Küçük Moleküllerin Hücre Zarından Pasif Geçişi Hızlı Tekrar

Difüzyon

• ATP yok
• Yüksek → düşük derişim
• Parfüm, çay, boya örnekleri

Ozmoz

• Suyun seçici geçirgen zardan geçişi
• ATP yok
• Su: çözünen madde derişimi düşük → yüksek

Patates Deneyi

• Hipotonik ortam → su girişi → ağırlık artabilir / doku sertleşebilir
• Hipertonik ortam → su çıkışı → ağırlık azalabilir / doku yumuşayabilir
• İzotonik → belirgin net değişim beklenmez

Huni Deneyi

Dış ortam %5:

• A %2 → su huniden dışarı → seviye azalabilir
• B %20 → su huniye → seviye artabilir
• C %50 → su huniye → seviye artabilir

Sınavda En Çok Karıştırılanlar

• Difüzyon ve ozmozda ATP kullanılmaz.
• Ozmoz yalnız su hareketidir.
• Tonisite hücreye göre değerlendirilir.
• Bağımsız değişken araştırmacının değiştirdiği, bağımlı değişken ölçtüğü sonuçtur.
• Deney sonuçlarını sıcaklık, süre, çözelti tazeliği gibi koşullar etkileyebilir.
• Ölçülebilir değişim yoksa deney parametreleri değiştirilerek tekrar edilebilir.

Son 2 Dakikalık Tekrar

Küçük molekül yüksekten düşüğe yayılıyorsa difüzyon; seçici geçirgen zar üzerinden su hareket ediyorsa ozmozdur. Patates deneyinde derişim ve süreyi değiştir, ağırlık ve sertliği ölç. Huni sorularında önce iç ve dış şeker yüzdelerini karşılaştır, sonra suyun yönünü belirle.

Kendini Kontrol Et

• Difüzyon ve ozmoz farkını biliyor musun?
• Suyun ozmozdaki yönünü bulabiliyor musun?
• Patates deneyindeki değişkenleri ayırabiliyor musun?
• Huni deneyinde suyun yönünü yüzde derişimlerden çıkarabiliyor musun?
• Deney güvenilirliğini etkileyen koşulları sayabiliyor musun?