AYT Fizik Manyetizma Hızlı Tekrar

Manyetizma – Hızlı Tekrar

Mıknatıs

Aynı kutup → iter

Zıt kutup → çeker

Dış alan → N’den S’ye

Düz Tel

B∝I/r

Başparmak → I

Parmaklar → B

Paralel Teller

Aynı yön → çeker

Zıt yön → iter

Tel Kuvveti

F=BILsinθ

Paralel → 0

Dik → maksimum

Yüklü Parçacık

F=|q|vBsinθ

Durgun → 0

Pozitif → sağ el

Negatif → ters yön

Dairesel Hareket

v⊥B

r=mv/(|q|B)

T=2πm/(|q|B)

Helis

v paralel + v dik → helisel yörünge

Akım Halkası

τ=NIABsinθ

90° → maksimum

0° → sıfır

Sınavda En Çok Karıştırılanlar

• alan dışarıda N → S
• düz tel B → I ile doğru, r ile ters
• aynı yön akım → çekme
• paralel v-B → F=0
• dik v-B → dairesel hareket
• manyetik kuvvet → iş yapmaz
• hız artarsa r artar
• hız artarsa T değişmez
• negatif yük → yön ters
• tork maksimum → 90°

Son 2 Dakikalık Tekrar

B tel → I/r

F tel → BILsinθ

F yük → qvBsinθ

r → mv/qB

T → 2πm/qB

aynı akım yönü → çekme

zıt akım yönü → itme

manyetik kuvvet → sürati değiştirmez

Kendini Kontrol Et

1. Mıknatıs dışında alan hangi yöndedir?
2. Düz tel alanı akımla nasıl değişir?
3. Paralel teller aynı yönde akım taşırsa ne olur?
4. Akım B’ye paralelse tel kuvveti kaçtır?
5. Durgun yüke manyetik kuvvet etki eder mi?
6. Negatif yükte yön nasıl bulunur?
7. Manyetik kuvvet iş yapar mı?
8. Dairesel yörünge yarıçapı nasıl bulunur?
9. Periyot hıza bağlı mıdır?
10. Akım halkasında tork hangi açıda maksimumdur?