Biyografi Ders Notu

Biyografi Nedir?

Biyografi, gerçek bir kişinin yaşamını bilgi verme amacıyla anlatan öğretici metindir.

Biyografide kişinin:

• doğumu,
• ailesi,
• eğitimi,
• mesleği,
• sanat veya düşünce hayatı,
• önemli faaliyetleri,
• eserleri,
• ölümü

gibi yaşam ayrıntıları kullanılabilir.

Ana Metin

1. sınıf ders kitabındaki ana biyografi metni **Mehmet Akif Ersoy**dur.

Metnin yazarı **Fazıl Gökçek**tir.

Mehmet Akif Ersoy Metninin Yapısı

Metin büyük ölçüde kronolojik ilerler:

• çocukluk ve eğitim,
• meslek hayatı,
• edebiyat hayatı,
• Millî Mücadele,
• İstiklâl Marşı,
• Mısır yılları,
• ölüm,
• eserler ve sanat anlayışı.

Bu düzen, kişinin hayat çizgisini takip etmeyi kolaylaştırır.

Bilgi Verme Amacı

Biyografi gerçek yaşam bilgilerini düzenli biçimde aktarır.

Ana metinde Mehmet Akif’in:

• eğitim hayatı,
• görevleri,
• şiir ve dergi çalışmaları,
• Millî Mücadele’deki faaliyetleri,
• eserleri,
• kişiliği ve sanat anlayışı

anlatılır.

Nesnel ve Öznel Anlatım

Biyografide nesnel anlatım ön plandadır.

Tarih, yer, görev ve eser gibi doğrulanabilir bilgiler nesnel niteliktedir.

Kişiyle ilgili değerlendirme ve yorumlar ise öznel olabilir.

Biyografi Türleri

Bilimsel Biyografi / Monografi

Kişinin hayatını doğumdan ölüme kadar ele alan eserlerdir.

Biyografik Roman

Gerçek bir kişinin yaşadıklarını akıcı bir kurgu ile birleştiren eserlerdir.

Ders kitabındaki örneklerden biri **Bir Bilim Adamının Romanı**dır.

Nekroloji

Mesleki özellikleriyle tanınmış bir kişinin ölümü üzerine yazılan yazılardır.

Biyografi ve Roman

Biyografi:

• gerçek kişiyi anlatır,
• bilgi verme amacı taşır,
• nesnel yönü güçlüdür.

Roman:

• kurmaca gerçeklik oluşturur,
• gerçek yaşamdan yararlansa bile kişileri ve olayları değiştirebilir.

Bilgilerin Sunuluşu

Biyografide:

• konu,
• ana düşünce,
• yardımcı düşünceler,
• yazılma amacı,
• anlatım biçimleri,
• düşünceyi geliştirme yolları,
• açık ve örtük iletiler

birlikte değerlendirilebilir.

Söz Varlığı ve Üslup

Biyografi metninin söz varlığı, anlatılan kişinin dönemi ve faaliyet alanıyla ilişkilidir.

Bilgi verme amacı nedeniyle açık ve anlaşılır anlatım önemlidir.

Değerler

Mehmet Akif Ersoy metninde:

• vatan sevgisi,
• fedakârlık,
• toplumsal duyarlılık,
• sorumluluk

gibi değerler öne çıkar.

Sık Karıştırılan Noktalar

• Biyografi ile otobiyografi aynı değildir.
• Bilimsel biyografi ile biyografik roman aynı değildir.
• Nekroloji, kişinin ölümü üzerine yazılır.
• Biyografide nesnel anlatım baskındır.
• Kronoloji önemli olsa da türü tek başına belirlemez.

Biyografi Kısa Özeti

Biyografi, gerçek bir kişinin yaşamını bilgi verme amacıyla anlatır. 11. sınıf kitabında Mehmet Akif Ersoy ana örnektir. Bilimsel biyografi, biyografik roman ve nekroloji türün üç alt başlığıdır.