Konu Anlatımı / Ders Notu
Oran ve Orantı Ders Notu
Oran ve orantı formülleriyle kısa çözümler ve sık kullanılan modeller.
Oran ve Orantı — Ders Notu
Temel Bağıntılar
- a:b=m:n → a=mk, b=nk; m+n payların toplamıdır.
- a/b=c/d → ad=bc (b,d sıfır olamaz).
- Doğru orantı: y=kx. Ters orantı: xy=k.
- İş sabitse işçi×gün×günlük saat×verim sabit tutulur.
- Benzer şekillerde çevre/uzunluk oranı k, alan oranı k²'dir.
İki Oranı Birleştirme
A:B=3:4, B:C=2:5 ise B=4 olacak biçimde B:C=4:10; A:B:C=3:4:10.
Toplam ve Fark
A:B=2:5, toplam 98 → bir pay 14; A=28, B=70. A:B=2:5, fark 45 → bir pay 15; A=30, B=75.
Değişim Sonrası Oran
A:B=4:7; A'ya 6 eklenip B'den 9 çıkarılınca 2:3 ise 3(4k+6)=2(7k−9). Önce k, sonra istenen büyüklük bulunur.
Çoklu Verim
Üretim U=k·(makine sayısı)·(saat)·(verim). Verim %25 artarsa yeni üretimde 1,25 çarpanı bulunur. Süre aynı iş için ters orantılıdır.
Harita Ölçeği
1/100000 ölçekte haritada 1 cm, gerçekte 1 km'dir. Alan sorusunda uzunluk ölçeğinin karesi kullanılır.
Kısa Özet
İki sayıyı karşılaştırmadan önce birimleri eşitle. Paylaşımda k yöntemi, ters orantıda çarpımın sabitliği, bileşik koşullarda çarpan modeli kullan. Değişim sonrası eski oranı değil yeni miktarları oranla.
Bu Üniteyi Pekiştir
Konuyu tamamladıysan çalışma notlarıyla tekrar yapabilir veya seviyene uygun testlerle kendini ölçebilirsin.
Bu Konuyla İlgili Testler
ALES Matematik Oran ve Orantı - Kolay Test
20 soru
Temel kavramları kontrol et
ALES Matematik Oran ve Orantı - Orta Test
20 soru
Bilgini uygulamaya geçir
ALES Matematik Oran ve Orantı - Zor Test
20 soru
Detay ve yorum gücünü ölç
ALES Matematik Oran ve Orantı - Karma Test 1
20 soru
Gerçek sınav temposunda kendini dene
Bu notu bu sayfada ücretsiz okuyabilirsin. PDF olarak indirmek Premium üyelere özeldir.