Konu Anlatımı / Ders Notu
MSÜ Fizik Basınç ve Kaldırma Kuvveti Ders Notu
MSÜ Fizik: basınç ve kaldırma kuvveti için ders notu.
MSÜ Fizik: Basınç ve Kaldırma Kuvveti — Ders Notu
Kısa Özet
Basınç, birim alana etki eden dik kuvvettir. Katılarda temas alanı, durgun sıvılarda derinlik ve yoğunluk ön plandadır. Kaldırma kuvveti, yer değiştiren akışkanın ağırlığına eşittir. Yüzen cisimlerde ağırlıkla kaldırma kuvveti dengededir.
Formüller
| Konu | Bağıntı | Hatırlatma | |---|---|---| | Katı basıncı | p = Fdik/A | 1 Pa = 1 N/m² | | Sıvı gösterge basıncı | p = ρgh | h düşey derinlik | | Sıvıda mutlak basınç | p = pyüzey + ρgh | Atmosferi ekle | | Basınç kuvveti | F = pA | Alan m² | | Hidrolik pres | F1/A1 = F2/A2 | Basınç artışı eşit | | Hacim korunumu | A1x1 = A2x2 | Kuvvet kazancı yol kaybı | | Kaldırma kuvveti | Fk = ρakışkan gVbatan | Akışkanın yoğunluğu | | Yüzme dengesi | Fk = mg | Net düşey kuvvet sıfır | | Batan hacim oranı | Vbatan/Vtoplam = ρcisim/ρsıvı | Serbest yüzen cisim | | Görünür ağırlık | T = mg − Fk | İple asılı denge | | Boyle yasası | p1V1 = p2V2 | Sıcaklık sabit |
Katı basıncı
Temas alanı iki katına çıkarken dik kuvvet sabitse basınç yarıya iner. Kuvvet iki katına çıkarken alan aynı kalırsa basınç iki katına çıkar. Çivinin sivri ucu basıncı artırır, geniş tabanlı kar ayakkabısı azaltır.
Sıvı basıncı
p = ρgh. Aynı sıvıda aynı derinlikte p eşittir. Sıvı yoğunluğu veya düşey derinlik iki katına çıkarsa gösterge basıncı iki katına çıkar. Katmanlı sıvılarda basınç katkıları toplanır. Açık kapta mutlak basınca yüzeydeki atmosfer basıncı eklenir.
Hidrolik sistem
Pistonlarda iletilen basınç artışı aynıdır. F2 = F1(A2/A1). İdeal sıkıştırılamaz düzende A1x1 = A2x2 ve F1x1 = F2x2. Yani büyük kuvvet kazancı kısa hareketle karşılanır.
Atmosfer ve gaz basıncı
Yükseklikle atmosfer basıncı genel olarak azalır. Barometre atmosfer basıncını, manometre basınç farkını ölçebilir. Sabit sıcaklıkta belirli miktar ideal gaz için p1V1 = p2V2; hacim azalınca basınç artar.
Kaldırma kuvveti
Fk = ρsıvıgVbatan. Tam batma varsa Vbatan = Vcisim; yüzmede Vbatan daha küçüktür. Cismin kütlesi kaldırma kuvveti formülüne doğrudan girmez. Yüzen cisimde Fk = mg; batan oran, yoğunlukların oranıdır.
Yoğunluk ve denge
- ρcisim < ρsıvı: serbest cisim uygun konumda yüzer.
- ρcisim = ρsıvı: tümüyle batmış halde askıda kalabilir.
- ρcisim > ρsıvı: başka destek yoksa batar.
Basınç ve kuvveti ayır
Aynı basınç altındaki farklı alanlarda kuvvet F = pA nedeniyle farklı olabilir. Sıvı kabının taban alanı büyüyünce taban basıncı değişmeyebilir ama toplam taban kuvveti büyüyebilir. Basınç birimi Pa, kaldırma kuvveti birimi N’dur.
Son kontrol
- Sorulan basınç mı kuvvet mi?
- Yüzey alanı mı, hacim mi kullanılıyor?
- Sıvı basıncında derinlik düşey mi?
- Mutlak basınçta atmosfer eklendi mi?
- Yüzen cisimde yer değiştiren hacim doğru mu?
- İp veya taban desteği var mı?
Bu Üniteyi Pekiştir
Konuyu tamamladıysan çalışma notlarıyla tekrar yapabilir veya seviyene uygun testlerle kendini ölçebilirsin.
Bu Konuyla İlgili Testler
MSÜ Fizik Basınç ve Kaldırma Kuvveti - Kolay Test
20 soru
Temel kavramları kontrol et
MSÜ Fizik Basınç ve Kaldırma Kuvveti - Orta Test
20 soru
Bilgini uygulamaya geçir
MSÜ Fizik Basınç ve Kaldırma Kuvveti - Zor Test
20 soru
Detay ve yorum gücünü ölç
MSÜ Fizik Basınç ve Kaldırma Kuvveti - Karma Test 1
20 soru
Gerçek sınav temposunda kendini dene
Bu notu bu sayfada ücretsiz okuyabilirsin. PDF olarak indirmek Premium üyelere özeldir.