Genleşme ve Büzülme Hızlı Tekrar

Genleşme ve Büzülme – Hızlı Tekrar

Sınavda En Çok Karıştırılanlar

1. **Erime** hâl değişimidir; **genleşme** hacim artışıdır.
2. **Donma** hâl değişimidir; **büzülme** hacim azalışıdır.
3. Metal kürenin kütlesi ısıtıldığı için **artmış** sayılmaz.
4. **Sıcak sudaki balon** iç havanın genişlemesiyle **şişebilir**.
5. **Soğuk sudaki termometre sıvısı** büzülür ve seviyesi **düşer**.
6. **Yazın tel sarkması** = genleşme; **kışın gerilmesi** = büzülme.
7. Ray aralığı **hatalı montaj** değil, sıcaklık değişimine karşı **önlem** olabilir.
8. İki farklı metali karşılaştırırken **uzama miktarı** ölçülmeli; yalnız son uzunluk değil.
9. **Sıcak metal para/ küreye** öğretmen gözetimi dışında dokunulmaz.

Son 2 Dakikalık Tekrar

• Isı alan madde (genellikle): **genleşir**.
• Isı veren madde (genellikle): **büzülür**.
• Genleşmede hacim: **artar**.
• Büzülmede hacim: **azalır**.
• Metal para/Gravzant küresi: **katıların genleşmesi**.
• Termometre içindeki sıvı: **sıcaklıkla yükselir veya alçalır**.
• Şişe içindeki hava sıcak suda: **genleşir, balon şişebilir**.
• Elektrik teli yazın: **sarkar**.
• Elektrik teli kışın: **gerilir**.
• Tren rayları/metal köprü: **genleşme payı**.
• Kavanoz kapağı sıcak suda: **genleşir**.
• Termostat: **sıcaklık kontrolü**, genleşmeyle ilişkilendirilebilir.
• Eşit koşullarda farklı metal: **farklı uzama** olabilir.

Kendini Kontrol Et

1. Genleşme nedir? **Isı etkisiyle hacmin artması.**
2. Büzülme nedir? **Isı etkisiyle hacmin azalması.**
3. Madde erimeden genleşebilir mi? **Evet.**
4. Isınan metal küre halkadan niçin geçemeyebilir? **Boyutu/hacmi arttığı için.**
5. Soğutulan metal küre yeniden geçebilir mi? **Evet, büzülürse.**
6. Termometre sıvısı sıcak suda ne yapar? **Genleşir, yükselir.**
7. Balon sıcak suda neden şişebilir? **İç hava genleştiği için.**
8. Kışın elektrik telleri niçin gerilir? **Büzülerek kısaldıkları için.**
9. Ray bağlantılarında pay niçin bırakılır? **Genleşmeye yer tanımak için.**
10. Metal kapak ısıtılırsa ne olabilir? **Genleşip açılması kolaylaşabilir.**
11. Farklı metal çubuklar eşit ısıtıldığında zorunlu eşit uzar mı? **Hayır.**
12. Adil deneyde metal türü dışında ne sabit olmalıdır? **İlk uzunluk, kalınlık, ısıtma süresi ve koşulları.**
13. Termostat hangi amaçla kullanılır? **Sıcaklık kontrolüne yardımcı olmak için.**