The Internet (İnternet) Konu Anlatımı

The Internet (İnternet) — Konu Anlatımı

1. Ünitenin hedefi: internette yaptıklarımızı anlatmak

Bu ünitede internette yapılan faaliyetleri, kişilerin internet alışkanlıklarını ve bir internet uygulamasını kullanırken yapılan işlemleri öğreniriz. Ayrıca **teklif etmeyi, teklifleri kabul etmeyi, reddetmeyi ve mazeret bildirmeyi** çalışırız. Bir konuşmada niyeti anlamak, bir metnin ana fikrini bulmak, bilgi karşılaştırmak ve kısa bir internet alışkanlığı paragrafı yazmak ünitenin becerileridir.

İnternet, insanların bilgiye ulaşmasına ve dünyanın farklı yerlerindeki kişilerle bağlantı kurmasına yardım eder. Kitaptaki metin; **smartphone (akıllı telefon)**, **tablet (tablet)** ve **computer (bilgisayar)** aracılığıyla internete bağlanılabildiğini belirtir. İnternet üzerinden bilgi edinmek, alışveriş yapmak, faturaları ödemek, düzenlemeler yapmak, araştırma yapmak ve arkadaşlarla iletişim kurmak mümkündür.

2. İnternette yapılan faaliyetler

| İngilizce | Türkçe | Kullanım örneği | |---|---|---| | get information | bilgi edinmek | I get information on the Net. | | do research | araştırma yapmak | I do research for my project. | | do homework / schoolwork | ödev / okul çalışması yapmak | I do my schoolwork online. | | do online shopping | çevrim içi alışveriş yapmak | We do online shopping. | | pay the bills online | faturaları internetten ödemek | Adults pay the bills online. | | play online games | çevrim içi oyun oynamak | Children play online games. | | watch videos / films | video / film izlemek | I watch films on the Net. | | listen to music | müzik dinlemek | I listen to music online. | | read e-books / magazines | e-kitap / dergi okumak | I read e-books. | | send / receive e-mails | e-posta göndermek / almak | I send e-mails. | | send / text messages | mesaj göndermek | I text my friends. | | chat online | internetten sohbet etmek | I chat with my friends. | | make a video call / conference | görüntülü arama / toplantı yapmak | Let's make a video call. | | use social media | sosyal medya kullanmak | Teens use social media. | | post videos | video yayımlamak / paylaşmak | Teens post videos. | | like / comment on posts | gönderileri beğenmek / yorumlamak | Adults comment on posts. | | learn a new language | yeni dil öğrenmek | I learn languages online. | | download apps | uygulama indirmek | I download apps. | | travel virtually | sanal olarak gezmek | I travel virtually. | | keep an online diary | çevrim içi günlük tutmak | I keep an online diary. | | join online courses | çevrim içi kurslara katılmak | I join online piano courses. |

**Gerçek yaşam – çevrim içi yaşam karşılaştırmaları:** *pay the bills* / *pay the bills online*; *do shopping* / *do online shopping*; *play board games* / *play online games*; *chat with friends* / *chat online with friends*; *read books* / *read online*; *keep a diary* / *keep an online diary*; *draw on paper* / *draw online*; *travel* / *travel online*. Kitap bu seçeneklerden hangisinin tercih edildiğini konuşmayı ister; hepsi aynı şey değildir.

3. Farklı yaş gruplarının internet alışkanlıkları

**Children (çocuklar):** Çevrim içi oyun oynar, sosyal ağlardan arkadaşlarına ulaşır, sitelere kaydolur (*register*), ödev için bilgi arar, video izler, müzik dinler ve videoları indirip yükler.

**Teenagers / teens (gençler):** Sosyal medya aracılığıyla kendilerini ifade eder, arkadaşlarıyla bağlantı kurar ve deneyimlerini paylaşırlar. Video yayımlamak, araştırma yapmak, yeni diller öğrenmek ve proje hazırlamak da kitapta sayılan faaliyetlerdir. Arama motorlarını kullanırlar; e-posta gönderir ve blog yazarlarını veya sosyal medya içerik üreticilerini takip ederler.

**Adults (yetişkinler):** Gazete ve dergi okumak, alışveriş yapmak, mesaj göndermek/almak, fatura ödemek, televizyon izlemek ve müzik dinlemek için internetten yararlanırlar. Sosyal medya hesaplarında arkadaşlarının gönderilerini beğenebilir ve yorumlayabilirler.

Bu örnekleri **kesin kurallar** olarak yorumlama: Kitap farklı yaş gruplarının *sıklıkla* yaptığı işleri karşılaştırır; bir faaliyeti yalnızca tek yaş grubu yapabilir demek doğru değildir.

4. İnternet terimleri ve birbirinden ayrılan işlemler

**search engine:** arama motoru; bilgi aramak için kullanılır. **browser:** internet sayfalarını açmakta kullanılan tarayıcı. **website:** internet sitesi. Bunlar aynı kavram değildir: arama motoruyla bilgi arar, tarayıcıyla sayfayı görüntüler, internet sitesini ziyaret edersin.

**account:** kullanıcı hesabı. **sign up / register:** bir siteye veya hizmete kaydolmak. **log on / log in / sign in:** mevcut hesaba giriş yapmak. **log off:** oturumu kapatmak/çıkış yapmak. **confirm:** onaylamak; *confirm a friend request* arkadaşlık isteğini kabul/onaylamak anlamındadır. **request:** istek/talep. **password:** şifre; kitapta şifresini unuttuğu için hesaba giremeyen bir kişi örneklenir.

**download:** internetten cihaza indirmek. **upload:** cihazdan internete yüklemek. **attachment:** e-postaya eklenen dosya. **comment:** yorum yapmak/yorum. **reply:** yanıtlamak. **delete:** silmek. **post:** gönderi paylaşmak. **share:** paylaşmak. **click:** tıklamak. **icon:** simge. **connection:** bağlantı. **surf / browse the Net:** internette gezinmek. **check e-mails:** e-postaları kontrol etmek. **website / webpage:** site ve sayfa ifadeleri kitapta geçer.

Önemli kullanım: "I never confirm friend requests from strangers." (Tanımadığım kişilerin arkadaşlık isteklerini asla onaylamam.) ve "You should check the files before you download them." (Dosyaları indirmeden önce kontrol etmelisin.) Bunlar ünitedeki örneklerden çıkarılan doğrudan anlamlardır.

5. Bir fotoğrafı uygulamayla paylaşma: Susan ve büyükannesi

Kitaptaki diyalogda büyükanne, Susan'a fotoğraf göndermek ister fakat işlemi yapamaz. Susan önce nasıl göndermek istediğini sorar; büyükanne farklı bir uygulamayı bilmediğini, **Picturyyapp** adlı uygulamayı tanıdığını söyler. Susan yardım eder: gerekli internet bağlantısını kontrol ederler, büyükanne fotoğrafı galeriden seçer, fotoğrafın üzerindeki **share (paylaş)** simgesine tıklar, görünen uygulama seçeneklerinden Picturyyapp'i seçer, Susan'ın adını bulur ve gönderme işlemini gerçekleştirir. Susan kendisinin **beş yaşındaki fotoğrafını** alır. Diyalog, teknoloji öğretirken yardım teklif etme ve kabul etme kalıplarını da gösterir.

Bu sahneden çıkan sıra:

1. Gönderilecek fotoğrafı bul/seç (*choose the photo*).
2. **Share** simgesini aç (*click the share icon*).
3. Paylaşılacak uygulamayı seç (*choose the app icon*).
4. Alıcının adını bul ve gönder (*find the name and send*).

Bir cümlenin boş bırakıldığı dinleme etkinliklerinde kitap ses kaydının tam dökümünü vermediği için boşlukları kesin sözlerle tahmin etmek yerine yazılı metinde açıkça görülen işlemleri temel alıyoruz.

6. Teklif etme (Offering)

| Kalıp | İşlevi | Örnek | |---|---|---| | **Let's + fiil** | Birlikte yapmayı önermek | Let's make a video call. | | **Why don't we + fiil?** | Öneri sunmak | Why don't we use a search engine? | | **Would you like to + fiil?** | Davet/teklif | Would you like to do online shopping? | | **How about + V-ing?** | Öneri sunmak | How about commenting on this post? | | **What about + V-ing?** | Öneri sunmak | What about having an online conference? |

Kitaptaki başka teklifler: "Let's pay the bills on the Net!", "Would you like to register this web page?", "Would you like to confirm this account?". Öneri sorularında doğru yanıtı seçmek için teklif edilen faaliyet ile kişinin engelini birlikte oku.

7. Kabul etme (Accepting), reddetme (Refusing) ve mazeret (Excuse)

**Kabul örnekleri:** "Yes, I'd love to." (Çok isterim.), "Great idea!" (Harika fikir!), "What a good idea!" (Ne güzel fikir!), "Why not?" (Neden olmasın?), "OK, yes.", "Yes, of course!" (Elbette.), "That sounds good!" (Kulağa iyi geliyor.).

**Ret örnekleri:** "No, thanks." (Hayır, teşekkürler.), "No, sorry." (Hayır, üzgünüm.), "I'm sorry, but I can't." (Üzgünüm ama yapamam.), "I'm afraid I can't." (Maalesef yapamam.), "I'd like to, but ..." (İsterim ama ...). "Maybe later." (Belki sonra.) ise o an için erteleme belirtir; kesin kabul değildir.

**Mazeret örnekleri (kitabın ikili çalışmasından):**

• "Let's make a video conference after school." → "I'm sorry, I can't. The Internet is broken." (Bağlantı çalışmıyor.)
• "How about doing online shopping?" → "I'm sorry, but I don't have a credit card." (Kredi kartım yok.)
• "Let's log in to the account." → "I can't. I forgot the password." (Şifreyi unuttum.)
• "Would you like to buy a theatre ticket online?" → "Why not?" (Kabul.)
• "Let's play online games." → "Great idea!" (Kabul.)
• "What about sending our homework through e-mail?" → "That sounds good!" (Kabul.)
• "How about watching an online movie?" → "Maybe later." (Erteleme.)

8. İnternet alışkanlıklarını anlatmak ve yorumlamak

Kişilerin alışkanlıklarını sormak için "How often do you use the Internet?", "Do you read e-books?", "Do you use social media?", "How many hours are you online?", "What kind of websites do you log in?", "Do you chat online with your friends?" soruları kullanılır.

Kısa cevaplar "Yes, I do." / "No, I don't." olabilir. "I spend an hour on the Net every day." ise günlük süreyi verir. **always, usually, sometimes, rarely, never** sıklık bildirebilir. Kitaptaki Sally, günde yaklaşık bir saat internette olduğunu; çeşitli sitelere giriş yaptığını, müzik yüklediğini, internette gezindiğini, dergi okuduğunu, araştırma yaptığını, arkadaşlarıyla sohbet ve görüntülü arama yaptığını, gönderilere yorum yazdığını anlatır.

Sally interneti eğlenceli bulsa da **aşırı uzun ekran süresine karşı dikkatli olunması** gerektiğini vurgular. Gün boyu ekran önünde oturmak sağlık açısından iyi değildir. Bu uyarı, "Sally internete tamamen karşıdır" şeklinde yorumlanmamalıdır.

Bir anket/şema sorusunda *What do 6% of the people do on the Net?* gibi sorular görülebilir. Burada yüzde ile eşleşen faaliyeti seçmek gerekir; anketi kişinin bireysel alışkanlığıyla karıştırma. Kitaptaki örnek cevap "They send e-mails." şeklindedir. Çizelgede ayrıca araştırma yapma, yeni dil öğrenme, sosyal medyada zaman geçirme, uygulama indirme, mesaj yazma, video izleme ve çevrim içi alışveriş amaçları bulunur.

**Örnek paragraf planı:** (1) İnternette ne kadar zaman geçiriyorum? (2) Hangi işleri yapıyorum? (3) Arkadaşlarımla nasıl iletişim kuruyorum? (4) İnternet kullanırken hangi konuda dikkatliyim? Bu düzen, kitaptaki "My Internet Habits" yazma ve poster projesiyle uyumludur.

9. Kitabın ek ayrıntıları: ses bilgisi ve bilgi kutusu

**Pronunciation /s/ – /z/:** Kitaptaki dinleme bölümünde *accounts, attachments, comments* sözcüklerinin sonundaki ses /s/; *connections, browsers* sözcüklerinde /z/ örneklendirilir. Yazımdaki **-s** sonunun telaffuzu her sözcükte aynı değildir.

**Interesting Facts:** Cambridge University'deki bilgisayar bilimcileri, bir **kahve demliğinin durumunu izlemek** amacıyla ilk web kamerasını geliştirmiştir. Bu bilgi kitapta internetin kullanımına ilişkin ilginç bir örnek olarak yer alır.

Sık Karıştırılan Noktalar

1. **download / upload:** Biri indirme, diğeri yüklemedir.
2. **browser / search engine / website:** Tarayıcı / arama motoru / ziyaret edilen site.
3. **sign up / log in / log off:** Kayıt / giriş / çıkış işlemleri.
4. **offer / accept / refuse:** Teklif / kabul / ret. "Great idea!" kabul; "No, thanks." ret; "Maybe later." ertelemedir.
5. **Would you like to + fiil** ile **How about/What about + V-ing** farklı yapılar kullanır: "to watch" ama "watching".
6. **İnternet alışkanlığı / internetin faydası:** Metin "teens use the Net for research" diyebilir; yalnızca eğlence için kullandıklarını söyleyemezsin.
7. **Kişisel tercih / tablo verisi:** Anketteki oran, tek bir kişinin kendi tercihine dönüştürülemez.
8. **Sally'nin tutumu:** İnternetin eğlenceli olduğunu düşünür ve uzun ekran süresine karşı uyarır; iki düşünce birlikte doğrudur.

Soru Çözerken Kullanılabilecek Yaklaşım

1. Diyalogda önce **teklif cümlesini** bul: *Let's, Why don't we, Would you like to, How about, What about*.
2. Cevabın işlevini belirle: **kabul mü, ret mi, erteleme mi?** *great idea, why not* kabul; *can't, no thanks* ret; *maybe later* ertelemedir.
3. Neden/mazeret verildiyse verilen duruma uygun seçeneği bul: internet bozuksa görüntülü görüşmeye katılamaz; şifre unutulduysa oturum açamaz.
4. Metin sorularında **kişi + faaliyet + amaç** eşleştirmesi yap. Children/teens/adults ayrımında "only, never, everybody" gibi aşırı genellemeleri kontrol et.
5. İşlem sırasındaki fiilleri takip et: *choose → share → app icon → recipient → send*.
6. Kullanım sorularında *to + verb* amacını, *how often* sıklığını, *how many hours* süreyi sorar.
7. Şema sorusunda önce yüzdeyi, sonra ona karşılık gelen faaliyet adını oku; yalnızca görselin en büyük dilimine odaklanma.

Konu Özeti

İnternet kullanımı; bilgi edinme, araştırma, iletişim, alışveriş, ödeme, oyun, video, e-posta, sosyal medya ve çevrim içi kurslar gibi farklı amaçları içerir. **download/upload**, **sign up/log in/log off** ve **browser/search engine** ayrımı önemlidir. Teklif kalıplarına uygun kabul, ret veya mazeret seçilir. İnternet alışkanlığı soruları sıklık ve amaç üzerinden okunur; uzun ekran süresine dikkat edilir.

Konuyu Bitirdiğinde Bunları Yapabiliyor Olmalısın

• İnterneti hangi amaçlarla kullandığını İngilizce anlatabilmek.
• Bir internet alışkanlığı metninin ana fikrini ve ayrıntılarını bulabilmek.
• Teklif edip teklifi uygun biçimde kabul ya da reddedebilmek; mazeret belirtebilmek.
• İndir/yükle, kayıt/giriş/çıkış ve paylaşma gibi işlemleri ayırt edebilmek.
• İnternet kullanımı hakkında kısa paragraf ve poster için açıklama yazabilmek.