Geleneklerimiz Konu Anlatımı

4. Tema: Geleneklerimiz — Konu Anlatımı

**Kaynak ve kapsam:** MEB 5. Sınıf Türkçe **2. Kitap**, 4. Tema *Geleneklerimiz* (kitap sayfaları 10–68). Temanın okuma metinleri **Nasreddin Hoca, Misafir Odası, Çömlekçilik, Kırık At** ve ölçme bölümündeki **Oyalar**; ayrıca **Dede Korkut, Halı Dokumacılığı, Keçe Ustası Ahmet Yaşar Kocataş, Ebru Sanatı** etkinlik metinleridir. *Bugün Bayram, Sevgili Günlük, Türk Kahvesi ve Karagöz* gibi karekodla izlenip dinlenen içeriklerin yalnızca **kitapta yazılı açıklama ve görevleri** esas alınır; videoda bulunabilecek doğrulanmamış sahneler konu bilgisi olarak sunulmaz.

1. Gelenek, kültürel miras ve metnin temel mesajı

**Gelenek**, bir toplumun kuşaktan kuşağa aktardığı ve yaşatmaya değer gördüğü alışkanlık, davranış ve uygulamalar bütünüdür. Misafiri karşılamak, bayramda büyüklerle görüşmek, yerel sanatların tekniklerini öğretmek, oyunları ve anlatıları yaşatmak buna örnektir. **Kültürel miras** yalnızca bina veya eşya değildir; fıkra anlatma, gösteri, tören, el sanatı ve mutfakla ilgili yaşatılan uygulamalar da kültürel değerdir.

Bir metnin **konusu** “Neden, kimden, hangi olaydan söz ediliyor?”; **ana fikri** “Yazar bu konuyu anlatarak hangi temel düşünceyi vermek istiyor?” sorularıyla belirlenir. *Çömlekçilik* metninin konusu kilin kaplara dönüştürülmesi ve mesleğin değişimidir; ana fikir, emekle var edilen geleneksel zanaatın değerinin anlaşılması ve yaşatılmasının önemidir. *Nasreddin Hoca* metninde konu bir fıkra ustasının yaşamı ve anlatım biçimiyken ana fikir, insanları **güldürerek düşündürmenin** davranışları iyileştirebileceğidir.

2. Nasreddin Hoca: Gülerek düşündüren öğretici anlatılar

Kitaptaki Mustafa Özçelik metninde **Nasreddin Hoca kendi ağzından** öğrencilere seslenir. Metne göre **1208'de Eskişehir'in Sivrihisar ilçesine bağlı Hortu köyünde doğmuştur**. İlk öğrenimini ve çeşitli yerlerdeki eğitimini anlatır; Sivrihisar'daki medresede ve daha sonra **Akşehir'de** görevler üstlenmiştir. Metindeki bilgiye göre **1284'te Akşehir'de vefat etmiş**, türbesi oradadır. Bu tarih ve yerler kitap metninin verdiği bilgilerdir.

Yaşadığı dönemde insanların yoksulluk, umutsuzluk, bilgisizlik ve olumsuz davranışlarla karşı karşıya olduğundan söz eder. Nasreddin Hoca yalnız “Bunu yapma!” diye öğüt vermenin yerine, hayatın içinden olayları **fıkralarla** anlatıp dinleyenleri önce güldürmüş, sonra düşündürmüştür. Göldeki suya maya çalma fıkrasında *“Ya tutarsa!”* sözü, metnin açıklamasına göre **umudu kesmemeyi ve başarı için denemekten vazgeçmemeyi** anlatır. Bu söz gölün gerçekten yoğurda dönüştüğü bilgisini vermez.

**Fıkra**, burada kısa ve nükteli anlatıyla düşündüren bir geleneksel anlatıdır. *Nasreddin Hoca* metninde anlatıcının “ben” dili, okuyucuya samimi seslenme amacı taşır. “Güldürmek” ile “boş vakit geçirmek için şaka yapmak” aynı değildir; dinleyiciye **bir ders** kazandırmak temel amaçtır.

3. Dede Korkut ile Nasreddin Hoca'yı karşılaştırma

Kitapta **Dede Korkut**, Oğuz Türklerinin kahramanlık hikâyelerini anlatan **bilge bir anlatıcı** olarak tanıtılır. *Dede Korkut Hikâyeleri*; aile bağı, adalet, cesaret ve sadakat gibi değerleri, dönemin yaşam tarzıyla birleştirir. **Nasreddin Hoca** ise gündelik olayları fıkraya dönüştürerek insanları **mizahla düşünmeye** yöneltir. İkisinin **ortak yönü**, kültürel değerleri ve öğütleri sonraki kuşaklara taşımalarıdır; **farkları**, bunu başlıca farklı anlatım yollarıyla yapmalarıdır.

4. Karşılaştırma ve benzerlik/farklılık bildiren dil

“**Daha, en, -dan çok, kadar, gibi, sanki, benzer, farklı, buna karşılık, ancak, ise, her ikisi de**” ifadeleri karşılaştırma ve benzerlik kurabilir. Bir cümlede bu sözcüklerin bulunması yetmez; **hangi iki unsurun hangi özellik açısından** ele alındığını belirlemek gerekir.

• “Çömlek, metal kaba **göre** farklı ham maddeden yapılır.” → **Malzeme yönünden farklılık**.
• “Ebru da çömlekçilik **gibi** sabır ister.” → **Sabır bakımından benzerlik**.
• “Misafir odası, diğer odalardan **daha** özenli hazırlanırdı.” → **Özen bakımından karşılaştırma**.
• “Her iki sanat da bilgi ve emek gerektirir.” → **Ortak yön**.

**Sınıflandırma** ile **karşılaştırma** farklıdır: Sınıflandırma, unsurları ortak bir **ölçüte göre gruplar** (ör. el sanatları, gösteri sanatları, törenler); karşılaştırma ise iki unsurun **benzer/farklı yönlerini** yan yana koyar. Önce karşılaştırılacak özelliği saptamadan yapılan çıkarım genellikle zayıftır.

5. UNESCO somut olmayan kültürel miras tablosunu okuma

Kitap sayfa 18'deki *UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi* etkinliğinin **verdiği sıralama ve tarihler** şunlardır: **Meddahlık Geleneği ve Mevlevi Sema Törenleri (2008)**, **Karagöz (2009)**, **Türk Kahvesi ve Geleneği (2013)**, **Ebru: Türk Kâğıt Süsleme Sanatı (2014)**, **Geleneksel Çini Sanatı (2016)**, **Geleneksel Türk Okçuluğu (2019)**, **Minyatür Sanatı (2020)**, **Dede Korkut-Korkut Ata Mirası (2018)**, **Nasreddin Hoca Fıkra Anlatma Geleneği (2022)**. Minyatür için kitapta Azerbaycan, İran ve Özbekistan ile ortak dosya; Dede Korkut mirasında Azerbaycan ve Kazakistan ile ortak dosya bilgisi bulunur.

**Tablo sorusu yaklaşımı:** “Hangisi önce?” sorusunda **yıl değerlerini** karşılaştır; “hangisi birlikte?” sorusunda **aynı yıl/ortak dosya** ayrımını kontrol et. Bir olayın yılını başka gelenekle karıştırma. Bunlar **ders kitabında gösterilen listeye ait değerlerdir**; yeni liste güncellemelerini temsil ettiği iddia edilmez.

6. Misafirlik, bayram ve kalıplaşmış ifadeler

*Bugün Bayram* bir **izleme** içeriğidir; kitap sayfalarında çocukların bayramlıkları, mahalle büyüklerinin ziyareti ve bayram davranışları üzerine **sorular** bulunur. Video metninin tamamı basılı olmadığından karakterlerin sahne sahne ne yaptığını kesin olay olarak aktarmayız. Yazılı etkinlikler bize şunları öğretir: Bayramda **ziyaret, saygı, paylaşma, ikram** ve uygun konuşma kalıpları önemlidir.

**Kalıp söz**, belirli durumlarda alışılmış biçimiyle kullanılan ifadedir:

• Hastalanana **“Geçmiş olsun.”**
• Yeni bir ev alana **“Gözünüz aydın.”** veya **“Güle güle oturun.”**
• Yemek hazırlayana **“Eline sağlık.”**
• İçen kişiye **“Su gibi aziz ol.”**
• Eve gelen misafir giderken **“Ayağınıza sağlık.”**

Kalıp sözleri doğru eşleştirmek için cümlenin **öncesindeki duruma** bak. “Eline sağlık” yemek/pişirme, “Geçmiş olsun” hastalık/olumsuz durum içindir.

7. Misafir Odası şiiri: Şiir, kişileştirme ve çok anlamlı kelimeler

Gökhan Akçiçek'in *Misafir Odası* şiiri **misafir odasının kendi ağzından** anlatılır. Oda, kendisini evin değerli bir parçası olarak görür; **kadife perdeler, kanepe, koltuk, halı, fotoğraflı büfe, konsol ve ikram** ayrıntıları misafirperverliği canlandırır. Şiirin temel duygusu **misafiri ağırlamanın verdiği sevinç ve sıcaklık** olarak yorumlanabilir. “Odanın canı sıkılmazdı” ifadesi cansız varlığa insan duygusu verilmesidir: **kişileştirme**.

**Kişileştirme:** İnsan dışındaki bir varlığa insan özelliği yüklenmesi. **Konuşturma:** İnsan dışındaki bir varlığın doğrudan konuşması. Şiirde oda **“ben”** dilinden seslendiği için birinci kişi anlatım ve konuşturma da görülür. Şiir **dizeler** hâlinde, bilgilendirici düzyazı ise **cümle ve paragraflar** hâlinde düzenlenir. Dörtlük, dört dizeden oluşan şiir birimidir.

**Sözcük anlamları bağlama göre değişir:**

• “Evin **göz bebeği**” → çok değerli, sevilen; “göz bebeği ışığa göre büyür” → gözün bir bölümü.
• “**Kadife** perde” → kumaş; “kadife ses” → yumuşak, hoş ses (mecaz).
• “Fotoğrafların durduğu **büfe**” → mobilya; “gazete aldığımız büfe” → satış yeri.
• “**Konsol** üstündeki vazo” → ev mobilyası; “oyun konsolu” → elektronik araç.

8. İsimlerin yerine kullanılan kelimeler

Temanın sayfa 36 ve 55'teki etkinlikleri bir ismin sürekli tekrarı yerine **onun yerini tutan kelimeleri** fark ettirir. “Bilgehan geldi. **O**, hediyeleri getirdi.” cümlesindeki **o**, Bilgehan'ın yerindedir. “Anneanne bakır cezveyi gösterdi; **onu** saklıyormuş.” cümlesinde **onu**, cezveyi karşılar. “Bursa'ya tekrar geleceğim; **burayı** seviyorum.” örneğinde bir yerin adı yeniden söylenmez. “**Bu**, köyün en güzel evi.” cümlesinde **bu** ev sözcüğü yerine işaret işlevindedir.

**Kişi zamirleri:** ben, sen, o, biz, siz, onlar. **İşaret zamirleri:** bu, şu, o, bunlar, şunlar, onlar (bağlama göre). Önemli ayrım: “**Bu ev** çok eski.” ifadesinde *bu* ismi nitelendirir/belirtir; “**Bu** çok eski.” ifadesinde *bu* ismin yerini tutar. Önce zamirin **hangi isme gönderme** yaptığını tespit et.

9. Yazım ve noktalama: Kesme işareti, üç nokta, büyük harf, sayılar

Metin etkinliklerinde **Uşak'ın** şehir adından sonra, **Mehmet Bey'in** özel kişi adına gelen ekten sonra, **1985'te** sayıyla yazılmış tarihten sonra kesme işareti kullanılır. **29 Ekim'de** belirli günü anlatan özel gün adında ek ayrılır. “a'dan z'ye” örneği de kitaptaki uygulamalardandır. **Üç nokta (...)**, tamamlanmamış/sürdürülmemiş sözün sonunda kullanılabilir: “Nice kültür gezilerine…”

**Büyük harflerde** kişi adları, yer adları ve özel adla başlayan bölümler dikkat ister: “**Hamza dayı**” akrabalık bildiren kullanımda *dayı* küçük; “köyün **batısındaki** meydan” yön bildiren genel kullanımda küçük; “**Yüksekçe köyü**” yer adı ile tür adını ayıran yazım; bir özel yer ismi **Batı** olarak kullanılmadıkça yön adı küçük yazılır. Cümle başlangıcı ve hitaplar da ayrı değerlendirilir.

**Sayıların yazılışı:** “1.500 gönüllü”, “50’şer” yerine **ellişer** (üleştirme sayısı yazıyla), “ikinci” sıra, tarih ve büyük sayıların gösteriminde kitabın örneklerindeki kuralları izle. Kişi adlarına gelen çekim ekini kesmeyle ayırmak, Türkçedeki bütün kelimelerin ekini kesmeyle ayırmak demek değildir.

10. Sıralı/kronolojik metin yapısı ve bilgileri düzenleme

**Sıralı/kronolojik** metin olayları veya işlemleri **önce-sonra** ilişkisiyle anlatır. Belirteçler: *önce, ilk olarak, sonra, ardından, daha sonra, nihayet, en sonunda, 1950'de, 1961'de*. Bu metinleri **zaman çizelgesi, dört basamaklı merdiven, akış şeması** gibi araçlarla özetlemek yararlıdır.

**Halı Dokumacılığı:** Kitabın öğretici metninde önce koyunlardan **yün elde etme ve temizleme**, sonra **tarama–eğirme**, ardından **doğal boyalarla boyama**, sonunda **tezgâhta desen ve düğümle dokuma** aşamaları bulunur. Sürecin kültürel değeri de vurgulanır.

**Keçe Ustası Ahmet Yaşar Kocataş:** Kitabın zaman çizelgesine göre **1950** Afyonkarahisar'da doğum, **altı yaşında** baba dükkânında mesleğe başlama, **1961** ilkokulu bitirip keçeciliğe yönelme, **1970–1972** askerlik, **1996** babasının vefatından sonra tek başına sürdürme, **2015** UNESCO *Yaşayan İnsan Hazineleri* listesinde onurlandırılma olayları bulunur. Tarihlerden çıkarım yaparken **1961 ve 1996** gibi basamakları karıştırma.

**Ebru Sanatı:** Uygun ortam ve **kitreli su** hazırlanır; **boyalar** hazırlanıp dinlendirilir; boyalar **tekne** üzerindeki suya serpilip desenler oluşturulur; desen **kâğıda aktarılır ve kurutulur**. **Kitre** suya yoğunluk verir; boyalara **öd** eklenmesi yayılmalarına yardımcı olur. Bu anlatımın temel yapısı **işlem sırası**dır.

11. Çömlekçilik: Çamurdan ürüne, gelenekten teknolojiye

M. Ali Diyarbakırlıoğlu'nun *Çömlekçilik* metni çömleği **kil ve toprağın şekillendirilip pişirilmesiyle yapılan kap**, çömlekçiyi bu işi yapan usta olarak tanıtır. **Küp, testi, güveç, toprak tencere, çanak, ibrik, saksı ve vazo** örnekleri verilir. Metin, Anadolu'daki tarihinin **MÖ 7000'li yıllara** uzandığını; Hititler döneminden beri çark kullanımına ilişkin bilgiler bulunduğunu belirtir. Bu, metnin geçmişi somut örneklerle destekleme yoludur.

**Çömlek yapımını dört aşamada düşün:**

1. **Hamur hazırlama:** Kil ve toprak türüne uygun çamur hazırlanır, yoğrulur.
2. **Şekil verme:** **Oyma/elle şekillendirme**, **kalıplama** veya dönen **çarkta çekme** uygulanır. Çarkın alt tekerleği ayakla çevrilir; üstteki hamur da döner.
3. **Kurutma:** Şekil verilmiş ürün kontrollü biçimde kurumaya bırakılır.
4. **Pişirme ve gerekirse sırlama:** Fırında pişirilerek dayanıklılık artırılır. **Sır**, yüzeyde koruyucu ve su sızdırmasını önleyici tabaka oluşturur; sır uygulanan ürün yeniden pişirilebilir.

**Kil** ıslanınca kolayca biçimlenebilen toprak; **mil** iki tekerleği bağlayan metal çubuk; **talaş** ahşap işlenirken oluşan kırıntı; **küp** geniş gövdeli saklama kabı; **ibrik** sıvı dökmeye uygun kulplu/emzikli kap; **sır** yüzey kaplamasıdır. “Çark” araç adıdır; **çıkrık/tezgâh** çömlek hamurunun şekillendirilmesinde kullanılır.

**Modern malzemelerin etkisi:** Çelik, emaye, termos ve buzdolabı gibi ürünlerin yaygınlaşmasıyla bazı **toprak kaplara talep azalmıştır**. Bu bilgi “çömlek hiçbir yerde yapılmıyor.” anlamına gelmez: metin **Kütahya, İzmir, Gaziantep, Diyarbakır, Erzurum, Nevşehir** gibi yerlerde mesleğin sürdüğünü söyler. “**Pabucu dama atılmak**” deyimi burada eski bir ürünün **gözden düşmesi/yerini yenisine bırakması** anlamındadır.

12. Kırık At: Bir oyuncağın onarılması ve emeğe saygı

Tevfik Fikret'in *Kırık At* şiirinde **büyükbabanın bayram hediyesi** olan, hem at hem araba gibi kullanılan **tekerlekli oyuncak** kırılır. Çocuk önce **nalbanda**, sonra yönlendirme üzerine **köy demircisi Avadis'e** götürür. Demirci, işliğinde ocak, körük, örs, çekiç ve diğer araçlarla **kırık demir parçaları onarır**. Çocuk, onarım boyunca ustanın emeğini izler. Metnin sonucu **küçük görünen bir işin bile çok emek istediği** düşüncesidir.

Metindeki **at**, gerçek canlı bir at değil **oyuncak**tır; bu nedenle “veteriner tedavisi yapıldı” çıkarımı yanlıştır. “Nalbant” ile “demirci” aynı rolü üstlenmez; anlatıda çocuk ilk uğradığı yerden onarım yapabilecek **demirciye yönlendirilir**.

13. Oyalar: Somut olmayan mirasta motif, teknik ve yöre

*Kontrol Noktası* bölümündeki **Oyalar** metni, oyaların yalnız süsleme değil, kadınların duygu ve düşüncelerini, yörelerinin **bitkilerini, doğasını, toplumsal yaşamını** yansıttığını açıklar. Aynı motif farklı illerde farklı adlar alabilir: kitap örneğine göre **Artvin'de “subay sırması”**, **Konya'da “yılan kemiği”**, **Balıkesir'de “tren yolu”**. Teknik ve malzemeye göre **iğne, tığ, firkete, mekik, boncuk, yün, koza, mum** gibi adlarla sınıflanabilirler.

Bu metinden iki önemli beceri çıkar: Bir **sınıflandırma ölçütü** seçmek (araç/malzeme/yöre/motif) ve **parçadaki kanıta dayanarak çıkarım yapmak** (farklı yöreler aynı kültürel motifi kendi sözcükleriyle yaşatabilir).

14. Özetleme, tanıtma paragrafı ve konuşma planı

**Özet**, metindeki **önemli bilgileri** koruyarak **kendi sözcüklerinle**, olayın ya da düşüncenin sırasını bozmadan kısa anlatmaktır. Gereksiz diyalog/ayrıntı ve kişisel uydurma eklenmez. “Kısacası, özetle, sonuç olarak” gibi ifadeler toparlama yapabilir; ancak yalnız bunları yazmak iyi bir özet olduğu anlamına gelmez.

**Tanıtma paragrafı**, kişi, yer, kavram, eser veya nesnenin ayırt edici özelliklerini sunar. Kitabın stratejisinde **kavram tanımlanacaksa** tanım → uygun örnek → karıştırılabilecek duruma uymayan örnek → ayırt edici sonuç; **nesne/kişi tanıtılacaksa** temel bilgi → özellikler → önem biçiminde plan yapılabilir. Örnek: “**Güveç**, topraktan yapılan bir pişirme kabıdır. Yiyecekleri pişirmek için kullanılır. Bu yönüyle çömlekçilik zanaatının günlük yaşamla ilişkisini gösterir.”

**Hazırlıklı konuşmada** amaç ve hedef kitleyi belirle, güvenilir bilgiden kısa not çıkar, örnek ve görselle destekle, selam/hitap ve uygun kapanış sözlerini kullan, soru geldiğinde **saygıyla yanıtla**. *Üretim Zamanı* görevi, misafir ağırlamanın **selamlaşma → buyur etme/ikram → sohbet → vedalaşma** gibi aşamalarını sunu ve canlandırmayla anlatmaktır.

Sık Karıştırılan Noktalar

1. **Fıkra** güldürürken düşündürür; yalnız rastgele komik bir söz değildir.
2. **Dede Korkut** ile **Nasreddin Hoca** aynı tür anlatı ile tanınmaz.
3. **Konu** ile **ana fikir**, **örnek** ile **kanıtlı çıkarım** farklı şeylerdir.
4. **Somut olmayan kültürel miras**, görünmez diye gerçek dışı değildir; yaşayan gelenek/uygulamadır.
5. **Karşılaştırma** iki unsur arasındaki benzerliği/farkı bulur; **sınıflandırma** ölçüte göre gruplar.
6. **Şiir**in dizeleri ile **bilgilendirici yazı**nın paragrafları karıştırılmaz.
7. “**Göz bebeği**”nın şiirdeki mecaz anlamı ile gözün anatomik bölümü karıştırılmaz.
8. “**Bu kitap**”ta *bu* ismin önündedir; “**Bu** çok güzel.”de ismin yerini tutar.
9. **Kesme işareti** ve **üç nokta** birbirinin yerine kullanılmaz.
10. **Ebru desenini kâğıda aktarma**, boyayı hazırlamadan önce yapılamaz.
11. **Kırık At** şiirindeki at, gerçek hayvan değil **oyuncaktır**.
12. Kitabın **UNESCO yıl tablosu** kitap etkinliği olarak sorulur; dışarıdan güncel listeyle değiştirilmez.

Soru Çözerken Kullanılabilecek Yaklaşım

1. Sorunun **metin bilgisi, çıkarım, ana fikir, dil bilgisi, kronoloji** veya **karşılaştırma** istediğini belirle.
2. Metin soru kökündeki kişi, nesne, olay ve zaman ipuçlarını işaretle.
3. Seçenekleri **metne dönerek** tek tek doğrula; özellikle “kesinlikle, tüm, hiçbir” gibi aşırı ifadeleri sorgula.
4. Kronolojide tarihleri **küçükten büyüğe** veya istenen işlem basamağına göre sırala.
5. İki kavramı karşılaştırırken **ortak ölçüt** belirle; konuyu değil farkı/benzerliği ara.
6. Dil sorusunda sözcüğün **cümledeki işlevini** değerlendir; aynı söz farklı anlam taşıyabilir.
7. Sonuçta doğru cevabı metindeki **somut kanıtla** bir cümlede açıkla.

Konu Özeti

**Geleneklerimiz** temasının özü kültürel mirası anlamak, yaşatmak ve onu doğru Türkçeyle anlatmaktır. Nasreddin Hoca gülerek düşünmeyi, Dede Korkut değerlerin hikâyelerle taşınmasını gösterir. *Misafir Odası* misafirperverliği cansız bir odanın ağzından şiirle anlatır. *Çömlekçilik* hamur hazırlama, biçim verme, kurutma ve pişirme süreçleriyle zanaat emeğini tanıtır. *Kırık At* görünüşte küçük bir onarımın ciddi emek gerektirdiğini vurgular. Sınavda **konu–ana fikir**, **benzerlik–farklılık**, **işlem sırası**, **sözcük anlamı**, **kişi/işaret zamirleri**, **kesme–üç nokta** ve **şiir–düz yazı** ayrımlarını uygula.

Konuyu Bitirdiğinde Bunları Yapabiliyor Olmalısın

• [ ] Nasreddin Hoca'nın fıkra anlatma amacını metin kanıtıyla açıklayabilirim.
• [ ] Dede Korkut ile Nasreddin Hoca'nın bir benzerliğini ve bir farkını gösterebilirim.
• [ ] Metnin konusunu ana fikrinden, yüzey bilgisini çıkarımdan ayırabilirim.
• [ ] Kitaptaki UNESCO yıl tablosunu doğru karşılaştırabilirim.
• [ ] *Misafir Odası* şiirinde kişileştirmeyi ve çok anlamlı kelimeleri bulabilirim.
• [ ] İsim yerine kullanılan kişi ve işaret sözcüklerinin neyi karşıladığını belirleyebilirim.
• [ ] Kesme işaretini, üç noktayı, özel adların yazımını ve sayı örneklerini doğru kullanabilirim.
• [ ] Çömlek ve ebru yapımındaki aşamaları doğru sıraya koyabilirim.
• [ ] Çömlekçilik ile modern kapları malzeme, üretim ve kullanım yönünden karşılaştırabilirim.
• [ ] *Kırık At* şiirinin ana iletisini belirleyip oyuncak atı gerçek hayvandan ayırabilirim.
• [ ] Yazdığım özette ana bilgiyi koruyup gereksiz ayrıntıyı çıkarabilirim.
• [ ] Kültürel bir değeri kısa, örnekli, düzgün yazılmış bir tanıtma paragrafıyla sunabilirim.