DGS paragrafta anlam konusunu ana düşünce, yardımcı düşünce, çıkarım ve paragraf yapısı yönleriyle örneklerle öğrenin.
Paragrafta Anlam
Paragrafın Ana Düşüncesi ve Konusu
Yardımcı Düşünce ve Kesin Çıkarım
Paragrafta Yapı ve Düşüncenin Akışı
İki Metni Karşılaştırma ve Anlatımın İşlevi
Sık Karıştırılan Noktalar
**Konu – ana düşünce:** Konu “ne hakkında?”, ana düşünce “bu konuda ne savunuluyor?” sorusunun yanıtıdır.
**Ana düşünce – yardımcı düşünce:** Örnek veya gerekçe ana düşüncenin yerini almaz.
**Değinilen – çıkarılabilen:** Değinilen bilgi açıkça metindedir; çıkarım metinden mantıken zorunlu veya sağlam biçimde desteklenir.
**Aynı konu – aynı görüş:** İki metin aynı kavramı farklı açılardan değerlendirebilir.
**Birlikte görülen olaylar – neden:** Eş zamanlılık tek başına nedensellik değildir.
**Akışı bozan cümle – alakasız kelime:** Konuya yakın bir cümle de düşüncenin yönünü değiştirdiğinde akışı bozabilir.
Soru Çözerken Kullanılabilecek Yaklaşım
Önce soru kökündeki görevi belirle: ana düşünce, ulaşılamaz, başlık, yapı, iki metin karşılaştırması mı?
Parçanın temel yargısını 8–12 kelimeyle zihninde özetle; özellikle “ancak, oysa, çünkü, böylece” bağlarına dikkat et.
Seçenekleri tek tek metnin sınırıyla karşılaştır. Kapsamı genişleten kesinlikleri, açıklanmayan nedenleri ve yalnız küçük ayrıntıyı öne çıkaranları ele.
Sıralama sorularında giriş cümlesini, işaret zamirlerinin gönderimini ve sonuç bağlaçlarını belirle.
İki metinde önce her metnin savını ayır, sonra ortaklık veya karşıtlığı bul. Son seçeneği parçanın bütününe geri uygula.
Konu Özeti
Paragrafta anlam, metnin bütününden ana düşünceyi, yazarın amacını, destekleyici ayrıntıları ve kesin çıkarımın sınırını belirleme becerisidir. Başlık, paragraf tamamlama, düşünce akışı, numaralanmış cümle sıralaması ve iki metni karşılaştırma sorularında bağlayıcı sözler ile metnin mantık örgüsü belirleyicidir.
Konuyu Bitirdiğinde Bunları Yapabiliyor Olmalısın
Metnin konusu ile savunduğu ana düşünceyi ayırabilirim.
Yardımcı düşüncelerin ana düşünceyi nasıl desteklediğini açıklayabilirim.
Metinde yer almayan kesinlikleri ve nedeni varsayan seçenekleri eleyebilirim.
Düşünce akışını bozan cümleyi, bağların kopmasından anlayabilirim.
Boşluk tamamlama ve cümle sıralamasında gönderim ilişkilerini kullanabilirim.
İki farklı paragrafın ortak düşüncesini ve vurgularındaki farkı bulabilirim.
Bu Üniteyi Pekiştir
Konuyu tamamladıysan çalışma notlarıyla tekrar yapabilir veya seviyene uygun testlerle kendini ölçebilirsin.