Konu Anlatımı / Ders Notu
Anorganik Kimya: Elementler, Bağlanma, Koordinasyon ve Kristal Alan Ders Notu
ÖABT Kimya anorganik kimya: periyodik özellikler, s-p-d blok element kimyası, oksidasyon basamağı, iyonik katılar, Born–Haber, asit-baz ve HSAB, koordinasyon bileşikleri, adlandırma, izomeri, kristal alan, manyetizma ve kristal yapılar.
ÖABT Kimya — Anorganik Kimya — Ders Notu
1. Elektronik Yapı ve Periyodik Özellikler
Periyotta genellikle **atom yarıçapı azalır**, iyonlaşma enerjisi artar; **Be/B ve N/O** gibi istisnaları unutma. İzoelektronik türlerde **proton sayısı fazla olan daha küçüktür**. Geçiş metali iyonlarında çoğunlukla **ns elektronları (n−1)d'den önce ayrılır**.
2. Bağ, Oksit ve Temel Elementler
İyonik örgüde çekim **yükle artar, iyon yarıçapları küçüldükçe kuvvetlenir**. Örgü oluşumu için ΔH genellikle negatif, ayrışma için pozitif tanımlanır. **Na₂O bazik**, **SO₃ asidik**, **Al₂O₃ amfoter** örnekleri.
**1. grup:** sıklıkla +1, **2. grup:** sıklıkla +2. **BCl₃/BF₃** elektronca eksik Lewis asidi, **NH₃** Lewis bazı. **SiO₂ ağ katısı**, **CO₂ moleküler yapıdadır**.
3. Kompleks Yükü, d Sayısı ve Dişlilik
**NH₃, H₂O:** nötr; **Cl⁻, CN⁻:** −1; **en:** iki dişli; **EDTA:** uygun koşullarda altı dişli. Kompleks yükü = metal basamağı + ligand yükleri. **d sayısı≈grup numarası−metal basamağı**.
4. Geometri ve İzomeri
**Kare düzlem MA₂B₂:** cis/trans görülebilir. **Oktahedral MA₄B₂:** cis/trans; **MA₃B₃:** fac/mer. Uygun **[M(en)₃]** tipinde optik izomeri; **NO₂⁻** gibi ambidentat ligandda bağlanma izomerliği mümkündür.
5. Kristal Alan ve Manyetizma
Oktahedral **t₂g düşük, e_g yüksek**; tetrahedral **e düşük, t₂ yüksek**. Oktahedral **d⁶ yüksek spin=4 eşleşmemiş**, **d⁶ düşük spin=0 eşleşmemiş**. **CFSE = −0,4Δ₀·nt₂g +0,6Δ₀·ne_g**; eşleşme enerjisi ayrıca ele alınabilir.
6. Katı Yapı
**Basit kübik 1**, **BCC 2**, **FCC 4** atom/birim hücre. **FCC ve HCP koordinasyon 12**, **BCC koordinasyon 8**. Köşe atomu 1/8, yüzey atomu 1/2, tam içteki atom 1 katkı yapar.
Kısa Özet
- Aynı elektron sayısında **Z büyük iyon daha küçüktür**.
- **Lewis asidi çift alır, bazı çift verir**; Al₂O₃ amfoterdir.
- **Ligand sayısı ile koordinasyon sayısı aynı olmayabilir**.
- **Oktahedral d⁶** yüksek/düşük spin ayrımı temel örnektir.
- **Paramanyetizma** eşleşmemiş elektron sayısıyla; **FCC/BCC** atom sayısı yapı modeliyle belirlenir.
Bu Üniteyi Pekiştir
Konuyu tamamladıysan çalışma notlarıyla tekrar yapabilir veya seviyene uygun testlerle kendini ölçebilirsin.
Bu Konuyla İlgili Testler
ÖABT Kimya Anorganik Kimya: Elementler, Bağlanma, Koordinasyon ve Kristal Alan - Kolay Test
20 soru
Temel kavramları kontrol et
ÖABT Kimya Anorganik Kimya: Elementler, Bağlanma, Koordinasyon ve Kristal Alan - Orta Test
20 soru
Bilgini uygulamaya geçir
ÖABT Kimya Anorganik Kimya: Elementler, Bağlanma, Koordinasyon ve Kristal Alan - Zor Test
20 soru
Detay ve yorum gücünü ölç
ÖABT Kimya Anorganik Kimya: Elementler, Bağlanma, Koordinasyon ve Kristal Alan - Karma Test 1
20 soru
Gerçek sınav temposunda kendini dene
Bu notu bu sayfada ücretsiz okuyabilirsin. PDF olarak indirmek Premium üyelere özeldir.