Konu Anlatımı / Ders Notu
Cümle Tamamlama — Konu Anlatımı
YÖKDİL Arapça Sosyal Bilimler cümle tamamlama: amaç, koşul, karşıtlık, akademik çıkarım ve 60 açıklamalı soru.
YÖKDİL Arapça Sosyal Bilimler – Cümle Tamamlama Konu Anlatımı
Cümle tamamlama sorularında Arapça bir cümlenin başı veya ana yargısı verilir; adaydan anlamı, dil bilgisini ve akademik söylem tutarlılığını koruyan devamı seçmesi istenir. Soru, yalnız kelime bilgisiyle çözülmez. Bir sosyal politika cümlesinde hangi sonucun makul olduğu, bir araştırma yönteminde iddianın hangi kanıt düzeyini taşıdığı ve Arapça bir bağlaçtan sonra hangi yapıların gelebileceği birlikte düşünülür. Bu pakette 60 özgün soru bulunur: ilk 20 kolay, sonraki 20 orta, son 20 zor düzeydedir.
1. Cümle tamamlama sorusunda ilk yapılacak iş
Önce verilen cümlenin taşıdığı ana düşünceyi tanımla. «أطلقتِ البلديةُ برنامجًا جديدًا» bir uygulama; «أظهرت نتائج الاستبانة» bir bulgu; «لم يكن الهدف ...» önceki ihtimalin reddi; «على الرغم من...» bir karşıtlık; «ما لم...» gerekli koşul; «لا يجوز تفسير...» bilimsel sınır belirtir. İlk kelimeler çoğu zaman hangi tür tamamlayıcının uygun olacağını haber verir. Buna “cümlenin işlevini belirlemek” diyebilirsin.
Sonra seçeneği mekanik olarak boşluğa yerleştir. Örneğin «تحتاج المدن ... ----» kalıbında «تحتاج إلى خطط» doğru fiil–edat ilişkisidir. «تحتاج عن خطط» aynı kelime anlamlarıyla bile yanlış olur. «يتابع الباحثون البيانات عامًا بعد عام ...» ifadesinde «لرصد التغيّرات» izleme amacıyla uyumludur; araştırmacıların zaman içindeki değişimi görmesini engelleyen bir devam ise cümlenin işleviyle çelişir.
2. Amaç bildiren tamamlama
«لِـ + mastar», «من أجل», «بهدف», «كي», «حتّى» çoğu zaman bir programın veya araştırmanın amacını açıklar. «أطلقت البلدية برنامجًا لتحسين وصول الأسر إلى الخدمات الصحية» belediyenin amacı hizmete erişimi geliştirmektir. «استخدم الباحثون المقابلات لجمع معلومات» görüşmenin veri toplama aracı olduğunu gösterir. «تُنشر الإحصاءات بانتظام كي يتمكّن الباحثون من متابعة التغيّرات» istatistiklerin niçin düzenli yayımlandığını açıklar.
Amaç cümlesinde tamamlayıcı, önceki eylemin hedefi olmalıdır. «تم ترميم المباني التاريخية لمنع تدهورها» onarımın niçin yapıldığını ifade eder. «حتى لا» olumsuz amaç bildirir: «تُراجع شروط اختيار المشاركين حتى لا تُستبعَد الفئات الأقل اتصالًا بالإنترنت». Bu örnek hem nasb etkisini hem sosyal bilimlerde örneklemin kapsayıcılığını sınar.
3. Neden-sonuç ve açıklama ilişkisi
«لأنَّ» ve «بسببِ» gerekçe; «لذلك» sonuç; «الأمرُ الذي» önceki olgunun yarattığı durum; «نتيجةً لـ» sonuç ilişkisi gösterir. «تواجه بعض الأسر صعوبة في الانتقال بسبب ارتفاع تكاليف النقل والسكن» cümlesinde neden ekonomik maliyettir. «كشفت المراجعة عن أخطاء في إدخال البيانات، الأمر الذي استدعى تصحيح الجداول» hatanın fark edilmesinin tablo düzeltmeye yol açtığı anlaşılır.
Bir cümlede “başarı” veya “artış” sözcüğü görmek bütün devamların olumlu olması gerektiği anlamına gelmez. «ارتفع عدد المسجلين» ile «نسبة المنتظمين لم ترتفع» bir arada bulunabilir. Burada gözlenen iki farklı gösterge söz konusudur. Doğru sonuç, aynı göstergenin aynı ölçekte değiştiğini varsaymamalıdır. Özellikle araştırma raporlarında «أظهرت» bulgu sunar, «أثبتت» daha kesin kanıt iddiası taşır. Verilen cümle ne kadar güçlü kanıt sunuyorsa tamamlayıcı o sınırı aşmamalıdır.
4. Karşıtlık ve ödünleme
«لكنَّ»، «غيرَ أنَّ»، «على الرغم من»، «معَ أنَّ»، «وإنْ»، «حتى لو» gibi yapılar beklenen bir sonuca karşı sınırlama getirir. «على الرغم من ارتفاع عدد المسجلين، فإن نسبة المنتظمين لم ترتفع بالمعدل نفسه» kayda karşı fiilî devamın düşük kaldığını anlatır. «كان من المتوقع أن تؤدي الدورات إلى زيادة التوظيف، لكن النتائج الأولية لم تظهر تحسنًا واضحًا» beklenti ile ölçülen sonuç farkını verir.
«وإن كان توزيع الميزانية متساويًا من حيث المبلغ، فقد تختلف كفايته باختلاف عدد السكان» iki ayrı eşitliği ayırt eder: parasal eşitlik ile ihtiyaca göre yeterlilik aynı değildir. «حتى لو أظهر البرنامج أثرًا إيجابيًا في العام الأول، فإن الحكم على استدامته يتطلب متابعة أطول» ilk yıl başarısının kalıcılığı kanıtlamadığını söyler. Ödünleme bağlacından sonra beklenmedik ancak mantıklı sınırlama gelmelidir.
5. Düzeltici bağlaç «بل» ve kapsam genişletme
«لم يكن ... بل ...» olumsuzlanan ifadenin yerine doğru olanı koyar: «لم يكن الهدف إصدار حكم سريع، بل فهم العوامل التي تفسر اختلاف الخدمات». «لا يقاس نجاح برامج المساعدات بعدد المستفيدين وحده، بل بقدرتها على تحسين ظروفهم» değerlendirme ölçütünü genişletir. «لم يقتصر التحول نحو الإدارة الإلكترونية على نقل الاستمارات إلى الإنترنت، بل امتد إلى إعادة تنظيم الإجراءات» ise kapsamın yalnız bir uygulamadan daha geniş olduğunu gösterir.
Bu yapılarda «بل»den sonra gelen parça, önceki olumsuzlama ile aynı sözdizimsel düzleme bağlanmalıdır. «لم يقتصر» daha sonra «بل امتد» ile tamamlanabilir. «ليس انخفاض التفاوت ... دليلًا كافيًا...» ifadesi de bir tek göstergenin sınırlı kanıt olduğunu açıklar. Çeldiriciler genellikle aynı sonucu mutlak gerçekmiş gibi sunarak mantığı bozar.
6. Koşul cümleleri: «إذا», «ما لم», «لو», «كلما», «طالما»
«إذا» gerçekleşebilir koşul, «ما لم» ...olmadıkça biçiminde gerekli koşul, «لو» gerçekleşmemiş varsayım, «كلما» her ...-dığında / arttıkça, «طالما» ...olduğu sürece anlamı taşıyabilir. «إذا اعتمد الباحث على عينة صغيرة من منطقة واحدة، فقد يصعب تعميم النتائج» örneklem kapsamı ile genellenebilirlik sınırını bağlar. «لا يمكن مقارنة نتائج المسحين ما لم تُستخدم تعريفات متشابهة للمؤشرات» karşılaştırma için eş tanımların şart olduğunu söyler.
«كلما ازدادت شفافية القرارات المالية، ازدادت قدرة المواطنين على متابعة الإنفاق» aynı yönde iki artışı ilişkilendirir. «لو لم تتوافر سجلات تاريخية، لما تمكن المؤرخون من مقارنة الروايات» ise gerçekleşmemiş koşulun varsayımsal sonucudur. «طالما أُخفيت معايير اختيار المشروعات، فسيصعب تقييم العدالة» koşul sürdükçe devam eden güçlüğü vurgular. «لو» ile «إذا»yı aynı zaman/gerçeklik düzeyinde düşünme.
7. Fiil–edat ve irab denetimi
«تحتاج إلى» ...e ihtiyaç duyar; «حصل على» elde etti; «يشير إلى» işaret eder; «يسهم في» katkıda bulunur; «يتحقق من» doğrular; «اعتمد على» dayanır; «حذّر من» uyarır; «أوصى بـ» önerir; «امتنع عن» kaçınır; «يؤثر في» etkiler; «قارن بين» karşılaştırır. Fiilin sözlük anlamını bilmek tek başına yetmez; hangi edatı aldığı önemlidir. Bir şık anlamsal olarak mantıklı olsa da yanlış harf-i cer nedeniyle elenir.
«كان الطريق الرئيسي أكثرَ ازدحامًا»da «كان»ın haberi mansuptur; «أكثرَ» ve ardından mansup «ازدحامًا» gelir. «من الضروري أنْ تُراجَعَ شروطُ اختيار المشاركين»de «أنْ» fiili mansup kılar; edilgen fiilden sonra merfû nâibü’l-fâil gelir. «أظهرت نتائج الاستبانة أنَّ معظمَ المشاركين راضون» yapısında «أنَّ» ismi mansup, haber merfûdur. «لمْ يتطابقْ» veya «لمْ ترتفعْ» biçiminde «لم» cezm gerektirir. Bunlar yalnız boşluk cümlesinde değil seçeneklerin içindeki fiillerde de kontrol edilmelidir.
8. Sosyal bilimlerde kanıt ve yorum ayrımı
«الارتباط الإحصائي» istatistiksel korelasyon; «العلاقة السببية» nedensellik; «التحيّز» yanlılık; «عَيّنة صغيرة» küçük örneklem; «تعميم النتائج» sonuçların genellenmesi; «المتغيّرات الخارجية» dışsal değişkenler; «مجموعة للمقارنة» karşılaştırma grubu; «مؤشّرات الأداء» performans göstergeleridir. Bu kavramlar cümleyi doğru tamamlamak için gereklidir.
Örneğin «لا يجوز تفسير الارتباط الإحصائي ... بوصفه دليلًا قاطعًا على علاقة سببية قبل اختبار التفسيرات البديلة» yanılgıdan kaçınmayı anlatır. İki gruptaki her istatistiksel fark doğrudan program etkisi sayılırsa dışsal faktörlerden doğan değişiklikler yanlış atfedilebilir. «حتى لو أظهر البرنامج أثرًا إيجابيًا في العام الأول» kalıcılık için daha uzun izleme gereğini kaldırmaz. Bu nedenle «دائمًا، مطلقًا، جميع، بالضرورة» gibi mutlaklık bildiren ifadelere karşı ihtiyatlı ol.
«مجموعة المقارنة» seçilirken koşulların benzerliği, «تعريفات المؤشرات» karşılaştırılırken ölçüm eşitliği, «الخصوصية» değerlendirilirken kişisel veri koruması, «الشفافية» değerlendirilirken bütçe açıklığı önemlidir. «ليس في تعدد المصادر التاريخية ضمان لصحة الاستنتاج» derken kaynak sayısının çokluğu değil, bağımsızlığı ve güvenilirliği esas alınır. Sosyal bilim tamamlama soruları sıklıkla bu ince ayrımları ölçer.
9. Konu alanlarına göre doğru devamın mantığı
**Eğitim:** Okul servisi varsa devamsızlığın azalması beklenebilir; kayıt sayısıyla sürekli katılım aynı değildir; uzun dönem izleme önemlidir. **Kentleşme:** Nüfus artışı konut, ulaşım ve hizmet planlaması gerektirir; şehirdeki gelişme tüm köylerde eşit erişim anlamına gelmez. **Kamu yönetimi:** Yerel yetki devri yeterli kaynak ve hesap verebilirlik mekanizması olmadan kalıcı başarı yaratmayabilir. **Kültürel miras:** Belgelerin korunması, kaynak bağlamı ve çapraz karşılaştırma gerekir. **İşgücü:** Eğitim sonrası işe yerleşen kişi sayısı tek başına ücret kalitesi ve istihdam sürekliliği demek değildir.
**Sağlık politikası:** Hastane bina sayısındaki artış, bölgesel erişim ve personel dağılımı gözlenmeden eşit sağlık hizmeti kanıtı değildir. **Sosyal yardımlar:** Yarar gören kişi sayısının yanı sıra uzun vadeli yaşam koşulları incelenmelidir. **Araştırma etiği:** Anket katılımcılarının gönüllü onayı, verinin anonimleştirilmesi, kapsam dışı bırakılan grupların izlenmesi gereklidir. **Ekonomik eşitsizlik:** Ortalama gelir göstergeleri hizmete erişimin bütün boyutlarını tek başına yansıtmayabilir.
Sık Karıştırılan Noktalar
- «على الرغم من» = rağmen; «بسبب» = nedeniyle.
- «بل» = önceki sınırlamayı düzeltme; «لأنَّ» = neden.
- «كي» = amaç; «حتى لو» = ...olsa bile.
- «إذا» = olası koşul; «لو» = varsayımsal/karşı olgusal koşul.
- «ما لم» = ...olmadıkça; «كلما» = ...-dıkça.
- «تحسّن» = gözlenen iyileşme; «نسبة التحسن إلى البرنامج» = nedeni programa atfetme.
- «الارتباط» = korelasyon; «السببية» = neden-sonuç.
- «الشفافية» = şeffaflık; «الخصوصية» = özel verinin gizliliği.
- «مصادر عديدة» = birçok kaynak; «مصادر مستقلة موثوقة» = bağımsız güvenilir kaynaklar.
- «تسجيل المشاركين» = kayıt; «انتظامهم» = düzenli devam.
- «أكثر ازدحامًا» = daha yoğun; «أكثر ازدحامٌ» yanlış hareke.
- «أنْ تُراجَعَ» = muzâri nasb; «لمْ ترتفعْ» = cezm.
Soru Çözerken Kullanılabilecek Yaklaşım
Beş adım uygula: **(1) İşlev:** Verilen ifade neden, sonuç, amaç, koşul, karşıtlık, sınırlama mı? **(2) Biçim:** Devamda isim, fiil, mastar veya bağlaç gerekir mi? **(3) Anlam:** Cümlenin alanı eğitim, sağlık, kentleşme, araştırma yöntemi veya yönetim mi? **(4) Eleme:** Aşırı genelleme, yanlış edat, ters neden-sonuç ve irab hatalarını eler. **(5) Tekrar okuma:** Cümleyi seçtiğin tamamlayıcıyla bir kez baştan sona oku.
Konu Özeti
Cümle tamamlama, anlamsal tutarlılık ile Arapça biçimsel uyumu birlikte ölçer. Amaç, neden-sonuç, karşıtlık, ödünleme, koşul ve kapsam genişletme en temel ilişkilerdir. Fiilin istediği harf-i cer, «أنْ/أنَّ/لم/كان» gibi yapıların etkisi ve sosyal bilimlerin kanıt sınırları doğru cevabı belirler. İyi bir seçenek, cümlenin yalnız ilk bölümüne değil bütün bilimsel iddiasına uymalıdır.
Konuyu Bitirdiğinde Bunları Yapabiliyor Olmalısın
- Verilen cümlenin söylem işlevini anında sınıflandırmak.
- Amaç bildiren «كي، بهدف، لِـ» yapılarını doğru kullanmak.
- «لأنَّ» ile «بسبب» neden öbeklerini ayırmak.
- «على الرغم من» ve «حتى لو» ile beklenmedik karşılık seçmek.
- «لم ... بل» kalıbının düzeltici görevini tanımak.
- «إذا، لو، ما لم، كلما» koşullarını ayırmak.
- «تحتاج إلى، حصل على، يسهم في» edatlarını doğrulamak.
- «أنْ، أنَّ، لمْ، كان» irab kurallarını uygulamak.
- Korelasyon ile nedensellik kanıtını karıştırmamak.
- Örneklem ve genellenebilirlik sınırlamalarını belirlemek.
- Kaynakların çokluğunu otomatik güvenilirlik saymamak.
- Bir şıkkı seçerken tüm cümleyi bütün olarak yeniden okumak.
60 Sorunun Açıklamalı Çözümü
Soru 01 — EASY
**Soru başlangıcı:** «أطلقتِ البلديةُ برنامجًا جديدًا في القرى البعيدةِ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «لتحسينِ وصولِ الأسرِ إلى الخدماتِ الصحّيّةِ».
**Gerekçe:** Programın yerleşimlerden uzak bölgelerde başlatılması sağlık hizmetlerine erişimi artırma amacına bağlanır; olumlu uygulama ile olumlu sonuç birbirini tamamlamalıdır. Doğru tamamlayıcı «لتحسينِ وصولِ الأسرِ إلى الخدماتِ الصحّيّةِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 02 — EASY
**Soru başlangıcı:** «أظهرتْ نتائجُ الاستبانةِ بعدَ افتتاحِ مركزِ الشبابِ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «أنَّ معظمَ المشاركينَ راضونَ عنِ الأنشطةِ الجديدةِ».
**Gerekçe:** Anket sonuçları bir gençlik merkezi açıldıktan sonraki katılımcı değerlendirmesini bildirir; memnuniyet bulgusu metnin zaman ve araştırma bağlamını tamamlar. Doğru tamamlayıcı «أنَّ معظمَ المشاركينَ راضونَ عنِ الأنشطةِ الجديدةِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 03 — EASY
**Soru başlangıcı:** «تزدادُ فرصُ مشاركةِ الشبابِ في الأعمالِ التطوّعيّةِ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «عندما تتوافرُ لهم معلوماتٌ واضحةٌ عنِ المبادراتِ».
**Gerekçe:** Gönüllülük fırsatları, gençlere girişimlerle ilgili açık bilgi sunulunca artar; koşul ve beklenen sonuç uyumlu olmalıdır. Doğru tamamlayıcı «عندما تتوافرُ لهم معلوماتٌ واضحةٌ عنِ المبادراتِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 04 — EASY
**Soru başlangıcı:** «استخدمَ الباحثونَ المقابلاتِ الميدانيّةَ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «لجمعِ معلوماتٍ عن تجاربِ السكّانِ اليوميّةِ».
**Gerekçe:** Saha görüşmeleri sosyal yaşam deneyimlerine ilişkin nitel veri toplar; amaç «لجمع معلومات» ile ifade edilir. Doğru tamamlayıcı «لجمعِ معلوماتٍ عن تجاربِ السكّانِ اليوميّةِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 05 — EASY
**Soru başlangıcı:** «انخفضَ معدّلُ الغيابِ المدرسيِّ في القرى ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «بعدَ توفيرِ حافلاتٍ تنقلُ الطلابَ إلى مدارسِهم».
**Gerekçe:** Ulaşım desteğinin ardından okul devamsızlığında düşüş anlatılır; «بعد» zaman ilişkisi ile politika sonucu aynı yönde olmalıdır. Doğru tamamlayıcı «بعدَ توفيرِ حافلاتٍ تنقلُ الطلابَ إلى مدارسِهم» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 06 — EASY
**Soru başlangıcı:** «تُعدُّ المكتباتُ العامّةُ مهمّةً للحياةِ الثقافيّةِ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «لأنَّها تتيحُ الكتبَ ومصادرَ المعرفةِ للجميعِ».
**Gerekçe:** Kamusal kütüphanenin kültürel öneminin nedeni herkes için kaynak erişimi sağlamasıdır; «لأنَّ» açıklayıcı gerekçe oluşturur. Doğru tamamlayıcı «لأنَّها تتيحُ الكتبَ ومصادرَ المعرفةِ للجميعِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 07 — EASY
**Soru başlangıcı:** «لا يمكنُ الحفاظُ على التراثِ المحلّيِّ بصورةٍ جيّدةٍ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «من دونِ صيانةِ المبانيِ والوثائقِ التاريخيّةِ».
**Gerekçe:** Olumsuz temel yargıyı tamamlayan koşul bakım eksikliğidir; diğer seçenekler mirası korumaya yardımcı eylemlerdir. Doğru tamamlayıcı «من دونِ صيانةِ المبانيِ والوثائقِ التاريخيّةِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 08 — EASY
**Soru başlangıcı:** «ازدادَ استخدامُ الخدماتِ الحكوميّةِ الإلكترونيّةِ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «لأنَّها تُسهِّلُ إنجازَ المعاملاتِ من المنزلِ».
**Gerekçe:** Dijital hizmet kullanım artışının mantıklı gerekçesi evden işlem yapma kolaylığıdır; «لأنَّ» ile neden-sonuç kurulur. Doğru tamamlayıcı «لأنَّها تُسهِّلُ إنجازَ المعاملاتِ من المنزلِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 09 — EASY
**Soru başlangıcı:** «تُنشرُ الإحصاءاتُ السكانيّةُ الرسميّةُ بانتظامٍ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «كي يتمكّنَ الباحثونَ من متابعةِ التغيّراتِ عبرَ الزمنِ».
**Gerekçe:** Düzenli nüfus istatistikleri zaman içindeki değişimi izleme işlevi görür; «كي» amaç bildirir. Doğru tamamlayıcı «كي يتمكّنَ الباحثونَ من متابعةِ التغيّراتِ عبرَ الزمنِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 10 — EASY
**Soru başlangıcı:** «تواجهُ بعضُ الأسرِ محدودةِ الدخلِ صعوبةً في الانتقالِ إلى المدينةِ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «بسببِ ارتفاعِ تكاليفِ النقلِ والسكنِ».
**Gerekçe:** Düşük gelirli ailelerin taşınma güçlüğü yüksek barınma ve ulaşım maliyetleriyle açıklanır; «بسبب» gerekçe verir. Doğru tamamlayıcı «بسببِ ارتفاعِ تكاليفِ النقلِ والسكنِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 11 — EASY
**Soru başlangıcı:** «يوضّحُ الرسمُ البيانيُّ الواردُ في التقريرِ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «الفروقَ بينَ نسبِ المشاركةِ لدى الفئاتِ العمريّةِ».
**Gerekçe:** Sosyal bilim raporundaki grafik ölçülebilir gruplar arası farkları gösterir; «الفروق بين نسب المشاركة» veri sunumuna uygundur. Doğru tamamlayıcı «الفروقَ بينَ نسبِ المشاركةِ لدى الفئاتِ العمريّةِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 12 — EASY
**Soru başlangıcı:** «تحتاجُ المدنُ سريعةُ النموِّ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «إلى خططٍ تُنظِّمُ السكنَ والمواصلاتِ والخدماتِ».
**Gerekçe:** Hızla büyüyen kentlerin ihtiyacı planlı konut, ulaşım ve hizmet düzenlemesidir; «تحتاج إلى» edat kalıbı zorunludur. Doğru tamamlayıcı «إلى خططٍ تُنظِّمُ السكنَ والمواصلاتِ والخدماتِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 13 — EASY
**Soru başlangıcı:** «أُجريتْ مقابلاتٌ معَ كبارِ السنِّ في الحيِّ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «لمعرفةِ الصعوباتِ التي يواجهونَها في استخدامِ النقلِ».
**Gerekçe:** Yaşlılarla yapılan görüşmenin araştırma amacı ulaşım güçlüklerini öğrenmektir; «لمعرفة الصعوبات» anlam bütünlüğü kurar. Doğru tamamlayıcı «لمعرفةِ الصعوباتِ التي يواجهونَها في استخدامِ النقلِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 14 — EASY
**Soru başlangıcı:** «حصلَ المشاركونَ في الدورةِ التدريبيّةِ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «على معلوماتٍ جديدةٍ عن مهاراتِ العملِ».
**Gerekçe:** «حصل على» bilgi edinmek fiil-edat kalıbıdır; mesleki eğitim katılımcılarına uygun kazanım yeni iş becerileri bilgisidir. Doğru tamamlayıcı «على معلوماتٍ جديدةٍ عن مهاراتِ العملِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 15 — EASY
**Soru başlangıcı:** «تشيرُ المقارنةُ بينَ القريتَيْنِ في الدراسةِ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «إلى أنَّ الخدماتِ التعليميّةَ أكثرُ توافُرًا في القريةِ الأولى».
**Gerekçe:** İki köyün karşılaştırılması bulgulardan birine işaret eder; «تشير إلى أنَّ» araştırma sonucunu sunan doğru kalıptır. Doğru tamamlayıcı «إلى أنَّ الخدماتِ التعليميّةَ أكثرُ توافُرًا في القريةِ الأولى» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 16 — EASY
**Soru başlangıcı:** «تمَّ ترميمُ المبانيِ التاريخيّةِ في وسطِ المدينةِ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «لمنعِ تدهورِها والحفاظِ على طابعِها الأصليِّ».
**Gerekçe:** Tarihî yapıların onarılmasının amacı bozulmayı önlemek ve özgün karakteri korumaktır; «لمنع تدهورها» amaç bağı oluşturur. Doğru tamamlayıcı «لمنعِ تدهورِها والحفاظِ على طابعِها الأصليِّ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 17 — EASY
**Soru başlangıcı:** «يتابعُ الباحثونَ البياناتِ السكانيّةَ عامًا بعدَ عامٍ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «لرصدِ التغيّراتِ في الهجرةِ والتوزيعِ العمريِّ».
**Gerekçe:** Yıllık nüfus verileri göç ve yaş dağılımındaki değişimi izlemek için kullanılır; amaç, gözlenen verilerle tutarlı olmalıdır. Doğru tamamlayıcı «لرصدِ التغيّراتِ في الهجرةِ والتوزيعِ العمريِّ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 18 — EASY
**Soru başlangıcı:** «يُسهمُ التعليمُ المستمرُّ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «في تعزيزِ قدرةِ الأفرادِ على التكيّفِ معَ سوقِ العملِ».
**Gerekçe:** «يُسهم في» kalıbı katkı bildiren mastar öbeğiyle devam eder; yaşam boyu eğitim işgücü uyumunu güçlendirir. Doğru tamamlayıcı «في تعزيزِ قدرةِ الأفرادِ على التكيّفِ معَ سوقِ العملِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 19 — EASY
**Soru başlangıcı:** «كانَ الطريقُ الرئيسيُّ إلى المركزِ الصحّيِّ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «أكثرَ ازدحامًا في ساعاتِ الصباحِ من ساعاتِ المساءِ».
**Gerekçe:** «كان» haberi mansuptur ve sabah-akşam trafik karşılaştırmasında «أكثر ازدحامًا» doğru derece yapısıdır. Doğru tamamlayıcı «أكثرَ ازدحامًا في ساعاتِ الصباحِ من ساعاتِ المساءِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 20 — EASY
**Soru başlangıcı:** «تؤكّدُ الدراسةُ أهمّيّةَ تطويرِ الخدماتِ العامّةِ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «لأنَّها تؤثّرُ مباشرةً في جودةِ الحياةِ اليوميّةِ».
**Gerekçe:** Kamusal hizmetlerin geliştirilmesi günlük yaşam kalitesini etkilediği için önemlidir; neden yargısının metindeki değerlemeyle uyuşması gerekir. Doğru tamamlayıcı «لأنَّها تؤثّرُ مباشرةً في جودةِ الحياةِ اليوميّةِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 21 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «على الرغمِ من ارتفاعِ عددِ المسجَّلينَ في برنامجِ محوِ الأمّيّةِ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «فإنَّ نسبةَ المنتظمينَ في الحضورِ لمْ ترتفعْ بالمعدّلِ نفسِهِ».
**Gerekçe:** «على الرغم من» beklentiye aykırı bir bulguyla tamamlanır; kayıt artarken düzenli devam aynı hızda artmamıştır. Doğru tamamlayıcı «فإنَّ نسبةَ المنتظمينَ في الحضورِ لمْ ترتفعْ بالمعدّلِ نفسِهِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 22 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «إذا اعتمدَ الباحثُ على عيّنةٍ صغيرةٍ من منطقةٍ واحدةٍ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «فقد يصعبُ تعميمُ النتائجِ على جميعِ المناطقِ».
**Gerekçe:** Sınırlı ve tek bölgeden seçilmiş örneklem sonuçların genellenebilirliğini kısıtlar; «قد يصعب تعميم» ihtiyatlı akademik çıkarımdır. Doğru tamamlayıcı «فقد يصعبُ تعميمُ النتائجِ على جميعِ المناطقِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 23 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «لمْ يكنِ الهدفُ منَ المسحِ إصدارَ حكمٍ سريعٍ على الأحياءِ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «بلْ فهمَ العواملِ التي تُفسِّرُ اختلافَ الخدماتِ بينها».
**Gerekçe:** «لم يكن الهدف... بل» olumsuzlanan hedefin yerine asıl amacı getirir; amaç mahalle hizmet farklarını anlamaktır. Doğru tamamlayıcı «بلْ فهمَ العواملِ التي تُفسِّرُ اختلافَ الخدماتِ بينها» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 24 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «كلّما ازدادتْ شفافيّةُ القراراتِ الماليّةِ في البلديّةِ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «ازدادتْ قدرةُ المواطنينَ على متابعةِ أوجُهِ الإنفاقِ».
**Gerekçe:** «كلما... ازدادت» paralel artış ilişkisi kurar; mali kararların açıklığı yurttaşların harcamaları izleme yetisini artırır. Doğru tamamlayıcı «ازدادتْ قدرةُ المواطنينَ على متابعةِ أوجُهِ الإنفاقِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 25 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «لا يمكنُ مقارنةُ نتائجِ المسحَيْنِ بدقّةٍ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «ما لمْ تُستخدَمْ تعريفاتٌ متشابهةٌ للمؤشّراتِ في كلَيْهما».
**Gerekçe:** «ما لم» gerekli koşulun yokluğunda karşılaştırmanın mümkün olmadığını gösterir; iki ölçümde göstergelerin tanımları uyumlu olmalıdır. Doğru tamamlayıcı «ما لمْ تُستخدَمْ تعريفاتٌ متشابهةٌ للمؤشّراتِ في كلَيْهما» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 26 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «بعدَ أنْ أُزيلتْ أسماءُ المشاركينَ منَ الملفّاتِ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «أصبحَ خطرُ التعرّفِ المباشرِ إلى هويّاتِهم أقلَّ».
**Gerekçe:** Kimlik bilgisi kaldırılınca doğrudan tanınma riski azalır; ancak gizlilik ihtiyacının tamamen ortadan kalktığı söylenmez. Doğru tamamlayıcı «أصبحَ خطرُ التعرّفِ المباشرِ إلى هويّاتِهم أقلَّ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 27 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «في الوقتِ الذي توسّعتْ فيهِ شبكاتُ النقلِ في المدنِ الكبرى، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «ظلَّتْ بعضُ القرى تعاني نقصًا في وسائلِ المواصلاتِ».
**Gerekçe:** Kent ağlarının gelişmesiyle bazı köylerin yetersiz kalması eş zamanlı karşıtlık oluşturur; «في الوقت الذي ... ظلّت» bu farkı kurar. Doğru tamamlayıcı «ظلَّتْ بعضُ القرى تعاني نقصًا في وسائلِ المواصلاتِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 28 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «لا يكفي رفعُ ميزانيّةِ المراكزِ الصحّيّةِ وحدَهُ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «إذا لمْ يصاحبْهُ تحسينٌ في توزيعِ العاملينَ والتجهيزاتِ».
**Gerekçe:** Yalnız bütçe artışı işgücü ve donanım dağılımı düzelmezse yeterli olmaz; koşul eksik tamamlayıcı önlemi belirtir. Doğru tamamlayıcı «إذا لمْ يصاحبْهُ تحسينٌ في توزيعِ العاملينَ والتجهيزاتِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 29 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «اعتمدتِ الدراسةُ على بياناتٍ رسميّةٍ صادرةٍ عن مؤسّساتٍ مختلفةٍ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «ثمَّ تحقّقتْ من توافقِ تعريفاتِ المؤشّراتِ قبلَ دمجِها».
**Gerekçe:** Birden fazla resmî kaynaktan gelen veri karşılaştırılmadan birleştirilmemelidir; göstergelerin tanım uyumu denetlenmelidir. Doğru tamamlayıcı «ثمَّ تحقّقتْ من توافقِ تعريفاتِ المؤشّراتِ قبلَ دمجِها» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 30 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «كانَ منَ المتوقَّعِ أنْ تؤدّيَ الدوراتُ المهنيّةُ إلى زيادةِ التوظيفِ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «لكنَّ النتائجَ الأوّليّةَ لمْ تُظهرْ تحسّنًا واضحًا بعدُ».
**Gerekçe:** Beklenen etkiyle henüz ortaya çıkmayan bulgu arasında karşıtlık kurulur; «لكنّ» ve «بعدُ» akademik ihtiyat taşır. Doğru tamamlayıcı «لكنَّ النتائجَ الأوّليّةَ لمْ تُظهرْ تحسّنًا واضحًا بعدُ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 31 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «أظهرتِ المتابعةُ طويلةُ الأجلِ أنَّ نتائجَ الأشهرِ الأولى ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «لمْ تكنْ كافيةً للحكمِ على استدامةِ البرنامجِ».
**Gerekçe:** Uzun dönemli izleme başlangıç sonuçlarının sürdürülebilirliği tek başına göstermediğine işaret eder. Doğru tamamlayıcı «لمْ تكنْ كافيةً للحكمِ على استدامةِ البرنامجِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 32 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «لو لمْ تتوافرْ سجلاتٌ تاريخيّةٌ محفوظةٌ بصورةٍ جيّدةٍ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «لما تمكّنَ المؤرّخونَ من مقارنةِ الرواياتِ بالمصادرِ المكتوبةِ».
**Gerekçe:** «لو لم ... لما» gerçekleşmemiş koşul karşılığını kurar; arşiv yoksa yazılı kaynak karşılaştırması yapılamaz. Doğru tamamlayıcı «لما تمكّنَ المؤرّخونَ من مقارنةِ الرواياتِ بالمصادرِ المكتوبةِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 33 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «لمْ تنخفضْ نسبةُ البطالةِ بينَ الشبابِ في بعضِ المناطقِ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «على الرغمِ من افتتاحِ مراكزَ تدريبٍ جديدةٍ فيها».
**Gerekçe:** Yeni eğitim merkezlerine rağmen işsizlik düşmeyebilir; «على الرغم من» bu beklenmedik sonucu anlatır. Doğru tamamlayıcı «على الرغمِ من افتتاحِ مراكزَ تدريبٍ جديدةٍ فيها» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 34 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «في حينَ ركّزتِ المرحلةُ الأولى منَ المشروعِ على جمعِ البياناتِ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «اهتمّتِ المرحلةُ الثانيةُ بتحليلِها وإعدادِ التوصياتِ».
**Gerekçe:** Proje aşamalarının işlevi farklıdır: önce toplama, sonra analiz ve öneriler; «في حين» karşılaştırmalı ayrım sunar. Doğru tamamlayıcı «اهتمّتِ المرحلةُ الثانيةُ بتحليلِها وإعدادِ التوصياتِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 35 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «لا يُقاسُ نجاحُ برامجِ المساعداتِ الاجتماعيّةِ بعددِ المستفيدينَ وحدَهُ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «بلْ بقدرتِها أيضًا على تحسينِ ظروفِهم على المدى الطويلِ».
**Gerekçe:** «لا... وحده، بل» nicel erişimin ötesinde uzun vadeli yaşam etkisini vurgular; değerlendirmede tek gösterge yetmez. Doğru tamamlayıcı «بلْ بقدرتِها أيضًا على تحسينِ ظروفِهم على المدى الطويلِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 36 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «لأنَّ مصادرَ الأرشيفِ تعبّرُ عن وجهاتِ نظرٍ مختلفةٍ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «ينبغي مقارنةُ شهاداتِها قبلَ تبنّي تفسيرٍ تاريخيٍّ واحدٍ».
**Gerekçe:** Tarihsel kaynakların perspektifleri farklıysa tek anlatıyı doğrudan kesinleştirmek yerine çapraz kıyas gerekir. Doğru tamamlayıcı «ينبغي مقارنةُ شهاداتِها قبلَ تبنّي تفسيرٍ تاريخيٍّ واحدٍ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 37 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «عندما تتاحُ بياناتُ الموازناتِ المحليّةِ للجمهورِ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «يستطيعُ المواطنونَ متابعةَ أولويّاتِ الإنفاقِ بصورةٍ أوضحَ».
**Gerekçe:** Kamusal bütçe verisi harcama önceliklerinin izlenmesini kolaylaştırır; mutlak kusursuzluk veya denetimsizlik iddiası kurmaz. Doğru tamamlayıcı «يستطيعُ المواطنونَ متابعةَ أولويّاتِ الإنفاقِ بصورةٍ أوضحَ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 38 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «لمْ تتطابقْ نتائجُ المسحَيْنِ حولَ الخدماتِ التعليميّةِ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «لأنَّ أسئلةَ كلٍّ منهما استُخدِمتْ فيها تعريفاتٌ مختلفةٌ».
**Gerekçe:** İki araştırmanın ölçüm tanımları farklıysa sonuçlar uyuşmayabilir; gerekçe ölçme yöntemi uyumsuzluğudur. Doğru tamamlayıcı «لأنَّ أسئلةَ كلٍّ منهما استُخدِمتْ فيها تعريفاتٌ مختلفةٌ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 39 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «كشفتِ المراجعةُ النهائيّةُ عن أخطاءٍ في إدخالِ بعضِ البياناتِ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «الأمرُ الذي استدعى تصحيحَ الجداولِ قبلَ نشرِ التقريرِ».
**Gerekçe:** Veri giriş hataları saptanırsa yayımlamadan önce tabloların düzeltilmesi gerekir; «الأمر الذي» önceki olgunun sonucunu bağlar. Doğru tamamlayıcı «الأمرُ الذي استدعى تصحيحَ الجداولِ قبلَ نشرِ التقريرِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 40 — MEDIUM
**Soru başlangıcı:** «منَ الضروريِّ أنْ تُراجَعَ شروطُ اختيارِ المشاركينَ بعنايةٍ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «حتى لا تُستبعَدَ الفئاتُ الأقلُّ قدرةً على الوصولِ إلى الإنترنتِ».
**Gerekçe:** Örneklem seçim koşullarının incelenmesi internet erişimi düşük grupların dışlanmasını önlemeyi amaçlar; «حتى لا» olumsuz amaçtır. Doğru tamamlayıcı «حتى لا تُستبعَدَ الفئاتُ الأقلُّ قدرةً على الوصولِ إلى الإنترنتِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 41 — HARD
**Soru başlangıcı:** «لا يجوزُ تفسيرُ الارتباطِ الإحصائيِّ بينَ الدخلِ والمشاركةِ السياسيّةِ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «بوصفِهِ دليلًا قاطعًا على علاقةٍ سببيّةٍ قبلَ اختبارِ التفسيراتِ البديلةِ».
**Gerekçe:** Cümle «لا يجوز» ile yasaklanan aşırı yorumu arar. Korelasyonu diğer açıklamaları sınamadan kesin nedensellik kanıtı saymak yöntemsel hatadır. Doğru tamamlayıcı «بوصفِهِ دليلًا قاطعًا على علاقةٍ سببيّةٍ قبلَ اختبارِ التفسيراتِ البديلةِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 42 — HARD
**Soru başlangıcı:** «حتّى لو أظهرَ البرنامجُ أثرًا إيجابيًّا في العامِ الأوّلِ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «فإنَّ الحكمَ على استدامتِهِ يتطلّبُ متابعةً أطولَ زمنًا».
**Gerekçe:** «حتى لو» taviz bildirir; ilk olumlu bulguya rağmen programın kalıcılığı için daha uzun izleme gerekir. Doğru tamamlayıcı «فإنَّ الحكمَ على استدامتِهِ يتطلّبُ متابعةً أطولَ زمنًا» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 43 — HARD
**Soru başlangıcı:** «ما دامَ اختيارُ عيّنةِ الاستبانةِ يعتمدُ على المشاركينَ القادرينَ على استخدامِ الإنترنتِ فقط، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «فإنَّ خطرَ استبعادِ الفئاتِ الأقلِّ اتصالًا سيبقى قائمًا».
**Gerekçe:** Dijital katılıma dayalı tek kanallı örneklem, internet erişimi sınırlı grupları dışlar; seçilim yanlılığı riski sürer. Doğru tamamlayıcı «فإنَّ خطرَ استبعادِ الفئاتِ الأقلِّ اتصالًا سيبقى قائمًا» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 44 — HARD
**Soru başlangıcı:** «وإنْ كانَ توزيعُ الميزانيّةِ متساويًا بينَ البلديّاتِ من حيثُ المبلغِ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «فقد تختلفُ كفايتُهُ باختلافِ عددِ السكّانِ ودرجةِ الحاجةِ».
**Gerekçe:** Eşit para ayrılması nüfus ve ihtiyaç farkları nedeniyle eşit yeterlilik anlamına gelmez; «وإن كان» taviz ve sınırlama kurar. Doğru tamamlayıcı «فقد تختلفُ كفايتُهُ باختلافِ عددِ السكّانِ ودرجةِ الحاجةِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 45 — HARD
**Soru başlangıcı:** «لا تُستمدُّ مصداقيّةُ الوثيقةِ التاريخيّةِ من قِدَمِها وحدَهُ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «بلْ من فحصِ مصدرِها وسياقِ كتابتِها ومقارنتِها بأدلّةٍ أخرى».
**Gerekçe:** Arşiv belgesinin yaşına bakarak doğruluğu kesinleştirmek mümkün değildir; kaynak, bağlam ve başka kanıtlarla karşılaştırma gerekir. Doğru tamamlayıcı «بلْ من فحصِ مصدرِها وسياقِ كتابتِها ومقارنتِها بأدلّةٍ أخرى» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 46 — HARD
**Soru başlangıcı:** «من شأنِ غيابِ بياناتٍ موثوقةٍ عنِ المناطقِ الطرفيّةِ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «أنْ يحدَّ من دقّةِ تقديرِ الفوارقِ في الخدماتِ العامّةِ».
**Gerekçe:** Güvenilir çevre bölge verisi yoksa hizmet eşitsizliklerini doğru tahmin etme kapasitesi kısıtlanır; «من شأن ... أن» olası etki kalıbıdır. Doğru tamamlayıcı «أنْ يحدَّ من دقّةِ تقديرِ الفوارقِ في الخدماتِ العامّةِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 47 — HARD
**Soru başlangıcı:** «بقدرِ ما يفسّرُ العاملُ الاقتصاديُّ بعضَ اختلافاتِ المشاركةِ الاجتماعيّةِ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «فإنَّهُ لا يُغني عن دراسةِ العواملِ الثقافيّةِ والمؤسّسيّةِ أيضًا».
**Gerekçe:** Ekonomik etken kısmi açıklama sağlayabilir ama kültürel ve kurumsal etkenleri dışlamaz; «بقدر ما» sınırlı katkı vurgular. Doğru tamamlayıcı «فإنَّهُ لا يُغني عن دراسةِ العواملِ الثقافيّةِ والمؤسّسيّةِ أيضًا» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 48 — HARD
**Soru başlangıcı:** «لو اقتصرَ تقييمُ التدريبِ المهنيِّ على عددِ من حصلوا على عملٍ فورًا، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «لأُهمِلتْ مؤشّراتٌ مثلُ استقرارِ الوظائفِ ومستوى الأجورِ على المدى الطويلِ».
**Gerekçe:** Yalnız hemen işe yerleşme sayısı uzun dönem ücret ve iş güvencesi etkilerini göz ardı eder; «لو... لَـ» varsayımsal sonuç kurar. Doğru tamamlayıcı «لأُهمِلتْ مؤشّراتٌ مثلُ استقرارِ الوظائفِ ومستوى الأجورِ على المدى الطويلِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 49 — HARD
**Soru başlangıcı:** «لمْ يقتصرِ التحوّلُ نحوَ الإدارةِ الإلكترونيّةِ على نقلِ الاستماراتِ إلى الإنترنتِ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «بلِ امتدَّ إلى إعادةِ تنظيمِ الإجراءاتِ وتبادلِ البياناتِ بينَ المؤسّساتِ».
**Gerekçe:** Dijital dönüşüm yalnız formları çevrimiçi yapmakla sınırlı değildir; «لم يقتصر ... بل امتدّ» kapsam genişletir. Doğru tamamlayıcı «بلِ امتدَّ إلى إعادةِ تنظيمِ الإجراءاتِ وتبادلِ البياناتِ بينَ المؤسّساتِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 50 — HARD
**Soru başlangıcı:** «لا يصحُّ القولُ بأنَّ زيادةَ عددِ المستشفياتِ تعني تحسّنَ العدالةِ الصحيّةِ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «لمجرّدِ ارتفاعِ عددِ المبانيِ من دونِ فحصِ توزيعِ العاملينَ وإمكاناتِ الوصولِ».
**Gerekçe:** Bina sayısı hizmetin adil dağıtıldığını tek başına kanıtlamaz; personel ve erişim göstergeleriyle birlikte değerlendirme gerekir. Doğru tamamlayıcı «لمجرّدِ ارتفاعِ عددِ المبانيِ من دونِ فحصِ توزيعِ العاملينَ وإمكاناتِ الوصولِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 51 — HARD
**Soru başlangıcı:** «إذْ تُمثّلُ المشاركةُ الشعبيّةُ عنصرًا مهمًّا في صنعِ القرارِ المحلّيِّ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «فإنَّ قياسَ أثرِها يتطلّبُ النظرَ في مدى تأثيرِ الآراءِ على القراراتِ الفعليّةِ».
**Gerekçe:** Katılımın etkisi yalnız toplantıya katılma sayısıyla değil görüşlerin gerçek kararlara yansımasıyla ölçülür. Doğru tamamlayıcı «فإنَّ قياسَ أثرِها يتطلّبُ النظرَ في مدى تأثيرِ الآراءِ على القراراتِ الفعليّةِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 52 — HARD
**Soru başlangıcı:** «ليسَ في تعدّدِ المصادرِ التاريخيّةِ في حدِّ ذاتِهِ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «ضمانٌ لصِحّةِ الاستنتاجِ ما لمْ تُفحَصْ استقلاليّتُها ودقّتُها».
**Gerekçe:** Kaynak sayısının çokluğu, kaynakların birbirinden bağımsız ve güvenilir olduğu denetlenmeden sonucun doğruluğunu garanti etmez. Doğru tamamlayıcı «ضمانٌ لصِحّةِ الاستنتاجِ ما لمْ تُفحَصْ استقلاليّتُها ودقّتُها» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 53 — HARD
**Soru başlangıcı:** «حينَ تُقارَنُ معدّلاتُ الفقرِ بينَ مناطقَ تختلفُ في تكاليفِ المعيشةِ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «ينبغي مراعاةُ اختلافِ القوّةِ الشرائيّةِ قبلَ تفسيرِ الفروقِ العدديّةِ».
**Gerekçe:** Farklı yaşam maliyetleri bölgeler arası yoksulluk oranlarının yorumunu etkiler; satın alma gücü dikkate alınmalıdır. Doğru tamamlayıcı «ينبغي مراعاةُ اختلافِ القوّةِ الشرائيّةِ قبلَ تفسيرِ الفروقِ العدديّةِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 54 — HARD
**Soru başlangıcı:** «طالما أُخفِيَتْ معاييرُ اختيارِ المشروعاتِ المموَّلةِ منَ الميزانيّةِ المحليّةِ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «فسيصعبُ على الجمهورِ تقييمُ عدالةِ توزيعِ المواردِ».
**Gerekçe:** Proje seçim ölçütleri gizlenirse yurttaşlar kaynak dağıtımının adilliğini denetlemekte zorlanır; koşullu sonuç şeffaflık eksikliğini taşır. Doğru tamamlayıcı «فسيصعبُ على الجمهورِ تقييمُ عدالةِ توزيعِ المواردِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 55 — HARD
**Soru başlangıcı:** «على خلافِ ما توحي بهِ النسبُ الإجماليّةُ المرتفعةُ للالتحاقِ بالتعليمِ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «قد تظلُّ الفجواتُ بينَ الفئاتِ الاجتماعيّةِ كبيرةً في فرصِ إكمالِ الدراسةِ».
**Gerekçe:** Yüksek toplam kayıt oranı toplumsal grupların eğitim tamamlama farklarını gizleyebilir; «على خلاف ما توحي» görünüş/gerçek ayrımıdır. Doğru tamamlayıcı «قد تظلُّ الفجواتُ بينَ الفئاتِ الاجتماعيّةِ كبيرةً في فرصِ إكمالِ الدراسةِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 56 — HARD
**Soru başlangıcı:** «ليسَ انخفاضُ التفاوتِ في متوسطِ الدخلِ وحدَهُ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «دليلًا كافيًا على تحسّنِ فرصِ الحصولِ على الخدماتِ الأساسيّةِ».
**Gerekçe:** Gelir farkının azalması hizmete erişimdeki adaleti tek başına kanıtlamaz; cümle «ليس... وحده» ifadesiyle yetersiz kanıtı arar. Doğru tamamlayıcı «دليلًا كافيًا على تحسّنِ فرصِ الحصولِ على الخدماتِ الأساسيّةِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 57 — HARD
**Soru başlangıcı:** «لنْ يكونَ نقلُ الصلاحياتِ منَ الإدارةِ المركزيّةِ إلى المجالسِ المحليّةِ ذا أثرٍ مستدامٍ ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «ما لمْ يُدعَمْ بمواردَ كافيةٍ وآليّاتٍ واضحةٍ للمساءلةِ».
**Gerekçe:** Yetki devri kaynak ve hesap verebilirlik mekanizması olmadan kalıcı etki yaratmayabilir; «ما لم» zorunlu koşul gösterir. Doğru tamamlayıcı «ما لمْ يُدعَمْ بمواردَ كافيةٍ وآليّاتٍ واضحةٍ للمساءلةِ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 58 — HARD
**Soru başlangıcı:** «إذا جرى تفسيرُ كلِّ فرقٍ إحصائيٍّ بينَ مجموعتَيْنِ بوصفِهِ أثرًا سببيًّا للبرنامجِ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «فقد تُنسَبُ إلى البرنامجِ تغيّراتٌ نتجتْ في الحقيقةِ عن عواملَ أخرى».
**Gerekçe:** Her farkı programa bağlamak dışsal etkenleri yanlışlıkla program etkisi saymaya yol açar; yöntemsel nedensel atıf hatasıdır. Doğru tamamlayıcı «فقد تُنسَبُ إلى البرنامجِ تغيّراتٌ نتجتْ في الحقيقةِ عن عواملَ أخرى» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 59 — HARD
**Soru başlangıcı:** «لا تُقوَّمُ سياسةُ الإسكانِ الاجتماعيِّ بمتوسّطِ كلفةِ الوحدةِ السكنيّةِ فقط، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «بلْ بمدى قدرتِها على توفيرِ سكنٍ ملائمٍ للفئاتِ الأشدِّ حاجةً أيضًا».
**Gerekçe:** Sosyal konutun başarısı yalnız ortalama maliyetle değil en çok ihtiyacı olanların uygun barınmaya erişimiyle ölçülür. Doğru tamamlayıcı «بلْ بمدى قدرتِها على توفيرِ سكنٍ ملائمٍ للفئاتِ الأشدِّ حاجةً أيضًا» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Soru 60 — HARD
**Soru başlangıcı:** «مهما كانتْ نتائجُ المقابلاتِ النوعيّةِ غنيّةً بالتفاصيلِ، ----.»
**Doğru tamamlayıcı:** «فإنَّ تعميمَها على جميعِ السكّانِ يتطلّبُ مراعاةَ طريقةِ اختيارِ المشاركينَ».
**Gerekçe:** Nitel görüşmeler ayrıntılı içgörü sunar fakat genellenebilirlik katılımcı seçimine ve araştırma kapsamına bağlıdır; «مهما كانت» taviz bildirir. Doğru tamamlayıcı «فإنَّ تعميمَها على جميعِ السكّانِ يتطلّبُ مراعاةَ طريقةِ اختيارِ المشاركينَ» ifadesidir. Seçimi yaparken eksik kısmı tüm cümleyle birlikte okuyup anlam ilişkisini, akademik bağlamı, bağlaç görevini ve Arapça sözdizimini kontrol etmek gerekir.
Bu Üniteyi Pekiştir
Konuyu tamamladıysan çalışma notlarıyla tekrar yapabilir veya seviyene uygun testlerle kendini ölçebilirsin.
Bu Konuyla İlgili Testler
YÖKDİL Arapça - Sosyal Bilimler Cümle Tamamlama - Kolay Test
20 soru
Temel kavramları kontrol et
YÖKDİL Arapça - Sosyal Bilimler Cümle Tamamlama - Orta Test
20 soru
Bilgini uygulamaya geçir
YÖKDİL Arapça - Sosyal Bilimler Cümle Tamamlama - Zor Test
20 soru
Detay ve yorum gücünü ölç
YÖKDİL Arapça - Sosyal Bilimler Cümle Tamamlama - Karma Test 1
20 soru
Gerçek sınav temposunda kendini dene