TYT Kimya Maddenin Halleri Hızlı Tekrar

Maddenin Halleri – Hızlı Tekrar

Bu bölüm Maddenin Halleri konusunu sınavdan hemen önce hızlıca tekrar etmek için hazırlanmıştır.

Katı

Tanecikler yakın.

Titreşim hareketi yapar.

Kristal → düzenli

Amorf → uzun menzilli düzen yok

Sıvı

Kabın şeklini alır.

Akışkandır.

Viskozite

Akışa karşı direnç.

Viskozite ↑ → akışkanlık ↓

Yüzey Gerilimi

Yüzey taneciklerinin içeri çekilmesi.

Deterjan → yüzey gerilimini azaltabilir.

Buharlaşma

Her sıcaklıkta.

Yüzeyde.

Soğutucu etki.

Buhar Basıncı

Sıcaklık ↑ → buhar basıncı ↑

Çekim ↑ → buhar basıncı ↓

Uçuculuk

Uçuculuk ↑

→ buhar basıncı ↑ → kaynama noktası ↓

Kaynama

Buhar basıncı = dış basınç

Sıvının her yerinde gerçekleşir.

Dış Basınç

Basınç ↑ → kaynama noktası ↑

Basınç ↓ → kaynama noktası ↓

Hâl Değişimleri

Erime → katıdan sıvıya

Donma → sıvıdan katıya

Buharlaşma → sıvıdan gaza

Yoğuşma → gazdan sıvıya

Süblimleşme → katıdan gaza

Kırağılaşma → gazdan katıya

Enerji

Endotermik:

erime buharlaşma süblimleşme

Ekzotermik:

donma yoğuşma kırağılaşma

Isınma Grafiği

Yatay → hâl değişimi

Eğimli → sıcaklık değişimi

Gaz

Belirli şekil/hacim yok.

Kabı doldurur.

Kolay sıkıştırılır.

Basınç → duvara çarpışma

Sıcaklık → ortalama kinetik enerji

Plazma

İyonlaşmış gaz.

Güneş ve yıldızlarda bulunur.

Geçmiş TYT Kalıpları

• buharlaşma-kaynama
• viskozite
• yüzey gerilimi
• buhar basıncı
• dış basınç-kaynama noktası
• hâl değişimi-enerji
• ısınma grafiği
• gazların tanecik modeli

Sınavda En Çok Karıştırılanlar

• Katı tanecikleri titreşir.
• Viskozite ↑ → akışkanlık ↓.
• Buharlaşma her sıcaklıkta.
• Kaynama tüm sıvıda.
• Basınç azalınca kaynama sıcaklığı düşer.
• Buhar basıncı sıcaklıkla artar.
• Erime ve buharlaşma endotermiktir.
• Yoğuşma ve donma ekzotermiktir.

Son 2 Dakikalık Tekrar

Katı → şekil+hacim sabit

Sıvı → hacim sabit

Gaz → ikisi de sabit değil

Viskozite ↑ → akışkanlık ↓

Sıcaklık ↑ → buhar basıncı ↑

Çekim ↑ → kaynama ↑

Basınç ↑ → kaynama noktası ↑

Erime-buharlaşma-süblimleşme → enerji alır

Donma-yoğuşma-kırağılaşma → enerji verir