Konu Anlatımı / Ders Notu
AYT Fizik Basit Harmonik Hareket Ders Notu
Basit harmonik harekette yay-kütle sistemi, hız, ivme, enerji, zaman ilişkileri ve basit sarkaç bağıntılarını özetler.
Basit Harmonik Hareket Ders Notu
Basit harmonik hareket, geri çağırıcı kuvvetin uzanımla doğru orantılı ve denge konumuna doğru olduğu periyodik harekettir.
Temel Koşul
**F=-kx**
**a=-ω²x**
Yay-Kütle Sistemi
**ω=√(k/m)**
**T=2π√(m/k)**
**f=1/T**
Kısa eşleştirme:
m artar → T artar
k artar → T azalır
Genlik
Maksimum uzanım:
**A**
Periyot genlikten bağımsızdır.
Hız
**v²=ω²(A²-x²)**
**v_max=ωA**
Denge → hız maksimum
Uç → hız sıfır
İvme
**a=-ω²x**
**a_max=ω²A**
Denge → ivme sıfır
Uç → ivme maksimum
Enerji
**E=1/2 kA²**
**U=1/2 kx²**
**K=E-U**
Denge → K maksimum
Uç → U maksimum
Zaman
Uçtan dengeye:
**T/4**
Uçtan karşı uca:
**T/2**
Tam tur:
**T**
Basit Sarkaç
Küçük açı:
**T=2π√(L/g)**
L artar → T artar
g artar → T azalır
Kütleden bağımsızdır.
Eşdeğer Yay
Paralel:
**k_eq=k₁+k₂**
Seri:
**1/k_eq=1/k₁+1/k₂**
Sık Karıştırılan Noktalar
- F ve x zıt yönlüdür.
- a ve x zıt işaretlidir.
- Yay periyodu genlikten bağımsızdır.
- Denge noktasında hız maksimumdur.
- Uç noktada hız sıfırdır.
- Denge noktasında ivme sıfırdır.
- Uçta ivme maksimumdur.
- Enerji genliğin karesiyle değişir.
- Uç-denge süresi T/4’tür.
- Sarkaç periyodu kütleye bağlı değildir.
Basit Harmonik Hareket Kısa Özeti
F → -kx
a → -ω²x
ω → √k/m
T → 2π√m/k
vmax → ωA
amax → ω²A
E → 1/2 kA²
sarkaç → 2π√L/g
Bu Üniteyi Pekiştir
Konuyu tamamladıysan çalışma notlarıyla tekrar yapabilir veya seviyene uygun testlerle kendini ölçebilirsin.
Bu Konuyla İlgili Testler
AYT Fizik Basit Harmonik Hareket - Kolay Test
20 soru
Temel kavramları kontrol et
AYT Fizik Basit Harmonik Hareket - Orta Test
20 soru
Bilgini uygulamaya geçir
AYT Fizik Basit Harmonik Hareket - Zor Test
20 soru
Detay ve yorum gücünü ölç
AYT Fizik Basit Harmonik Hareket - Karma Test 1
20 soru
Gerçek sınav temposunda kendini dene