İstatistiksel Araştırma Süreci ve Veri Analizi Hızlı Tekrar

İstatistiksel Araştırma Süreci ve Veri Analizi – Hızlı Tekrar

Veri türlerini 10 saniyede ayır

• İsim/tür/tercih → **kategorik**.
• Adet ve sayma → **nicel kesikli**.
• Ölçülen miktar ve süre → **nicel sürekli**.

Merkez ve yayılım formülleri

**Ortalama = toplam / n.** **Ortanca = sıralı dizinin ortası**; veri sayısı çiftse ortadaki iki sayının ortalaması. **Tepe değer = en sık tekrarlanan değer.** **Açıklık = en büyük − en küçük.** **Ortalama mutlak sapma = mutlak uzaklıklar toplamı / n.**

Sınavda En Çok Karıştırılanlar

• Tepe değer en büyük **sayı** değil, en sık tekrarlanan **değer**.
• Ortanca sırasız listede doğrudan ortadaki yazılmış sayı değil, sıralı listenin ortasıdır.
• Açıklık (max−min) ile ortalama mutlak sapma (ortalama uzaklık) aynı şey değildir.
• Bir grafikte son noktanın en yüksek olması, son aralıkta en büyük artış olduğu anlamına gelmez.
• Temsili olmayan örneklemden bütün evren için kesin sonuç çıkarılamaz.

Son 2 Dakikalık Tekrar

1. **Soru:** Kimin hangi özelliği inceleniyor?
2. **Örneklem:** Herkesi temsil ediyor mu?
3. **Veri:** Kategori mi, sayım mı, ölçüm mü?
4. **Grafik:** Kategori karşılaştırması mı, zaman değişimi mi?
5. **Ölçü:** Ortalama mı, ortanca mı, tepe değer mi; açıklık mı, mutlak sapma mı?
6. **Yorum:** Uç değer veya yanlış veri sonucu değiştiriyor mu?

Kendini Kontrol Et

1. 3, 5, 7, 9 verilerinin ortalaması kaç? **6.**
2. 2, 4, 8, 10 verilerinin ortancası kaç? **6.**
3. 3, 3, 5, 8 verilerinin tepe değeri kaç? **3.**
4. 4, 7, 11 verilerinin açıklığı kaç? **7.**
5. 2, 4, 6 için ortalama mutlak sapma kaç? **4/3.**
6. İki yılın sayıları aynı ortalamaya sahip ama açıklıkları farklı olabilir mi? **Evet.**
7. Tek okulun futbol takımına uygulanan anket ilçe öğrencilerini kesin temsil eder mi? **Hayır.**