Hızlı Tekrar: Teknolojik Gelişmelerin Toplum Hayatına Etkileri ve Teknolojik Ürünlerin Bilinçli Kullanımı

Hızlı Tekrar: Teknolojinin Etkileri ve Bilinçli Kullanımı

Son 2 Dakikalık Tekrar

1. **Tekerlek:** Ulaşım ve taşımacılık; **saban:** tarım; **matbaa:** bilginin çoğaltılması; **telefon:** haberleşme.
2. **Kültür:** Sanal müze, Türkiye Kültür Portalı ve mobil müze kart.
3. **Ekonomi:** Biçerdöver ve tarımsal drone gibi üretime yardımcı araçlar.
4. **Eğitim:** EBA, TRT EBA TV, etkileşimli tahta ve dijital kütüphane.
5. **Sağlık:** MR, ultrason, e-Nabız; sağlık kararında uzman görüşü.
6. **İletişim:** Mesaj ve görüntülü görüşme; yüz yüze ilişkilere de zaman ayır.
7. **Ulaşım:** Hızlı tren, navigasyon, emniyet kemeri ve akıllı trafik ışığı.
8. **Bilinçli kullanım:** Amaç, süre, sağlık, güvenlik ve verim.
9. **Dijital ayak izi:** İnternetteki işlemlerin bıraktığı veri izleri.
10. **Dijital okuryazarlık:** İçeriği sorgulamak ve güvenle kullanmak.
11. **Mahremiyet:** Kişisel bilgi ve özel yaşamı korumak.
12. **Kullanım kılavuzu / garanti / fiş:** Kullanma biçimi / garanti koşulları / satın alma kanıtı.
13. **RTÜK:** Akıllı İşaretler; **Yeşilay–TBM:** bağımlılıkla mücadele.
14. **Enerji tasarrufu:** Uygun verimli ampul, gereksiz cihazı kapatma, doğru cihaz kullanımı.

Sınavda En Çok Karıştırılanlar

| Yanlış eğilim | Doğrusu | |---|---| | EBA ile e-Nabız aynı hizmettir. | EBA **eğitim**, e-Nabız **sağlık** alanındadır. | | Sanal müze eserlerin bakımını yapar. | Sanal müze **dijital tanıtır**; eserlerin fiziksel bakımı ayrı iştir. | | Dijital okuryazarlık sadece cihazı açabilmektir. | Bilgiyi **doğrulama ve güvenle kullanma** da gerekir. | | Dijital ayak izi yalnız fiziksel ayak izidir. | İnternetteki **veri izlerini** ifade eder. | | İnternette paylaşılan bilgi her zaman doğrudur. | Kaynak karşılaştırılmalı, özellikle sağlıkta uzmana danışılmalıdır. | | Her uzun süreli ekran kullanımı yararlıdır. | Amaç, süre, sağlık ve sosyal yaşam dengesi önemlidir. | | LED kullanırken lambaları sürekli açık bırakmak tasarruftur. | Gereksiz yanan ışığı **kapatmak** da gerekir. | | Kılavuz, fatura ve garanti aynı belgedir. | Üçünün **işlevleri farklıdır**. | | Navigasyonun yanılma olasılığı yoktur. | Yanlış ya da güncel olmayan yönlendirme mümkün olabilir. | | Unutulma hakkı her internet kopyasını kesin yok eder. | Hak ve silme koşulları ayrıca değerlendirilir; otomatik garanti değildir. |

Kendini Kontrol Et

1. Tekerlek ile matbaanın insan hayatına **farklı** katkıları nelerdir?
2. Sanal müze ve e-Nabız hangi alanlara örnektir?
3. Bir ders için açılan tableti uzun süre amaç dışı kullanmak neye yol açabilir?
4. Dijital ayak izi ile dijital okuryazarlık arasındaki fark nedir?
5. Kişisel bir fotoğrafı internette paylaşmadan önce hangi güvenlik soruları sorulur?
6. Navigasyonun bir olumlu ve bir olumsuz yönünü söyleyebilir misin?
7. Ürünün kullanım kılavuzu hangi soruya, garanti belgesi hangi soruya yanıt verir?
8. Akıllı İşaretler hangi kurumla, bağımlılık farkındalığı hangi çalışmalarla ilişkilidir?
9. Bulaşık makinesi ve aydınlatma için ikişer verimlilik önerisi verebilir misin?
10. Bilinçli teknoloji kullanımı hakkında hazırlayacağın afişte **hatalı davranış–zarar–çözüm** zincirini gösterebilir misin?

**Cevap yönü:** 1 Ulaşım / bilgi yayılması; 2 Kültür / sağlık; 3 Dikkat ve zaman yönetiminde sorun; 4 Veri izi / değerlendirme becerisi; 5 Görünürlük–mahremiyet–izin; 6 Hızlı rota / yanlış yönlendirme; 7 Kullanım yöntemi / garanti koşulu; 8 RTÜK / Yeşilay–TBM; 9 Amaca uygun program–gereksiz çalıştırmama / verimli ampul–ışığı kapatma; 10 Somut durum ve uygulanabilir önlem.