) Sıfat tamlaması
- C) Zarf grubu
- D) Edat grubu
- E) Belirtili ad tamlaması
Doğru cevap: E
Çözüm: Tamlayan “Ayşe’nin” ilgi eki, tamlanan “kitabı” iyelik eki almıştır.
“Bahçe kapısı açık.” cümlesindeki “bahçe kapısı” hangi yapıdır?
- A) Belirtili ad tamlaması
- B) Sıfat tamlaması
- C) Belirtisiz ad tamlaması
- D) Zarf-fiil grubu
- E) Ünlem grubu
Doğru cevap: C
Çözüm: “Bahçe” ek almamış tamlayan, “kapısı” üçüncü kişi iyelik eki almış tamlanandır.
“Geniş bahçe güneş alıyor.” cümlesindeki “geniş bahçe” söz grubunun türü nedir?
- A) Belirtili ad tamlaması
- B) Belirtisiz ad tamlaması
- C) İkileme
- D) Sıfat tamlaması
- E) Birleşik fiil
Doğru cevap: D
Çözüm: “Geniş” adın niteliğini belirtir; bu yapı sıfat tamlamasıdır.
“Gözlükçüler” sözcüğünün yapısıyla ilgili hangisi doğrudur?
- A) Yalnızca çekim eki almıştır.
- B) Yapım eki almamış basit sözcüktür.
- C) Birleşik sözcükten oluşmuştur.
- D) Kökü bir fiildir.
- E) Yapım ve çekim eki birlikte almıştır.
Doğru cevap: E
Çözüm: Göz + lük + çü yapım eklerini ve -ler çokluk çekim ekini içerir.
“Evlerimizden” sözcüğünün yapısı için hangisi doğrudur?
- A) İki yapım eki almıştır.
- B) Basit yapılıdır; yalnız çekim ekleri almıştır.
- C) Birleşik sözcüktür.
- D) Bir fiilden türemiştir.
- E) Üç ayrı kökün birleşmesidir.
Doğru cevap: B
Çözüm: Ev kökü -ler, -imiz, -den çekim ekleri almıştır; yapım eki yoktur.
“Gül” çiçek adı ile “gül-” eylemi arasındaki kök ilişkisi hangisidir?
- A) Ortak kök
- B) Türemişlik ilişkisi
- C) Anlamca eş kök
- D) Karşıt anlamlı kök
- E) Sesteş kök
Doğru cevap: E
Çözüm: Sesleri benzese de çiçek ve gülme eylemi arasında ortak anlam bağı yoktur.
“Boya” adı ile “boya-” eyleminin geleneksel kök sınıflandırmasındaki ilişkisi nedir?
- A) Sesteş kök
- B) Zıt anlamlı kök
- C) Birleşik kök
- D) Ortak kök
- E) Tamlayan kök
Doğru cevap: D
Çözüm: “Boya” maddesi ile “boyamak” eylemi anlamca ilişkili ad ve fiil kullanımlarıdır.
“Kendi hazırladığı metni okudu.” cümlesinde “kendi” hangi sözcük türündedir?
- A) İşaret sıfatı
- B) Belgisiz zarf
- C) Dönüşlülük zamiri
- D) Bağlaç
- E) Edat
Doğru cevap: C
Çözüm: “Kendi”, özneye dönük bir vurgu kuran dönüşlülük zamiridir.
“Hangisini seçtin?” cümlesindeki “hangisini” sözcüğü hangi türdedir?
- A) Soru sıfatı
- B) Soru zarfı
- C) Soru zamiri
- D) Bağlaç
- E) Ünlem
Doğru cevap: C
Çözüm: “Hangisini” bir adın yerini tutarak soru sorduğundan soru zamiridir.
“Hangi kitabı seçtin?” cümlesindeki “hangi” sözcüğü hangi türdedir?
- A) Soru zamiri
- B) Zaman zarfı
- C) Edat
- D) Soru sıfatı
- E) Ad
Doğru cevap: D
Çözüm: “Hangi”, “kitabı” adını belirttiğinden soru sıfatıdır.
“Gülerek sınıfa girdi.” cümlesindeki “gülerek” sözcüğü hangi türdedir?
- A) Zarf-fiil
- B) Sıfat-fiil
- C) İsim-fiil
- D) Çekimli fiil
- E) Niteleme sıfatı
Doğru cevap: A
Çözüm: “-erek” eki, giriş eyleminin gerçekleşme biçimini belirten zarf-fiil oluşturmuştur.
“Gördüğüm film çok etkileyiciydi.” cümlesindeki “gördüğüm” hangi yapıdır?
- A) Zarf-fiil
- B) Sıfat-fiil
- C) Çekimli fiil
- D) Edat
- E) Bağlaç
Doğru cevap: B
Çözüm: “Gördüğüm” sözcüğü fiilden türemiş ve “film” adını nitelemiştir.
“Onun gelişi bizi sevindirdi.” cümlesindeki “geliş” biçiminin görevini en iyi açıklayan seçenek hangisidir?
- A) -iş ekiyle kurulmuş isim-fiildir.
- B) Şimdiki zamanda çekimlenmiş fiildir.
- C) Zaman zarfı görevindedir.
- D) Sıfat-fiil eki almıştır.
- E) Bağlaç olarak kullanılmıştır.
Doğru cevap: A
Çözüm: “Geliş” eylemin adını karşılar; “gelişi” iyelik ekiyle adlaşmış isim-fiil kullanımındadır.
“Güzelleşmek” sözcüğünün yapımı için hangisi uygundur?
- A) Güzel + leş + mek; addan fiil türetimi ve isim-fiil eki
- B) Güzel + ler; yalnız çokluk eki
- C) Güz + el; geçmiş zaman eki
- D) Güzel + de; bulunma eki
- E) Güzel + im; yalnız kişi eki
Doğru cevap: A
Çözüm: “Güzel” tabanından -leş ile fiil kurulur; -mek isim-fiil ekidir.