Konu Anlatımı / Ders Notu
Türk-İslam Devletleri, Türkiye Selçukluları ve Osmanlı Tarihi Ders Notu
ÖABT Sosyal Bilgiler Türk-İslam Devletleri, Türkiye Selçukluları ve Osmanlı Tarihi Ders Notu.
Türk-İslam, Selçuklu ve Osmanlı Tarihi – Ders Notu
Kronoloji Çekirdeği
751 Talas → 1040 Dandanakan → 1071 Malazgirt → 1176 Miryokefalon → 1243 Kösedağ → 1453 İstanbul'un Fethi → 1514 Çaldıran → 1517 Ridaniye → 1526 Mohaç → 1699 Karlofça → 1718 Pasarofça → 1826 Yeniçeri Ocağının kaldırılması → 1839 Tanzimat → 1856 Islahat → 1876 Kanun-i Esasi → 1908 II. Meşrutiyet.
Devlet ve Olay
- Karahanlı: Satuk Buğra Han, Türk-İslam eserleri.
- Gazneli: Gazneli Mahmud, Hindistan seferleri.
- Büyük Selçuklu: Tuğrul/Çağrı Bey, 1040 Dandanakan; Alp Arslan, 1071 Malazgirt.
- Türkiye Selçuklu: 1176 Miryokefalon; 1243 Kösedağ.
- Osmanlı: 1453 II. Mehmed; 1514-1517 I. Selim; 1526 I. Süleyman.
Eser ve İsim
- Kutadgu Bilig: Yusuf Has Hacip, yönetim ve adalet.
- Dîvânu Lugâti't-Türk: Kaşgarlı Mahmud, sözlük/dil.
- Atabetü'l-Hakayık: Edip Ahmet Yüknekî, ahlak.
- Dîvân-ı Hikmet: Ahmed Yesevî, tasavvuf.
- Siyasetname: Nizamülmülk, devlet yönetimi.
Kurum-İşlev
- İkta: Gelir tahsisi ve hizmet, Büyük Selçuklu bağlamı.
- Tımar: Dirlik geliri karşılığı hizmet, Osmanlı taşrası.
- İltizam: Vergi toplama hakkının sözleşmeyle bırakılması.
- Malikâne: Ömür boyu vergi geliri tasarrufu uygulaması.
- Divan: Merkezî devlet meseleleri.
- Defterdar: Maliye; kazasker: yargı ve ilmiye atamaları; nişancı: tuğra ve resmî belgeler.
- Vakıf: Eğitim, sağlık, su, yardım gibi hizmetlere kaynak.
- Ahilik/lonca: Esnaf ve meslek örgütlenmesi; tarihsel bağlamları farklıdır.
Yorumda Dikkat
- Talas sonrası İslamlaşma bir gecede tamamlanmadı.
- Malazgirt sonrası Anadolu'daki değişim tek günde bitmedi.
- Osmanlı kuruluşunun bazı ayrıntıları geç tarihli kaynaklar nedeniyle tartışmalıdır.
- Kanun metinleriyle uygulama ayrı değerlendirilir.
Kısa Özet
1040 Büyük Selçuklu; 1071 Malazgirt; 1176 Miryokefalon; 1243 Kösedağ. Selçuklu iktası ve Osmanlı tımarı benzer işlev görse de özdeş değildir. 1839 Tanzimat, 1856 Islahat, 1876 anayasa, 1908 II. Meşrutiyet.
Bu Üniteyi Pekiştir
Konuyu tamamladıysan çalışma notlarıyla tekrar yapabilir veya seviyene uygun testlerle kendini ölçebilirsin.
Bu Konuyla İlgili Testler
ÖABT Sosyal Bilgiler Türk-İslam Devletleri, Türkiye Selçukluları ve Osmanlı Tarihi - Kolay Test
20 soru
Temel kavramları kontrol et
ÖABT Sosyal Bilgiler Türk-İslam Devletleri, Türkiye Selçukluları ve Osmanlı Tarihi - Orta Test
20 soru
Bilgini uygulamaya geçir
ÖABT Sosyal Bilgiler Türk-İslam Devletleri, Türkiye Selçukluları ve Osmanlı Tarihi - Zor Test
20 soru
Detay ve yorum gücünü ölç
ÖABT Sosyal Bilgiler Türk-İslam Devletleri, Türkiye Selçukluları ve Osmanlı Tarihi - Karma Test 1
20 soru
Gerçek sınav temposunda kendini dene
Bu notu bu sayfada ücretsiz okuyabilirsin. PDF olarak indirmek Premium üyelere özeldir.