Hidrokarbonlar Hızlı Tekrar

Hidrokarbonlar — Hızlı Tekrar

• **Yalnız C+H** → hidrokarbon. Benzen halkalı → aromatik; benzen halkası yoksa → alifatik.
• **Formül:** Alkan CₙH₂ₙ₊₂; tek halkalı sikloalkan CₙH₂ₙ; bir çift bağlı alken CₙH₂ₙ; bir üçlü bağlı alkin CₙH₂ₙ₋₂.
• **Bağ:** Tek C–C doymuş; C=C bir π, C≡C iki π taşır. Alkil CₙH₂ₙ₊₁.
• **Adlandırma:** Önce uygun en uzun zincir; çift/üçlü bağa küçük numara; dallar ve alfabetik sıra.
• **Alkan:** Apolar, London; dallanma artınca kaynama düşer. UV/ısı + Cl₂ → **yer değiştirme**; O₂ → CO₂ + H₂O.
• **Alken:** Br₂ rengini giderir; H₂/HX/H₂O katılır; polimerleşir. Markovnikov: H → çift bağda daha çok H taşıyan C.
• **Alkin:** 1 üçlü bağ, tam doyurma için **2 mol H₂**; üçlü bağın ucunda H varsa *uç alkin*. Asetilen + H₂O → asetaldehit.
• **İzomer:** C₄H₁₀ için iki yapı; C₅H₁₂ için üç yapı. **Cis/trans** için C=C'nin iki karbonunda da farklı gruplar gerekir.

Sınavda En Çok Karıştırılanlar

• Alkan + Cl₂: **H yer değiştirir**; alken + Br₂: **çoklu bağa katılır**.
• 2-bütenin cis/trans durumunu yalnız σ bağın serbest dönmesiyle açıklama.
• Markovnikov yönünü dalın numarasına değil, çift bağ karbonlarındaki **H sayısına** göre belirle.
• Dallanma arttıkça aynı formüllü alkanlarda **kaynama genellikle düşer**.

Son 2 Dakikalık Tekrar

Alkan **yanma + sübstitüsyon**; alken **katılma + polimerleşme**; alkin **iki π + uç H ayırımı**; aromatik **benzen rezonansı**.

Kendini Kontrol Et

CₙH₂ₙ'nin iki farklı sınıfını, 2-bütenin cis/trans koşulunu ve 1 mol etinin tam hidrojenlenmesindeki H₂ miktarını söyleyebiliyor musun?