Oran, Orantı ve Doğru Orantı Problemleri Hızlı Tekrar

Oran, Orantı ve Doğru Orantı Problemleri – Hızlı Tekrar

30 saniyelik tanımlar

• 8 kız / 12 erkek = 2/3 (**parça–parça**).
• 8 kız / 20 toplam = 2/5 (**parça–bütün**).
• 6 kg / 8 kg = 3/4 (**birimsiz**).
• 160 km / 2 sa. = 80 km/sa. (**birimli ve birim oran**).
• 3/7 = 6/14 = 9/21 (**denk oranlar**).
• 5 kalem 100 TL → 1 kalem 20 TL (**birim fiyat**).

Tablodan hızlı karar

| x | 2 | 4 | 8 | |---|---:|---:|---:| | y (I) | 10 | 20 | 40 | | y (II) | 40 | 20 | 10 | | y (III) | 12 | 22 | 42 |

**I:** y/x=5 → doğru orantı. **II:** x·y=80 → ters orantı. **III:** Ne sabit oran ne sabit çarpım → orantılı değil.

Sınavda En Çok Karıştırılanlar

1. 2/3 ile 3/2 farklıdır; sıra önemlidir.
2. Birim fiyat toplam fiyatın aynısı değildir.
3. kg/kg birimsiz, km/saat birimlidir.
4. Denk oranda bir terimi artırıp diğerini sabit bırakma.
5. Doğru orantıda iki niceliğin oranı aynı kalmalı; yalnızca artmaları yetmez.
6. Ters orantıda sabit olan toplam değil çarpımdır.
7. 3:5 parça oranı verilince toplam 8 paydır.
8. Ölçek problemlerinde cm–m dönüşümünü atlama.

Son 2 Dakikalık Tekrar

• **Fark mı, kat mı?** Fark için çıkar; kat için böl.
• **Birim oran:** toplamı birim sayısına böl.
• **Denk oran:** iki terimi de aynı katsayıyla değiştir.
• **Doğru orantı:** y/x=k → y=kx; grafik (0,0)'dan geçer.
• **Ters orantı:** x·y=k; kişi sayısı artınca sabit kira kişiye daha az düşer.
• **Parça toplamı:** 2:3 için 5 pay vardır.
• **Yüzde:** parça/bütün×100.
• **Ölçek:** bütün uzunlukları aynı birime çevir.

Kendini Kontrol Et

1. 6 m kumaş 270 TL ise metre fiyatı? **45 TL/m.**
2. 2:5 oranına denk olacak biçimde ikinci terim 30 ise birinci? **12.**
3. 4 saat 280 km giden aracın ortalama hızı? **70 km/saat.**
4. Bir sınıfta 3:2 kız/erkek ve toplam 35 öğrenci var. Kız sayısı? **21.**
5. x=2,4,6 için y=18,9,6. Türü? **Ters orantı (çarpım 36).**
6. %40'ı 12 olan sayı? **30.**
7. 1:200 ölçekte 6 cm gerçekte kaç metredir? **12 metre.**